Specula (Journal)
Not a member yet
143 research outputs found
Sort by
RASHA AL AREED (2024). EL PARAÍSO ANDALUSÍ DE UN ARABISTA: FRANCISCO JAVIER SIMONET. ULTREIA, COLECCIÓN RAMÓN ARNAU GARCÍA. ISBN-13 (15): 978-84-128605-3-5 https://ultreia.ucv.es/index.php/ultreia/catalog/book/12
Reseña de Rasha Al Areed (2024). El paraíso andalusí de un arabista: Francisco Javier Simonet. Ultreia, colección Ramón Arnau García. ISBN-13 (15): 978-84-128605-3-5
San Laruel Áureo: el ángel custodio de Juana de la Cruz (1481-1534) y Beatriz María de Jesús (1632-1702)
This article aims to contribute to the clarification and dissemination of the life and visionary trajectory of the Toledan Juana de la Cruz (1481-1534) and the Granada-born Beatriz María de Jesús (1632-1702), focusing on an issue that has not been mentioned to date: they both had the same guardian angel. In this sense, different aspects of the nature of the angel are dealt with, as well as its presence in different episodes of the life of both nuns belonging to the Franciscan order, with the aim of demonstrating that it was one of the key elements for them to enjoy spiritual authority in their respective periods. To this end, it has been necessary to analyse the pre- and post-Tridentine hagiographical accounts we have preserved about Juana and the biography written about Beatriz by Friar Tomás de Montalvo in the 18th century.Este artículo pretende contribuir al esclarecimiento y a la difusión de la trayectoria vital y visionaria de la toledana Juana de la Cruz (1481-1534) y de la granadina Beatriz María de Jesús (1632-1702), centrándose en una cuestión no apuntada hasta la fecha: las dos tuvieron el mismo ángel de la guarda. En este sentido, se abordan distintos aspectos sobre la naturaleza del ángel, así como su presencia en diversos episodios de la vida de ambas religiosas pertenecientes a la orden franciscana con el objetivo de demostrar que fue uno de los elementos claves para que gozaran de autoridad espiritual en sus respectivas épocas. Para ello, ha sido necesario analizar los relatos hagiográficos pre- y post- tridentinos que hemos conservado acerca de Juana y la biografía que escribió fray Tomás de Montalvo en el siglo XVIII sobre Beatriz
“QUIA IN OMNEM TERRAM EXIVIT SONUS EORUM”. ALGUNAS CONSIDERACIONES SOBRE LA MÚSICA EN LOS SERMONES DE SAN VICENTE FERRER
Dado que, de acuerdo con san Pablo, el oído es clave para la difusión de las enseñanzas de la Iglesia, el sonido tiene una presencia muy importante en la predicación medieval y, de hecho, son innumerables las referencias a fenómenos acústicos de todo tipo, entre los que destaca, naturalmente, la música. El objetivo del presente artículo es efectuar una aproximación al modo en que uno de los más célebres predicadores de la Baja Edad Media, san Vicente Ferrer, se sirve de la misma como medio para la transmisión de contenidos morales y doctrinales. Dada la complejidad y extensión del tema, nos hemos centrado en algunas cuestiones que consideramos particularmente relevantes en el uso de la música en la predicación vicentina. Así, partiendo de la definición que de la misma ofrece el maestro, hemos analizado algunas de las escenas que construye en torno a los valores atribuidos a la disciplina, particularmente, las relativas al canto, los instrumentos y los músicos, que, en algunos casos, responden a una larga tradición que se remonta a la Patrística.Since, according to Saint Paul, hearing is key to the dissemination of the teachings of the Church, sound has a very important presence in medieval preaching and, in fact, there are countless references to acoustic phenomena of all kinds, among which, naturally, music stands out. The aim of this paper is to make an approach to the way in which one of the most notorious preachers of the Late Middle Ages, Saint Vincent Ferrer, used it as a means for the transmission of moral and doctrinal contents. Given the complexity and extension of the topic, we have focused on some issues that we consider particularly relevant in the use of music in Vincentian preaching. Starting from the very definition of music offered by the preacher, we analyse some of the scenes that he constructs around the values attributed to the discipline, particularly those related to singing, instruments and musicians, which, in some cases, they respond to a long tradition that dates back to Patristics.Dado que, de acuerdo con san Pablo, el oído es clave para la difusión de las enseñanzas de la Iglesia, el sonido tiene una presencia muy importante en la predicación medieval y, de hecho, son innumerables las referencias a fenómenos acústicos de todo tipo, entre los que destaca, naturalmente, la música. El objetivo del presente artículo es efectuar una aproximación al modo en que uno de los más célebres predicadores de la Baja Edad Media, san Vicente Ferrer, se sirve de la misma como medio para la transmisión de contenidos morales y doctrinales. Dada la complejidad y extensión del tema, nos hemos centrado en algunas cuestiones que consideramos particularmente relevantes en el uso de la música en la predicación vicentina. Así, partiendo de la definición que de la misma ofrece el maestro, hemos analizado algunas de las escenas que construye en torno a los valores atribuidos a la disciplina, particularmente, las relativas al canto, los instrumentos y los músicos, que, en algunos casos, responden a una larga tradición que se remonta a la Patrística.Dado que, de acuerdo con san Pablo, el oído es clave para la difusión de las enseñanzas de la Iglesia, el sonido tiene una presencia muy importante en la predicación medieval y, de hecho, son innumerables las referencias a fenómenos acústicos de todo tipo, entre los que destaca, naturalmente, la música. El objetivo del presente artículo es efectuar una aproximación al modo en que uno de los más célebres predicadores de la Baja Edad Media, san Vicente Ferrer, se sirve de la misma como medio para la transmisión de contenidos morales y doctrinales. Dada la complejidad y extensión del tema, nos hemos centrado en algunas cuestiones que consideramos particularmente relevantes en el uso de la música en la predicación vicentina. Así, partiendo de la definición que de la misma ofrece el maestro, hemos analizado algunas de las escenas que construye en torno a los valores atribuidos a la disciplina, particularmente, las relativas al canto, los instrumentos y los músicos, que, en algunos casos, responden a una larga tradición que se remonta a la Patrística.Dado que, de acuerdo con san Pablo, el oído es clave para la difusión de las enseñanzas de la Iglesia, el sonido tiene una presencia muy importante en la predicación medieval y, de hecho, son innumerables las referencias a fenómenos acústicos de todo tipo, entre los que destaca, naturalmente, la música. El objetivo del presente artículo es efectuar una aproximación al modo en que uno de los más célebres predicadores de la Baja Edad Media, san Vicente Ferrer, se sirve de la misma como medio para la transmisión de contenidos morales y doctrinales. Dada la complejidad y extensión del tema, nos hemos centrado en algunas cuestiones que consideramos particularmente relevantes en el uso de la música en la predicación vicentina. Así, partiendo de la definición que de la misma ofrece el maestro, hemos analizado algunas de las escenas que construye en torno a los valores atribuidos a la disciplina, particularmente, las relativas al canto, los instrumentos y los músicos, que, en algunos casos, responden a una larga tradición que se remonta a la Patrística.Dado que, de acuerdo con san Pablo, el oído es clave para la difusión de las enseñanzas de la Iglesia, el sonido tiene una presencia muy importante en la predicación medieval y, de hecho, son innumerables las referencias a fenómenos acústicos de todo tipo, entre los que destaca, naturalmente, la música. El objetivo del presente artículo es efectuar una aproximación al modo en que uno de los más célebres predicadores de la Baja Edad Media, san Vicente Ferrer, se sirve de la misma como medio para la transmisión de contenidos morales y doctrinales. Dada la complejidad y extensión del tema, nos hemos centrado en algunas cuestiones que consideramos particularmente relevantes en el uso de la música en la predicación vicentina. Así, partiendo de la definición que de la misma ofrece el maestro, hemos analizado algunas de las escenas que construye en torno a los valores atribuidos a la disciplina, particularmente, las relativas al canto, los instrumentos y los músicos, que, en algunos casos, responden a una larga tradición que se remonta a la Patrística
M. ÁNGELES SEQUERO GARCÍA (2024). HISTÒRIA DE L’ESFORÇAT CAVALLER PARTINOBLES (1588): ESTUDI I EDICIÓ. PUBLICACIONES DE LA UNIVERSIDAD DE ALICANTE, COL·LECCIÓ RAFAEL ALEMANY. ISBN 978-84-1302-271-0
Reseña de M. Ángeles Sequero García (2024). Història de L’esforçat cavaller Partinobles (1588): Estudi i Edició. Publicaciones de la Universidad de Alicante, col·lecció Rafael Alemany. ISBN 978-84-1302-271-
Ordenar o topos do eremus na memória da Observância Franciscana: um estudo sobre a Franceschina, de Iacopo Oddi
Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante.This article analyzes the theme of eremitism in the Specchio dell’Ordine Minore, a work better known as the Franceschina, a compilation of the lives of saintly friars produced by the Observant Franciscan Iacopo Oddi at the end of the 15th century in Perugia, Umbria. Among the manuscript tradition of the text, two codices were directly influenced by the author’s choices: manuscript 1238 of the Biblioteca Augusta di Perugia and manuscript 46 of the Biblioteca della Porziuncola. The first is considered an idiograph by the author, while the manuscript of the Porziuncola presents a second redaction of the text. Both can be dated to the 1470s and 1480s. From an interdisciplinary perspective, which considers both the text of the work and the decorative apparatus of the two mentioned manuscripts, the importance of the theme of eremitism is recognized, considering the close relationship between this practice and the life of Paoluccio Trinci, remembered in Observant memory as the group’s founder. Regarding the lives of Francis and other friars, eremitism is conceived as a privileged moment of asceticism and study; however, it is not characterized by complete isolation and should not constitute a permanent practice. This transformation, from a historical and permanent eremitism to a transitional and exceptional practice, is explained by the institutional transformation of the Observant group itself.Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante.Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante.Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante.Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante.Este artigo analisa o tema do eremitismo no Specchio dell’Ordine Minore, obra mais conhecida como Franceschina, uma compilação de vidas de santos frades produzida pelo franciscano observante Iacopo Oddi no final do século XV, em Perugia, na Umbria. Entre a tradição manuscrita do texto, dois códices foram diretamente influenciados pelas escolhas do autor: o manuscrito 1238 da Biblioteca Augusta di Perugia e o manuscrito 46 da Biblioteca della Porziuncola. O primeiro é considerado um idiógrafo do autor, enquanto o manuscrito da Porziuncola apresenta uma segunda redação do texto. Ambos podem ser datados entre as décadas de 1470 e 1480. A partir de uma perspectiva interdisciplinar, que contempla o texto da obra e o aparato decorativo dos dois manuscritos mencionados, reconhece-se a importância do tema do eremitismo, considerando a relação estreita entre essa prática e a vida de Paoluccio Trinci, lembrado pela memória observante como o fundador do grupo. No que diz respeito à vida de Francisco e dos demais frades, o eremitismo é concebido como um momento privilegiado de ascese e estudo; todavia, não é marcado por completo isolacionismo e não deve ser uma prática permanente. Esta transformação, de eremitismo histórico e permanente à uma prática transitória e especial, é explicada pela própria transformação institucional do grupo observante
La espiritualidad del sufrimiento en Santo Tomás de Aquino: un itinerario antropológico desde la inteligencia, la voluntad y la memoria
El sufrimiento humano no debe ser visto como algo absurdo o simplemente pasivo; puede transformarse en una senda espiritual guiada por la luz de la fe. En la antropología de Santo Tomás de Aquino, las potencias del alma —inteligencia, voluntad y memoria— permiten comprender el dolor como una vía de crecimiento interior y de unión con Dios. A la luz del misterio de la cruz, el sufrimiento adquiere una dimensión redentora y pedagógica. La integración del pensamiento tomista con aportes contemporáneos permite redescubrir el valor transformador del dolor cuando se vive en comunión con Cristo.Human suffering, far from being an absurd or merely passive experience, can become a spiritual path illuminated by faith. In the anthropology of Saint Thomas Aquinas, the faculties of the soul —intellect, will, and memory— offer a way to understand pain as a means of inner growth and union with God. In light of the mystery of the Cross, suffering takes on a redemptive and pedagogical dimension. The integration of Thomistic thought with contemporary insights allows for a renewed understanding of suffering as a transformative experience when lived in communion with Christ.El sufrimiento humano no debe ser visto como algo absurdo o simplemente pasivo; puede transformarse en una senda espiritual guiada por la luz de la fe. En la antropología de Santo Tomás de Aquino, las potencias del alma —inteligencia, voluntad y memoria— permiten comprender el dolor como una vía de crecimiento interior y de unión con Dios. A la luz del misterio de la cruz, el sufrimiento adquiere una dimensión redentora y pedagógica. La integración del pensamiento tomista con aportes contemporáneos permite redescubrir el valor transformador del dolor cuando se vive en comunión con Cristo.El sufrimiento humano no debe ser visto como algo absurdo o simplemente pasivo; puede transformarse en una senda espiritual guiada por la luz de la fe. En la antropología de Santo Tomás de Aquino, las potencias del alma —inteligencia, voluntad y memoria— permiten comprender el dolor como una vía de crecimiento interior y de unión con Dios. A la luz del misterio de la cruz, el sufrimiento adquiere una dimensión redentora y pedagógica. La integración del pensamiento tomista con aportes contemporáneos permite redescubrir el valor transformador del dolor cuando se vive en comunión con Cristo.El sufrimiento humano no debe ser visto como algo absurdo o simplemente pasivo; puede transformarse en una senda espiritual guiada por la luz de la fe. En la antropología de Santo Tomás de Aquino, las potencias del alma —inteligencia, voluntad y memoria— permiten comprender el dolor como una vía de crecimiento interior y de unión con Dios. A la luz del misterio de la cruz, el sufrimiento adquiere una dimensión redentora y pedagógica. La integración del pensamiento tomista con aportes contemporáneos permite redescubrir el valor transformador del dolor cuando se vive en comunión con Cristo.El sufrimiento humano no debe ser visto como algo absurdo o simplemente pasivo; puede transformarse en una senda espiritual guiada por la luz de la fe. En la antropología de Santo Tomás de Aquino, las potencias del alma —inteligencia, voluntad y memoria— permiten comprender el dolor como una vía de crecimiento interior y de unión con Dios. A la luz del misterio de la cruz, el sufrimiento adquiere una dimensión redentora y pedagógica. La integración del pensamiento tomista con aportes contemporáneos permite redescubrir el valor transformador del dolor cuando se vive en comunión con Cristo
Ecce Ancilla Domini. Les inscripcions marianes de la pintura valenciana (segles XIV-XVI)
“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” i altres molts textos estan a l’abast de la mirada de tothom en els retaules gòtics i renaixentistes dedicats a la Mare de Déu o amb escenes de la seua vida. La qüestió és que no sempre són de fàcil lectura per múltiples circumstàncies ni responen a allò que hom podria esperar. En el present article, doncs, s’analitzaran les inscripcions de tall marià que ens ofereix la pintura valenciana dels segles XIV al XVI, atenent a la seua procedència i a l’estret vincle que les uneix a la imatge, a més d’oferir una transcripció i edició crítica d’aquestes inscripcions.“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” i altres molts textos estan a l’abast de la mirada de tothom en els retaules gòtics i renaixentistes dedicats a la Mare de Déu o amb escenes de la seua vida. La qüestió és que no sempre són de fàcil lectura per múltiples circumstàncies ni responen a allò que hom podria esperar. En el present article, doncs, s’analitzaran les inscripcions de tall marià que ens ofereix la pintura valenciana dels segles XIV al XVI, atenent a la seua procedència i a l’estret vincle que les uneix a la imatge, a més d’oferir una transcripció i edició crítica d’aquestes inscripcions.“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” and many other texts are within everyone’s reach in Gothic and Renaissance altarpieces dedicated to the Virgin Mary or with scenes from her life. The point is that they are not always easy to read due to multiple circumstances nor do they respond to what one might expect. In this article, therefore, the Marian inscriptions offered by Valencian painting from the 14th to the 16th centuries will be analyzed, taking into account their provenance and the close link that unites them to the image, in addition to offering a transcription and critical edition of these inscriptions.“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” i altres molts textos estan a l’abast de la mirada de tothom en els retaules gòtics i renaixentistes dedicats a la Mare de Déu o amb escenes de la seua vida. La qüestió és que no sempre són de fàcil lectura per múltiples circumstàncies ni responen a allò que hom podria esperar. En el present article, doncs, s’analitzaran les inscripcions de tall marià que ens ofereix la pintura valenciana dels segles XIV al XVI, atenent a la seua procedència i a l’estret vincle que les uneix a la imatge, a més d’oferir una transcripció i edició crítica d’aquestes inscripcions.“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” i altres molts textos estan a l’abast de la mirada de tothom en els retaules gòtics i renaixentistes dedicats a la Mare de Déu o amb escenes de la seua vida. La qüestió és que no sempre són de fàcil lectura per múltiples circumstàncies ni responen a allò que hom podria esperar. En el present article, doncs, s’analitzaran les inscripcions de tall marià que ens ofereix la pintura valenciana dels segles XIV al XVI, atenent a la seua procedència i a l’estret vincle que les uneix a la imatge, a més d’oferir una transcripció i edició crítica d’aquestes inscripcions.“Ave Maria, gratia plena”, “Ecce ancilla Domini”, “Pulchra ut luna”, “Electa ut sol” i altres molts textos estan a l’abast de la mirada de tothom en els retaules gòtics i renaixentistes dedicats a la Mare de Déu o amb escenes de la seua vida. La qüestió és que no sempre són de fàcil lectura per múltiples circumstàncies ni responen a allò que hom podria esperar. En el present article, doncs, s’analitzaran les inscripcions de tall marià que ens ofereix la pintura valenciana dels segles XIV al XVI, atenent a la seua procedència i a l’estret vincle que les uneix a la imatge, a més d’oferir una transcripció i edició crítica d’aquestes inscripcions
Sorellanza e solitudine: amicizie femminili nelle comunità religiose dei secc. XIII-XIV
Dietro le mura dei monasteri e dei beghinaggi medievali fioriva una rete vibrante di relazioni femminili, fondate su affetti profondi e duraturi. Questi legami, essenziali nell’esistenza delle donne religiose, non erano statici, ma si evolvevano in risposta al mutevole panorama storico e sociale. A lungo trascurate dalla ricerca storica, le dinamiche di queste amicizie femminili sono oggi oggetto di rinnovata attenzione accademica, stimolate dal crescente campo della “storia delle emozioni”. Concentrandosi sul periodo cruciale tra il xiii e il xiv secolo, un’epoca di profondi cambiamenti socio-religiosi, questo studio esaminerà come queste trasformazioni abbiano inevitabilmente influenzato la natura delle relazioni femminili all’interno delle comunità religiose, con particolare attenzione alle esperienze di due figure emblematiche: la beghina Hadewijch di Anversa e la monaca domenicana Margaretha Ebner. Le loro vite, profondamente radicate nei rispettivi contesti storico-culturali, offrono preziose informazioni su come l’amicizia femminile abbia influenzato sia la produzione mistica che il nucleo stesso dell’identità religiosa di queste donne.Within the cloistered walls of medieval monasteries and beguinages, a vibrant network of female relationships flourished. These bonds, essential pillars of the religious women’s existence, were not static, but they evolved in response to the shifting historical and social landscape. Long neglected by historical inquiry, the dynamics of these female friendships are now the subject of renewed scholarly attention, spurred by the burgeoning field of ‘history of emotions’. Focusing on the period between the thirteenth and fourteenth centuries, a time of profound socio-religious upheaval, the study will examine how these transformations impacted the nature of female relationships within religious communities, with a particular focus on the experiences of two emblematic figures: the beguine Hadewijch of Antwerp and the Dominican nun Margaretha Ebner. Their lives, deeply embedded within their respective historical and cultural contexts, offer valuable insights into how female friendship influenced both the mystical production and the very core of these women's religious identities.Dietro le mura dei monasteri e dei beghinaggi medievali fioriva una rete vibrante di relazioni femminili, fondate su affetti profondi e duraturi. Questi legami, essenziali nell’esistenza delle donne religiose, non erano statici, ma si evolvevano in risposta al mutevole panorama storico e sociale. A lungo trascurate dalla ricerca storica, le dinamiche di queste amicizie femminili sono oggi oggetto di rinnovata attenzione accademica, stimolate dal crescente campo della “storia delle emozioni”. Concentrandosi sul periodo cruciale tra il xiii e il xiv secolo, un’epoca di profondi cambiamenti socio-religiosi, questo studio esaminerà come queste trasformazioni abbiano inevitabilmente influenzato la natura delle relazioni femminili all’interno delle comunità religiose, con particolare attenzione alle esperienze di due figure emblematiche: la beghina Hadewijch di Anversa e la monaca domenicana Margaretha Ebner. Le loro vite, profondamente radicate nei rispettivi contesti storico-culturali, offrono preziose informazioni su come l’amicizia femminile abbia influenzato sia la produzione mistica che il nucleo stesso dell’identità religiosa di queste donne.Dietro le mura dei monasteri e dei beghinaggi medievali fioriva una rete vibrante di relazioni femminili, fondate su affetti profondi e duraturi. Questi legami, essenziali nell’esistenza delle donne religiose, non erano statici, ma si evolvevano in risposta al mutevole panorama storico e sociale. A lungo trascurate dalla ricerca storica, le dinamiche di queste amicizie femminili sono oggi oggetto di rinnovata attenzione accademica, stimolate dal crescente campo della “storia delle emozioni”. Concentrandosi sul periodo cruciale tra il xiii e il xiv secolo, un’epoca di profondi cambiamenti socio-religiosi, questo studio esaminerà come queste trasformazioni abbiano inevitabilmente influenzato la natura delle relazioni femminili all’interno delle comunità religiose, con particolare attenzione alle esperienze di due figure emblematiche: la beghina Hadewijch di Anversa e la monaca domenicana Margaretha Ebner. Le loro vite, profondamente radicate nei rispettivi contesti storico-culturali, offrono preziose informazioni su come l’amicizia femminile abbia influenzato sia la produzione mistica che il nucleo stesso dell’identità religiosa di queste donne.Dietro le mura dei monasteri e dei beghinaggi medievali fioriva una rete vibrante di relazioni femminili, fondate su affetti profondi e duraturi. Questi legami, essenziali nell’esistenza delle donne religiose, non erano statici, ma si evolvevano in risposta al mutevole panorama storico e sociale. A lungo trascurate dalla ricerca storica, le dinamiche di queste amicizie femminili sono oggi oggetto di rinnovata attenzione accademica, stimolate dal crescente campo della “storia delle emozioni”. Concentrandosi sul periodo cruciale tra il xiii e il xiv secolo, un’epoca di profondi cambiamenti socio-religiosi, questo studio esaminerà come queste trasformazioni abbiano inevitabilmente influenzato la natura delle relazioni femminili all’interno delle comunità religiose, con particolare attenzione alle esperienze di due figure emblematiche: la beghina Hadewijch di Anversa e la monaca domenicana Margaretha Ebner. Le loro vite, profondamente radicate nei rispettivi contesti storico-culturali, offrono preziose informazioni su come l’amicizia femminile abbia influenzato sia la produzione mistica che il nucleo stesso dell’identità religiosa di queste donne.Dietro le mura dei monasteri e dei beghinaggi medievali fioriva una rete vibrante di relazioni femminili, fondate su affetti profondi e duraturi. Questi legami, essenziali nell’esistenza delle donne religiose, non erano statici, ma si evolvevano in risposta al mutevole panorama storico e sociale. A lungo trascurate dalla ricerca storica, le dinamiche di queste amicizie femminili sono oggi oggetto di rinnovata attenzione accademica, stimolate dal crescente campo della “storia delle emozioni”. Concentrandosi sul periodo cruciale tra il xiii e il xiv secolo, un’epoca di profondi cambiamenti socio-religiosi, questo studio esaminerà come queste trasformazioni abbiano inevitabilmente influenzato la natura delle relazioni femminili all’interno delle comunità religiose, con particolare attenzione alle esperienze di due figure emblematiche: la beghina Hadewijch di Anversa e la monaca domenicana Margaretha Ebner. Le loro vite, profondamente radicate nei rispettivi contesti storico-culturali, offrono preziose informazioni su come l’amicizia femminile abbia influenzato sia la produzione mistica che il nucleo stesso dell’identità religiosa di queste donne