4,766 research outputs found
Ahkâm-ı aka’id’in söz varlığı
No full textEsatoğlu, Ahsen, Ahkâm-ı èAkâ‟id‟in Söz Varlığı, Doktora Tezi, Danışman: Prof.Dr. Halil İbrahim Usta, 447 s. Esatoğlu, Ahsen, Vocabulary of Ahkâm-ı èAkâ‟id, Doctora‟s Thesis, Advisor: Assoc. Prof.Dr. Halil İbrahim Usta, 447 p. ÖZET Türk dilinin tarihî gelişimine katkıda bulunmak için yaptığımız bu çalışma, Eski Anadolu Türkçesine ait Ahkâm-ı èAkâ‟id adlı eser üzerinde yürütülmüştür. Dinî içerikli bir eser olan bu yazmada, İslamın akaidi ile beş şartı (tevhid, namaz, oruç, zekat, hac) üzerinde durulmuştur. Halkı bilgilendirmek amacıyla ayet, hadis, latîfe ve hikâyelerden de yararlanılarak zengin bir anlatım sağlanmıştır. Türkçe sözcüklerin zengin kullanımı, dinî terimlere Türkçe karşılıklar verilmesi; benzetmelerin, aktarmaların çokluğu nedeniyle eseri, söz varlığı yönünden incelemeyi uygun gördük. “Ahkâm-ı èAkâ‟id‟in Söz Varlığı” adını taşıyan bu çalışma; Giriş, İnceleme, Metin, Tıpkıbasım, Kaynaklar olmak üzere beş bölümden oluşmaktadır. „Giriş‟ kısmında eser hakkında bilgi verilmiş; „inceleme‟ bölümünde söz varlığı ( organ, akrabalık, sayı, hayvan, alet, giysi, yiyecek vb. adları ile eylemler; deyimler; atasözleri ; kalıp sözler…) belirlenip örneklendirilmiş ve bu sözcükler temel anlam, yan anlam, eş anlamlılık, çok anlamlılık, karşıt anlamlılık yönünden metindeki kullanımları esas alınarak değerlendirilmiştir. Metnin söz varlığı ayrıca „Anlam Aktarımı‟ ve „Anlam Değişmeleri‟ açısından da incelenmiştir. Çalışmanın sonucunda eserin yazıldığı döneme ait temel söz varlığı, Türkçe ve yabancı sözcüklerin kullanımı; ses , yapı ve anlam yönünden geçirdikleri değişimler belirlenmiştir. Dinî konuların anlatıldığı bu eserde, özellikle Türkçe sözcüklere daha çok yer verildiği, yabancı terimler yerine Türkçe karşılıklarının kullanıldığı metinden seçilen örneklerle gösterilmiştir. Böylece sözcük bilimi ve anlam bilimi çalışmaları ile tarihî dil sözlüklerinin hazırlanmasında önemli bir yer tutan bu malzemeler gün ışığına çıkarılmıştır. Esatoğlu, Ahsen, Ahkâm-ı èAkâ‟id‟in Söz Varlığı, Doktora Tezi, Danışman: Prof.Dr. Halil İbrahim Usta, 447 s. Esatoğlu, Ahsen, Vocabulary of Ahkâm-ı èAkâ‟id, Doctora‟s Thesis, Advisor: Assoc. Prof.Dr. Halil İbrahim Usta, 447 p. ABSTRACT This study hereby has been prepared in order to make a contribution to the historical development of the Turkish language and it is based on the book named Ahkâm-ı èAkâ‟id which is written in Older Anatolian Turkish Language. In this writing which has a religious content, the doctrins and five rules of Islam Religion (oneness, praying, fasting, zakat and pilgrimage)have been emphasized. A rich expression was provided by benefiting from the verses, prophet‟s sayings and stories in order to inform the readers. We favored to study this piece of art with respect the word content due to the prosperous use of Turkish words, the existence of Turkish words for the religious terminology and the abundance of similes and quotations. This study which holds the name “The Vocabulary of Ahkâm-ı èAkâ‟id”; is composed of five sections which are Introduction, Investigation, Text, Facsimile and Bibliography” In the Introduction part, some information was given about the book; in the Investigation part the vocabulary ( organ, relativity, numbers, animal, tool, clothes, food etc. names and acts and idioms, sayings ) were defined and examples were given and these words were evaluated based on their usage in the text concerning the main meaning, connotation, synonyms, ambiguity and opposite meanings. The vocabulary of the text was also investigated concerning the “Transfer of meaning” or “changing of the meaning”. At the conclusion of the study, the basic vocabulary of the period when the book was written, the usage of the Turkish and foreign words and the changes they had in voice, structure and meaning were defined. In this piece of art where religious subjects were explained, it was demonstrated with the chosen examples that especially Turkish words were used and also the Turkish meanings of the foreign words were mainly utilized. Thus the materials which have an important place in preparation of the historical word dictionaries have been revealed with the lexicology and semantic studies
İbrahim Karataylı ile sözlü tarih görüşmesi
No full textBu görüşme, Aziz Elbas ve Ahmet Erdönmez koordinatörlüğünde Bursa Büyükşehir Belediyesi bünyesindeki Bursa Araştırmaları Merkezi tarafından Çarşının Öyküsü projesi başlığı altında gerçekleştirilmiştir. Bu proje kapsamında yapılan görüşmelerin sayısı 170'dir.1925 yılında Bursa ilinin Mudanya ilçesinde doğan İbrahim Karataylı, konuşmasına I. Dünya ve Kurtuluş Savaşlarına katılmış olan babasından bahsederek başlar. 1937 yılında tuhafiyeci çırağı olarak çalışmaya başlayan Karataylı, 1953 yılında kendi dükkanını açar. Çarşı'daki sosyal ilişkileri ve esnafın iş ahlakını anlattıktan sonra usta-çırak ilişkisinin anlam ve önemine değinir.Bursa Büyükşehir BelediyesiÇarşının öyküsü. editör Aziz Elbas. Bursa: Bursa Kültür A.Ş., 2010
Rubaies of İbrahim Aczî kendî (The last 180 rubaies)
No full text1881-1965 yılları arasında Konya'da yaşayan İbrahim Aczî Kendî, Konya'nın XX. yüzyılda yetiştirdiği önemli şair, gazeteci, araştırmacı, yazar, mutasavvıf ve folklorculardandır. Konya'da öğretmenlik yapan İbrahim Aczî Kendî, Arapça ve Farsça öğrenerek kendini geliştirmiş, tasavvuf, edebiyat ve tarihle ilgili kitaplar hazırlamıştır. İbrahim Aczî Kendî'nin bizzat kendisinin kaleme aldığı, tek nüshası Yusuf Ağa Kütüphanesinde 10465/1 numara ile kayıtlı olan Devr-i Zaman adlı eseri, 360 Farsça rubâî ve bu rubâîlerin Osmanlı Türkçesiyle yazılmış açıklamalarından oluşmaktadır. Bu çalışmada İbrahim Aczî Kendî'nin hayatı incelenmiş, Devr-i Zaman adlı eserinde bulunan 360 rubâînin son 180 tanesi çalışılmıştır. Her bir rubâînin Farsça ana metinleri bilgisayar ortamına aktarılmış, bazen sadece tercüme, bazen de çeşitli açıklamalar içeren Osmanlı Türkçesiyle yazılan kısımlar ise latin harfleriyle aktarılmıştır. İbrahim Aczî Kendî, bu çalışmada ele alınan rubâîlerinde, genellikle ilahi aşk, toplumsal ahlâk, zamandan şikâyet, riya ve kibirden uzak durmanın gerekliliği gibi birçok konuya değinmiştir.İbrahim Aczî Kendî who lived the years between 1881 and 1965 in Konya is an important poet, a journalist, an investigate author, a mystic and a folklorist who raised by Konya in 20th century. İbrahim Aczî Kendi, worked as a tutor in Konya, improved himself by learning Arabian and Persian, prepared books about mysticism, literature and history. Devr-i zaman, which is written by İbrahim Aczî Kendî by himself and whose only transcript is registered with the number 104657/1 in Yusuf Ağa Library, is made of 360 Persian rubaies and their explanation which is written in Ottoman Turkish. In this study İbrahim Aczî Kendî's life and last 180 of 360 Persian rubaies are studied. Each of rubaies' Persian main texts are transferred to electronic environment. Parts that sometimes include translation, sometimes also include various types of explanations written Ottoman Turkish are transferred with Latin letters. İbrahim Aczî Kendî, rubaies that handled in this study, touches on many topics, such as sociel ethics, complaints about today's youht, hypocrisy and staying away from and arrogance
Gazi Eğitim Enstitüsüne bir bakış: Jimnastik, Ankara Yapı Usta ve Erkek Teknik Öğretmen Okulu
No full textThis work is a student project of the Department of History, Faculty of Economics, Administrative and Social Sciences, İhsan Doğramacı Bilkent University.The History of Turkey course (HIST200) is a requirement for all Bilkent undergraduates. It is designed to encourage students to work in groups on projects concerning any topic of their choice that relates to the history of Turkey. It is designed as an interactive course with an emphasis on research and the objective of investigating events, chronologically short historical periods, as well as historic representations. Students from all departments prepare and present final projects for examination by a committee, with 10 projects chosen to receive awards.Ankara : İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi, Tarih Bölümü, 2022.Includes bibliographical references (pages 16-17).Özet
Cumhuriyetin kurulduğu ilk yıllarda Türkiye yoksulluk ve eğitim yetersizliği gibi
birçok sorunla mücadele ediyordu. Gazi Eğitim Enstitüsü’nün kurulma aşaması ise bu
yetersizlikler sonucu başladı. Enstitünün kurulmasının başlıca amaçları ülkedeki eğitimli
kesimi arttırmak ve ülkeye laik bir eğitim sistemi getirmekti. Daha sonra bu yetersizliklerden
dolayı ortaya çıkan yapı ustası gibi ihtiyaçlar doğrultusunda dönemin en önemli okullarından
olan Jimnastik, Ankara Yapı Usta ve Erkek Teknik Öğretmen Okulları kuruldu. Bu okulların
kuruluşuyla birlikte ülkedeki eğitim ve kültür seviyesinde önemli ölçüde bir artış gerçekleşti.In the Republic's first years, Turkey struggled with many problems, such as poverty and
lack of education. The establishment phase of the Gazi Education Institute started due to these
inadequacies. The main aims of the establishment of the Institute were to increase the educated
population in the country and to bring a secular education system to the country. Later, in line
with the needs such as master builders arising from these inadequacies, Gymnastics, Ankara
Yapı Usta, and Male Technical Teacher Schools, which were among the most important schools
of the period, were established. With the establishment of these schools, there was a significant
increase in the level of education and culture in the country.by İbrahim Mert Öztür
Tarihi Paçacı Sülfettin Usta ve Erzurum'da çorba kültürü
No full textThis work is a student project of the Department of History, Faculty of Economics, Administrative and Social Sciences, İhsan Doğramacı Bilkent University.The History of Turkey course (HIST200) is a requirement for all Bilkent undergraduates. It is designed to encourage students to work in groups on projects concerning any topic of their choice that relates to the history of Turkey. It is designed as an interactive course with an emphasis on research and the objective of investigating events, chronologically short historical periods, as well as historic representations. Students from all departments prepare and present final projects for examination by a committee, with 10 projects chosen to receive awards.Ankara : İhsan Doğramacı Bilkent Üniversitesi İktisadi, İdari ve Sosyal Bilimler Fakültesi, Tarih Bölümü, 2025.Includes bibliographical references (pages 18-20).Bu çalışma, Doğu Anadolu’da özellikle Erzurum kentinde gelişen çorba kültürünün kültürel, tarihsel ve gastronomik açıdan önemini ele almaktadır. Sert iklim koşulları, hayvancılığa dayalı yaşam biçimi ve tarihsel göç hareketlerinin etkisiyle şekillenen bölge mutfağı içinde çorba; yalnızca bir yemek olarak değil, toplumsal yaşamın ve misafirperverliğin bir simgesi olarak öne çıkmıştır. Çalışmada özellikle sakatat temelli çorbalar ve bunlar arasında paça çorbası ön plana çıkarılmış, bu çorbanın besleyici özellikleri kadar sosyal anlamı da incelenmiştir. Erzurum’da bu kültürün önemli temsilcilerinden biri olan Tarihi Paçacı Sülfettin Usta lokantasının hikâyesi üzerinden, bir aile işletmesinin nasıl kent kültürünün simgesine ve ulusal çapta tanınan bir markaya dönüştüğü ortaya konmuştur. Sözlü tarih, saha araştırması ve gastronomi literatürüne dayalı bu çalışma, bölgesel mutfağı mikro tarihsel bir çerçevede ele alarak kolektif hafıza ve kültürel süreklilik açısından değerlendirmiştir.This study focuses on the cultural, historical, and gastronomic significance of soup in Eastern Anatolia, with particular emphasis on the city of Erzurum and the iconic establishment "Tarihi Paçacı Sülfettin Usta." Drawing on regional culinary traditions shaped by harsh climatic conditions, livestock-based subsistence, and centuries of migration, the project highlights the emergence and development of a unique soup culture. Special attention is given to tripe-based soups, especially "paça çorbası," and their transformation into a social and nutritional cornerstone of daily life. Through interviews, archival research, and gastronomic literature, the project traces the evolution of Sülfettin Usta’s restaurant from a small family-run business into a city-wide cultural symbol and national culinary success. The role of this establishment in promoting Erzurum’s food identity and attracting culinary tourism is also examined. By situating the story of a single soup master within the broader socio-cultural and historical context of Eastern Anatolia, the research offers a microhistorical lens on regional cuisine and collective memory.by İbrahim Mert Öztür
External interventions and the duration of civil wars
No full textThe authors combine an empirical model of external intervention, with a theoretical model of civil war duration. Their empirical model of intervention allows them to analyze civil war duration, using"expected"rather than"actual"external intervention as an explanatory variable in the duration model. Unlike previous studies, they find that external intervention is positively associated with the duration of civil war. They distinguish partial third-party interventions that extend the length of war, from multilateral"peace"operations, which have a mandate to restore peace without taking sides - and which typically take place at war's end, or at least when both sides have agreed to a cease-fire. In a future paper, the authors will examine whether partial third-party interventions - whatever their effect on a war's duration - increase the risk of war's recurrence. If that proves true, then even if interventions reduce the length of civil war, they may do so at the cost of further destabilizing the political system, and sowing the seeds of future rebellion.Children and Youth,Peace&Peacekeeping,Post Conflict Reconstruction,Post Conflict Reconstruction,International Affairs,Post Conflict Reconstruction,Social Conflict and Violence,Peace&Peacekeeping,Post Conflict Reconstruction,International Affairs
An improved sensorless DTC-SVM for three-level inverter-fed permanent magnet synchronous motor drive
No full textOkumus, H. Ibrahim/0000-0002-4303-5057; Usta, Mehmet Ali/0000-0002-2792-0769A speed-sensorless control strategy is investigated in a wide speed range based on extended Kalman filter (EKF) and direct torque control with space vector modulation (DTC-SVM) for three-level cascaded H-bridge inverter-fed permanent magnet synchronous motor drives. the implementation of conventional SVM technique to the multilevel inverters is considerably complicated and leads to high computational burden. A three-level SVM technique simplified on the basis of two-level voltage vector diagram is proposed to reduce this computational complexity, and in addition, to satisfy some requirements for the safe operation of the inverter such as smooth commutation and minimum number of switching. the estimations of rotor position and speed are achieved using an EKF without high-frequency signal injection, especially at very low and zero speeds. the load torque is also estimated simultaneously to account for the mechanical frictions at steady state to improve the estimation performance. Furthermore, the flux trajectory control based on maximum torque per ampere algorithm is implemented to ensure maximal efficiency for constant torque region. the feasibility and effectiveness of the proposed drive system is tested under different operating conditions and verified by the simulation results.TUBITAKTurkiye Bilimsel ve Teknolojik Arastirma Kurumu (TUBITAK)First author is supported by TUBITAK with 2214-A Doctorate Research Scholarship Programme. the authors would like to thank TUBITAK
Hazini'nin Kırk Hadis tercümesinde kelime grupları
No full textTez (yüksek lisans) - Anadolu ÜniversitesiAnadolu Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü, Türk Dili ve Edebiyatı Anabilim DalıKayıt no: 38235Bu yüksek lisans tezinde, Hazînî'nin XVI. yüzyılda kaleme aldığı Kırk Hadis Tercümesi incelenmiştir. Giriş bölümünde, XIII. yüzyıldan başlayıp günümüze kadar gelişen Türkiye Türkçesinin genel durumuna değinilmiş ve Hazînî’den bahsedilip eserin genel özellikleri ele alınmıştır. Birinci bölümde, ilk olarak söz diziminin farklı tanımları ve önemi üzerinde durulmuştur. Ardından, kelime grupları hakkında tanımlar ve görüşler verilmiştir. İkinci bölümde; Hazînî’nin Kırk Hadis Tercümesinde yer alankelime grupları belirlenmiş, tez danışmanım Prof. Dr. Halil İbrahim Usta’nın kelime grupları ile ilgili görüşlerine ve çalışmalarına uyularak sınıflandırılmıştır. Daha sonra, transkripsiyon alfabesiyle Latin harflerine aktarılan metin yer almıştır.Sonuç bölümünde, eserdeki kelime grupları ile ilgili örneklerden belirlenen bulgulara yer verilmiştir. İncelemenin, Anadolu’da gelişmiş olan Türkçenin söz dizimi ile ilgili çalışmalara kelime grupları açısından katkı sağlaması amaçlanmıştır
The storytelling of İbrahim Gazi
No full textİbrahim Gazi'nin Hikâyeciliği adlı bu tezde Modern Tatar hikâyeciliğinin önemli isimlerinden biri olan İbrahim Gazi'nin Türk edebiyatında tanıtılması ve hikâyelerinde kullandığı yapı unsurlarının incelenerek onun edebiyat dünyasındaki konumu ve öneminin belirlenmesi amaçlanmıştır. Çalışmada yazarın kaleme aldığı yirmi sekiz hikâye Türkiye Türkçesine aktarılarak kurgu, içerik, anlatıcı ve bakış açısı, kişiler, mekân, zaman, dil ve üslup ve anlatım teknikleri gibi teknikler ışığında ele alınmıştır. Bu doğrultuda ilk olarak Gazi'nin hayatı, edebî kişiliği ve eserleriyle hakkında bilgi verilmiştir. Yazarın eserlerinin geneline bakıldığında öz yaşam öyküsünün hikâyelerinin merkezinde yer aldığı görülmüştür. Özellikle, II. Dünya Savaşı sırasında yazarın sanatı yeni bir boyut kazanmış ve bu yıllarda kalemini ustalaştıran yazar, savaş sonrası dönemde sanatının zirvesine ulaşmıştır. Dönemin ruhunu yansıtan Sıyırcıklar (Sığırcıklar) Yugalgan Marziye (Kaybolan Marziye), Ana (Anne) Kışkı Kiçte (Kış Akşamında), Malay bilen Et (Çocuk ile Köpek), Aksöyek Nemetslar hem Kazlar (Soylu Almanlar ve Kazlar) ve Ehmet Babay (Ahmet Dede) gibi hikâyelerinde Tatar toplumunun savaş zamanı yaşadığı acıları, bu acıların yarattığı travmanın insanlar üzerinde nefret ve intikam duygularını çağrıştırdığını gözler önüne sermiştir. Aynı zamanda Yul Östindegi Taş (Yol Üstündeki Taş) ve Ni öçin Töymeni Ozak Tagalar? (Neden Düğmeyi Uzun Sürede Takıyorlar?) hikâyelerinde birçok yazarın kaleme almaya bile cesaret edemediği dönemin başlıca sorunlarına değinmiştir. Ak Sirin (Beyaz Leylak), Turgay Kartayamı iken? (Turgay Yaşlanıyor mu?), Bibisara, Gevheriye hem Usal At (Bibisara, Gevheriye ve Hırçın At), Yana Mastir (Yeni Usta), Öç Mehmüt (Üç Mahmut) gibi hikâyelerinde ise bireysel konuları işlemiş ve bireyin iç dünyasını çözümlemeye yönelik psikolojik tahlillere yer vermiştir. İbrahim Gazi hikâyelerinde genel olarak birinci şahıs anlatım ve kahraman bakış açısını kullanmıştır. Hikâyelerinde kullandığı mekânlar yazarın bizzat içinde bulunduğu, yakın çevresinde yer alan mekânlardır. Çağının tanığı olan İbrahim Gazi, hikâyelerindeki kişi yaratımları, dili kullanımındaki titizliği ve anlatım teknikleriyle Tatar edebiyatının önemli isimleri arasında yer alır.In this thesis named İbrahim Gazi's Storytelling, it is aimed to introduce İbrahim Gazi, one of the important names of Modern Tatar storytelling, in Turkish literature and to determine his position and importance in the world of literature by examining the structural elements he used in his stories. In the study, twenty-eight stories written by the author were transferred to Turkiye Turkish and discussed in the light of techniques such as fiction, content, narrator and point of view, people, place, time, language and wording and narrative techniques. In this direction, firstly, information was given about Gazi's life, literary personality and works. When the author's works are examined in general, it is seen that his autobiography is at the center of his stories. In particular, during World War II, the author's art has taken on a new dimension and the author who mastered his pen in these years reached the peak of his art in the post-war period. In his stories such as Sıyırcıklar (Sığırcıklar) Yugalgan Marziye (Kaybolan Marziye), Ana (Anne) Kışkı Kiçte (Kış Akşamında), Malay bilen Et (Çocuk ile Köpek), Aksöyek Nemetslar hem Kazlar (Soylu Almanlar ve Kazlar) ve Ehmet Babay (Ahmet Dede) reflecting the spirit of the period, he revealed that the trauma created by these pains evokes feelings of hatred and revenge on people. At the same time, in his stories Yul Östindegi Taş (Yol Üstündeki Taş) ve Ni öçin Töymeni Ozak Tagalar? (Neden Düğmeyi Uzun Sürede Takıyorlar?) he touched upon the main problems of the period that many writers did not even dare to write. In his stories Ak Sirin (Beyaz Leylak), Turgay Kartayamı iken? (Turgay Yaşlanıyor mu?), Bibisara, Gevheriye hem Usal At (Bibisara, Gevheriye ve Hırçın At), Yana Mastir (Yeni Usta), Öç Mehmüt (Üç Mahmut), he dealt with individual subjects and included psychological analyzes to analyze the inner world of the individual. İbrahim Gazi generally used first-person narration and heroic point of view in his stories. The places he used in his stories are the places in his immediate surroundings that the author has personally experienced. İbrahim Gazi, who is a witness of his age, is among the important names of Tatar literature with his personal creations in his stories, meticulousness in the use of language and expression techniques
- …
