University of Arts in Belgrade
Digital Repository of the Institute for Philosophy and Social Theory, University of BelgradeNot a member yet
4571 research outputs found
Sort by
SSDP, Dimitrije Tucović i jugoslovenski komunisti
No full textRad pokušava da analizira odnos izmedju dve istorijske tendencije razvoja socijalizma u Srbiji - socijaldemokratije i boljševizma. Lik i delo Dimitrija Tucovića, kao i kasnije interepretacije od strane jugoslovenskih komunista, kroz rad postavljaju pitanja kontinuiteta ili diskontinuiteta, ideološke uzajamnosti i nepomirljivosti, i sveukupne trajnosti glavnih tokova socijalističke misli u Srbiji
Digital Self: How We Became Binary
No full textTh e ubiquitous use of digital technology in all aspects of daily life has opened
up unprecedented possibilities such as immediate access to information, (tele)
presence at any place on the planet, multiplication and modifi cation of identity,
as well as rearticulation and reconstruction of embodiment. In cyberpunk literature, new media art practices, cyber theories, SF fi lms and comic books, and
scientifi c research, there is oft en a tendency to leave the mortal physical body,
behind in order to upload the immortal mind into the vast realm of the digital
where one can be whatever or whomever s/he wants. In relation to modern technology, the biological body is oft en regarded as obsolete for not being “equipped”
to cope with the exponential speed of technological development. Hence, it is
not surprising that many studies ignore the problem of embodiment by focusing more on the issues of identity, consciousness and disembodiment in digital
worlds. Th erefore, this book will attempt to highlight those theories that focus on
embodiment in technologically mediated environments, thus reintegrating the
physical body into discussions of new media phenomena and the ways they aff ect
social reality today. In this book I will start from the hypothesis that without the
physical body there is no virtual or real. Th e aim is to underline the signifi cance
of physical body in biotechnological interfaces, and to discuss and analyze the
ways in which the role of body and embodiment changes in ubiquitous virtual
environments, as well as to map the ways in which technology alters bodily functions thus aff ecting ontological survival of humans as biological species
Haver i hevruta: zbirka tekstova za diskusiju
No full textSusret sa tekstom nikada nije samo susret sa nizom rečenica koje pričaju jednu priču; stoga je učenje uvek proces koji podrazumeva više od jednostavnog razumevanja naracije teksta. Učenje podrazumeva ne samo pohranjivanje podataka koje jedan tekst može izneti pred onog koji ga iščitava, već pre svega otkrivanje potencijala mnoštva priča koje izviru iz date celine. Tek kada tekst sagledamo kao ono što nam postavlja pitanja, a ne kao ono što nam nužno na samom početku daje odgovore, počinjemo da tekstu pristupamo ne kao materijalu koji se uči, nego kao materijalu koji kontinuirano podučava – podstiče na dublje razmišljanje, lični i profesionalni razvoj. Drugim rečima, količina pitanja koju smo spremni da postavimo nakon čitanja teksta, nejasnoće koje smo sposobni da uočimo i sloboda istraživanja kroz tekst koja vodi do daljih odgovora ključ su za pokretanje i održavanje aktivnog, konstruktivnog procesa učenja čiji je rezultat široko primenljivo znanje koje inspiriše na dalja traganja
Susreti i razilaženja feminističkih i marksističkih teorija društva i umetnosti: žensko telo kao indeks hijerarhizovanih relacija u patrijarhalno-kapitalističkom diskursu
No full textRad analizira susrete i razilaženja feminističkih i marksističkih teorija društva i umetnosti, pokazujući žensko telo u vidu indeksa hijerarhizovanih relacija u patrijarhalno-kapitalističkom diskursu
Studijski program i neformalno obrazovanje iz perspektive mladih istraživača
No full textCilj ove studije je da pruži prikaz toga kako doktorandi/tkinje iz društveno-humanističkih
oblasti percipiraju i ocenjuju različite aspekte programa doktorskih studija, kao i programe
neformalnog obrazovanja. Studija se temelji jednim delom na analizi strateško zakonodavnog
okvira doktorskih programa i programa neformalnog obrazovanja u zemlji. Budući da se
reforme visokog obrazovanja sprovode u kontekstu pridruživanja Srbije Evropskom
visokoobrazovnom prostoru i Evropskom istraživačkom prostoru, analizi domaćeg prethodni
kratki pregled evropskog okvira doktorskih studija. Drugi, značajniji, deo studije čine rezultati
anketnog istraživanja u kojem je učestvovalo 356 doktoranada iz oblasti društvenih i
humanističkih nauka. Rezultati istraživanja pokazuju da postoji čitav niz oblasti u okviru
programa doktorskih studija kojima doktorandi nisu zadovojni. Najpre, internacionalnost
fakulteta je na niskom nivou. Studenti nisu zadovoljni udelom gostujućih inostranih predavača,
kao ni saradnjom sa inostranim fakultetima i mogućnostima za mobilnost i razmenu. Tome se
pridružuje i nedovoljna interdisciplinarnost studijskih programa. Kada se govori o ishodima
studiranja, doktorandi su podeljenog mišljenja. Na jednoj strani stoji mišljenje da su teorijska
znanja dovoljno opsežna da omogućuju da studenti kroz svoje doktorske radove daju doprinos
rastu teorijskog znanja. Na drugoj, stoji ocena da studije ne opremaju veštinama i znanjima koja
su neophodna za realizaciju empirijskih i primenjenih istraživanja. Doktorandi su generalno
zadovoljni načinom ocenjivanja njihovog rada, kao i saradnjom sa mentorima i drugim
profesorima. Što se formalno-tehničkih aspekata studiranja tiče, rezultati ukazuju na nužnost da
se povećaju ulaganja u obezbeđivanje adekvatnijih prostorija za rad i bolji pristup relevantnoj
literaturi, ali i najvažnije, korekciju visina školarina. Čak dve trećine studenata nezadovoljno je
visinom školarine na doktorskim studijama. Sumirajući rezultate iskustva sa neformalnim
obrazovanjem, možemo reći da doktorandi vide neformalno obrazovanje kao izvor znanja i
veština koje nisu imali priliku da steknu u formalnom obrazovanju. Na kraju, naglasimo da, iako
se državnim strategijama prepoznaju glavni nedostaci doktorskih studija, te iako je prepoznat
veliki broj neusklađenosti između programa trećeg stepena obrazovanja u Srbiji i određenih
evropskih principa, neophodno je konkretnije aktiviranje državnih institucija u proces
podsticaja reformi, ali i još važnije, njihove konačne primene u praksi.The aim of this study is to provide an overview of how PhD students perceive and evaluate
different aspects of doctoral programs, as well as programs of informal education. The study is
based partly on an analysis of strategic and legislative framework of doctoral programs and
informal education programs in the country. Since the higher education reform has been
implemented in the context of Serbia's accession to the European Higher Education Area and
European Research Area, a brief overview of the European framework of doctoral studies is
provided. The central part of the study is the analysis of a survey, which included 356 doctoral
students in the field of social sciences and humanities. The research results show that there is a
whole range of areas within doctoral programs which PhD students are dissatisfied. Firstly,
internationalization is at a low level. Students are not satisfied with the number of visiting
international lecturers, as well as with the cooperation with foreign universities and
opportunities for mobility and exchange. In addition, the lack of interdisciplinary programmes is stressed. There are divided opinions about the outcomes of study. On the one hand, there is the view that theoretical knowledge they acquire is broad enough to allow students to contribute to its growth. On the other hand, there is the assessment that the studies do not equip students with the skills and knowledge that are necessary for realization of empirical and applied research. PhD students are generally satisfied with the evaluation of their work, as well as with the cooperation with mentors and other professors. When it comes to formal and technical aspects of studying, the results point to the need to increase investment in the provision of adequate facilities for work and better access to literature. A correction of tuition fees is perceived as an urgent need, since as much as two-thirds of students are dissatisfied with the amount of tuition fees they pay. Summing up the experience of informal education, we can say that doctoral candidates see informal education as a source of knowledge and skills that they do have the opportunity to gain through formal education. Finally, we would like to emphasize that national strategies recognize the main shortcomings of doctoral studies and they also recognize a large number of discrepancies between the programs of the third level of education in Serbia and certain European principles. However, it is necessary that the state institutions incentivise process of reforms, and most importantly, that they assure their implementation in the practice
Neželjeno roditeljstvo : romantizam i Kant
No full textPreko romantičarske recepcije Kanta, autor rada nastoji da prikaže odnos romantizma i prosvetiteljstva. U prvom delu rekonstruišu se društveni uslovi koji su kreirali čudnu putanju preobražaja delova Kantovog učenja u romantičarske tradicionale. Drugi deo rada prati teorijsku preadaptaciju Kantove misli kod Fihtea i izričito odstupanje od nje kod Novalisa i Šlegela. Treći deo izlaže ključne momente romantičarske kritike prosvetiteljskog uma, a četvrti njene nejednoznačne praktičkopolitičke učinke. U zaključku se sugeriše da romantizam iskušava i svedoči prekoračivanje granica iste one slobode za koju je Kant smatrao da je se biva dostojnim tek ukoliko se koristi zakonito i svrhovito.Over the Romantic reception of Kant, the author attempts to show a relationship between the Romanticism and the Enlightenment. First part of the paper reconstructs the social conditions that created the strange path of transformation of parts of Kant’s teachings in the romantic motifs. The second part follows the theoretical precomposition of Kant’s thought in Fichte and expressly deviation from it in Novalis and Schlegel. Third section presents the key moments of the Romantic critique of the Enlightenment mind, and fourth its ambiguous pracital-political effects. In conclusion, it is suggested that Romanticism tested and testified the transcending of limits of the very freedom for which Kant believed that man becomes worthy of only if it is used in a lawful and purposeful manner
Film i skepticizam : Kavelova „korekcija" poststrukturalističke filozofije umetnosti
No full textOsnovni cilj teksta jeste kritika poststrukturalističke teorije umetnosti, a posebno teze o avangardnom delu kao obliku transgresivnosti. Kao polazište u ovoj kritici iskorišćena je filozofija običnog jezika američkog filozofa Stenlija Kavela, sa posebnim osvrtom na njegovu teoriju filma. Dok je poststrukturalistička teorija filma razrađivana kroz postavke o ideologiji, Kavel film, ali i umetnost u celini, sagledava kroz tezu o skepticizmu. Dok je poststrukturalizam, zahvaljujući svojim postavkama o avangardi kao obliku transgresije ideologije neka vrsta filozofije negacije, u radu se potencira teza da je Kavelova filozofija utopijska teorija prevladavanja skepticizma u kojoj avangardni film zauzima istaknuto ali ne i centralno mesto. Kavelove teze su iskorišćene kao osnova za ponovno promišljanje modernizma, a što je u suprotnosti sa postmodernističkim zaokretom koji je doneo poststrukturalizam
True Sacrifice On Hegel's Présentation of Self-Consciousness
No full textThe paper provides a modest reading of Hegel’s treatment of self-consciousness in his Phenomenology of Spirit and tries to present it as an integral part of the overall project of the experience of consciousness leading from understanding to reason. Its immediate objective is, it is argued, to think the independence and dependence, that is the pure and empirical I within the same unity of self-consciousness. This implies a double movement offinding a proper existence for the pure I and at the same time a breaking down of the empirical I’s attachment to particularity. It is argued that the Hegelian struggle for recognition intends to show how the access to reason demands the subject’s renunciation of its attachment to particularity, that is to sacrifice not only its bare life but every thing indeed, including its particular identity, and yet, to go on living
(Po)ništenje vremena : o dva načina ekstemporalizacije kod Kanta i Hegela
No full textOvaj rad ispituje dva načina ukidanja vremena čija uporedna analiza treba da pokaže prelaz od estetskog prevazilaženja vremenske forme kod Kanta ka povesnom prevazilaženju prirodnog vremena kod Hegela. Rad počinje problematizacijom forme vremena u prvoj Kantovoj Kritici i pitanjem da li Kant izmešta vreme izvan okvira pukog uslova receptiviteta. U nastavku analiziraćemo ključan odlomak iz Analitike uzvišenog u kojem Kant piše o ukidanju uslova vremena i tumačićemo ga u svetlu ontologije događajnosti i u istorijsko-političkom kontekstu Francuske revolucije. Premda Kant vreme još ne misli kao povesno, ukidanje vremenskog uslova u iskustvu uzvišenog ćemo uzeti za čin prestruktuiranja vremena koje se emancipuje od prirodne linearnosti i kauzalne kontinuiranosti. Mišljenje povesnog vremena imaćemo tek sa Hegelom i njegovim poistovećenjem vremena i pojma. U tom svetlu analiziraćemo Hegelov pojam “pojmljene povesti” da bismo zaključili daje i u Fenomenologiji duha na delu modus ukidanja prirodnog linearnog vremena, ali koje se za razliku od Kanta istinski artikuliše kao povesno događanje. Vreme se konstituiše samo kao poništeno, jer ono što se prevladava jeste intuitivo, opažajno i spoljašnje značenje vremena, dok se vreme u svojoj originarnoj dimenziji zaista proizvodi samo kao povesno vreme