5025 research outputs found
Sort by
Mide Kanseri Hücrelerine Sonodinamik Terapi Uygulamasında Hsp 70 İnhibisyonu Ve Klorin E6 Yüklü Mikrokabarcıkların Rolü
Get PDFMide Kanseri Hücrelerine Sonodinamik Terapi Uygulamasında Hsp 70 İnhibisyonu Ve Klorin E6 Yüklü Mikrokabarcıkların Rolü
Bakay İlhan D. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü,
Biyofizik (Tıp) Doktora Programı, Doktora Tezi, Aydın, 2023
Amaç: Araştırmamızın amacı mide kanseri hücrelerine sonodinamik terapi uygulamasında ısı
şok protein 70 inhibisyonu ve klorin e6 yüklü mikrokabarcıkların rolünün araştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Elde edilen mikrokabarcıkların boyut analizleri çeşitli yöntemlerle elde
edildikten sonra MKN28 mide kanseri hücre hattında ısı şok protein 70’in inhibisyonunu
sağlamak için hücreler 48 saat pifithrin-μ ile inkübe edilmiştir. Pifithrin-μ inkübasyonunu
takiben ultrases (1MHz, 3W/cm2
, %20 puls, 30sn) ile yıkımı sağlanan klorin e6 yüklü
mikrokabarcıklar varlığında 12 saat inkübe edilmiştir. Son olarak gruplar arasında
sitotoksisite ve apoptoz süreçleri hakkındaki farklılıklar moleküler yöntemlerle incelenmiştir.
Bulgular: Boyut analizleri sonucunda elde edilen mikrokabarcıkların 1-5µm boyutunda
dağılım gösterdiği gözlenmiştir. Klorin e6 içeren mikrokabarcıkların ultrases ile yıkımı
esnasında istatistiksel anlamlı artan kavitasyon verisi elde edilmiştir. Spektroskopik ölçümler
sonucunda klorin e6 trisodyum salt çözeltisinde agregasyon oluşmadığı fakat farklı ölçümlerle
de teyit edilmesi gereken bir bulgu olduğu düşünülmektedir. Yapılan sitotoksisite testleri
sonucunda 1MHz frekans ve 3W/cm2
güçte 30sn süresince %20 puls ultrases uygulanmasına
karar verilmiştir. Uygulama dozu olarak pifithrin-μ için 5μM ve klorin e6 için 5μM dozları
seçilmiştir. Deney grupları incelendiğinde klorin e6 yüklü mikrokabarcıkların ultrases ile
yıkımı sonucu sitotoksisitede ve apoptoz süreçlerinde istatistiksel anlamlı sonuçlar elde
edilmiştir. Isı şok proteini inhibisyonu ile sinerjetik etki gösteren veriler elde edilmiştir.
Sonuç: Sonuç olarak, kombine gruplarda gözlenen artmış hücre ölümü ve apoptoz verisinin
tek başına ultrases, pifithrin-μ ve klorin e6 yüklü mikrokabarcık gruplarında görülen etkinin
toplamından istatistiksel anlamlı olarak daha fazla olduğu gözlenmiştir.
Anahtar kelimeler: Mikrokabarcık, ısı şok protein, sonodinamik terapi, mide kanserİÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY...........................................................................................................i
TEŞEKKÜRLER ..............................................................................................................ii
İÇİNDEKİLER ................................................................................................................iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ....................................................................vi
ŞEKİLLER DİZİNİ........................................................................................................viii
RESİMLER DİZİNİ........................................................................................................xii
TABLOLAR DİZİNİ .....................................................................................................xiii
ÖZET..............................................................................................................................xiv
ABSTRACT....................................................................................................................xv
1.GİRİŞ .............................................................................................................................1
2.GENEL BİLGİLER .......................................................................................................3
2.1. Kanser ....................................................................................................................3
2.1.1. Mide Kanseri ve İnsidansı...............................................................................6
2.1.2. Kanserde Tedavi Yöntemleri ..........................................................................7
2.2. Heat Shock Proteinleri ...........................................................................................9
2.2.1. Heat Shock Protein 70...................................................................................11
2.2.2. Heat Shock Protein 70’in Kanserlerde Rolü ve İnhibitörler.........................13
2.3. Pifithrin ................................................................................................................17
2.4. Ultrases.................................................................................................................18
2.5. Sonodinamik Terapi.............................................................................................20
2.5.1. Sonodinamik Terapinin Etki Mekanizmaları................................................24
2.6. Sonoduyarlaştırıcılar ............................................................................................27
2.6.1. Klorin e6 .......................................................................................................29
2.7. Mikrokabarcıklar..................................................................................................30
iv
2.7.1. Mikrokabarcık ve Ultrases Etkileşimi...........................................................34
2.7.2. Sonoporasyon................................................................................................37
3.GEREÇ VE YÖNTEM ................................................................................................39
3.1. GEREÇ.................................................................................................................39
3.1.1. Kullanılan Cihazlar .......................................................................................39
3.1.2. Kullanılan Kimyasallar .................................................................................39
3.2. YÖNTEM.............................................................................................................40
3.2.1. Hücre Hattının Temini, Ekimi, Çoğaltılması ve Deney Protokolüne Uygun
Hazırlanılması...................................................................................................................40
3.2.2. Kimyasalların Hazırlanması..........................................................................42
3.2.3. Mikrokabarcık Üretimi..................................................................................43
3.2.4. Dinamik Işık Saçılımı Cihazı ile Mikrokabarcık Boyut Analizi...................44
3.2.5. Görüntü İşleme Yöntemi ile Mikrokabarcık Boyut Analizi .........................44
3.2.6. Ultrases Kavitasyon Analizi..........................................................................44
3.2.7. Ultrases Aracılı Mikrokabarcık Yıkımı ........................................................44
3.2.8. Spektroskopik Yöntemler ile Mikrokabarcık İçi Klorin Tayini....................45
3.2.9. Deney Grupları ve Şematize Hali .................................................................46
3.2.10. Hücre Canlılığı Analizi ...............................................................................48
3.2.11. Hoechst Boyama ile Apoptotik Yapıların İncelenmesi...............................49
3.2.12. Western Blot Yöntemi ile Apoptotik Belirteçlerin İncelenmesi.................50
3.2.12.1. Hücrelerden Protein İzolasyonu...........................................................50
3.2.12.2. Bikinkoninik Asit (BCA) ile Protein Miktarı Tayini ...........................52
3.2.12.3. SDS-PAGE Jel Elektroforezi ...............................................................55
3.2.12.4. SDS-PAGE Jel Elektroforezinde Kullanılan Ayırıcı ve Toplayıcı Jelin
Hazırlanışı.....................................................................................................................56
3.2.12.5. SDS-PAGE Jel Elektroforezinde Örneklerin Hazırlanması ve Jele
Yüklenmesi...................................................................................................................57
3.2.12.6. SDS-PAGE Jelin Membrana Transfer Edilmesi, Blotlama .................59
v
3.2.12.7. Membranın Primer ve Sekonder Antikor ile Muamele Edilmesi ve
Görüntüleme .................................................................................................................60
3.2.13. Caspase 3-7 Analizi.....................................................................................63
3.2.14. Annexin V ve Ölü Hücre Analizi................................................................63
3.2.15. Oksidatif Stress Analizi...............................................................................64
3.2.16. İstatistiksel Değerlendirme .........................................................................65
4.BULGULAR................................................................................................................66
4.1. Mikrokabarcık Üretimi ........................................................................................66
4.2. DLS cihazı ile Mikrokabarcık Boyut Analizi ......................................................67
4.3. Görüntü işleme yöntemi ile Mikrokabarcık Boyut Analizi..................................69
4.4. Ultrases kavitasyon analizi...................................................................................70
4.5. Ultrases Aracılı Mikrokabarcık Yıkımı ...............................................................71
4.6. Spektroskopik Yöntemler ile Klorin Analizi .......................................................72
4.8. Hücre Canlılığı Analizi ........................................................................................75
4.9. Hoechst Boyama ile Apoptotik Yapıların İncelenmesi........................................89
4.10. Western Blot Yöntemi ile Apoptotik Belirteçlerin İncelenmesi........................92
4.11. Caspase 3-7 Analizi .........................................................................................101
4.12. Annexin V ve Ölü Hücre Analizi.....................................................................102
4.13. Oksidatif Stress Analizi....................................................................................103
5.TARTIŞMA ...............................................................................................................104
6.SONUÇ VE ÖNERİLER...........................................................................................114
KAYNAKLAR .............................................................................................................116
ÖZ GEÇMİŞ .................................................................................................................12
Karideslerden Vibrio parahaemolyticus'un izolasyon ve identifikasyonu
No full textAmaç: Bu çalışma, Aydın İli ve Kuşadası balık halindeki balıkçılardan temin edilen karideslerden Vibrio parahaemolyticus varlığının belirlenmesi ve antibiyotiklere karşı duyarlılıklarının ortaya koyulması amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma materyalini 2019 yılı Kasım-Aralık aylarında Aydın İli ve Kuşadası balık halinden toplanan 90 adet taze karides örneği oluşturmuştur. Karides örneklerinden geleneksel ve moleküler yöntemlerle V. parahaemolyticus izolasyonu yapılmış ve izolatların antibiyotiklere karşı duyarlılıkları disk difüzyon yöntemi ile araştırılmıştır.
Bulgular: Karides örneklerinden (n=90) geleneksel yöntemle TCBS agarda 40 (%44,4) izolat V. parahaemolyticus şüpheli pozitif sonuç vermiştir. V. parahaemolyticus şüpheli 40 izolattan 11’i (%27,5) ise Real-Time PCR ile V. parahaemolyticus pozitif sonuç vermiştir. Pozitif sonuç veren 11 izolata disk difüzyon yöntemi ile antibiyotik duyarlılık testi uygulanmıştır. V. parahaemolyticus izolatlarının tamamı penisilin G (10 ünite) ve klindamisine (2 µg) %100 oranında dirençli bulunmuştur, diğer yandan piperasilin (100 µg), siprofloksasin (5 µg) ve gentamisine (10 µg) %90,9 oranında duyarlı bulunmuştur.
Sonuç: Bu araştırma ile halk sağlığı açısından risk oluşturan V. parahaemolyticus’un karideslerden kış aylarında bile yüksek oranda izole edilebildiği ve V. parahaemolyticus izolatlarının bazı antibiyotiklere karşı duyarlılığı ortaya koyulmuştur.
Anahtar kelimeler: Antibiyotik dirençlilik, Halk sağlığı, İdentifikasyon, Karides, Vibrio parahaemolyticusKABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ..ix
RESİMLER DİZİNİ x
TABLOLAR DİZİNİ xi
ÖZET xii
ABSTRACT…………………………………………………………………………………xiii
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Vibrionaceae Familyası 3
2.2. Vibrio 3
2.3. Vibrio parahaemolyticus 4
2.3.1. V. parahaemolyticus’un VBNC (Viable But Not-Culturable- Görülebilir Fakat Kültüre edilemeyen) Formu 6
2.4. Vibrio parahaemolyticus Epidemiyolojisi 8
2.4.1. Küresel Isınmanın V. parahaemolyticus ile İlişkisi 13
2.5. Virulans Faktörleri 16
2.5.1. toxR 17
2.5.2. Isıya Dirençli Direkt Hemolizin (Thermostable Direct Hemolysin, TDH) 17
2.5.3. TDH İlişkili Hemolizin (TDH Related Hemolysin, TRH) 18
2.5.4. Termolabilhemolizin (Thermolabilehemolysin, TLH) 19
2.5.5. Tip III Sekresyon Sistemi (T3SS) 19
2.5.6. Tip VI Sekresyon Sistemi (T6SS) …………………………………………………… 21
2.5.7. Adezyon Faktörleri…………………………………………………………………… 21
2.5.8. Demir Alım Sistemi…………………………………………………………………... 21
2.5.9. Lipopolisakkarit Yapı………………………………………………………………… 22
2.6. Kanagawa Feromonu 22
2.7.Su Ürünlerinde Vibrio spp. 23
2.7.1. Karideslerde Vibriosis Hastalığının Yayılımı 24
2.8. Türkiye’deki Su Ürünleri Arasında Karidesin Yeri 25
2.9. Halk Sağlığı Açısından Vibrio parahaemolyticus’un Önemi 25
2.9.1. Su Ürünlerinde V. parahaemolyticus’a Karşı Alınabilecek Önlemler 29
2.9.2. Karideslerde Vibrio parahaemolyticus 32
2.9.3. Su Ürünleri Endüstrisinde Antibiyotiklerin Bilinçsiz Kullanımı Sonucu Antimikrobiyal Direnç ve Halk Sağlığına Etkileri 33
2.9.3.1. Vibrio spp. İçin Antimikrobiyal Dirençlilik 34
2.10. Vibrio Türlerinde Kullanılan İzolasyon ve İdentifikasyon Yöntemleri 35
2.10.1. Kültüre Bağlı Yöntemler (Geleneksel-Klasik Metot) 35
2.10.2. Kültürel Olmayan İzolasyon ve İdentifikasyon 38
2.10.2.1. Gerçek Zamanlı Polimeraz Zincir Reaksiyonu (Real-Time Polymerase Chain Reaction –PCR-PZR) Yöntemi ile İzolasyon ve İdentifikasyon 41
3. GEREÇ VE YÖNTEM 44
3.1. Gereç 44
3.1.1. Numunelerin Temini 44
3.1.2. İzolasyon ve İdentifikasyon Besiyerleri………………………………………………. 44
3.1.3. DNA Ekstraksiyon Kiti……………………………………………………………….. 45
3.1.4. Primerler………………………………………………………………………………. 45
3.1.5. Antibiyotik Duyarlılık Testleri…………………………………………………………45
3.1.6. Kullanılan Cihazlar……………………………………………………………………. 45
3.1.6.1. Stomacher Cihazı…………………………………………………………………… 45
3.1.6.2. Vortex………………………………………………………………………………. 45
3.1.6.3. Block Heater Cihazı………………………………………………………………… 46
3.1.6.4. Santrifüj Cihazı………………………………………………………………………46
3.1.6.5. TaqMan Real-Time PCR Cihazı……………………………………………………. 46
3.2. Yöntem…………………………………………………………………………………...46
3.2.1. Vibrio parahaemolyticus’un Fenotipik İdentifikasyonu 46
3.2.1.1. Vibrio parahaemolyticus Suşlarının Canlandırılması 47
3.2.2. Vibrio parahaemolyticus’un Genotipik İdentifikasyonu…………………………....... 48
3.2.2.1. DNA Ekstrasyonu 48
3.2.2.2. PCR Mastermiks Hazırlanması 48
3.2.2.3. Real-Time PCR Uygulaması 48
3.2.3. Antibiyogram Uygulaması 49
4. BULGULAR 52
4.1. Klasik Kültürel Yöntem Sonuçları 52
4.2. Real-Time PCR Sonuçları 54
4.3.Antibiyogram Sonuçları 55
5. TARTIŞMA 58
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 67
KAYNAKLAR 69
BİLİMSEL ETİK BEYANI 91
ÖZ GEÇMİŞ 9
INVESTIGATION OF RATIONAL DRUG USE BEHAVIORS AND KNOWLEDGE LEVELS OF ELDERLY INDIVIDUALS
No full textAmaç: Bu araştırma yaşlı bireylerin akılcı ilaç kullanımı davranışları, akılcı ilaç kullanımı
bilgi düzeylerinin ve akılcı ilaç kullanımını etkileyen faktörlerin incelenmesi amacıyla
yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu araştırma analitik-kesitsel olarak 01 Ekim 2021- 01 Kasım 2022
tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi’nde yatarak tedavi alan hastalarla dâhiliye ve cerrahi kliniklerinde yürütülmüştür. Araştırmanın örneklemine, evreni bilinmeyen örneklem hesabı yöntemi ile 440 yaşlı birey alınmıştır. Araştırma verilerinin toplanmasında sosyo-demografik özellikleri içeren tanıtıcı özellikler formu, yaşlıların akılcı ilaç kullanımı davranışlarını değerlendirmek için soru formu ve akılcı ilaç kullanım bilgi düzeylerini belirlemek için akılcı ilaç kullanım ölçeği kullanılmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann-Whitney U ve Kruksal-Wallis testi kullanılmış, p<0,05 istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya alınan yaşlıların yaş ortalamasının 72,56±5,84 olduğu ve %51,8’inin
erkek olduğu belirlendi. Yaşlıların %91,6’sının sağlık sorunu olduğunda hekime başvurduğu, %92,7’sinin hekimin verdiği ilaç dışında ilaç kullanmadığı, %85,9’unun kalan ilaçları sakladığı belirlendi. Yaşlıların %98,9’unun ilaçların yan etkileri konusunda bilgi almadığı, %89,3’ünün ilaçların prospektüsünü okumadığı ve %79,1’inin ilaçların son kullanma tarihini kontrol etmediği bulundu. Yaşlıların %72,3’ünün hekime muayene olmadan ağrı kesici ilaç kullandığı belirlendi. Yaşlıların akılcı ilaç kullanma ölçeği puan ortalamasının 32,52±2,93 olduğu saptandı. Okur yazar olmayanların ve bekar olanların akılcı ilaç kullanımı bilgi düzeylerinin daha düşük olduğu bulundu. Evde tarihi geçmiş ilaç bulundurma, ilaçların son kullanma tarihini kontrol etme, kendi başına antibiyotik kullanma davranışları ile akılcı ilaç kullanımı ölçeği puan ortalaması arasında anlamlı bir fark olduğu belirlendi (p<0,05).
Sonuç: Çalışma sonucunda yaşlıların akılcı ilaç kullanım bilgi düzeylerinin düşük olduğu
sonucuna ulaşıldı. Yaşlıların eğitim durumunun, evde tarihi geçen ilaç bulundurmanın,
muayene olmadan antibiyotik kullanma durumunun, ilaçların saat ve dozunu hatırlama
durumunun akılcı ilaç kullanım bilgi düzeylerini etkilediği saptandı.KABUL VE ONAY SAYFASI……………………………………...…………………………i
TEŞEKKÜR……………………………………………………………………………………ii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ…………………………………...……………...vi
TABLOLAR DİZİNİ…………………………………………………………………………vii
ÖZET………………………………………………………………………………………...viii
ABSTRACT…………………………………………………………………………………....x
1. GİRİŞ………………………………………………………………………………………..1
2. GENEL BİLGİLER……………………………………………………...……...…………..5
2.1. Yaşlılığın Tanımı ve Sınıflandırılması……………………………………...……………..5
2.2. Yaşlılık Epidemiyolojisi………………………………………...………………………...6
2.3. Yaşlanma ve Fizyolojik Değişiklikler…………………………………………......……....6
2.3.1. Kardiyovasküler Sistemde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………………………...7
2.3.2. Solunum Sisteminde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………...………...…………..7
2.3.3. Kas-İskelet Sisteminde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler…………………..…………..…8
2.3.4. Gastrointestinal Sistemde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler………………………………8
2.3.5. Metabolik ve Endokrin Sistemde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………......……...9
2.3.6. Nörolojik Sistemde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………………………………..9
2.3.7. Duyu Organlarında Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………………………………10
2.3.8. Genito-Üriner Sistemde Yaşlılığa Bağlı Değişimler…………………………………..10
2.3.9. İmmün Sistemde Yaşlanmaya Bağlı Değişimler……………………………..………..11
2.4. Yaşlılık ve Kronik Hastalıklar……………………………...……………………………11
2.5. Yaşlılıkta İlaç Metabolizması………………………………...………………………….12
2.5.1. Yaşlılıkta İlaç Etkisini Değiştiren Farmakokinetik ve Farmakodinamik Özellikler..….12
2.6. Akılcı İlaç Kullanımı………………………………………...…………………………..16
2.6.1. Yaşlılarda Akılcı İlaç Kullanımı…………………………………………...…………..19
2.6.1.1. Yaşlılarda Akılcı İlaç Kullanımında Karşılaşılan Sorunlar………………………….20
2.6.2. Yaşlılarda Akılcı İlaç Kullanımında Hemşirenin Görev ve Sorumlulukları…………...23
3. GEREÇ VE YÖNTEMLER………………………………………………………………..27
3.1. Araştırmanın Amacı……………………………………………………………………...27
3.2. Araştırmanın Tipi…………………………………………………………….…………..27
3.3. Araştırmanın Yer ve Zamanı……………………………………………………………..27
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi………………………………………………………28
3.5. Araştırmaya Dahil Edilme Kriterleri……………………………………………………..28
3.6. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri………………………………………………………..29
3.7. Veri Toplama Araçları…………………………………………………………………...29
3.7.1. Tanıtıcı Özellikler Formu (Ek 1)……………………………………………………...29
3.7.2. Soru Formu (Ek 2)…………………………………………………………………….29
3.7.3. Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeği (Ek 3)……………………………...…………………...30
3.8. Araştırmanın İstatistiksel Değerlendirmesi………………………………………………30
3.9. Verilerin Toplanması……………………………………………………………...……..30
3.10. Araştırmanın Etik Yönü……………………………...…………………………………31
3.11. Araştırmanın Güçlü Yönleri ve Sınırlılıkları…………………………………………...31
4. BULGULAR……………………………………………………………………………….33
4.1. Yaşlıların Tanıtıcı Özelliklerine İlişkin Bulgular…………………………..…………....33
4.2. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanım Davranışlarına İlişkin Bulgular………………………...37
4.3. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanımı Bilgi Düzeylerine İlişkin Bulgular………………….....42
4.4. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanımını Etkileyen Faktörlere İlişkin Bulgular……...………...45
5. TARTIŞMA………………………………………………………………………………..51
5.1. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanım Davranışlarına İlişkin Bulguların Tartışılması…………52
5.2. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanım Bilgi Düzeylerine İlişkin Bulguların Tartışılması……...58
5.3. Yaşlıların Akılcı İlaç Kullanımını Etkileyen Faktörlere İlişkin Bulguların Tartışılması..59
6. SONUÇ VE ÖNERİLER………………………...………………………………………...63
6.1. Sonuçlar…………………………………………...……………………………………..63
6.2. Öneriler...……………………………………………...………………………………....64
KAYNAKLAR……………………………………………………………………………….65
EKLER………………………………………………………………………………………..79
Ek 1 (Tanıtıcı Özellikler Formu)…………………….………………...………...……...........79
Ek 2 (Soru Formu)………………………………………………………………...………....81
Ek 3 (Akılcı İlaç Kullanım Ölçeği)………………………...………………………………...84
Ek 4 (Etik Kurul İzin Belgesi)………………………..……………………………..………..85
Ek 5 (Veri Toplama İzin Belgesi)………………………...…………………………………..86
Ek 6 (‘’Akılcı İlaç Kullanımı Ölçeği’’ Kullanım İzni)……………………………………….87
BİLİMSEL ETİK BEYANI………………………………………...………………………...88
ÖZGEÇMİŞ…………………………………………………………………………………..8
Yaşamın Son Dönemindeki Hastaların Yakınlarına Uygulanan Affetme Psikoeğitiminin Affetme, Ölüm Kaygısı Ve Bakım Yüklerine Etkisi
Get PDFAmaç: Bu araştırma yaşamın son dönemindeki hastaların yakınlarına uygulanan affetme psikoeğitiminin, hasta yakınlarının affetme, ölüm kaygısı ve bakım yüklerine etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırmada ön test, son test, bir aylık ve üç aylık izlem randomize kontrollü deneysel yöntem kullanılmıştır. Araştırma İzmir İl Merkezi'ne bağlı Bergama Necla-Mithat Öztüre Devlet Hastanesi'nde, Haziran 2021-Haziran 2022 tarihleri arasında yatan yaşamın son dönemindeki hastaların yakınları ile yürütülmüştür. Araştırma örneklemine randomizasyon yöntemi ile belirlenen 56 (Deney:28 ve Kontrol:28) hasta yakını alınmıştır. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Heartland Affetme Ölçeği, Thorson Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği ve Bakım Verme Yükü Ölçeği kullanılarak toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra Ki-Kare Testi, Fisher Ki-Kare Testi, bağımsız örneklem t testi ve tekrarlı ölçümlerde iki yönlü varyans analizi kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmada deney grubu hasta yakınlarının son test, birinci ay ve üçüncü ay affetme puan ortalamaları, kontrol grubu hasta yakınlarına göre istatistiksel olarak anlamlı derecede yüksek olduğu bulunmuştur (p=0.000). Deney grubu hasta yakınlarının son test, birinci ay ve üçüncü ay ölüm kaygısı ve bakım verme yükü puan ortalamalarının, kontrol grubu hasta yakınlarına göre istatistiksel olarak anlamlı derecede düşük olduğu bulunmuştur (p=0.000).
Sonuç: Bu çalışmada yaşamın son dönemindeki hastaların yakınlarına verilen affetme psikoeğitiminin, hasta yakınlarının affetme eğilimlerini artırdığı, ölüm kaygısı ve bakım yüklerini azalttığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Yaşamın son dönemindeki hastaların yakınlarına, palyatif bakım birimlerinde belli aralıklarla grup ya da bireysel affetme psikoeğitimlerin planlanması önerilmiştir.KABUL VE ONAY iTEŞEKKÜR iiSİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ viiiŞEKİLLER DİZİNİ ixTABLOLAR DİZİNİ xÖZET xiABSTRACT xii1. GİRİŞ 11.1. Problemin Tanımı ve Önemi 11.2. Araştırmanın Amacı 51.3. Araştımanın Hipotezleri 62. GENEL BİLGİLER 72.1. Yaşam Sonu Bakım 72.1.1. Yaşam Sonu Bakım ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler 72.1.2. Yaşam Sonu Bakımın Amaçları 82.1.3. Yaşam Sonu Bakımda Hasta Yakınlarının Önemi 82.2. Affetme 102.2.1. Affetme ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler 102.2.2. Affetmenin Boyutları 122.2.2.1. Kendini Affetme 122.2.2.2. Başkalarını Affetme 122.2.2.3. Durumu Affetme 132.2.3. Affetme Modelleri 132.2.3.1. Worthington Affetme Modeli 132.2.3.2. Enright Affetme Süreç Modeli 142.2.3.3. Gordon ve Baucom Affetme Modeli 162.2.3.4. Hargrave Affetme Modeli 162.2.4. Affetmeyi Etkileyen Faktörler 172.2.4.1. Özür, Empati, Zararın Şiddeti 172.2.4.2. Kişilik Özellikleri 182.2.4.3. Dindarlık 182.2.4.4. Cinsiyet 192.2.4.5. Yaş 202.2.4.6. Kültür 202.2.5. Affetmenin Ruh Sağlığı Üzerine Etkileri 212.2.6. Affetme ile İlgili Yapılmış Ulusal ve Uluslararası Çalışmalar 222.3. Ölüm Kaygısı 262.3.1. Ölüm Kaygısı ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler 262.3.2. Ölüm Kaygısını Açıklamaya Yönelik Kuramlar 282.3.2.1. Psikanalitik Kuram 282.3.2.2. Varoluşçu Kuram 282.3.2.3. Bilişsel Kuram 292.3.2.4. Dehşet Yönetim Kuramı 292.3.3. Ölüm Kaygısına Karşı Geliştirilen Savunma Mekanizmaları 302.3.3.1. Kültürel (Sosyolojik) Savunmalar 302.3.3.2. Bireysel (Psikolojik) Savunmalar 302.3.4. Ölüm Kaygısını Etkileyen Değişkenler 312.3.4.1. Yaş 312.3.4.2. Cinsiyet 322.3.4.3. Medeni Durum 322.3.4.4. Fiziksel Hastalık 322.3.4.5. Ruhsal Hastalık 332.3.4.6. Yaşam Olayları 332.3.4.7. Kişilik Özellikleri 342.3.4.8. Sosyokültürel Özellikler ve Din 342.3.5. Ölüm Kaygısı ile İlgili Yapılmış Ulusal ve Uluslarası Çalışmalar 352.4. Bakım Yükü 362.4.1. Bakım Yükü ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler 362.4.2. Bakım Yükünü Etkileyen Faktörler 372.4.2.1. Yaş 372.4.2.2. Cinsiyet 372.4.2.3. Sosyal Destek Alma Durumu 372.4.2.4. Sağlık 372.4.2.5. Sosyoekonomik Durum 382.4.3. Bakım Yükü ile İlgili Yapılmış Ulusal ve Uluslararası Çalışmalar 382.5. Yaşamın Son Dönemindeki Hasta Yakınlarında Affetmeyi Arttırmada, Ölüm
Kaygısı ve Bakım Yükünü Azaltmada Psikiyatri Hemşiresinin Rolü 403. GEREÇ VE YÖNTEM 433.1. Araştırmanın Tipi 433.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 433.3. Araştırmanın Zamanı 443.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 443.5. Araştırmaya Alınma, Dışlanma ve Çıkarılma Kriterleri 453.5.1. Alınma Kriterleri 453.5.2. Dışlanma Kriterleri 453.5.3. Çıkarılma Kriterleri 453.6. Randomizasyon 463.7. Affetme Psikoeğitiminin Hazırlanması Süreci 493.7.1. Pilot Çalışma 503.7.2. Affetme Psikoeğitiminin Uygulanma Süreci 513.8. Araştırmanın Değişkenleri 543.9. Veri Toplama Araçları 543.9.1. Kişisel Bilgi Formu (Ek 2) 543.9.2. Heartland Affetme Ölçeği (HAÖ) (Ek 2) 543.9.3. Thorson Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği (TPÖKÖ) (Ek 2) 553.9.4. Bakım Verme Yükü Ölçeği (BVYÖ) (Ek 2) 563.10. Araştırma Verilerinin Değerlendirilmesi ve Uygulanan İstatistiksel Analizler 563.11. Araştırmanın Etik Yönü 574. BULGULAR 585. TARTIŞMA 705.1. Araştırmanın Sınırlılıkları 725.2. Araştırmada Karşılaşılan Güçlükler 736. SONUÇ VE ÖNERİLER 746.1. Sonuçlar 746.2. Öneriler 74KAYNAKLAR 76EKLER 100Ek 1. Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu (Deney ve Kontrol Grubu için) 100Ek 2. Anket Formu 110Ek 3. Heartland Affetme Ölçeği Kullanım İzni 116Ek 4. Thorson Powell Ölüm Kaygısı Ölçeği Kullanım İzni 117Ek 5. Bakım Verme Yükü Ölçeği Kullanım İzni 118Ek 6. Etik Kurul İzni 119Ek 7. Etik Kurul Değişiklik Sonrası Onayı 120Ek 8. Kurum İzni 122Ek 9. Affetme Psikoeğitim Programının İçeriği 124BİLİMSEL ETİK BEYANI 135ÖZ GEÇMİŞ 13
Kedi (felis domesticus) uzun kemiklerinde büyüme plaklarının morfometrik değerlendirilmesi
Get PDFAmaç: Büyüme plağı, son derece özelleşmiş mezodermden türetilmiş kıkırdak dokusundan şekillenir. Büyüme plağı kemiğin uzunlamasına büyümesinden sorumludur. Kemiklerin uzama sürecinde travmatik ve non-travmatik olan çok sayıda faktör büyüme plağını etkileyebilmektedir. Bu faktörlere bağlı büyüme plağı patolojileri (kalınlık artışları, asimetri, geç ya da erken kapanma vb.) ve devamında kemik ve eklem patolojileri (açısal deformasyonlar vb.) ile karşılaşılabilmektedır. Bu patolojiler radyografik görüntüleri ile teşhis edilebilir. Bu yüzden radyografi görüntülerinde büyüme plağına ilişkin veriler önem taşımaktadır. Bu doğrultuda çalışmanın amacı, sağlıklı kedi ekstremitelerinin radyografik görüntülerinde büyüme plaklarının morfometrik olarak değerlendirilmesidir. Gereç ve Yöntem: Çalışmada öncelikle radyografik ölçümler için Aydın ve çevre illerde yer alan özel veteriner klinik/hastanelerinden temin edilen 500 adetden fazla görüntü ön değerlendirilmeye tabi tutulmuştur. Bu görüntüler içerisinde 0-24 aylık yaşta, herhangi bir kemik ve eklem patolojisi olmayan kedilerin uzun kemiklerine ait radyografi görüntüleri seçilmiş ve ölçümler sçilen görüntülerde yapılmıştır. Ayrıca radyografik ölçümlerdeki hata payını azaltmak ve ölçümlerde büyüme plağına ilişkin rehber olması için beş adet kedi kadavrasında tomografi çekimi yapılarak bu görüntülerden 3b modeller oluşturulmuş ve bu modeller, 3b yazıcıdan basılarak fiziki olarak 3b modeller ölçümler yapılırken referans olarak kullanılmıştır. Elde edilen radyografi görüntülerinde büyüme plağına ve kemiklere ilişkin uzunluk, genişlik değerleri ölçülmüş ve indeksler hesaplanmıştır. Bulgular: Çalışmada kedi uzun kemiklerinin radyografik ölçümleri sonucunda, tüm uzun kemiklerde fdiyerlerilı yaş dönemlerindeki ve fdiyerlerilı cinsiyette kedilerin kemik morfometrisine ve büyüme plağının morfometrisine ilişkin değerlerin tabloları sunulmuştur. xiii Çalışmada kullanılan uzun kemiklerin morfometrileri birbirine benzer özellik gösterdiği gibi fdiyerlerilı özellikler de göstermektedirler. Ayrıca alınan ölçümlerde 0-6 aylık yaş dönemi ile 7. aydan sonraki yaş dönemleri arasında büyük fdiyerlerilılık sergilemektedir. Bunun yanında dişi ve erkek hayvanlar arasında morfometriye ilişkin fdiyerlerilılıklar dikkati çekmektedir. Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda, kedilerde kemik gelişiminin tamamlanmadan önceki dönemde (büyüme plaklarının kapanmasına kadar olan süre) büyüme plağının morfometrisine ilişkin ölçümler ve büyüme plağının yerine ilişkin indeks değerlerini ortaya konulmuştur. Bu değerler bölgeye yapılabilecek operatif müdehalelerde veya patolojilerin tanımlanmasında referans olarak kullanılabilecektir.Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından
VTF-22002 proje numarasıKABUL VE ONAY .................................................................................................................. i
TEŞEKKÜR ............................................................................................................................ ii
İÇİNDEKİLER ....................................................................................................................... iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ........................................................................... vi
ŞEKİLLER DİZİNİ .............................................................................................................. viii
RESİMLER DİZİNİ ............................................................................................................... ix
TABLOLAR DİZİNİ ............................................................................................................... x
ÖZET ..................................................................................................................................... xii
ABSTRACT ......................................................................................................................... xiv
1. GİRİŞ ................................................................................................................................... 1
2. GENEL BİLGİLER ............................................................................................................. 3
2.1. Kemik Oluşumu (Osteogenez) ......................................................................................... 3
2.2. Büyüme Plağı ................................................................................................................... 6
2.2.1. Büyüme Plaklarının Kapanması .................................................................................... 8
2.2.2. Büyüme Plağının Beslenmesi ........................................................................................ 9
2.2.3. Büyüme Plağının Biyomekaniği .................................................................................. 11
2.2.3.1. Longitudinal Yüklenme ............................................................................................ 12
2.2.3.2. Perpendicular Yüklenme .......................................................................................... 13
2.2.3.3. Kayma (Makaslama/Shear) Yüklenmesi .................................................................. 13
2.2.4. Büyüme Plağını Etkileyen Faktörler ........................................................................... 13
2.2.4.1. Paratiroid Hormon .................................................................................................... 14
2.2.4.2. Kalsitonin Hormonu ................................................................................................. 14
2.2.4.3. Gonodal Hormonlar (Testesteron, Östrojen) ............................................................ 14
iv
2.2.4.3.1.Testosteron .............................................................................................................. 14
2.2.4.3.2.Östrojen .................................................................................................................. 15
2.2.4.4. Büyüme Hormonu (GH) ........................................................................................... 15
2.2.4.5. Tiroksin ..................................................................................................................... 16
2.2.4.6. D Vitamini ................................................................................................................ 16
2.2.4.7. A Vitamini ................................................................................................................. 16
2.2.4.8. C Vitamini ................................................................................................................. 17
2.2.4.9. Kalsiyum ................................................................................................................... 17
2.2.4.10. Fosfor ...................................................................................................................... 17
2.2.4.11. Radyasyon (X- Işınları) .......................................................................................... 18
2.2.4.12. Lokal PH Değişiklikleri .......................................................................................... 18
2.2.4.13. Sportif Aktiviteler ................................................................................................... 18
2.2.5. Büyüme Plağı Hasar ve Hastalıkları ............................................................................ 18
2.2.5.1. Endokrin Bozukluklar............................................................................................... 18
2.2.5.3. Büyüme Plağını Etkileyen Kalıtsal Bozukluklar ...................................................... 19
2.2.5.3. Beslenmeye Bağlı Büyüme Plağı Bozuklukları ....................................................... 19
2.2.5.4. Osteokondrozis (OCD) ............................................................................................. 21
2.2.5.5. Epifizer Plağın Prematüre Kapanması ...................................................................... 23
2.2.5.6. Hipertrofik Osteodistrofi (HOD) .............................................................................. 23
2.2.5.7. Travmaya Bağlı Hasarlar .......................................................................................... 23
3. GEREÇ VE YÖNTEM ...................................................................................................... 27
3.1. İstatistiksel Değerlendirme ............................................................................................. 38
4. BULGULAR ..................................................................................................................... 39
5. TARTIŞMA ....................................................................................................................... 65
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ................................................................................................... 69
KAYNAKLAR ...................................................................................................................... 70
v
BİLİMSEL ETİK BEYANI ................................................................................................... 76
ÖZ GEÇMİŞ .......................................................................................................................... 7
Teachers' organizational justice perception, motivation level and performance: A structural equation modeling
No full textBu araştırmanın amacı, devlet okullarında çalışan öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile iş performansları arasındaki ilişkiyi ve ilişkide iş motivasyonlarının aracılık rolünü ortaya çıkarmaktır. Tarama araştırması olan çalışmanın evrenini; 2021-2022 öğretim yılında Aydın İli, Efeler İlçe merkezinde bulunan 119 devlet okulunda görevli 2911 öğretmen oluşturmaktadır. Araştırmanın örneklemini "tabakalı örnekleme" yöntemi ile seçilen 483 öğretmen oluşturmaktadır. Okul öncesi, ilkokul, ortaokul ve lise düzeyinde çalışan 297 kadın, 186 erkek öğretmen araştırmanın örneklemini oluşturmaktadır. Araştırma verilerinin toplanmasında, "Kişisel Bilgi Formu" "Örgütsel Adalet Algısı Ölçeği" (Polat, 2007) "İş Motivasyonu Ölçeği" (Aksoy, 2006) ve İşgören Performansı Ölçeği (Çöl, 2008) kullanılmıştır. Verilerin analizinde, parametrik testler kullanılmıştır. Analiz sonuçlarına göre öğretmenlerin örgütsel adalet algılarının ve iş motivasyonu düzeylerinin "yüksek"; bireysel iş performası algılarının ise "çok yüksek" düzeyde olduğu görülmüştür. Yapılan korelasyon analizleri sonucunda öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile performansları ve iş motivasyonu arasında pozitif yönlü ve anlamlı ilişkiler tespit edilmiştir. Ayrıca yapısal eşitlik modellemesi ile test edilen teorik yapı sonucunda öğretmenlerin örgütsel adalet algıları ile iş performansları arasındaki ilişkide iş motivasyonunun tam aracı olduğu sonucuna ulaşılmıştır.This study aims to identify the mediator role of work motivation in the relationship between organizational justice perception and job performance of teachers working in public schools. The population of the survey-based study includes 2911 teachers working in 119 public schools in the Aydn, Efeler District in the 2021–2022 academic year. The study's sample consists of 483 teachers who were chosen using the "stratified sampling" method. The research's sample includes 297 women and 187 men teachers who are employed at the preschool, primary, secondary, and high school levels. The research data were collected using the "Personal Information Form", "Organizational Justice Perception Scale" (Polat, 2007), "Work Motivation Scale" (Aksoy, 2006) and "Job Performance Scale" (Çöl, 2008). The data were analyzed using parametric tests. The analyses' findings revealed that teachers' organizational justice perceptions and work motivation are "high", while their perceptions of their own job performance are "extremely high". As a result of the correlation analysis, positive and significant relationships were found among teachers' organizational justice perceptions, work motivation and their own job performance perceptions. Additionally, it was found that work motivation has a complete mediating role in the relationship between teachers' perceptions of organizational justice and their own job performance as a result of the theoretical framework tested by structural equation modeling
Evaluation (Analysis) of the economic effects of Covid-19 on Turkish tourism
No full textTürkiye Cumhuriyeti'nde Covıd-19 vakası ile ilk karşılaşma 11 Mart 2020 tarihinde olsa da açıklanan ilk hayat kaybı 17 Mart 2020 tarihinde yaşanmıştır.Covıd-19'un solunum damlacıklarının diğer kişilere iletimi ya da temas edilmesi halinde bulaştığı belirtilmektedir. 2019 Aralığından itibaren hızla yayılan Covıd-19 virüsü, sadece sağlık alanında olumsuz etkiler yaratmamış, aynı zamanda birçok ekonomik problemlere de yol açmıştır. Ayrıca salgın sonrası gelen kısıtlamalar, insanların turizm sektörüne yönelik taleplerinde bir düşüşün olmasına yol açmış, insanların harcamaları da buna paralel olarak düşüş göstermiştir. Salgın sonrası uygulanan seyahat kısıtlamaları ve uçuş yasaklamaları turizm sektöründe ve bu sektörün çalışanlarında da büyük olumsuzluklar oluşturmuştur. Bu çalışmada turist sayısı, turizm gelirleri ve turistlerin ortalama kişi başı harcamaları için2018 yılının ocak ayından 2022 yılının mart ayına kadarki süreç için Merkez Bankası Elektronik Veri Dağıtım Sistemi'nden elde edilen veriler aracılığıyla Covıd-19 pandemisinin Türkiye'de turizme etkisinin araştırılması amaçlanmıştır.Serilerin normal dağılıp dağılmadığı kontrol edilmiş, serilerin normal dağılması halinde bağımsız örneklem t testi; serilerin normal dağılmaması halinde bağımsız örneklem t testinin nonparametrik versiyonu olan Mann Whitney U Testi'nden yararlanılmış veTürkiye'de turist sayılarının, seyahat gelirlerinin ve turistlerin ortalama kişi başı harcamalarının Covıd-19 sonrası dönemde, Covıd-19 öncesi döneme göre nasıl değiştiği incelenmiştir. Çalışma sonucunda Türkiye'nin 2019 yılından 2020 yılına gelindiğinde turizm sektöründe üç katın üzerinde bir daralma yaşandığı, 2021 yılının 2020 yılına oranla ikikat daha fazla turist misafir ettiği saptanmıştır.Although the first encounter with the Covıd-19 case in the Republic of Turkey was on March 11, 2020, the first reported loss of life occurred on March 17, 2020. The Covıd-19 virus, which has spread rapidly since December 2019, has not only created negative effects in the field of health, but also caused many economic problems. In addition, the restrictions that came after the epidemic caused a decrease in people's demands for the tourism sector, and people's expenditures decreased in parallel. Travel restrictions and flight bans applied after the epidemic created great negativities in the tourism sector and the employees of this sector. In this study, it is aimed to investigate the impact of the Covıd-19 pandemic on tourism in Turkey through the data obtained from the Central Bank Electronic Data Distribution System for the period from January 2018 to March 2022 for the number of tourists, tourism revenues and average per capita expenditure of tourists. It was checked whether the series are normally distributed, and if the series are normally distributed, independent sample t-test; If the series are not normally distributed, the Mann Whitney U Test, which is the nonparametric version of the independent sample t-test, was used and it was examined how the number of tourists, travel income and average per capita expenditure of tourists in Turkey changed in the post-Covıd-19 period compared to the pre-Covıd-19 period. As a result of the study, it was determined that Turkey experienced a contraction of more than three times in the tourism sector from 2019 to 2020, and that 2021 hosted 2 times more tourists compared to 2020
The effect of digital transformation on financial performance in businesses: A study in SMEs
No full textKüçük ve Orta Ölçekli İşletmeler (KOBİ)'ler, ülkelerin ekonomisine olumlu etkiler yaparlar ve bir ülkedeki işletmeler arasında oransal olarak büyük bir çoğunluğa sahiptir. Büyük ölçekli işletmelerde bulunmayan özelliklere sahip olan KOBİ'ler esnek ve yalın yanları, piyasaya ve tüketicilerin taleplerine ilgi göstermeleri ve inovasyonu önemsemeleriyle ön plana çıkarlar KOBİ'ler, dijitalleşmenin ilerlemesinden istifade ederek küresel düzeydeki işletmecilik süreçlerinde kendilerini geliştirme imkanı bulmuşlardır. Dijital dönüşüme entegre olmak, KOBİ'ler için dünya çapında bakış açısını şart koşmakta ve bu bakış açısının etkisiyle finansmanlarını daha iyi duruma getirmek, katma değer becerisine sahip olabilmek ve bunun yanı sıra yenilikçi düşünceyi ilke edinen dijitalleşmiş bir görüntü sergilemelerini gerektirmektedir. 2020 yılıyla beraber coronavirüsün etkisiyle meydana gelen piyasa ortamında dijitalleşme düzeyi önem taşımaktadır, E-ticaret ve online satışta daha başarılı olan KOBİ'ler coronavirüs döneminde bazı avantajlar elde etmişlerdir. Coronavirüs süreci dijitalleşmeyi pek özümseyememiş KOBİ'lere dijitalleşebilme düzeyini artırmaları yolunda şans doğurmuştur. Bu şansı iyi kullanan KOBİ'lerin faaliyetlerini sürdüreceği ve gelişebileceği söylenebilir. Dijital dönüşüme entegre olmayı başaramayan KOBİ'lerin rekabette başarılı olmaları mümkün değildir. Bu araştırmanın amacı, KOBİ'lerde dijital dönüşüm uygulamalarını inceleyerek, KOBİ'lerin dijital dönüşümle beraber hangi değişikliklere maruz kaldıklarının belirlenmesi ve dijital dönüşümün KOBİ'lerin finansal performansına nasıl bir etki yaptığının ortaya konulmasıdır. Çalışma kapsamında örneklem olarak seçilen KOBİ'lerin yöneticileri ile dijital dönüşümün son durumu ve finansal performansa etkisinin gösterilebilmesi amacı ile yapılan alan çalışmasında, nitel araştırmanın bir türü olan derinlemesine görüşme yöntemi ve görüşme formu yaklaşımı tercih edilmiştir. Betimsel Analiz Yöntemi ile sağlanan bulgulara göre, dijital dönüşümün KOBİ'lerde yaygın olduğu, finansal performansın dijital dönüşüme bağlı olarak olumlu düzeylerde etkilendiği ortaya konulmaktadırSmall and Medium Enterprises (SMEs) have positive effects on the economy of countries and have a large proportion of enterprises in a country. SMEs, which have features that are not found in large-scale enterprises, come to the fore with their flexible and simple sides, showing interest in the market and consumer demands, and caring about innovation. SMEs have had the opportunity to develop themselves in business processes at the global level by benefiting from the progress of digitalization. Integrating into digital transformation requires a world-wide perspective for SMEs, and with the effect of this perspective, it requires them to improve their finances, to have added value skills, as well as to display a digitalized image that adopts innovative thinking as a principle. With the year 2020, the level of digitalization is important in the market environment that has occurred with the effect of the coronavirus, SMEs, which are more successful in e-commerce and online sales, have gained some advantages during the coronavirus period. The coronavirus process has created a chance for SMEs, who have not been able to absorb digitalization, to increase their level of digitalization. It can be said that SMEs that use this chance well will continue their activities and develop. It is not possible for SMEs that fail to integrate into digital transformation to be successful in competition. The aim of this research is to examine the digital transformation practices in SMEs, to determine what changes SMEs are exposed to with digital transformation and to reveal how digital transformation affects the financial performance of SMEs. In-depth interview method and interview form approach, which is a type of qualitative research, was preferred in the field study conducted with the managers of SMEs selected as a sample within the scope of the study, in order to show the latest status of digital transformation and its effect on financial performance. According to the findings provided by the Descriptive Analysis Method, it is revealed that digital transformation is common in SMEs and that financial performance is positively affected by digital transformatio
SAĞLIK ÇALIŞANLARININ FERTİLİTENİN KORUNMASINA YÖNELİK BİLGİ VE GÖRÜŞLERİ
Get PDFAmaç: Bu araştırma sağlık çalışanlarının fertilitenin korunmasına ilişkin bilgi ve görüşlerini ve etkileyen faktörleri belirlemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Analitik-kesitsel olarak yapılan araştırma Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi (Kadın Doğum Servisi, Tıbbi Onkoloji Servisi ve Üroloji Servisi),T.C. Sağlık Bakanlığı Aydın İl Sağlık Müdürlüğü Atatürk Devlet Hastanesi (Üroloji Servisi ve Tıbbi Onkoloji Servisi), T.C. Sağlık Bakanlığı Aydın İl Sağlık Müdürlüğü Aydın Devlet Hastanesi (Üroloji Servisi), T.C. Sağlık Bakanlığı Aydın İl Sağlık Müdürlüğü Aydın Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi’nde (poliklinikler, doğum ve kadın hastalıkları acil servisi, doğum salonu, obstetri servisi, doğum ve kadın hastalıkları ameliyathanesi, jinekoloji servisi) görev yapan 146 hemşire, 50 ebe ve 74 hekim ile yürütüldü. Araştırma verileri araştırmacı tarafından hazırlanan soru formu ile 1 Kasım 2022-1 Haziran 2023 tarihleri arasında toplandı. Verilerin değerlendirmesinde tanımlayıcı istatistikler, ki-kare testi kullanıldı.
Bulgular: Araştırmaya katılan sağlık çalışanlarının %70’inin fertilitenin korunmasına yönelik yeterli bilgi puanına sahip olduğu saptandı. Yeterli bilgi puanı ile meslek, çalışılan birim ve fertilitenin korunması ile ilgili eğitim almış olanlar arasında anlamlı fark olduğu belirlendi. Cinsiyet ve yaş ile yeterli bilgi puanına sahip olma arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark saptanmadı. Katılımcıların %51,1’i fertilitenin koruma seçenekleri konusunda rollerini, %48,5’i hastalarını fertilite koruma işlemleri için nereye sevk edeceğini bilmediğini ifade etti. Katılımcıların %70’i kanser tedavisi gören ve fertilite kaybı açısından risk altındaki hastalarla fertilite koruma yöntemlerini tartışmanın gerekliliğine katılma konusunda kararsızdı. Sağlık çalışanlarının mesleği ve fertilitenin korunmasına yönelik daha önce eğitim almış olması ile fertilitenin korunmasına yönelik görüşleri arasında anlamlı fark saptandı. Yaş durumu ile sağlık çalışanlarının fertilitenin korunmasına yönelik görüşleri arasında anlamlı fark olmadığı belirlendi.
Sonuç: Araştırma sonucunda elde edilen bilgiler ışığında katılımcıların fertilitenin korunmasına yönelik yeterli bilgi puanına sahip olduğu görüldü. Bilgi puanlarını en çok meslek ve eğitim alma durumunun etkilediği belirlendi. Sağlık çalışanlarının çoğunluğunun fertilitenin korunmasına yönelik görüş sorularına fertilitenin korunmasını destekleyen yönde cevap verdikleri görüldü. Sağlık çalışanlarının fertilitenin korunmasına yönelik görüşlerini meslek ve eğitim alma durumlarının etkilediği saptandı.KABUL VE ONAY
TEŞEKKÜR
İÇİNDEKİLER
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ
TABLOLAR DİZİNİ
ÖZET
ABSTRACT
1. GİRİŞ
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi
1.2. Araştırmanın Amacı
2. GENEL BİLGİLER
2.1.Fertilite
2.1.1. Ferilitenin Korunması Gereken Durumlar
2.1.1.1. Sosyal Nedenler
2.1.1.2. Tıbbi Nedenler
2.2. Kriyoprezervasyon
2.2.1. Kadınlarda Doğurganlığın Korunması Yöntemleri………………………..
2.2.1.1. Embriyo Kriyoprezervasyonu
2.2.1.2. Oosit Kriyoprezervasyonu
2.2.1.3. Yumurtalık Dokusu Kriyoprezervasyonu
2.2.2.Erkeklerde Doğurganlığın Korunması Yöntemleri
2.2.2.1. Sperm Kriyoprezervasyonu
2.2.2.2. Testis Dokusu Kriyoprezervasyonu
2.3. Onkofertilite
2.4. Doğurganlığın Korunmasında Sağlık Çalışanlarının Rolleri
2.4.1. Psikolojik Destek
2.5. Türkiye’de Kriyoprezervasyon
3. GEREÇ VE YÖNTEM
3.1. Araştırmanın Tipi
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri
3.3. Araştırmanın Zamanı
3.4. Araştırmanın Evren ve Örneklemi
3.5. Araştırmaya Dahil Edilme ve Araştırmadan Dışlanma Kriterleri
3.6. Veri Toplama Aracı
3.7. Ön Uygulama
3.8. Araştırma Verilerinin Toplanması
3.9.Verilerin Değerlendirilmesi
3.10.Araştırmanın Güçlükleri
3.11.Araştırmada Etik.
4. BULGULAR
4.1. Sağlık Çalışanlarının Tanıtıcı Özellikleri…………………………………..…….
4.2. Sağlık Çalışanlarının Fertilitenin Korunmasına İlişkin Bilgileri………………...
4.3. Sağlık Çalışanlarının fertilitenin korunmasına İlişkin Bilgi Puanları
4.4. Sağlık Çalışanlarının Fertilitenin Korunmasına İlişkin Görüşleri
4.5. Sağlık Çalışanlarının Fertilitenin Korunmasına Yönelik Bilgi Puan Durumlarını Etkileyen Faktörler
4.6. Sağlık Çalışanlarının Fertilitenin Korunmasına Yönelik Görüşlerini Etkileyen
Faktörler
5. TARTIŞMA
6. SONUÇ VE ÖNERİLER
KAYNAKLAR
EKLER
Ek 1 Etik Kurul Ön Onayı
Ek 2 Etik Kurul Son Onayı
Ek 3 Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Uygulama ve Araştırma Hastanesi İzin
Yazısı……………………………………………………………………………….
Ek 4 Aydın İl Sağlık Müdürlüğü İzin Yazısı…………………………………….....
Ek 5 Sağlık Çalışanlarının Fertilitenin Korunmasına Yönelik Bilgi ve Görüşleri
Soru Formu
BİLİMSEL ETİK BEYANI
ÖZ GEÇMİ
Hiperimmun Serumlarda Mycoplasma Sp.'nin Pcr, Lamp Ve Bakteriyolojik Kültür İle Belirlenmesi
No full textAmaç: Bu araştırmada yenidoğanların tedavi ve koruması amacıyla üretilen hiperimmun sığır serumlarında mikoplazmaların belirlenmesi için bakteriyolojik kültür, PCR ve LAMP yöntemlerinin karşılaştırılması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Araştırmada bakteriyel antijenlerle immunize edilen donör sığırlardan elde edilen ham serumlar, bunların çeşitli işlemlerden geçirilen final ürünleri ve deneysel kontamine edilmiş serum örnekleri kullanıldı. Mikoplazma tanısı için bakteriyolojik kültür, DNA ekstraksiyon, PCR ve LAMP yöntemleri deneysel olarak kontamine edilen serum örneklerinde optimize edildi ve karşılaştırıldı.
Bulgular: Deneysel olarak kontamine edilen sığır hiperimmun serum örneklerinde bakteriyolojik kültür ve PCR en az 103, LAMP ise en az 104 mikoplazmayı tespit etti. Örneklerden DNA ekstraksiyonunda fenol-kloroform-izoamilalkol yöntemi diğer ticari kitlere göre daha üstün bulundu. Donör hayvanlardan alınan ham serum örneklerinin %41.6’sı PCR ile, %25’i LAMP ile mikoplazmalar yönünden pozitif bulundu. Bakteriyolojik kültür yönteminde ise örneklerin hiçbirisinden mikoplazma izole edilemedi. Filtrasyon sonrası örneklerin hiçbirinde hiçbir yöntemle etken saptanmadı.
Sonuç: PCR ve bakteriyolojik kültürün hiperimmun serumlardaki Mikoplazma kontaminasyonunu saptamada en duyarlı yöntemler olduğu sonucuna varıldı. LAMP yönteminin duyarlılığının ve tekrarlanabilirliğinin diğer iki yönteme göre düşük olduğu anlaşıldı. Çalışma sonuçları ayrıca, ticari serum üretiminde mikoplazma kontaminasyonunun göz önünde bulundurulması ve son ürüne filtrasyon uygulanması gerektiğini gösterdi.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
RESİMLER DİZİNİ vii
TABLOLAR DİZİNİ viii
ÖZET ix
ABSTRACT x
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 2
2.1. Mycoplasmatacae Familyası 2
2.2. Mikoplazma Enfeksiyonları 6
2.3. Pasif İmmunizasyon 8
2.4. Mikoplazma Kontaminasyonları 12
2.5. Polimeraz Zincir Reaksiyonu 15
2.6. Döngü Aracılı İzotermal Amplifikasyon 18
3. GEREÇ VE YÖNTEM 19
3.1. Gereç 19
3.1.1. Besiyerleri 19
3.1.2. PCR’da Kullanılan Solüsyonlar 20
3.1.2.1. TBE Buffer 20
3.1.2.2. Gel Loading Buffer 20
3.1.3. PCR ve LAMP Primerleri 20
3.1.4. DNA Polimeraz Enzimi ve Master Mix 24
3.1.4.1. Bst DNA Polimeraz Enzimi 24
3.1.4.2. SYBR Green 24
3.1.5. Agaroz Jel 24
3.1.6. Marker 24
3.1.7. Kullanılan Cihazlar 25
3.1.8. Hiperimmun Serum ve Çalışma Örnekleri 25
3.1.9. Pozitif ve Negatif Kontrol……………………………………………………………...25
3.2. Yöntem 26
3.2.1. Analiz Yöntemleri ve Örnekler 26
3.2.3. Bakteriyolojik Kültür ile İdentifikasyon 28
3.2.4. Moleküler İdentifikasyon 29
3.2.4.1. PCR Optimizasyon Çalışmaları 29
3.2.4.1.1. DNA Ekstraksiyon Optimizasyon Çalışmaları 29
3.2.4.2. DNA Ekstraksiyonu 30
3.2.4.3. DNA’nın Elektroforezi ve Saflık Kontrolü 31
3.2.4.4. Polimeraz Zincir Reaksiyonu 31
3.2.4.5. Döngü Aracılı İzotermal Amplifikasyon 32
4. BULGULAR 34
4.1. Bakteriyolojik Kültür ile Kontaminasyon Tespiti 34
4.2. DNA Ekstraksiyon Optimizasyon Çalışma Bulguları 37
4.3. Polimeraz Zincir Reaksiyon Bulguları 39
4.4. Döngü Aracılı İzotermal Amplifikasyon Analiz Bulguları 43
5. TARTIŞMA 49
6. SONUÇ 55
KAYNAKLAR……………………………………………………………………………….56
ÖZGEÇMİŞ…………………………………………………………………………………..6