5025 research outputs found
Sort by
AKUT RENAL HASARLI KÖPEKLERDE BAĞIRSAK ULTRASONOGRAFİSİ: BAĞIRSAK-RENAL EKSENİ ODAKLI PROSPEKTİF DEĞERLENDİRMELER
Amaç: İntestinal disbiyozis ile renal hastalıkların patofizyolojileri arasında, gastrointestinal sistem ve renal arasındaki bağlantıdan dolayı bir ilişkili bulunmaktadır. Bu kapsamda belirtilen tez projesi ile akut renal hasarı bulunan köpeklerde renal ve intestinal ilişkinin ultrasonografik olarak belirlenmesi ve ultrasonografik intestinal verilerin akut renal hasarın erken belirteci olup olmayacağının ortaya konulması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Doğal yolla oluşan akut renal hasar tanısı konulan ve herhangi bir şikayeti bulunmayan sağlıklı olmak üzere her iki cinsiyetten ve farklı yaşlardaki (yaş aralığı 1-13) toplamda 64 köpek çalışmaya dahil edildi. Birinci grubu (n=24), kliniğe aşı veya sağlık kontrolü amacıyla getirilen, klinik ve laboratuvar değerlendirilmelerinde herhangi bir anormallik saptanmayan sağlıklı köpekler, ikinci grubu subklinik akut renal hasar (ARH)’lı kreatin değerleri normal sınırlar içerisinde olup Nötrofil jelatinaz ilişkili lipokalin (NGAL) değerleri yüksek olan köpekler (n=33), üçüncü grubu tübüler zararla ilişkili ARH bulunan kreatin ve NGAL değerleri yüksek (n=7) köpekler oluşturdu.
Bulgular: Gerek tübüler zararla ilişkili ARH tanısı grubunda gerekse de subklinik ARH tanısı konulan gruplarda meydana gelen NGAL değişimleri ile yapılan sol böbrek /Aort ölçümleri arasında anlamlı düzeyde bir artış eğiliminin bulunmadığı belirlendi. Subklinik ARH ile, tübüler zararla ilişkili ARH kreatinin düzeyleri ve tübüler zararla ilişkili ARH bulunan hastalarla, sağlıklı grup arasında güçlü anlamlı (p<0,001) bir farklılık tespit edilmiştir. Tübüler zararla ilişkili ARH bulunan hastalarda kolon 3.3±0.1 mm, duodenum 5.1±0.4 mm, jejenum 4.4±0.3 mm olarak bulunurken, subklinik ARH grubuna dahil edilen hastalarda duvar kalınlıkları kolon 3.8±0.2 mm, duodenum 5.5±0.2 mm, jejenum 4.6±10.8 mm olarak tespit edilmiştir. Renal intestinal ilişki değerlendirildiğinde yanlızca subklinik ARH’li köpeklerdeki intestinal değişimler sağlıklılara kıyasla anlamlı olarak kolon p<0.001, duodenum p<0.01 ve jejenum p<0.05 bulunmuştur.
Sonuç: ARH mevcut olan köpeklerde intestinal duvar kalınlıklarında artış görülmüştür. Elde edilen bu sonuçlar köpeklerde böbrek bağırsak iletişimini desteklemektedir.KABUL VE ONAY …………...………………………..………………….………… i
TEŞEKKÜR …………………………………………………………….…………… ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….….…. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….…………….…. v
RESİMLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………………… vii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...…………………….. viii
ÖZET ………………………………………………………………………………… ix
ABSTRACT ………………………………………………………………….………. x
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….…….….. 1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..…………………………………....…… 2
2.1. Akut Renal Hasarı ….…………………………………………………...……..… 2
2.1.1. Etiyoloji ve Patogenez…………..……….….……..…………………………... 2
2.1.2. Klinik Bulgular ...............................….………….....…………………….……. 5
2.1.3. Tanı ve Prognoz …………….…………………………….…………................ 6
2.2. Köpeklerde Renal Bağırsak Ekseni ……………………………………………... 10
2.3. Ultrasonografi……………………………...…………..………………………… 16
2.3.1. Renal Ultrasonografi……. …………………………………………..........…… 16
2.3.2. İntestinal Ultrasonografi …………………….……………………………….... 21
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……...……………………………………….………….… 25
3.1. Gereç…………………………………….……………………....…..………….... 25
3.1.1. Hayvan Materyali ve Çalışma Dizaynı….…………………..….........….……... 25
3.2. Yöntem ………………………………………………………………………….. 28
3.2.1. Örneklerin Toplanması ……………...………………………………………… 28
3.2.2. Laboratauar Değerlendirme ………...…………...…………..……...…………. 28
3.2.3.Ultrasonografik Değerlendirme. ………………….……...….………………… 31
4. BULGULAR ………………………………………………………………….….... 36
4.1. Hayvanların Demografik Dağılımları ve Klinik Bulgular………………..……... 36
4.2. Kreatinin ve NGAL Bulguları..…………………………………….….………… 36
4.3. Renal Ultrasonografi Verileri...…………………..…………………...………… 38
4.4. Bağırsak Ultrasonografi Verileri ……………….….…..……….…….………… 40
4.4. Bağırsak- Renal Ekseni………..………………………..……….…….………… 43
5. TARTIŞMA …………...……….…………………...……...….……………....…... 46
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ……………………………..…………..………….….… 52
KAYNAKLAR ..………………………………...……...……………………….…… 53
EKLER ……………………………………………………………………………….. 68
Ek 1. ADÜ-HADYEK ……………………………………...…..……………….…… 68
Ek 2. Bilgi Onam Formu..………………..………………………………....…..….… 69
BİLİMSEL ETİK BEYANI ………………………………………………………….. 70
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...…………………………….. 7
DETERMINATION OF ABDOMINAL AORTIC ELASTICITY CHANGES IN NATURALLY INFECTED DOGS WITH CANINE VISCERAL LEISHMANIASIS
Amaç: Kanin Visceral Leishmaniasis’li (KVL) köpeklerde gelişen hipertansiyonun erken
evrede belirlenebilmesi ve değerlendirilmesinde osilometrik ölçümlerin yanında abdominal
aorta üzerinde meydana gelen elastikiyet değişimlerinin belirlenmesi amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: KVL ile enfekte olduğu tespit edilen 32 hayvan ve 12 sağlıklı köpek olmak
üzere toplamda 44 hayvan değerlendirildi. Hasta hayvanlar KVL yönü ile evrelendirilerek 4
farklı gruba ayrıldı. Evrelerine göre gruplandırılan KVL’li ve sağlıklı köpekler doppler
ultrasonografi ile değerlendirmeye alınarak abdominal aorta elastikiyetindeki değişimler
belirlendi.
Bulgular: KVL enfekte hayvanların gruplara dağılımda Evre I, II ve III düzeyinde olgular tespit
edildi. Hastaların osilometrik yöntemle ölçülen tansiyon değerlerinin abdominal aorta
elastikiyeti sonuçlarına göre anlamlı düzeyde değişimlerin oluşmadığı belirlendi. Hastalığın
klinik evrelendirmesine bağlı olarak sağlıklı hayvanlar ile Evre III grubu arasında ve Evre II ile
III grupları arasında abdominal aorta elastikiyetinin anlamlı derecede azaldığı (p<0,05)
belirlendi.
Sonuç: KVL ile enfekte hayvanların abdominal aorta elastikiyetlerinin hastalığın evresi
ilerledikçe azalma eğilimde olduğu ve sistemik dolaşımı doğrudan etkileyebilecek değişimler
meydana getirdiği kanaatine varıldı.Bu tez Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından
VTF-23010 proje numarası ile desteklenmiştir.KABUL VE ONAY………...……………………………………………………........ i
TEŞEKKÜR………………………………………………………………………….. ii
İÇİNDEKİLER ……………………………………………………...……………...... iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ...……………………………………...... v
ŞEKİLLER DİZİNİ ...……………………………………...………………………… viii
RESİMLER DİZİNİ………………………………………...………………………... ix
TABLOLAR DİZİNİ………………………………………...………………………. x
ÖZET…………………………………………………………………………………. xi
ABSTRACT………………………………………………………………………….. xii
1. GİRİŞ ……………………………………...……………………………………..... 1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..…………………………………....…… 4
2.1. Etiyoloji.................................................................................................................. 4
2.2. Epidemiyoloji......................................................................................................... 7
2.3. Patogenez............................................................................................................... 9
2.4. Kanin Leishmaniasis Klinik Bulgular.................................................................... 10
2.5. Tanı…….….…...................................................................................................... 11
2.5.1. Kanin Visceral Leishmaniasis’in Klinik Evrelendirilmesi................................. 13
2.6. Kanin Leishmaniasis Sağaltım............................................................................... 16
2.7. Veteriner Hekimlikte Abdominal Ultrasonografi.................................................. 18
2.8. Abdominal Aortanın Ultrasonografisi.................................................................... 20
2.9. Abdominal Aortik Elastisite................................................................................... 22
2.10. Köpeklerde Aortik Elastisitenin Ölçümü............................................................. 24
iv
2.11. Köpeklerde Tansiyon Ölçümü 25
2.12. Köpeklerde Tansiyon Dağılımı ve Sistemik Hipertansiyon 27
3. GEREÇ VE YÖNTEM............................................................................................. 29
3.1. Gereç...................................................................................................................... 29
3.1.1. Hayvan Materyali ve Gruplandırma…………………....…..………….............. 29
3.2. Yöntem................................................................................................................... 31
3.2.1. Örnekleme İşlemleri ……………………..………………..…..….………….... 31
3.2.2. Laboratuvar Analizleri…………..……………………….…………................. 31
3.2.3. Ultrasonografik Ölçümler…………………………………………………....... 32
3.2.4. Elastisitenin Hesaplanması.................................................................................. 33
3.2.5. Tansiyon Ölçümleri………...…………...……………..…………...………….. 35
3.2.6. İstatistiksel Analiz............................................................................................... 36
4. BULGULAR............................................................................................................. 37
4.1. Olgulara Ait Demografik Bulgular........................................................................ 37
5. TARTIŞMA.............................................................................................................. 42
6. SONUÇ VE ÖNERİLER.......................................................................................... 49
KAYNAKLAR.............................................................................................................. 50
EKLER.......................................................................................................................... 76
BİLİMSEL ETİK BEYANI.......................................................................................... 78
ÖZGEÇMİŞ................................................................................................................... 7
Prepubertal Dönemde Hyrax Ve Hafızalı Genişletme Apareyleri Uygulanan Hastalarda Gelişen Stres ve Ağrının Karşılaştırılması
Amaç: Bu çalışmanın amacı prepubertal dönemde üst çene darlığına sahip hastalarda hafızalı genişletme apareyi ve hyrax apareyi uygulamasında gelişen stres ve ağrının fizyolojik ve psikometrik yöntemler ile değerlendirilmesidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya yaşları 6 ile 11 yıl arasında değişen, üst çenede transveral yönde darlık tespit edilen 19 kız 20 erkek toplam 39 hasta dahil edilmiştir. Kapalı zarf yöntemi ile seçilen 19 hastaya hafızalı genişletme apareyi, 20 hastaya hyrax apareyi uygulanmıştır.
Hyrax apareyinin vidası yeterli genişletme ve aşırı düzeltme elde edilene kadar eşit gün aralıklarında haftada 2 kez aktive edilmiştir. Hafızalı genişletme apareyi ise tedavi başlangıcında aktive edilip genişletme ve aşırı düzeltme elde edilene kadar aktif kalıp tedavi sonucunda aktivasyon durdurulmuştur. Her iki grupta tedavi gören hastalardan 8 farklı zaman diliminde alınan tükütük örneklerinde kortizol ve substans P düzeyi değerlendirilmiş ve psikometrik testler ile ağrı ve kaygı düzeyi incelenmiştir.
Bulgular: VAS ağrı skorları, kortizol, substans P ve anlık-sürekli kaygı değerlerinin gruplar arasında ve her bir grubun zaman içindeki değişimi incelenmiştir. İkili grup karşılaştırmaları sonucunda T4, T5, T6 ve T7 noktalarında kortizol düzeyi hyrax grubunda hafızalı genişletme grubuna göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek bulunmuştur (p0,05).
Sonuç: Çalışmamızın sonıuçlarına göre hafızalı genişletme apareyi ve hyrax apareyinin hastalarda kortizol, substans p, anlık-sürekli kaygı ve ağrı skorlarında değişime yol açtığı tespit edilmiştir. Hafızalı genişletme apareyi uygulanan hastalarda hyrax apareyi ile tedavi edilen hastalara göre ağrı ve kaygı bulgularında farklılık olduğu gözlenmiştir.AYDIN ADNAN MENDERES ÜNİVERSİTESİ BİLİMSEL ARAŞTIRMA PROJELERİ BİRİMİKABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER………………………………………………………………………………..iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ…………………………………………………viii
ŞEKİLLER DİZİNİ…………………………………………………………………………...ix
RESİMLER DİZİNİ…………………………………………………………………………...x
TABLOLAR DİZİNİ…………………………………………………………………………xi
ÖZET………………………………………………………………………………………...xiii
ABSTRACT xv
1. GİRİŞ 1
2.GENEL BİLGİLER 3
2.1. Üst Çenenin Transversal Gelişimi 3
2.2. Üst Çene Darlığının Teşhisi……………………………………………………………….4
2.3.Üst Çene Darlığının Etiyolojisi 5
2.3.1. Genetik Etkiler 5
2.3.2. Çevresel Etkiler 5
2.3.3. Alışkanlıklar 6
2.4. Görülme Sıklığı……………………………………………………………………………7
2.5. Posterior Çapraz Kapanış 7
2.5.1. Dişsel Posterior Çapraz Kapanış 8
2.5.2. İskeletsel Posterior Çapraz Kapanış 8
2.5.3. Fonksiyonel Çapraz Kapanış 8
2.6. Üst Çene Genişletmesi 8
2.6.1. Üst Çene Genişletmesinin Tarihçesi 9
2.6.2. Genişletme Protokolü 11
2.6.2.1. Hızlı Üst Çene Genişletmesi 11
2.6.2.2 Yarı Hızlı Üst Çene Genişletmesi 12
2.6.2.3 Yavaş Üst Çene Genişletmesi 13
2.6.3. Üst Çene Genişletmesinde Kullanılan Apareyler 14
2.6.3.1. Hızlı Üst Çene Genişletmesinde Kullanılan Apareyler 14
2.6.3.2. Yavaş Üst Çene Genişletmesinde Kullanılan Apareyler 16
2.6.4. Üst Çene Genişletme Tedavisine Karar Verilmesinde ve Genişletme Etkilerinin Değerlendirilmesinde Kullanılan Yöntemler 19
2.6.4.1 Ortodontik Model Analizi 19
2.6.4.2. Posteroanterior Sefalometrik Film Analizi 20
2.6.4.3. Dijital Modeller 21
2.7. Ağrı 22
2.7.1. Ağrının Tanımı 22
2.7.2. Ağrının Sınıflandırılması 22
2.7.2.1. Ağrının Başlama Süresine Göre Sınıflandırılması 22
2.7.2.2. Mekanizmalarına Göre Sınıflandırılması 22
2.7.3. Ağrı İletim Mekanizması 23
2.7.4. Ağrı Algısı 23
2.7.5. Ağrıyı Etkileyen Faktörler 23
2.7.5.1. İmpulsların Beyin Kökünde Yükselme Düzeyi 24
2.7.5.2. Geçmişteki Ağrı Deneyimi 24
2.7.5.3. Duygusal Faktörler 24
2.7.5.4. Davranış Özellikleri 24
2.7.5.5. Cinsiyet 25
2.7.5.6. Yaş 25
2.7.6. Ağrı Değerlendirme Yöntemleri 25
2.7.6.1. Sözel Değerlendirme Skalası (Verbal Rating Scale-VRS) 26
2.7.6.2. Sayısal Değerlendirme Skalası (Numerical Rating Scale- NRS) 26
2.7.6.3. Görsel Analog Skalası (Visual Analogue Scale-VAS) 27
2.7.6.4. Yüz İfadesi Skalası 28
2.8. Stres 28
2.8.1. Ağrıda Stresin Rolü 28
2.8.2. Strese Cevabın Düzenlenmesi 29
2.8.3. Kortizol Hormonu ve Strese Dirençteki Önemi 30
2.8.4. Kortizol Hormonunun Sirkadiyen Ritmi 30
2.8.5. Kortizol Ölçümleri 31
2.8.6. Substans P ve Stres İlişkisi 31
2.9. Kaygı (Anksiyete) 31
2.9.1. Kaygı Türleri 32
2.9.1.1. Anlık Kaygı (Anlık-Durumluluk Kaygı) 32
2.9.1.2. Sürekli Kaygı 33
2.9.2. Dental Kaygı 33
2.9.3. Kaygı Ölçüm Skalaları 34
2.9.3.1. Anlık Ve Sürekli Kaygı Ölçeği (STAI) 34
2.9.3.2. Görsel Analog Skala (Visual Analog Scale- VAS) 35
3. GEREÇ VE YÖNTEM 36
3.1. Araştırmanın Türü ve Etik Kurul İzni 36
3.2. Katılımcıların Belirlenmesi ve Gruplandırılması 36
3.2.1. Dahil Edilme ve Dışlama Kriterleri 37
3.2.1.1. Dahil Edilme Kriterleri 37
3.2.1.2. Dışlama Kriterleri 38
3.3. Yöntem 38
3.3.1. Kayıtların Toplanması 38
3.3.2. Laboratuvar İşlemleri 39
3.3.3. Apareyin Simantasyonu ve Aktive Edilmesi 40
3.4. Tedavi Programı 41
3.4.1. 1. Seans T(0) 41
3.4.2. 2. Seans T(1) 42
3.4.3. 3. Seans T(2) 42
3.4.4. 4. Seans T(3) 43
3.4.5. 5. Seans T(4) 43
3.4.6. 6. Seans T(5) 43
3.4.7. 7. Seans T(6) 44
3.4.8. 8. Seans T(7) 44
3.5. Verilerin Değerlendirilme Yöntemleri 47
3.5.1. Biyokimyasal Analizler 47
3.5.2. Psikometrik Değerlerin Analizi 52
3.6. İstatistiksel Analiz 52
4. BULGULAR ………………………………………………………………...…………….54 4.1. Kortizol Ölçümüne İlişkin Değerlerin İncelenmesi……………………………………...54
4.2. Substans P Ölçümüne İlişkin Değerlerin İncelenmesi…………………………………..57
4.3. Sürekli Kaygı Ölçümüne İlişkin Değerlerin İncelenmesi……………………………….60
4.4. Anlık Kaygı Ölçümüne İlişkin Değerlerin İncelenmesi…………………………………61
4.5. VAS Ağrı Ölçümüne İlişkin Değerlerin İncelenmesi …………………………………..64
5. TARTIŞMA 77
5.1. Çalışmanın Amacının Tartışılması 77
5.2. Çalışmanın Yönteminin Tartışması 54
5.3. Bulguların Tartışması 85
5.3.1. Kortizol ve Substans P Bulgularının Tartışması 85
5.3.2. Anlık ve Sürekli Kaygı Değerlerinin Tartışması 88
5.3.3. VAS Ağrı Değerlerinin Tartışması 92
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 97
KAYNAKLAR 100
EKLER 116
BİLİMSEL ETİK BEYANI……..…………………………………………………………..143
ÖZGEÇMİŞ…………………………………………………………………………………14
EVALUATION OF THE TREATMENT EFFICIENCY OF PLATELET RICH FIBRIN ON RECOVERY OF DIFFERENT SCIATIC NERVE INJURY MODELS IN RATS
TROMBOSİTTEN ZENGİN FİBRİNİN RATLARDA FARKLI SİYATİK SİNİR HASARI MODELLERİNİN İYİLEŞTİRİLMESİNDE TEDAVİ ETKİNLİĞİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ
Beyter C. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Cerrahi (Veteriner) Programı Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Periferik sinir yaralanmaları, miyelin kaybı, aksonal bütünlüğün bozulması ve lezyonun distalinde sinir liflerinin dejenerasyonu gibi sebeplerle parsiyel veya total motor, sensorik ve otonomik fonksiyon kaybı ile sonuçlanır. Sinir rejenerasyonu ile ilgili uzun yıllardır çalışmalar yapılmakta ve trombositten zengin plazma (TZP) gibi trombositten zengin fibrin (TZF) de sinir rejenerasyonu için destekleyici tedavi olarak bir süredir kullanılmaktadır. Bu çalışmada ratlar üzerinde TZF’nin farklı siyatik sinir hasarı modellerinin iyileştirilmesinde tedavi etkinliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada 220-275 gram ağırlıkta ve 5-7 aylık olacak şekilde 30 adet erişkin erkek Sprague Dawley cinsi rat kullanılmıştır. İki rat TZF hazırlamak için ayrılmış diğerleri kalan ratların yarısının (n:14) sağ siyatik sinirinde (N. ishiadicus) ezik yarası oluşturulmuş diğer yarısında ise (n:14) mikromakas ile siyatik sinire kesi yapılıp sonrasında da USP 7/0 Prolen (polipropilen) ile hemen primer anastomoz yapılmıştır. Lezyon oluşturulan ratlar rastgele 7 şerli gruplara, kesi yarası TZF ve kontrol grubu ile ezik yarası TZF ve kontrol grubu olarak ayrılmıştır. Bulgular: Bacak postür skorunun 30. günde TZF uygulanan gruplarda kontrol gruplarına göre istatistiksel olarak anlamlı derece düşük bulunmuştur (p < .001). Kontrol gruplarında 30. Günde SFI skoru yükselirken TZF uygulanan gruplarda önemli derecede düşmüştür (p < .001). Deneme sonunda elektromiyografi ile sinir iletim parametreleri kontrol grubundaki hiçbir rattan alınamamıştır ancak TZF uygulanan gruplarda çoğu rattan (n:5) alınabilmiş ve sağlıklı verilere göre önemli düzeyde daha düşük olduğu görülmüştür (p < .001). Makroskopik değerlendirme skorlamasında ezik yarası için kontrol gruplarının anlamlı şekilde olarak daha yüksek skora sahip olduğu belirlenmiştir (p < .05).
Sonuç: Bu bulgular ışığında TZF uygulamasının travmatik sinir hasarları sonrasında destekleyici tedavi olarak kullanımın umut vaat eden bir seçenek olabileceği kanısında varılmıştır.
Anahtar kelimeler: Elektromiyografi, Rat, Siyatik Sinir Hasarı, Tedavi, Trombositten Zengin PlazmaKABUL VE ONAY ......................................................................................................... i
TEŞEKKÜR...................................................................................................................... ii
İÇİNDEKİLER.................................................................................................................. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ........................................................................vi
ŞEKİLLER DİZİNİ........................................................................................................... viii
RESİMLER DİZİNİ.......................................................................................................... ix
TABLOLAR DİZİNİ......................................................................................................... x
ÖZET................................................................................................................................. xi
ABSTRACT...................................................................................................................... xii
1. GİRİŞ ............................................................................................................................ 1
2.GENEL BİLGİLER........................................................................................................ 3
2.1. Sinir Sistemi................................................................................................................ 3
2.1.1. Periferik Sinir Sistemi Anatomisi............................................................................. 3
2.1.1.1. Periferik Sinirin Bağ Doku Tabakaları.................................................................. 4
2.1.1.2. Lif tipleri............................................................................................................... 4
2.1.1.3. Sinir Sistemi Hücreleri.......................................................................................... 4
2.1.1.4. Zar Potansiyeli...................................................................................................... 4
2.1.1.5. Aksiyon Potansiyeli.............................................................................................. 8
2.1.1.6. Elektrofizyolojik Ölçüm Parametreleri................................................................. 9
2.1.1.7 Ratlarda Siyatik Sinir (N. ischiadicus) Anatomisi.................................................. 10
2.3. Periferik Sinir Yaralanmaları...................................................................................... 10
2.3.1. Sinir Dejenerasyonu ve Rejenerasyonu.................................................................... 12
2.3.2. Periferal Sinir Hasarında Klinik Tanı Yöntemleri.................................................... 14
2.3.2.1. Nörolojik Muayene............................................................................................... 14
2.3.2.2. Elektromiyografi (EMG)...................................................................................... 14
2.3.2.3. Diğer Tanı Yöntemleri.......................................................................................... 15
2.3.2.3.1. Laboratuvar Muayeneleri................................................................................... 16
2.3.2.3.2. Radyografi......................................................................................................... 16
2.3.2.3.3. Ultrasonografi.................................................................................................... 16
2.3.2.3.4. Manyetik Rezonans Görüntüleme (MRG)........................................................ 17
2.3.2.3.5. Bilgisayarlı Tomografi (BT).............................................................................. 17
2.3.2.3.6. Biyopsi............................................................................................................... 17
2.3.3. Periferal Sinir Onarım Teknikleri............................................................................. 17
2.3.3.1. Uç-Uca Onarım..................................................................................................... 18
2.3.3.1.1. Epinöral Onarım................................................................................................. 18
2.3.3.1.2. Perinöral (Fasiküler) Onarım............................................................................. 18
2.3.3.1.3. İnterfasiküler Onarım......................................................................................... 18
2.3.3.2. Uç-Yan Onarım..................................................................................................... 18
2.3.3.3. Sinir Greftleri ile Onarım...................................................................................... 19
2.3.4. Periferal Sinir Hasarlarında Medikal ve Destekleyici Tedavi.................................. 19
2.3.4.1.Kök Hücreler......................................................................................................... 19
2.3.4.2.TZP........................................................................................................................ 20
2.3.4.3. TZF....................................................................................................................... 20
3. GEREÇ VE YÖNTEM….............................................................................................. 22
3.1. Hayvan Materyali........................................................................................................ 22
3.2. Deneme Gruplarının Oluşturulması............................................................................ 22
3.3. TZF Elde Edilmesi...................................................................................................... 25
3.4. Değerlendirme............................................................................................................ 25
3.4.1. Fonksiyonel Değerlendirme.................................................................................... 25
3.4.1.1 Bacak Postür Skorlaması...................................................................................... 25
3.4.1.2. Yürüme Testi....................................................................................................... 26
3.4.2. Elektrofizyolojik Değerlendirme.............................................................................27
3.4.3. Makroskobik Değerlendirme...................................................................................30
3.5. İstatistik Analiz........................................................................................................... 30
4. BULGULAR……………………………………….................................................... 29
4.1. Fonksiyonel Değerlendirme Bulguları....................................................................... 32
4.1.1. Bacak Postür Skorlaması.......................................................................................... 32
4.1.2. Yürüme Testi (Siyatik Fonksiyon Endeksi)............................................................. 33
4.2. Elektrofizyolojik Değerlendirme................................................................................ 34
4.3. Makroskobik Değerlendirme...................................................................................... 38
5. TARTIŞMA.................................................................................................................. 41
6. SONUÇLAR VE ÖNERİLER...................................................................................... 47
KAYNAKLAR................................................................................................................ 48
EKLER............................................................................................................................. 56
ETİK KURUL FORMU................................................................................................... 58
BİLİMSEL ETİK BEYANI.............................................................................................. 59
ÖZ GEÇMİŞ...................................................................................................................... 6
The effect of customer satisfaction on Electronic word of mouth marketing (E-WOM) and revisit intention in Health Tourism; Research on domestic and foreign medical tourists in Kuşadası.
Sağlık Turizminde Müşteri Tatmininin Elektronik Kulaktan kulağa Pazarlama (E-Wom) Ve Tekrar Ziyaret Etme Niyetine Etkisi; Kuşadası’nda Bulunan Yerli Ve Yabancı Turistler Üzerine Bir Araştırma
Kutay Sarayköylü, N. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Anabilim Dalı, Sağlık Turizmi Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu çalışma Sağlık Turizminde Müşteri Tatmininin Elektronik Kulaktan kulağa Pazarlama (E-Wom) ve Tekrar Ziyaret Etme Niyetine Etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır. Araştırmanın alt amacı ise sağlık turistlerinin demografik özelliklerine göre tatmin düzeylerinin Elektronik Kulaktan kulağa Pazarlama (E-Wom) ve Tekrar Ziyaret Etme Niyetine Etkisinin arasında bir ilişki olup olmadığının araştırılmasıdır.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Veri toplama tekniği olarak anketten yararlanılmıştır. Veriler Kuşadası’nı sağlık turizmini gerçekleştirme amacıyla ziyaret eden yerli ve yabancı 484 sağlık turistin Ocak-Nisan döneminde yapılan anketlerle elde edilmiş ve analize tabi tutulmuştur.
Bulgular: Araştırmaya 31 farklı ülkenden 484 turist katılım sağlamıştır. Mann-Whitney U testi sonucunda araştırmaya katılan erkeklerin ve kadınlara göre, Sağlık Turizminde Müşteri Tatmininin Elektronik Kulaktan kulağa Pazarlama (E-Wom) ve Tekrar Ziyaret Etme Niyetinin daha fazla olduğu tespit edilmiştir (P<0,05).
Sonuçlar: Araştırma sonucunda Sağlık Turizminde müşteri tatmininin elektronik Kulaktan kulağa pazarlama (E-Wom) ve tekrar ziyaret etme niyetine etkisi ortaya konmuştur. Araştırma sonuçlarına göre, Türkiye, sağlık sektörü iyi eğitimli bir iş gücüne sahiptir. Bir sağlık turisti, aklındaki her soruya rahatlıkla cevap bulabilir. Ayrıca operasyon öncesi ve sonrasında doktorlar ve hemşireler medikal turistlere yeterli bilgilendirmeyi yaparak onların morallerinin yerinde kalmasını sağlamaktadır. İnsanların sağlıklarına dikkatleri artarsa, sağlık hizmetleri daha rekabetçi hale gelirse ve maliyet farkı önemli bir faktör olmaya devam ederse medikal turizm hızla büyümeye devam edecektir.
Anahtar Kelimeler: Sağlık turizmi, müşteri tatmini, e-WOM,tekrar ziyaret etme niyeti.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY…………………………………………………………..……………..…ii
ÖNSÖZ………………………………………………………………………….....…...……..iii
İÇİNDEKİLER……………………………………………………………………..…………iv
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ……………………………………..…...………..v
ŞEKİLLER DİZİNİ…………………………………………………………..……………….vi
RESİMLER DİZİNİ……………………………………………………………………….....vii
TABLOLAR DİZİNİ…………………………………………………..………….………...viii
ÖZET …………………………………………………………………….……………..ix
ABSTRACT………………………………………………………………….…...…………...x
GİRİŞ…………………………………………………………………………………………..1
I.BÖLÜM
1. Sağlık Turizmi Ve Müşteri Tatmini İle İlgili Temel Kavramlar
1.1. Sağlık Turizmi Kavramı…………………………………………………………..………2
1.1.1. Tarihsel Gelişim…………………………………………………………………… ……3
1.1.2. Sağlık Turizminin Önemi………………………………………………………….. …...4
1.1.3. Sağlık Turizminin Türleri………………………………………………………… …….5
1.1.4. Türkiye’deki Sağlık Turizminin Potansiyeli……………………………………… ……8
1.1.5. Kuşadası’nda Sağlık Turizmi Potansiyeli ve Fırsatlar…………………………….. …..10
1.1.5.1.Kuşadası’nda Sağlık Turizmi’nin Kökleri: Antik Çağ ve Roma Dönemi ……………………………………………………………………………………………...…10
1.1.5.2. Osmanlı Dönemi……………..……………………………………………...………..11
1.1.5.3. Cumhuriyet Dönemi ve Sonrası………………………………………………… …...12
1.1.5.4. Yeni Yüzyıl: Küresel Rekabet ve Yenilik………..…………………………………...12
1.1.5.5.Sağlık Turizmi Potansiyeli……………………………………………………… . 13
1.1.5.6. Fırsatlar ve Geliştirme Önerileri………………………………………………… …..13
1.1.5.7.Türkiye’nin Sağlık Turizmindeki Yeri……………….….……..………......................14
1.2. MÜŞTERİ TATMİNİ KAVRAMI………………………………………………… ……21
1.2.1.Müşteri Tatmininin Tanımı……………………………………………………………...21
1.2.2.Müşteri Tatmininin Önemi………………………………………………………… …..22
1.2.3.Müşteri Tatminini Etkileyen Faktörler……………………………………………... ….22
1.2.4.Müşteri Tatmininin Ölçümü……………………………………………………… ……23
1.2.5.Sağlık Turizminde Müşteri Tatmini Uygulamaları………………………………… …..24
II.BÖLÜM
II.ELEKTRONİK KULAKTAN KULAĞA PAZARLAMA (E-WOM) VE TEKRAR ZİYARET ETME NİYETİ……………………………………………………………….. ….27
2.1. E-WOM Kavramının Tanımı………………………………………………………... …..27
2.1.1. E-WOM'un Önemi………………………………………………………………… …..28
2.1.2. E-WOM'un Türleri……………………………………………………..……………....29
2.1.2.1 Viral Pazarlama……………………………….…………...………………..………...29
2.1.2.2. İnternet Üzerinden Kulaktan kulağa Pazarlama……………………………..…..……30
2.1.2.3. Fısıltı Yoluyla Kulaktan kulağa Pazarlama……………………………………….…..32
2.1.2.4. Olumlu ve Olumsuz Kulaktan kulağa Pazarlama…………….…….…………………33
2.1.3. E-WOM'un Etkileri………………………………………………………………... …..34
2.1.4. Sağlık Turizminde e-WOM Uygulamaları………………………………………… ….35
2.1.5. e-WOM Yönetimi ve Stratejileri…………………………………………………... .....36
2.1.6. E-WOM'un: Tüketici Davranışı Üzerindeki Etkileri…………………………………..37
2.1.7. E-WOM'un Reklamcılık, İletişim ve Pazarlamadaki Rolü…………………………….38
2.2.TEKRAR ZİYARET ETME NİYETİ………………………………………………... .....40
2.2.1.Tekrar Ziyaret Etme Niyetinin Tanımı……………………………………………... ….40
2.2.2.Tekrar Ziyaret Etme Niyetinin Önemi……………………………………………. ……40
2.2.3.Tekrar Ziyaret Etme Niyetini Belirleyen Faktörler………………………………… ….41
2.2.4.Sağlık Turizminde Tekrar Ziyaret Etme Niyeti…………………………………. ……. 42
2.2.5. Sağlık Turizmi Müşterilerinin Tekrar ziyaret Etme Niyetini Etkileyen faktörler……..43
III.BÖLÜM
3.YÖNTEM……………………………………………………………………………..……45
3.1.Gereç ve Yöntem…………………………………………………..………..………..…..46
3.1.1. Araştırmanın Amacı Ve Önemi………………………...……………….………..……46
3.1.2.Araştırmanın Sınırlılıkları………………………...…………………….…………...….46
3.1.3. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi …………………………………….……………....47
3.1.4. Veri Toplama Yöntemi …………………………………………………………..…….48
3.1.5.Araştırmanın Hipotezleri ……………………………………….…………………..…..49
3.1.6. Materyal Metod…………………………………………………………………..…….50
3.2.BULGULAR……………………………………………….………..…………………..51
3.2.1.Demografik Sorulara Ait Bilgiler…………………………………..………………….51
3.2.2.Sağlık Turizmi ile ilgili Anket Formuna Ait Bulgular………………..……………….54
4.TARTIŞMA………………………………………………………………………………...57
5.SONUÇ VE ÖNERİLER………………………………………………………………..… 60
KAYNAKÇA …………………………………………………………………..…………….65
EKLER……………………………………………………………………………………..…79
Ek1 Araştırmada Kullanılan Türkçe Anket Formu Örneği ………………………………….79
Ek 2 Araştırmada Kullanılan İngilizce Anket Formu Örneği………………………………...81
BİLİMSEL ETİK BEYANI……………………………………………………………..……83
ÖZGEÇMİŞ………………………………………………………………………...…..…….8
HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNE VERİLEN PROBLEM ÇÖZME EĞİTİMİNİN ÖFKE YÖNETİMİ VE PROBLEMLİ İNTERNET KULLANIMINA ETKİSİ
ÖZET
HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNE VERİLEN PROBLEM ÇÖZME EĞİTİMİNİN
ÖFKE YÖNETİMİ VE PROBLEMLİ İNTERNET KULLANIMINA ETKİSİ
Sönmez S. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ruh Sağlığı
ve Hastalıkları Hemşireliği Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu araştırma hemşirelik öğrencilerine verilen problem çözme eğitiminin, öğrencilerin
öfke yönetimi ve problemli internet kullanımına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma yarı-deneysel bir araştırma olup, ön test-son test, kontrol gruplu
desen kullanılarak Şubat 2022 - Aralık 2022 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes
Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi 2. sınıf öğrencisi olan 77 katılımcı ile gerçekleşmiştir. Deney
grubuna 9 oturumluk problem çözme eğitimi verilmiştir. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Problem
Çözme Envanteri, Çok Boyutlu Öfke Ölçeği ve Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği
kullanılarak toplanmıştır. Deney ve kontrol grubunun eğitim öncesi ölçümlerinden sonra,
eğitimden hemen sonra, 3 ay ve 6 ay sonra ölçümleri yapılarak izlemleri yapılmıştır. Verilerin
analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra, bağımsız iki grup karşılaştırmalarında t testi
kullanılmıştır. Kategorik değişkenler arası ilişkiler Pearson Ki-Kare, Yates Ki-Kare ve
Fisher’in Kesin Ki-Kare Testi ile incelenmiştir. Deney ve kontrol gruplarının tekrarlı
ölçümlerinde varyans analizi (Repeated Measures ANOVA) kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma sonucunda hemşirelik öğrencilerine uygulanan problem çözme eğitimi
grup programının öğrencilerin problem çözme becerilerinin gelişmesinde etkili olduğu
(F=32,787; p<0,001), öfke kontrolü sağlamada çok boyutlu öfke ölçeğinin alt boyutlarından
saldırganlığın azalmasında (F=5,661; p=0,005), sakinliğin artmasında ( F=2,985; p=0,046),
intikam tepkilerinin azalmasında (F=6,070; p=0,002) ve problemli internet kullanımının
azalmasında etkili olduğu (F=9,494; p<0,001) ve bu etkinin uzun süreli devam ettiği
görülmüştür.
Sonuç: Bu çalışmada hemşirelik öğrencilerine verilen problem çözme eğitiminin hemşirelik
öğrencilerinin problem çözme ve öfke yönetimi düzeylerini artırdığı, problemli internet
xi
kullanımlarını azalttığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu doğrultuda öfke yönetiminin artırılmasında
ve problemli internet kullanımının azaltılmasında problem çözme eğitiminin verilmesi önerilir.
Anahtar kelimeler: Hemşirelik eğitimi, internet bağımlılığı, öfke, problem çözme.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY……………………………………………………………………….…....i
TEŞEKKÜR……………………………………………………………………………………ii
İÇİNDEKİLER……………………………………………………………………….……….iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ………………………………………………......vi
ŞEKİLLER DİZİNİ……………………………………………………………….………….vii
TABLOLAR DİZİNİ…………………………………………………………….…………..viii
ÖZET……………………………………………………………………………………….….x
ABSTRACT………………………………………………………….…………………...….xii
1. GİRİŞ………………………………………………………………….…………………….1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi………………………………………………………………1
1.2. Araştırmanın Amacı……………………………………………………………………….4
1.3. Araştırmanın Hipotezleri…………..………………………………………………………5
2. GENEL BİLGİLER…………………………………………………………………………6
2.1. Problem Çözme……………………………………………………………………………6
2.1.1. Problem Çözme ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler…………………………………..6
2.1.2. Problem Çözme Modelleri………………………………………………………………7
2.1.3. Problem Çözme İle İlgili Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar...………………………10
2.1.3.1. Problem Çözme İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar…………………………….10
2.1.3.2. Problem Çözme İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar……………………….11
2.2.Öfke……………………………………………………………………………………….13
2.2.1. Öfkenin Tanımı ve Öfke İle İlgili Kuramsal Yaklaşımlar…………………………..…13
2.2.2. Öfkenin Nedenleri………………………………………………………..……………14
2.2.3.Öfkenin Boyutları………………………………………………………………………14
2.2.4.Öfkenin İşlevleri………………………………………………………………………..15
2.2.5.Öfke İfade Biçimleri……………………………………….…………………………...15
2.2.6.Öfke Kontrolü/Yönetimi………………………….…………………………………….16
2.2.7. Öfke Yönetimi İle İlgili Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar………………………….18
2.2.7.1. Öfke Yönetimi İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar…………………...…………18
2.2.7.2. Öfke Yönetimi İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar…………...…………...19
2.3.Problemli İnternet Kullanımı……………………………………………………………..20
2.3.1. Problemli İnternet Kullanımı Kavramı………………………………………………...20
2.3.2. Problemli İnternet Kullanımının Etkileri………………………………………………21
2.3.3. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar...23
2.3.3.1. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar……………….23
2.3.3.2. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar…………24
2.4. Hemşirelik Öğrencilerinde Problem Çözme, Öfke Yönetimi ve Problemli İnternet
Kullanımı Konusunda Hemşirenin Rolü……………………………………….…………25
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……………………………………………………………………27
3.1. Araştırmanın Deseni……………………………………………………………………..27
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri……………………………………………….27
3.3. Araştırmanın Zamanı…………………………………………………………………….27
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi………………………………………………………27
3.5.Randomizasyon……………………………………………………………….…………..29
3.6. Araştırmaya Alınma ve Dışlanma Kriterleri……………………………………………..31
3.6.1. Alınma Kriterleri…………………………………………………...…………………..31
3.6.2. Dışlanma Kriterleri…………………………………………………………………….31
3.7. Problem Çözme Eğitiminin Hazırlanması Süreci………………………………………..31
3.7.1. Problem Çözme Eğitiminin Uygulanması Süreci……………………………………...32
3.8. Araştırmanın Değişkenleri……………………………………………………………….35
3.9. Veri Toplama Araçları…………………………………………………………...………35
3.9.1. Kişisel Bilgi Formu…………………………………………………………………….35
3.9.2. Problem Çözme Envanteri……………………………………………………………..36
3.9.3. Çok Boyutlu Öfke Ölçeği……………………………………………………………...36
3.9.4. Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği………..………………………………………….37
3.10. Verilerinin Değerlendirilmesi ve Uygulanan İstatistiksel Analizler……………………37
3.11. Araştırmanın Etik Yönü……………………………………………………...…………38
4.BULGULAR………………………………………………………………………………..39
5. TARTIŞMA ……………………………………………………………………………….73
5.1. Araştırmanın Sınırlılıkları………………………………………………………………..80
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ………………………………………………………………….81
6.1. Sonuçlar………………………………………………………………………………….81
6.2. Öneriler…………………………………………………………………………………..81
KAYNAKLAR...……………………………………………………………………………..83
EKLER…………………………………………………………………………………….….98
Ek 1. Problem Çözme Eğitimi İçeriği…………………………………………………….…..98
Ek 2. Veri Toplama Araçları……………………………………………….………….….…111
Ek 3. Çok Boyutlu Öfke Ölçeği Kullanım İzni………………………………………….…..121
Ek 4. Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği Kullanım İzni……………………………….….122
Ek 5. Problem Çözme Envanteri Kullanım İzni………………………………………….…123
Ek 6. Etik Kurul İzni………………………………………………………………………...124
Ek 7. Kurum İzni…………………………………………………………………………….125
Ek 8. Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formları……………………………………………..126
BİLİMSEL ETİK BEYANI…………………………………………………………………135
ÖZ GEÇMİŞ………………………………………………………………………….……..13
HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNE VERİLEN PROBLEM ÇÖZME EĞİTİMİNİN ÖFKE YÖNETİMİ VE PROBLEMLİ İNTERNET KULLANIMINA ETKİSİ
ÖZET
HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNE VERİLEN PROBLEM ÇÖZME EĞİTİMİNİN
ÖFKE YÖNETİMİ VE PROBLEMLİ İNTERNET KULLANIMINA ETKİSİ
Sönmez S. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ruh Sağlığı
ve Hastalıkları Hemşireliği Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu araştırma hemşirelik öğrencilerine verilen problem çözme eğitiminin, öğrencilerin
öfke yönetimi ve problemli internet kullanımına etkisini incelemek amacıyla yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma yarı-deneysel bir araştırma olup, ön test-son test, kontrol gruplu
desen kullanılarak Şubat 2022 - Aralık 2022 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes
Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi 2. sınıf öğrencisi olan 77 katılımcı ile gerçekleşmiştir. Deney
grubuna 9 oturumluk problem çözme eğitimi verilmiştir. Veriler, Kişisel Bilgi Formu, Problem
Çözme Envanteri, Çok Boyutlu Öfke Ölçeği ve Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği
kullanılarak toplanmıştır. Deney ve kontrol grubunun eğitim öncesi ölçümlerinden sonra,
eğitimden hemen sonra, 3 ay ve 6 ay sonra ölçümleri yapılarak izlemleri yapılmıştır. Verilerin
analizinde tanımlayıcı istatistiklerin yanı sıra, bağımsız iki grup karşılaştırmalarında t testi
kullanılmıştır. Kategorik değişkenler arası ilişkiler Pearson Ki-Kare, Yates Ki-Kare ve
Fisher’in Kesin Ki-Kare Testi ile incelenmiştir. Deney ve kontrol gruplarının tekrarlı
ölçümlerinde varyans analizi (Repeated Measures ANOVA) kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırma sonucunda hemşirelik öğrencilerine uygulanan problem çözme eğitimi
grup programının öğrencilerin problem çözme becerilerinin gelişmesinde etkili olduğu
(F=32,787; p<0,001), öfke kontrolü sağlamada çok boyutlu öfke ölçeğinin alt boyutlarından
saldırganlığın azalmasında (F=5,661; p=0,005), sakinliğin artmasında ( F=2,985; p=0,046),
intikam tepkilerinin azalmasında (F=6,070; p=0,002) ve problemli internet kullanımının
azalmasında etkili olduğu (F=9,494; p<0,001) ve bu etkinin uzun süreli devam ettiği
görülmüştür.
Sonuç: Bu çalışmada hemşirelik öğrencilerine verilen problem çözme eğitiminin hemşirelik
öğrencilerinin problem çözme ve öfke yönetimi düzeylerini artırdığı, problemli internet
xi
kullanımlarını azalttığı sonuçlarına ulaşılmıştır. Bu doğrultuda öfke yönetiminin artırılmasında
ve problemli internet kullanımının azaltılmasında problem çözme eğitiminin verilmesi önerilir.
Anahtar kelimeler: Hemşirelik eğitimi, internet bağımlılığı, öfke, problem çözme.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY……………………………………………………………………….…....i
TEŞEKKÜR……………………………………………………………………………………ii
İÇİNDEKİLER……………………………………………………………………….……….iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ………………………………………………......vi
ŞEKİLLER DİZİNİ……………………………………………………………….………….vii
TABLOLAR DİZİNİ…………………………………………………………….…………..viii
ÖZET……………………………………………………………………………………….….x
ABSTRACT………………………………………………………….…………………...….xii
1. GİRİŞ………………………………………………………………….…………………….1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi………………………………………………………………1
1.2. Araştırmanın Amacı……………………………………………………………………….4
1.3. Araştırmanın Hipotezleri…………..………………………………………………………5
2. GENEL BİLGİLER…………………………………………………………………………6
2.1. Problem Çözme……………………………………………………………………………6
2.1.1. Problem Çözme ile İlgili Tanımlar ve Temel Bilgiler…………………………………..6
2.1.2. Problem Çözme Modelleri………………………………………………………………7
2.1.3. Problem Çözme İle İlgili Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar...………………………10
2.1.3.1. Problem Çözme İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar…………………………….10
2.1.3.2. Problem Çözme İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar……………………….11
2.2.Öfke……………………………………………………………………………………….13
2.2.1. Öfkenin Tanımı ve Öfke İle İlgili Kuramsal Yaklaşımlar…………………………..…13
2.2.2. Öfkenin Nedenleri………………………………………………………..……………14
2.2.3.Öfkenin Boyutları………………………………………………………………………14
2.2.4.Öfkenin İşlevleri………………………………………………………………………..15
2.2.5.Öfke İfade Biçimleri……………………………………….…………………………...15
2.2.6.Öfke Kontrolü/Yönetimi………………………….…………………………………….16
2.2.7. Öfke Yönetimi İle İlgili Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar………………………….18
2.2.7.1. Öfke Yönetimi İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar…………………...…………18
2.2.7.2. Öfke Yönetimi İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar…………...…………...19
2.3.Problemli İnternet Kullanımı……………………………………………………………..20
2.3.1. Problemli İnternet Kullanımı Kavramı………………………………………………...20
2.3.2. Problemli İnternet Kullanımının Etkileri………………………………………………21
2.3.3. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Ulusal ve Uluslararası Araştırmalar...23
2.3.3.1. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Ulusal Araştırmalar……………….23
2.3.3.2. Problemli İnternet Kullanımı İle İlgili Yapılmış Uluslararası Araştırmalar…………24
2.4. Hemşirelik Öğrencilerinde Problem Çözme, Öfke Yönetimi ve Problemli İnternet
Kullanımı Konusunda Hemşirenin Rolü……………………………………….…………25
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……………………………………………………………………27
3.1. Araştırmanın Deseni……………………………………………………………………..27
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri……………………………………………….27
3.3. Araştırmanın Zamanı…………………………………………………………………….27
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi………………………………………………………27
3.5.Randomizasyon……………………………………………………………….…………..29
3.6. Araştırmaya Alınma ve Dışlanma Kriterleri……………………………………………..31
3.6.1. Alınma Kriterleri…………………………………………………...…………………..31
3.6.2. Dışlanma Kriterleri…………………………………………………………………….31
3.7. Problem Çözme Eğitiminin Hazırlanması Süreci………………………………………..31
3.7.1. Problem Çözme Eğitiminin Uygulanması Süreci……………………………………...32
3.8. Araştırmanın Değişkenleri……………………………………………………………….35
3.9. Veri Toplama Araçları…………………………………………………………...………35
3.9.1. Kişisel Bilgi Formu…………………………………………………………………….35
3.9.2. Problem Çözme Envanteri……………………………………………………………..36
3.9.3. Çok Boyutlu Öfke Ölçeği……………………………………………………………...36
3.9.4. Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği………..………………………………………….37
3.10. Verilerinin Değerlendirilmesi ve Uygulanan İstatistiksel Analizler……………………37
3.11. Araştırmanın Etik Yönü……………………………………………………...…………38
4.BULGULAR………………………………………………………………………………..39
5. TARTIŞMA ……………………………………………………………………………….73
5.1. Araştırmanın Sınırlılıkları………………………………………………………………..80
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ………………………………………………………………….81
6.1. Sonuçlar………………………………………………………………………………….81
6.2. Öneriler…………………………………………………………………………………..81
KAYNAKLAR...……………………………………………………………………………..83
EKLER…………………………………………………………………………………….….98
Ek 1. Problem Çözme Eğitimi İçeriği…………………………………………………….…..98
Ek 2. Veri Toplama Araçları……………………………………………….………….….…111
Ek 3. Çok Boyutlu Öfke Ölçeği Kullanım İzni………………………………………….…..121
Ek 4. Problemli İnternet Kullanımı Ölçeği Kullanım İzni……………………………….….122
Ek 5. Problem Çözme Envanteri Kullanım İzni………………………………………….…123
Ek 6. Etik Kurul İzni………………………………………………………………………...124
Ek 7. Kurum İzni…………………………………………………………………………….125
Ek 8. Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formları……………………………………………..126
BİLİMSEL ETİK BEYANI…………………………………………………………………135
ÖZ GEÇMİŞ………………………………………………………………………….……..13
DOĞUM SONRASI KONFORUN ANNELERİN GÜVENLİK HİSLERİNE ETKİSİ
DOĞUM SONRASI KONFORUN ANNELERİN GÜVENLİK HİSLERİNE ETKİSİ
Özelçi C. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Ebelik programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın,2023.
Amaç: Bu araştırmanın amacı doğum sonrası konforun annelerin güvenlik hisleri üzerine yordayıcı bir faktör olarak incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma prospektif, analitik-kesitsel tipte gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini Nisan-Aralık 2021 tarihleri arasında Nazilli Devlet Hastanesi Doğum Servisi’nde yatan, vajinal yolla ve sezaryen ile doğum yapmış anneler oluşturmuştur. Örnekleme evrenden gelişigüzel örnekleme ile seçilen, araştırmanın dahil edilme kriterlerine uyan, 200 sezaryen, 200 vajinal yolla doğum yapmış toplam 400 anne dahil edilmiştir. Verilerin toplanmasında araştırmacılar tarafından annelerin sosyodemografik ve obstetrik özelliklerini sorgulamak amacıyla hazırlanan “Kişisel Bilgi Formu” ile “Doğum Sonrası Konfor Ölçeği” (DSKÖ) ve “Annelerin Doğum Sonu Güvenlik Hisleri Ölçeği” (ADSGHÖ) kullanıldı. Veriler; tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde) ile ifade edilmiş, iki ortalama arasındaki farkın önemlilik testi, korelasyon, çoklu regresyon ve ki kare analizleri ile test edilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılan annelerin; en çok %48,3’ünün ortaokul mezunu, %81,5’inin ilçe merkezinde yaşamakta, yaş ortalamaları 27,01 ± 5,19’dur. Annelerin %71,3’nün son gebeliğini istediği ve canlı doğum sayısı ortalamalarının 2,06 0,93 olduğu tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan annelerin DSKÖ puan ortalamaları incelendiğinde; konfor toplam puan ortalamasının 3,03±0,19, fiziksel konfor alt ölçeğinin 3,38±0,29, psikospiritüel konfor alt ölçeğinin 1,47±0,20, sosyokültürel konfor alt ölçeğinin ise 4,02±0,34 olduğu belirlenmiştir. ADSGHÖ toplam puan ortalaması 65,82±6,63, alt ölçeklerinden güçlendirici davranışlar puan ortalaması 22,28±3,18, genel iyilik puan ortalaması 17,55±2,15, aileye bağlılık puan ortalaması 15,28±1,78, emzirme puan ortalaması10,71±2,05 olarak hesaplanmıştır. Yapılan analizlerde DSKÖ toplam puanının ADSGHÖ toplam puanını %16,6 (R2=0,166) oranında yordadığı, psikospiritüel ve sosyokültürel konfor alt ölçeklerinden alınan puanlar eklendiğinde bunun%31’e (R2=0,310) yükseldiği saptanmıştır.
Sonuç: Annelerin doğum sonrası güvenlik hislerini konfor düzeyleri %16,6 oranında yordamaktadır. Buna psikospiritüel ve sosyokültürel konfor eklendiğinde yordama oranı %31’e yükselmektedir. Doğum sonrası anne ve yenidoğan sağlığının yükseltilmesinde yeterli konforun sağlanmasına yönelik ebelik bakımının sağlanması önemlidir.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
ŞEKİLLER DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET viii
ABSTRACT x
GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 2
2.1. Doğum Sonrası Dönem 2
2.1.1. Doğum Sonrası Dönemde Annede Oluşan Fizyolojik Değişiklikler 3
2.1.2. Doğum Sonrası Dönemde Annede Oluşan Psikolojik Değişiklikler 6
2.1.3. Doğum Sonrası Dönem ve Ebelik Bakımı 8
2.2. Konfor Kuramı 9
2.2.1. Doğum Sonrası Konfor ve Ebelik Bakımı 10
2.3. Güvenlik Kavramı ve Maslow’un Hiyerarşisi’nde Güvenlik İhtiyacı 11
2.3.1. Gebelik ve Doğum Bağlamında Güvenlik 12
2.3.2. Doğum Sonrası Dönemde Annenin Güvenlik Hisleri 13
2.3.3. Doğum Sonrası Güvenlik Hislerinin Desteklenmesinde Ebenin Rolü 14
2.4. Doğum Sonrası Konforun Güvenlik Hisleri ile İlişkisi ve Ebenin Rolü 15
3. GEREÇ VE YÖNTEM 17
3.1. Araştırmanın Şekli 17
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 17
3.3. Araştırmanın Zaman Çizelgesi 17
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 18
3.5. Araştırmaya Alınma ve Araştırmadan Dışlanma Kriterleri 19
3.6. Veri Toplama Araçları 19
3.7. Verilerin Toplanması 21
3.8. İstatistiksel Analizler 21
3.9. Araştırmanın Etik Yönü 22
4. BULGULAR 23
5. TARTIŞMA 35
5.1. Araştırmanın Sınırlılıkları 39
6. SONUÇ 40
6.1. Sonuçlar 40
6.2. Öneriler 40
KAYNAKLAR 41
EKLER 51
Ek 1. Kişisel Bilgi Formu 51
Ek 2. Doğum Sonrası Konfor Ölçeği 55
Ek 3. Annelerin Doğum Sonrası Güvenlik Hisleri Ölçeği 57
Ek 4.Etik Kurul Onayı 58
Ek 5. Kurum İzin Yazısı 59
BİLİMSEL ETİK BEYANI 61
ÖZ GEÇMİŞ 62
Investigation of the Effect of Locally Applied Clove and Green Tea Hydrosol in a Model of Oral Mucositis Caused by Cyclophosphamide in Rats
Bu tez Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından HF-22002 proje numarası ile desteklenmiştir.Amaç: Bu araştırmada, ratlarda siklofosfamid ile oluşturulan oral mukozit modelinde lokal olarak uygulanan karanfil ve yeşil çay hidrosolünün etkisi araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma, preklinik, invivo deneysel ve analitik bir araştırmadır. Deneysel araştırmada 200-250 gr ağırlığında 6-8 haftalık 40 dişi Wistar albino rat kullanıldı. Ratlar rastgele seçimle 8 gruba ayrıldı. Mukozit indüksiyonu için her hayvana intraperitoneal olarak tek yüksek dozda (300 mg/kg) siklofosfamid uygulandı. Siklofosfamid uygulama günü 0. gün kabul edildi. Araştırmada, negatif ve pozitif kontrol gruplarında mukozit bakımı için %0.9 sodyum klorür, deney gruplarında karanfil ve yeşil çay hidrosolü kullanıldı. %0.9 sodyum klorür, karanfil ve yeşil çay hidrosolleri 0. gün sprey şeklinde, günde 2 kez ağız içine uygulanmaya başlandı ve sakrifizasyona kadar devam edildi. Grup 1,2,3 ve 4’den deneyin 4. günü, diğer gruplardan (5,6,7 ve 8) deneyin 8. günü kalpten kan örnekleri ve sağ iç yanaktan doku örnekleri alındı. Kan örneklerinde serum TAS ve TOS seviyeleri, doku örneklerinde erozyon, fibrozis, inflamatuar hücre infiltrasyonu ve epitelde hiperplazi dereceleri değerlendirildi.
Bulgular: Pozitif kontrol gruplarına kıyasla, karanfil ve yeşil çay hidrosolü uygulanan gruplarda serum TAS ortalama değeri daha yüksek, TOS değeri ise daha düşüktü. %0.9 sodyum klorür uygulamasına kıyasla karanfil ve yeşil çay hidrosolü uygulamasında istatistiksel olarak anlamlı derecede (p=0,003) daha az erozyon gelişti. Sekizinci günde, pozitif kontrol grubu ile karşılaştırıldığında, karanfil ve yeşil çay hidrosolü gruplarında daha az fibrozis ve minimal düzeyde inflamatuar hücre infiltrasyonu saptandı.
Sonuç: Ratlarda, siklofosfamide bağlı gelişen oral mukozitin önlenmesinde, karanfil ve yeşil çay hidrosolünün erozyonu önlemede etkili olduğu gösterilmiştir. Karanfil ve yeşil çay hidrosolünün antioksidan ve antiinflamatuar etkileri sebebiyle oral mukozitin tedavisinde kullanımı tercih edilebilir.KABUL VE ONAY …………...………………………..………………….………… i
TEŞEKKÜR …………………………………………………………….…………… ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….….…. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….…………….…. vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………….……… vii
RESİMLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………………… viii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...…………………….. ix
ÖZET ………………………………………………………………………………… x
ABSTRACT ………………………………………………………………….………. xii
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….…….….. 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi …………………………………………………….. 1
1.2. Araştırmanın Amacı ……………………………………………………………... 4
1.3. Araştırmanın Hipotezleri ………………………………………………………... 5
2. GENEL BİLGİLER ……………………..…………………………………....…… 6
2.1. Oral Mukozit …………………………………………………………………..… 6
2.1.1. Oral Mukozit Gelişme Sıklığı ………….……………...……….……………… 6
2.1.2. Oral Mukozitin Risk Faktörleri ..............................….………….....………… 7
2.1.2.1. Siklofosfamid ………………….……………………….…………................. 8
2.1.3. Oral Mukozitin Fizyopatolojisi ………………………………………………... 9
2.1.4. Oral Mukozitin Belirti ve Komplikasyoları …………………………………… 14
2.1.5. Oral Mukozitin Sınıfladırması ………………………........................................ 15
2.1.6. Oral Mukozitin Tedavisi ………………………………………………………. 15
2.1.7. Oral Mukozitte Hemşirenin Sorumlulukları …………………………………... 22
2.2. Karanfil Bitkisi ………………………………………………………………….. 22
2.3. Yeşil Çay Bitkisi ………………………………………………………………… 24
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……...……………………………………….………….… 26
3.1. Araştırmanın Türü …………………………………………………………....…. 26
3.2. Araştırmanın Yeri ve Zamanı …………………………………………………… 26
3.3. Araştırmanın Örneklemi: Deney Hayvanları ………..………………..…………. 26
3.4. Veri Toplama Araçları ve Tekniği ………….…………........................................ 28
3.5. Araştırmada Kullanılan İlaç ve Hidrosoller …………………………………....... 28
3.6. Araştırmanın Hipotezleri ………………………………………………………... 29
3.7. Araştırmanın Uygulama Yöntemi ………...…………...……………..………….. 30
3.7.1. Siklofosfamid Uygulama Öncesi ...….………………………………………… 30
3.7.2. Siklofosfamid Uygulama Süreci ………………………………………………. 30
3.7.3. Ağız Bakım Uygulaması …………………………………………………….... 30
3.7.4. Örneklerin Alınması ve Değerlendirilmesi ……………………………………. 31
3.7.5. Sakrifizasyon İşlemi …………………………………………………………... 33
3.8. Hayvanların Araştırmadan Çıkarılma Kriterleri ………………………………… 33
3.9. Verilerin Değerlendirilmesi ……………………………………………………... 33
3.10. Araştırmanın Etik Yönü ………………………………………………………... 34
4. BULGULAR ………………………………………………………………….….... 35
4.1. Canlı Ağırlık ……………….………………………………….………................ 35
4.2. Serum TAS ve TOS Değerleri ……………………………….….………………. 36
4.3. Histopatolojik Değerlendirme ……………………………………...……………. 37
5. TARTIŞMA …………...……….…………………...……...….……………....…... 42
5.1. Canlı Ağırlık ……………….………………………………….………................ 42
5.2. Serum TAS ve TOS Değerleri …………………………………………………... 43
5.3. Histopatolojik Değerlendirme …………………………………………………… 44
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ……………………………..…………..………….….… 47
6.1. Sonuçlar …………………………………………………………………………. 47
6.2. Öneriler ………………………………………………………………………….. 48
KAYNAKLAR ..………………………………...……...……………………….…… 49
EKLER ……………………………………………………………………………….. 59
Ek 1 (Bursa Teknik Üniversitesi Merkezi Araştırma Laboratuvarı Karanfil ve Yeşil Çay Hidrosolü Test/Analiz Raporu) ….……………………………………………… 59
Ek 2 (ADÜ Hayvan Deneyleri Etik Kurul İzni)……………………………………… 62
Ek 3 (ADÜ Sağlık Bilimleri Enstitüsü Yönetim Kurulu Kararı) ……………..……… 63
Ek 4 (Deney Hayvanları Kullanım Sertifikası) …………………………………….. 64
BİLİMSEL ETİK BEYANI ………………………………………………………….. 66
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...…………………………….. 6
Evaluation of mediation practice in individual labor disputes in Turkey
Teknolojide gelişmeler ve küreselleşme olgusu çalışma ilişkilerinde köklü dönüşümlere yol açmıştır. İşgücünün değişen yapısı, çalışma biçimlerinin değişmesi işçi ve işveren ilişkilerinde uyuşmazlıkların da artmasına yol açmıştır. Son yıllarda bireysel iş uyuşmazlıklarının çözümünde iş yargısı yanında alternatif uyuşmazlık çözüm yollarına yönelim arttırmıştır. Alternatif uyuşmazlık çözüm yollarından biri arabuluculuk sistemidir. 25 Ekim 2017 tarihli 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu ile alternatif çözüm yolları arasında yer alan arabuluculuk sistemi, bireysel iş uyuşmazlıklarında dava şartı olarak zorunlu hale getirilmiştir. Dava şartı arabuluculuk, tarafların yargı yoluna başvurmadan önce zorunlu tutulduğu bir süreçtir. Bu süreç, taraflar arası iletişimin uzman arabulucu eşliğinde müzakere yöntemi ile sağlanmasını amaçlamaktadır. Zorunlu arabuluculuk ile uyuşmazlığın tarafları arasında hem zaman hem de maddi tasarruf elde edebilecekleri ön görülen ve hedeflenen bir çözüm sunulmaktadır. Zorunlu arabuluculuk sistemi, uyuşmazlığın tarafları arasında kısa sürede çözüme ulaşılmasını sağlaması gibi olumlu yanları olmakla birlikte sorunları da beraberinde getirmektedir. Çalışma da elde edilen sonuçlar kapsamında bilgi ve iletişim eksikliğinin olduğu ve bunun sonucunda anlaşma oranlarının düştüğü görülmüştür. Sorunların en önemlilerinden biride iş hukukunun işçi yararına yorum ilkesinin arabuluculuk sürecinden olumsuz etkilenmesi gelmektedir. Çalışmada bu süreçte işçinin yaşadığı problemler ve süreç hakkında çeşitli perspektifler oluşturularak teori ve pratik birleştirilerek sunulmuştur.Developments in technology and the phenomenon of globalization have led to radical transformations in working relations. The changing structure of the workforce and the change in working styles have led to an increase in conflicts in employee and employer relations. In recent years, in the resolution of individual labor disputes, the orientation towards alternative dispute resolution methods has increased besides labor jurisdiction. One of the alternative dispute resolution methods is the mediation system. With the Labor Courts Law No. 7036 dated October 25, 2017, the mediation system, which is among the alternative solutions, has been made compulsory as a litigation condition in individual labor disputes. Litigation mediation is a process in which the parties are obliged before applying to the court. This process aims to ensure the communication between the parties by negotiation method accompanied by an expert mediator. With compulsory mediation, a foreseen and targeted solution is offered between the parties to the dispute, where they can save both time and money. The compulsory mediation system has positive aspects such as providing a solution between the parties of the dispute in a short time, but it also brings problems. Within the scope of the results obtained in the study, it was seen that there was a lack of information and communication, and as a result, the agreement rates decreased. One of the most important problems is that the principle of interpretation of labor law for the benefit of the worker is negatively affected by the mediation process. In the study, the problems experienced by the worker in this process and various perspectives about the process were created and presented by combining theory and practice