5025 research outputs found
Sort by
Çevre sağlığı bölüm/program öğrencilerinin çözüm odaklı yaklaşım düzeyleri, çevre sorunlarına yönelik davranışları ve ilişkili faktörler
Amaç: Araştırmamızda, çevre sağlığı alanında farklı düzeylerde üniversite eğitimi alan öğrencilerin çevre sorunlarına yönelik davranışlarıyla ilişkili faktörlerin belirlenmesi ve çözüm odaklı yaklaşım durumlarının ortaya konması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma analitik/kesitsel bir çalışma olarak tasarlanmıştır. Çalışmanın evrenini Türkiye genelinde Çevre Sağlığı Bölüm/Programında okuyan Önlisans, Yüksek Lisans ve Doktora eğitimi alan 619 öğrenci oluşturmaktadır. Tabakalı rastgele örnekleme yöntemi kullanılarak belirlenen 619 öğrenci pandemi sebebiyle araştırmaya online olarak davet edilmiş ve araştırmaya katılma şartlarına uygun bulunan 144 öğrenci araştırmaya dâhil edilmiştir. Ankette öğrencilere ait sosyo-demografik özellikler için "Kişisel Bilgi Formu", çevre sorunlarına yönelik davranış düzeylerini görmek için "Çevre Sorunlarına Yönelik Davranış Ölçeği" ve son olarak çevre sorunlarına dair bakış açılarını değerlendirmek amacıyla "Çözüm Odaklı Envanter" kullanılmıştır. Çalışma sonucunda anket formları aracılığıyla elde edilen veriler Statistical Package for the Social Sciences (SPSS15.0) programı kullanılarak analiz edilmiştir. Elde edilen verilerin aritmetik ortalama, standart sapma, frekans ve yüzde hesaplamaları analiz edilmiş ve değerlendirmeler bunlar üzerinden yapılmıştır. Anketlerden elde edilen verilerin normal dağılım gösterip göstermediği Skewness-Kurtosis ile değerlendirilmiş ve verilerin -1,5 ile +1,5 değerleri aralığında kalarak normal dağılım gösterdiği anlaşılmıştır. İki grup olması durumunda bağımsız örneklem t-testi, ikiden fazla grup olması durumunda ise tek yönlü varyans analizinden yararlanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkinin tespitinde korelasyon analizinden yararlanılmış ve sonuçlar %95 güven aralığında, p<0,05 anlamlılık düzeyinde değerlendirilmiştir.
Bulgular: Öğrencilerin çevre sorunlarına yönelik davranışları ve çözüm odaklı yaklaşım düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek için yapılan korelasyon analizi sonuçları bakıldığında, çevre sorunlarına yönelik davranışları ve çözüm odaklı yaklaşım düzeyleri arasında pozitif yönlü ilişki bulunmuştur (p<0,05, r=0,360). Bu durum, öğrencilerin çevre sorunlarına yönelik davranışlarının gelişmesi ile çözüm odaklı yaklaşım bakış açılarının da geliştiğini göstermektedir. Çevre sorunlarına dair davranışlarının alt boyutları incelenmiş ve cinsiyet, yaş, medeni durum, ebeveynlerin hayatta olup-olmaması, doğdukları bölge, gelir düzeyi, öğrenim gördükleri üniversite, sınıf seviyesi ve çevre ile ilgili eğitim alıp-almama durumlarına bağlı çevre sorunlarına yönelik davranışlarında istatistiksel olarak anlamlı farklılık olduğu saptanmış ve ayrıntılı bir şekilde çalışmamızda anlatılmıştır (p< 0,05).
Sonuç ve Öneriler: Öğrencilerin çözüm odaklı yaklaşım bakış açıları ile çevre sorunlarına ilişkin davranışları sosyo-demografik özelliklere bağlı farklılık göstermektedir. Buna karşın kardeş sayıları ve kaçıncı kardeş oldukları, ebeveynlerinin eğitim durumları, en uzun süre ikamet ettikleri yer, nasıl konakladıkları, eğitim düzeyleri, bölümlerinden memnuniyet düzeyleri, çevreyle ilgili bir sivil toplum kuruluşuna üye olup olmamalarına göre çevre sorunlarına yönelik davranışları ve çözüm odaklı yaklaşım düzeleyleri arasında farklılıklar görülmemiştir. Gerçekleştirilen çalışmanın sonucunda çevre sağlığı programında eğitim alan öğrencilerin, çevre sorunlarına dair davranışları ve çözüm odaklı bakış açıları birbirlerini destekler niteliktedir. Çevre sorunlarına dair aldıkları eğitimler, çözüm odaklı yaklaşım becerilerini arttırmaktadır. Gerçekleştirilen araştırma sonucunda, çevre eğitimlerinin sadece çevre sağlığı eğitimi alan öğrencilere değil farklı alanlarda öğrenim gören ve öğretim programı müfredatlarında çevreye yönelik dersler olmayan diğer tüm üniversite öğrencilerine zorunlu veya seçmeli dersler şeklinde verilmesi, öğrencilerin çevre sorunlarına dair duyarlılığını arttıracaktır. Bu da gelecek nesillerin çevreye yönelik oluşabilecek çevre sorunlarına karşı pozitif davranışlar sergilemelerini sağlamada etkili olabilecektir. Ayrıca çevreye yönelik benzer çalışmaların, farklı gruplar ile yapılmasının, konuya ilişkin durumun daha iyi ortaya konmasına katkı sağlayacağı kanısındayız.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vii
TABLOLAR DİZİNİ viii
ÖZET xi
ABSTRACT xiii
1.GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 1
1.2. Araştırmanın Amacı 2
1.3. Araştırmanın Hipotezleri 3
1.3.1. Ana Hipotezler 3
1.3.2. Alt Hipotezler 3
2. GENEL BİLGİLER 5
2.1. Çözüm Odaklı Yaklaşım 5
2.1.1. Çözüm Odaklı Yaklaşımın Uygulamadaki Yeri 8
2.1.1.1. Değişime ve Olasılıklara Odaklanma 9
2.1.1.2. Amaçlar ve Tercih Edilen Geleceği Oluşturma 10
2.1.1.3. Güçlü Yanları ve Kaynakları İnşa Etme 10
2.1.1.4. Yeniden Çerçevelendirme 10
2.1.1.5. İyi Olanın Ne Olduğu ve İşe Yarayanın Araştırılması 11
2.1.1.6. Saygılı Şekilde İlgilenme 11
2.1.1.7. Etkili Sorular Sorma 11
2.1.1.8. İş Birliği ve Birliktelik Oluşturma 13
2.1.2.Terapi Sürecine Etki Eden Faktörler 13
2.1.3. Yaklaşımda Danışan ve Danışman Arasındaki İlişki 14
2.1.4. Çözüm Odaklı Yaklaşımın Güçlü Yanları ve Sınırlıkları 16
2.1.5. Çözüm Odaklı Yaklaşım Kapsamında Yapılan Çalışmalar 17
2.1.5.1. Yurt İçi Yapılan Çalışmalar 17
2.1.5.2. Yurt Dışı Çalışmalar 17
2.2. Çevre Sorunları 19
2.2.1. Çevre Kavramı 19
2.2.2. Genel İtibariyle Çevre Sorunları 19
2.2.2.1. Hava Kirliliği 20
2.2.2.2. Toprak Kirliliği 21
2.2.2.3. Su Kirliliği 22
2.2.2.4. Gürültü Kirliliği 23
2.2.2.5. Flora ve Fauna Kirliliği 24
2.2.2.6. Radyoaktif Kirlenme 24
2.2.2.7. Işık Kirliliği 24
3. GEREÇ VE YÖNTEM 26
3.1. Araştırma Bölgesinin Seçimi 26
3.2. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 26
3.3. Veri Toplama Yöntem ve Araçları 29
3.3.1. Anket Formunun Hazırlanması 29
3.3.2. Verilerin Değerlendirilmesi ve Analizi 31
3.3.3. Araştırmanın Sınırlılıkları 32
4. BULGULAR 33
4.1. Üniversite Öğrencilerinin Demografik Özelliklerine Dair Bulgular 33
4.3. Üniversite Öğrencilerinin Çözüm Odaklı Yaklaşım Düzeylerine Dair Bulgular 44
4.4. Üniversite Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ve Çözüm Odaklı Yaklaşım Düzeyleri Arasındaki İlişki 47
4.5. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Cinsiyete Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 48
4.6. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Yaş Gruplarına Göre Karşılatırılmasına İlişkin Bulgular 50
4.7. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Medeni Durumlarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 51
4.8. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Sahip Oldukları Kardeş Sayısı ve Kaçıncı Çocuk Olduklarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 53
4.9. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Ebeveynlerinin Hayatta Olup Olmaması ve Özlük/Üveylik Durumlarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 56
4.10. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları İle Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Ebeveynlerinin Eğitim Durumlarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 58
4.11. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Doğdukları Coğrafi Bölgeye ve İkamet Ettikleri Yere Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 60
4.12. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Konaklama Türlerine Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 64
4.13. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Gelir Düzeylerine Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 65
4.14. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Eğitim Aldıkları Okul ve Eğitimlerinde Hangi Düzeyde Olduklarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 67
4.15. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Eğitim Aldıkları Bölümden Memnuniyet Düzeylerine Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 71
4.16. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarının, Çevreyle İlgili Aldıkları Eğitimlere Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 72
4.17. Çevre Sağlığı Bölüm/Program Öğrencilerinin Çevre Sorunlarına Yönelik Davranışları ile Çözüm Odaklı Yaklaşımlarınıın Çevreyle İlgili Sivil Toplum Kuruluşlarına Üye Olup Olmamalarına Göre Karşılaştırılmasına İlişkin Bulgular 74
5. TARTIŞMA 76
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 83
KAYNAKLAR 85
EKLER 99
Ek 1. Anket Formu 99
Ek 2. Bilimsel Etik Beyanı 104
Ek 3. Etik İzin 105
Ek 4. Çevre Sorunlarına Yönelik Davranış Ölçeği Kullanım İzni 106
Ek 5. Çözüm Odaklı Envanter Kullanım İzni 107
BİLİMSEL ETİK BEYANI 108
ÖZ GEÇMİŞ 10
Investigation of lifelong learning tendencies, cognitive flexibilities and computational thinking skills of candidate teachers
Bu nicel ilişkisel tarama modelinde gerçekleştirilen araştırmada öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri, bilişsel esneklikleri ve bilgisayarca düşünme becerileri, bu değişkenler arasındaki ilişki ve bu ilişkilerin yordayıcılarının belirlenmesi amaçlanmıştır. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Eğitim Fakültesi birinci ve dördüncü sınıfta öğrenimine devam eden 675 öğrenci ile bu fakültede Pedagojik Formasyon eğitimi alan 443 öğrenci olmak üzere, toplam 1118 öğrenci bu araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak, Diker (2009) tarafından geliştirilen "Yaşam Boyu Öğrenme Eğilimleri Ölçeği", Dennis ve Vander-Wal (2010) tarafından geliştirilen, Sapmaz ve Doğan (2013) tarafından doğrulayıcı faktör analizi yapılarak Türkçeye uyarlanan "Bilişsel Esneklik Envanteri", Korkmaz, Çakır ve Özden (2017) tarafından geliştirilen "Bilgisayarca Düşünme Becerileri Ölçeği" kullanılmıştır. Verilerin analizi için SPSS 23.0 veri analiz programı kullanılmış, Kruskal Wallis H ve Mann Whitney U testleri yapılmıştır. Bulgulara göre, öğretmen adaylarının yaşam boyu öğrenme eğilimleri, bilişsel esneklikleri ve bilgisayarca düşünme becerileri; cinsiyet, sınıf ve mezun oldukları lise türü değişkenlerine göre anlamlı farklılıklar göstermektedir. Kadınların, erkek öğretmen adaylarına göre yaşam boyu öğrenmeye yönelik eğilimleri daha yüksekken, bilişsel esneklik düzeylerinde erkekler lehine anlamlı bir farklılık gözlenmiştir. Ayrıca pedagojik formasyon eğitimi alan öğrencilerin yaşam boyu öğrenme eğilimleri ve bilişsel esneklikleri, eğitim fakültesinde öğrenim gören öğretmen adaylarına kıyasla daha yüksek düzeydedir. Bilgisayarca düşünme becerileri alt boyutlarından eleştirel düşünme ve algoritmik düşünme erkek öğretmen adayları yönüne, yaratıcılık alt boyutunda ise kadın öğretmen adayları lehine daha yüksektir. Öğretmen adaylarının sınıf düzeyleri arttıkça, yaşam boyu öğrenme eğilimleri, bilişsel esneklikleri ve bilgisayarca düşünme becerileri de artmaktadır.In this quantitative relational survey model, it was aimed to determine the lifelong learning tendencies, cognitive flexibility and computational thinking skills of pre-service teachers, the relationship between these variables and the predictors of these relationships. A total of 1118 students, including 675 students studying in the first and fourth grades of Aydın Adnan Menderes University Education Faculty, and 443 students receiving Pedagogical Formation education in this faculty, formed the sample of this research. As data collection tool in the research, "Lifelong Learning Tendency Scale" developed by Diker (2009), "Cognitive Flexibility Inventory" developed by Dennis and Vander-Wal (2010) and adapted into Turkish by Sapmaz and Doğan (2013) confirmatory factor analysis, The "Computer Thinking Skills Scale" developed by Korkmaz, Çakır and Özden (2017) was used. SPSS 23.0 data analysis program was used for data analysis, Kruskal Wallis H and Mann Whitney U tests were performed. According to the findings, prospective teachers' lifelong learning tendencies, cognitive flexibility, and computational thinking skills; show significant differences according to gender, class and type of high school they graduated from. While women's tendencies towards lifelong learning were higher than male teacher candidates, a significant difference was observed in favour of men in their cognitive flexibility levels. In addition, the lifelong learning tendencies and cognitive flexibility of the students who receive pedagogical formation education are at a higher level compared to the prospective teachers studying at the faculty of education. From the sub-dimensions of computational thinking skills, critical thinking and algorithmic thinking are higher in favour of male pre-service teachers, and in the creativity sub-dimension in favour of female pre- service teachers. As the class levels of pre-service teachers increase, their lifelong learning tendencies, cognitive flexibility and computational thinking skills also increase
Feline İmmunodeficiency Virus (FIV)’un “env” Gen Bölgesi Bazlı Filogenetik Analizi Ve İnsilico Karakterizasyonu
Feline immunodefiency virus (FIV) kedilerin ömür boyu persiste kalabilen ve ilerleyici immun sistem hasarına yol açan bir virustur. Enfekte kedilerde görülen klinik semptomlar oldukça farklı olup bütün bir yaşamını normal olarak sürdürebilir. Ancak FIV enfeksiyonuna bağlı şekillenen sekonder enfeksiyonlar nedeniyle ölümler gerçekleşebilir. Retroviruslar, sahip olduğu revers transkriptaz enzimi sayesinde RNA yapısındaki genomunu konakçı DNA’sına entegre edebilir. Bu özelliği retrovirusların patogenezini oldukça kompleks hale getirmektedir.
Reverz transkripsiyon işlemi sırasında hata oranının yüksek olması nedeniyle mutasyonlara çok sık rastlanılır. Bu mutasyonlardan dolayı retroviruslar yüksek oranda genetik farklılıklar göstermektedir. Bu çalışmamızda, Aydın ve İzmir illerinden toplanan numunelerde FIV’un ‘env’ gen bazlı varlığı aranmış pozitif bulunan numunelerin filogenetik analizi yapılmıştır.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
ŞEKİLLER DİZİNİ vii
RESİMLER DİZİNİ viii
TABLOLAR DİZİNİ ix
ÖZET xi
ABSTRACT xiii
1.GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Etiyoloji 3
2.2. Epidemiyoloji 6
2.3. Patogenez/Klinik 8
2.4. Tanı 12
2.5. İmmunite 14
2.6. Destekleyici Tedavi 14
3. GEREÇ VE YÖNTEM 16
3.1. Gereç 16
3.1.1. Çalışmada Kullanılan Kan Örnekleri 16
3.1.2. Cihazlar 16
3.1.3. Kullanılan Kimyasal Maddeler 19
3.2. Yöntem 20
3.2.1. Numunelerin Hazırlanması 20
3.2.2. Moleküler Virolojik Karakterizasyon 20
3.2.3. Polimeraz Zincir Reaksiyonu (PCR) 22
3.2.4. PCR Ürünlerinin Agaroz Jel ile Elektroforezi 24
3.2.5. Sekans Analizi 25
3.2.6. Moleküler in silico Analiz, Karakterizasyon ve Filogenetik Ağaç Oluşturulması 25
4. BULGULAR 27
5. TARTIŞMA 32
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 38
KAYNAKLAR 40
EKLER 49
Ek 1. Toplanan numunelerimize ait yaş, cinsiyet, fertilite ve kod bilgileri. 49
Ek 2. AYDIN ADÜ-HAYDEK KARARI 51
BİLİMSEL ETİK BEYANI 52
ÖZ GEÇMİŞ 5
Swot analizi ile üçüncü yaş turizminin potansiyelinin ve uygulanabilirliğinin değerlendirilmesi: Kuşadası örneği
Amaç: Kuşadası ilçesinde yaz mevsiminde hareketlilik gösteren turizm sezonunun on iki aya yayılabilmesini sağlamak için üçüncü yaş turizm potansiyelini tespit etmektir.
Yöntem: Araştırmada Kuşadası ilçesinin üçüncü yaş turizmi potansiyelinin ortaya konulması derinlemesine analiz gerektirdiğinden nitel araştırma yöntemlerinden yararlanılmıştır. Araştırmanın çalışma grubunu Kuşadası ilçesinde üçüncü yaş turizmi ile doğrudan ya da dolaylı olarak ilgisi bulunan sağlık, turizm ve bakım hizmeti sağlayıcısı olan; kamu kurum ve kuruluşları, özel kuruluşlar ve STK’ler oluşturmaktadır. Üçüncü yaş turizminin paydaşları olarak belirlenmiş yetkililerle önceden hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formu ile yüz yüze görüşmeler gerçekleştirilerek veriler toplanmıştır. Görüşmeler 14.06.2022 ile 13.10.2022 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Görüşmeler sonucu elde edilen verilere içerik analizi uygulanmıştır. İçerik analizi ile veriler temalar halinde gruplanmış, frekans ve yüzde olarak hesaplanmıştır.
Bulgular: İçerik analizinden elde edilen veriler doğrultusunda SWOT analizi ile Kuşadası’nın üçüncü yaş turizminde güçlü ve zayıf yönleri ile fırsat ve tehditleri belirtilmiştir. Çalışmanın bulgularında içsel faktörlerden güçlü yönleri arasında ılıman iklime sahip olması, şehrin turizm altyapısının iyi düzeyde olması, fiyat açısından avantajlı olması ortaya çıkmaktadır. Zayıf yönlerinde ise; yatırımların eksikliği, sağlık tesislerinin yetersizliği ve nitelikli personel sayısının azlığı bulunmaktadır. Dışsal faktörlerden olan fırsatlar arasında turizmin sürdürülebilirlik özellik kazanabilmesi, ülke ve ilçe ekonomisine önemli katkı sağlaması bulunmaktadır. Kuşadası’nda üçüncü yaş turizmine yönelik tehditler ise salgın hastalıklar nedeniyle meydana gelen kısıtlamalar, terör olayları ve güvenlik sorunları bulunmaktadır.
Sonuç: Çalışmada, Kuşadası’nda turizm altyapısının mevcut olması ve doğal faktörlerin üçüncü yaş turist grubunda çekim noktası olabileceği göz önünde bulundurulduğunda üçüncü yaş turizmine uygun olduğu ancak beşeri faktörlerin yetersizliği nedeniyle üçüncü yaş turizmi yatırımlarının geliştirilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ viii
RESİMLER DİZİNİ ix
TABLOLAR DİZİNİ x
ÖZET xii
ABSTRACT xiv
1. GİRİŞ 1
1.1. Araştırma Probleminin Belirlenmesi 2
1.2. Araştırmanın Amacı ve Önemi 3
2. GENEL BİLGİLER 4
2.1. Sağlık Turizmi Kavramı 4
2.1.1. Sağlık Turizminin Tarihsel Gelişimi 6
2.1.2. Sağlık Turizmi Türleri 7
2.1.2.1. Termal Turizm 8
2.1.2.2. Spa-Wellness Turizmi 9
2.1.2.3. Medikal Turizm 10
2.1.2.4. Yaşlı Turizmi (Üçüncü Yaş Turizmi) ve Engelli Turizmi 11
2.1.3. Sağlık Turizminin Ekonomik Boyutu 11
2.1.4. Dünyada Sağlık Turizmi 13
2.1.5. Türkiye’de Sağlık Turizmi 18
2.2. Üçüncü Yaş Turizmi 20
2.2.1. Yaşlı ve Yaşlılık Kavramı 20
2.2.2. Yaşlı Bakım Hizmetleri 21
2.2.2.1. Sağlıklı Yaşlı Bakımı 23
2.2.2.2. Kronik Hastalığa Sahip Yaşlı Bakımı 23
2.2.2.3. Rehabilitasyon ve Tedavi Öncelikli Yaşlı Bakımı 24
2.2.2.4. Palyatif Yaşlı Bakımı 24
2.2.3. Üçüncü Yaş Kavramı 25
2.2.4. Üçüncü Yaş Turizmi Tanımı ve Kapsamı 26
2.2.5. Üçüncü Yaş Turistlerin Özellikleri 26
2.2.6. Üçüncü Yaş Turistlerin Tüketim Davranışları 27
2.2.7. Üçüncü Yaş Turistlerin Tatil ve Seyahat Motivasyonları 28
2.2.8.1. Üçüncü Yaş Turistlerinin Seyahat Kısıtlılıkları 29
2.2.11.1. Amerika 33
2.2.11.2. Avrupa 35
2.2.11.3. Asya 38
2.2.12. Türkiye’de Üçüncü Yaş Turizmi 39
2.3. Kuşadası İlçesi 46
2.3.1. Kuşadası İlçesinin Coğrafi Yapısı 47
2.3.2. Kuşadası İlçesinin İklimi ve Doğal Yapısı 47
2.3.3. Kuşadası İlçesinin Demografik Yapısı 48
2.3.4. Kuşadası İlçesinde Turizm Faaliyetleri 48
2.3.5. Kuşadası’nda Sağlık Turizmi 49
3. YÖNTEM 51
3.1. Araştırmanın Yöntemi 51
3.2. Verilerin Analizi 53
3.3. Araştırmanın Geçerliliği ve Güvenilirliği 54
3.3.1. Araştırmanın Geçerliliği 54
3.3.2. Araştırmanın Güvenilirliği 55
3.4. Araştırmacının Rolü 55
3.5. Araştırmanın Varsayımları 55
4. BULGULAR 56
4.1. Katılımcıları Tanımlayıcı Bulgular 56
4.2. Üçüncü Yaş Turizminin Mevcut Durumuna Yönelik Bulgular 58
4.3. Üçüncü Yaş Turistlerin Beklentilerine Yönelik Bulgular 59
4.4. Türkiye Üçüncü Yaş Turizminin Mevcut Yapısına Yönelik Bulgular 60
4.5. Kuşadası İlçesinin Üçüncü Yaş Turizmi Potansiyelinin Saptanmasına Yönelik Bulgular 65
4.6. Kuşadası İlçesinin Üçüncü Yaş Turizmine Yönelik SWOT Analizi 69
5. TARTIŞMA 75
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 80
KAYNAKLAR 82
EKLER 93
Ek 1. Görüşme Formu 93
Ek 2. Etik Kurul Onayı 95
BİLİMSEL ETİK BEYANI 96
ÖZ GEÇMİŞ 9
THE EFFECTIVENESS OF ONLINE COGNITIVE BEHAVIORAL THERAPY ON SUICIDAL THOUGHTS, COGNITIVE FLEXIBILITY AND DESPAIR (IN INDIVIDUALS DIAGNOSED WITH DEPRESSION) WHO ATTEMPTED SUICIDE: A RANDOMIZED CONTROLLED STUDY
Amaç: Bu çalışmanın amacı intihar girişiminde bulunan depresyon tanılı bireylere çevrimiçi
uygulanan bireysel bilişsel davranışçı terapinin intihar düşüncesi, bilişsel esneklik ve
umutsuzluk üzerine etkililiğini incelemektir.
Gereç ve yöntem: Araştırma randomize kontrollü ön test, 1., 3. ve 6. ay izlem desenlidir.
Araştırma Haziran 2021-Kasım 2022 tarihleri arasında yürütülmüştür. Araştırmanın
örneklemini bir devlet hastanesinin psikiyatri polikliniğine başvuran son altı ay içinde en az
bir kez intihar girişiminde bulunmuş standart tedavi alan depresyon tanılı 50 birey
oluşturmuştur. Basit randomizasyon yöntemi ile müdahale ve kontrol grubuna 25’er birey
atanmış ve müdahale grubundaki bireylere 20 seans bireysel Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı
Terapi uygulanmıştır. Araştırma verileri öz bildirime dayalı İntihar Olasılığı Ölçeği, Bilişsel
Esneklik Envanteri, Beck Umutsuzluk Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete
Ölçeği ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplarda t
testi, Mann Whitney U, tekrarlayan ölçümlerde ANOVA ve Wilcoxon Signed Ranks Test
kullanılmıştır.
Bulgular: Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi sonrası 1. ve 3. ay izlem ölçümlerinde İntihar
Olasılığı Ölçeği puan ortalamaları müdahale grubu lehine anlamlı düzeyde düşmüştür
(p=0,000). Müdahale grubuna uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapinin etkisinin 1.
ve 3. aylarda korunduğu saptanmıştır (F=26,132; p=0,000). Uygulanan Çevrimiçi Bilişsel
Davranışçı Terapi müdahale grubu bireylerinin İntihar Olasılığı Ölçeği puan ortalamaları
üzerine anlamlı düzeyde etki etmiştir (F=72,589; p=0,000). Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı
Terapi sonrası 1., 3. ve 6. ay izlem ölçümlerinde Bilişsel Esneklik Envanteri puan ortalamaları
xii
müdahale grubu lehine anlamlı düzeyde yükselmiştir (p=0,000). Müdahale grubuna
uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapinin Bilişsel Esneklik Envanteri puan
ortalamaları üzerine etkisinin 1., 3. ve 6. aylarda korunduğu saptanmıştır (F=31,260;
p=0,000). Uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi müdahale grubu bireylerinin
Bilişsel Esneklik Envanteri puan ortalamaları üzerine anlamlı düzeyde etki etmiştir
(F=223,568; p=0,000). Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi sonrası 1., 3. ve 6. ay izlem
ölçümlerinde Beck Umutsuzluk Ölçeği puan ortalamaları müdahale grubu lehine anlamlı
düzeyde düşmüştür (p=0,000). Müdahale grubuna uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı
Terapinin Beck Umutsuzluk Ölçeği puan ortalamaları üzerine etkisinin 1., 3. ve 6. aylarda
korunduğu saptanmıştır (F=7,199; p=0,000). Uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi
müdahale grubu bireylerinin Beck Umutsuzluk Ölçeği puan ortalamaları üzerine anlamlı
düzeyde etki etmiştir (F=19,688; p=0,000). Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi sonrası
müdahale grubu bireylerinin Beck Depresyon Ölçeği ve Beck Anksiyete Ölçeği puan
ortalamalarının anlamlı düzeyde düştüğü saptanmıştır (p=0,015; p=0,002). Araştırmada 6
aylık izlem boyunca kontrol grubunda 4 birey ve müdahale grubunda 1 birey intihar girişimini
tekrarlamıştır.
Sonuç: Bu araştırmada uygulanan Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi’nin bireylerin intihar
riskini, intihar girişiminin tekrarlanmasını, umutsuzluğu azalttığı ve bilişsel esnekliği
arttırdığı saptanmıştır. Çevrimiçi Bilişsel Davranışçı Terapi’nin bireylerin depresyon ve
anksiyete düzeylerini de düşürdüğü saptanmış olup klinik seyirlerinde de iyileşme
sağlanmıştır.KABUL VE ONAY .................................................................................................................i
TEŞEKKÜR ............................................................................................................................ii
İÇİNDEKİLER.......................................................................................................................iv
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ.........................................................................viii
ŞEKİLLER DİZİNİ................................................................................................................ix
TABLOLAR DİZİNİ............................................................................................................... x
ÖZET......................................................................................................................................xi
ABSTRACT .........................................................................................................................xiii
1. GİRİŞ................................................................................................................................... 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi ............................................................................................ 1
1.2. Araştırmanın Amacı ......................................................................................................... 3
1.3. Araştırmanın Hipotezleri .................................................................................................. 4
2. GENEL BİLGİLER............................................................................................................. 5
2.1. Depresyon......................................................................................................................... 5
2.1.1. Depresyon Tanımı ......................................................................................................... 5
2.1.2. Depresyon Epidemiyolojisi ........................................................................................... 5
2.1.3. Depresyon Etiyolojisi .................................................................................................... 6
2.1.3.1. Biyolojik Etkenler ...................................................................................................... 6
2.1.3.2. Genetik Etkenler......................................................................................................... 7
2.1.3.3. Psikososyal Etkenler................................................................................................... 8
2.1.3.3.1. Psikodinamik Yaklaşım........................................................................................... 8
2.1.3.3.2. Davranışçı Yaklaşım................................................................................................ 8
2.1.3.3.3. Bilişsel Yaklaşım..................................................................................................... 9
2.1.4. Depresyonu Etkileyen Risk Faktörleri ........................................................................ 10
v
2.1.5. Depresyon Belirtileri ve Tanı Ölçütleri....................................................................... 10
2.1.6. Depresyonun Tedavisi................................................................................................. 11
2.2. İntihar ............................................................................................................................. 12
2.2.1. İntihar Tanımı.............................................................................................................. 12
2.2.2. İntiharın Epidemiyolojisi............................................................................................. 13
2.2.3. İntiharda Risk Etmenleri.............................................................................................. 14
2.2.4. İntiharın Etiyolojisi...................................................................................................... 16
2.2.4.1. Psikodinamik Kuram................................................................................................ 16
2.2.4.2. Sosyolojik Kuram..................................................................................................... 17
2.2.4.3. Schneidman’ın İntihar Kuramı ................................................................................. 18
2.2.4.4. Sosyal Öğrenme Kuramı .......................................................................................... 18
2.2.4.5. Umutsuzluk Kuramı ................................................................................................. 19
2.2.4.6. Kaçış Kuramı............................................................................................................ 19
2.2.4.7. Biyolojik Kuram....................................................................................................... 20
2.2.5. İntihar ve Depresyon İlişkisi ....................................................................................... 20
2.2.6. Tedavi Yaklaşımları .................................................................................................... 22
2.2.6.1. Farmakolojik Tedavi Yaklaşımları........................................................................... 23
2.2.6.2. Elektrokonvülsif Terapi............................................................................................ 24
2.2.6.3. Psikoterapi ................................................................................................................ 25
2.3. Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT)................................................................................... 26
2.3.1. İntiharın Bilişsel Davranışçı Terapisi.......................................................................... 27
2.3.2. İntihar ve Bilişsel Davranışçı Terapi ile İlgili Yapılan Çalışmalar ............................. 28
2.3.3. Bilişsel Davranışçı Terapi ve Psikiyatri Hemşireliği .................................................. 31
3. GEREÇ VE YÖNTEM...................................................................................................... 34
3.1. Araştırmanın Deseni....................................................................................................... 34
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri ..................................................................... 34
3.3. Araştırmanın Zamanı...................................................................................................... 35
vi
3.4. Araştırmanın Değişkenleri.............................................................................................. 35
3.5. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi................................................................................. 35
3.6. Katılımcılar..................................................................................................................... 36
3.6.1. Araştırmaya Dahil Edilme Kriterleri........................................................................... 36
3.6.2. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri ............................................................................... 37
3.7. Randomizasyon .............................................................................................................. 37
3.8. Araştırma Verilerinin Toplanması.................................................................................. 39
3.8.1. Müdahale Grubuna Yapılan Uygulamalar................................................................... 42
3.8.2. Kontrol Grubuna Yapılan Uygulamalar ...................................................................... 45
3.9. Veri Toplama Araçları.................................................................................................... 45
3.9.1. Hastaların Sosyodemografı̇k Özellı̇klerı̇ ..................................................................... 46
3.9.2. Hastaların Bireysel ve Klı̇nı̇k Özellı̇klerı̇ .................................................................... 46
3.9.3. İntihar Olasılığı Ölçeği (İOÖ) ..................................................................................... 46
3.9.4. Bilişsel Esneklik Envanteri (BEE) .............................................................................. 47
3.9.5. Beck Umutsuzluk Ölçeği (BUÖ)................................................................................. 47
3.9.6. Beck Depresyon Ölçeği (BDÖ)................................................................................... 48
3.9.7. Beck Anksiyete Ölçeği (BAÖ).................................................................................... 48
3.10. İstatistiksel Değerlendirme ........................................................................................... 48
3.11. Araştırmanın Etik Yönü................................................................................................ 50
3.12. Araştırmacının Rolü ..................................................................................................... 51
4. BULGULAR ..................................................................................................................... 52
5. TARTIŞMA....................................................................................................................... 61
5.1. Sınırlılıklar...................................................................................................................... 67
5.2. Araştırmada Karşılaşılan Güçlükler ............................................................................... 67
6. SONUÇ VE ÖNERİLER .................................................................................................. 69
6.1. Sonuçlar.......................................................................................................................... 69
6.2. Öneriler........................................................................................................................... 69
vii
KAYNAKLAR...................................................................................................................... 72
EKLER .................................................................................................................................. 94
Ek 1. Hastaların Sosyodemografı̇k Özellı̇klerı̇ ve Hastaların Bireysel ve Klı̇nı̇k Özellı̇klerı̇94
Ek 2. İntihar Olasılığı Ölçeği ................................................................................................ 98
Ek 3. Bilişsel Esneklik Envanteri........................................................................................ 100
Ek 4. Beck Umutsuzluk Ölçeği........................................................................................... 101
Ek 5. Beck Anksiyete Ölçeği .............................................................................................. 102
Ek 6. Beck Depresyon Ölçeği............................................................................................. 103
Ek 7. Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu (Müdahale Grubu)......................................... 107
Ek 8. Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu (Kontrol Grubu)............................................. 111
Ek 9. Etik Kurul Onayı ....................................................................................................... 115
EK 10. Kurum İzni.............................................................................................................. 118
Ek 11. Bilişsel ve Davranışçı Terapi Kuramsal Eğitimi Katılım Belgesi........................... 119
Ek 12. Bilişsel ve Davranışçı Terapi Beceri Kazandırma Eğitimi Katılım Belgesi............ 120
Ek 13. Bilişsel Davranışçı Terapi Uygulayıcı Sertifikası ................................................... 121
BİLİMSEL ETİK BEYANI................................................................................................. 122
ÖZ GEÇMİŞ.......................................................................................................................
SAĞLIK TURİZMİ DESTİNASYONUNUN ERİŞİLEBİLİR TURİZM AÇISINDAN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KUŞADASI'NIN ERİŞİLEBİLİR BİR KENT OLARAK TASARLANMASI
Bu araştırma sağlık turizmi destinasyonu olan Kuşadası’nın erişilebilir turizm açısından değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniğiyle yapılmıştır. Çalışmada güvenilirlik ve geçerliği sağlamak için 60 katılımcıyla anket yapılarak pilot çalışma gerçekleştirilmiştir. Örneklem boyutu hesaplanarak 342 kişiyle anket yapılmıştır. Yapılan anketlerde katılımcılar erişilebilirlik standartları oluşturulurken ölçüt olarak alınan engelli, ileri yaş, hamile bireylerden ve bebek arabası kullanıcılarından oluşmuştur. Anketlerin analizleri yapılırken veriler lisanlı SPSS 25 paket programından yararlanılmıştır. Yapı geçerliliği için açıklayıcı faktör analizi yapılmıştır ve yapı geçerliliğini sağlamlaştırmak için AMOS paket programı kullanılarak doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Güvenilirlik için iç tutarlılık katsayısı Cronbach’s Alpha test istatistiğinden yararlanılmış. Gruplar arasındaki farklılıklar incelenirken değişkenlerin normal dağılımdan gelmeleri nedeniyle T testi ve ANOVA testinden yararlanılmıştır. ANOVA testinde farklılık olması durumunda varyansların Tukey testi ile farklılıklar hesaplanmıştır. Kuşadası'nın fiziksel erişilebilirlik düzeyinin ortalama olarak 35.04 olduğunu belirlenmiştir. Standart sapma (SS) 7.26 olarak hesaplanmıştır. Bu istatistikler, Kuşadası'nın fiziksel erişilebilirlik düzeyi hakkında genel bir anlayış sağlar ve bu alanda geliştirmeler yapılması gerekip gerekmediğini değerlendirmek için kullanılabilir. Demografik verilerde sorulmuş olan cinsiyet, yaş, meslek, engel türü ve Kuşadası’nda yaşama süresiyle ilgili T-testi yapıldığında her birinin erişilebilirlik ilişkisi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı bulgular arasında gösterilmektedir. Bu çalışmada Kuşadası erişilebilirlik açısından değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda Kuşadası’nın cinsiyet, yaş, engel türü, fark etmeksizin orta seviyede erişilebilir bir yer olduğu ortaya çıkarılmıştır.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY ii
TEŞEKKÜR ii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
ŞEKİLLER DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET… viii
ABSTRACT x
1. GİRİŞ 1
2. SAĞLIK TURİZMİ VE ERİŞİLEBİLİRLİK KAVRAMLARI 3
2.1. Sağlık Turizmi 3
2.1.1. Termal Turizm 11
2.1.2. Engelli Turizmi 13
2.1.3. İleri Yaş (3. Yaş) Turizmi 15
2.1.4. Medikal Turizm 16
2.2. Erişilebilirlik 20
2.3. Erişilebilir Turizm 21
3. ERİŞİLEBİLİR KENT ORGANİZASYONU VE KUŞADASI’NIN ERİŞİLEBİLİRLİK ÖLÇÜTLERİ 23
3.1. Erişilebilir Kent 23
3.1.1. Engelli Dostu Şehir 24
3.1.2. Yaşlı Dostu Şehirler 31
3.1.3. Türkiye Sağlıklı Kentler 32
3.2. Türkiye’deki Erişilebilir Kentler 33
3.3. Erişilebilir Kent Ölçütleri 35
3.3.1. Erişilebilirlikte Ölçüler Temel Tasarım Kuralları 36
3.3.1.1. Genel Ölçüler 36
3.3.1.2. Tekerlekli Sandalye Manevra ve Yaklaşım Ölçüleri 36
3.3.1.3. Dikeyde Engelsiz Alan: Baş Açıklığı 37
3.3.1.4. Yatayda Engelsiz Alan 38
3.3.1.5. Temel Erişilebilirlik Öğesi: Rampa 39
3.3.1.6. Merdivenler 40
3.3.1.7. Yaya Yürüme Yüzeyleri 40
3.3.1.8. Otopark Alanları 41
3.3.1.9. Bina Girişleri 41
3.3.1.10. Erişilebilir Tuvaletler 42
3.3.1.11. Erişilebilir Asansör Donanımları 43
3.4. Kuşadası 44
3.4.1. Kuşadası Şehir Merkezinin Erişilebilir Turizm Açısından Değerlendirilmesi 45
2.4.2. Kuşadası’nın Sağlık Turizm Potansiyeli 47
4. GEREÇ VE YÖNTEM 48
4.1. Araştırmanın Amacı ve Önemi 48
4.2. Araştırmanın Yöntemi 48
4.3. Evren ve Örneklemin Belirlenmesi 50
4.4. Veri Toplama Aracı 50
4.5. Anket Tekniği ve Soru Formlarının Oluşturulması 51
5. BULGULAR 53
6. TARTIŞMA VE SONUÇ 61
KAYNAKLAR 68
EKLER.. 77
Ek 1. Anket 77
Ek 2. Lütfen aşağıdaki her soru için verilen cevap seçeneklerinden sizce en uygun olanını işaretleyiniz. 80
Ek 3. Please tick and fill in the most appropriate answer options for each question below. 83
BİLİMSEL ETİK BEYANI 84
ÖZ GEÇMİŞ 8
INVESTIGATION OF BONE REMODELING IN GINGIVAL CREVICULAR FLUID IN PATIENTS TREATED WITH RAPID MAXILLARY EXPANSION DURING PUBERTAL PERIOD
ÖZET
PUBERTAL DÖNEMDE RAPİD MAKSİLLER EKSPANSİYON İLE TEDAVİ EDİLEN HASTALARDA KEMİK REMODELİNGİNİN DİŞ ETİ OLUĞU SIVISINDA İNCELENMESİ
Güran Ç. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Ortodonti Doktora Programı, Doktora Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu prospektif klinik çalışmanın amacı, rapid maksiller ekspansiyonun (RME) 3 aylık ve 6 aylık retansiyon dönemleri sonrasında kemik remodelingini diş eti oluğu sıvısında (DOS) değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmaya maksiller darlığı bulunan, yaşları 12-15 arasında değişen pubertal dönemdeki 15 kız 8 erkek toplam 23 birey dahil edilmiştir. Modifiye hyrax vidasından oluşan banded tip RME apareyi ağız içine uygulandıktan hemen sonra hyrax vidası sabah akşam ¼ dönüşle günde 2 kez çevrilerek RME protolü uygulanmaya başlanmıştır. Sağ maksiller 1. molar dişlerinden kağıt stripler kullanılarak 4 farklı zaman diliminde (T0: Aparey yerleştirilmeden önce, T1: Aktif fazdan sonra, T2: 3 aylık retansiyon dönemi sonu, T3: 6 aylık retansiyon dönemi sonu) DOS örnekleri alınıp ardından sondlama derinliği, gingival indeks, plak indeksi ve sondlamada kanama yüzdesi kaydedilmiştir. Elde edilen DOS örneklerinde ELISA kitleri kullanılarak BALP, OPG, RANKL ve TNF-α düzeyleri belirlenmiştir.
Bulgular: Çalışmamızda DOS’taki BALP ve OPG seviyelerinin gerilim ve basınç bölgelerinde zaman içinde değişim göstermediği ve her bir zaman noktasında bölgeler arasında istatistiksel olarak anlamlı düzeyde bir fark olmadığı tespit edilmiştir (p>0.05). RANKL seviyesinin T1 zamanında basınç bölgesi olan bukkal bölgede istatistiksel olarak anlamlı düzeyde arttığı bulunmuştur (p=0.042). T0, T2 ve T3 zamanlarında palatinal bölgenin TNF-α düzeyi, bukkal bölgeye göre istatistiksel olarak anlamlı düzeyde daha yüksek olduğu tespit edilmiştir (sırasıyla p=0.005, p=0.042 ve p=0.006).
Sonuç: Çalışmamızda elde ettiğimiz sonuçlara göre, 3 aylık ve 6 aylık retansiyon dönemleri ile RME’nin kemik metabolik aktivitelerini gösteren biyomarkerlar arasında bir ilişki gözlenmemiştir. Farklı retansiyon süreleri ve daha büyük örneklem hacmine sahip ileri çalışmalar yapılması önerilebilir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vii
ŞEKİLLER DİZİNİ ix
RESİMLER DİZİNİ x
TABLOLAR DİZİNİ xi
ÖZET xii
ABSTRACT xiv
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 4
2.1. Maksiller Darlığın Tanımı ve Etiyolojisi 4
2.2. Rapid Maksiller Ekspansiyon 5
2.2.1. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Tarihçesi 5
2.2.2. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Endikasyonları 6
2.2.3. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Kontraendikasyonları 8
2.2.4. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Biyomekaniği 8
2.2.5. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Tedavi Zamanlaması 9
2.2.6. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Klinik Uygulaması 10
2.2.6.1. Ekspansiyon Miktarı 10
2.2.6.2. Aktivasyon Protokolleri 11
2.2.6.3. Relaps ve Retansiyon 11
2.2.6.4. Rapid Maksiller Ekspansiyonun Başarısı 14
2.3. Rapid Maksiller Ekspansiyon Etkisinin Değerlendirilmesi 15
2.3.1. İskeletsel Etkiler 16
2.3.2. Dentoalveolar Etkiler 18
2.3.3. Nazal Kavite Üzerindeki Etkiler 19
2.3.3.1. Nazal Kavite Boyutlarındaki Değişiklikler 19
2.3.3.2. Nazal Kavite Fonksiyonunda Değişiklikler 20
2.3.4. Periodontal Etkiler 20
2.4. Diş Eti Oluğu Sıvısı (DOS) 21
2.4.1. Diş Eti Oluğu Sıvısı Toplama Yöntemleri 22
2.4.1.1. Emici Kâğıt Stripler 22
2.4.1.2. Mikro Pipet veya Kapiller Tüp Kullanımı 23
2.4.1.3. Gingival Yıkama Tekniği 23
2.4.2. Diş Eti Oluğu Sıvısında Ortodontik Diş Hareketinin Biyomarkerları 23
2.4.2.1. İnflamasyon Biyomarkerları 24
2.4.2.1.1. TNF-alfa (Tümör Nekrozis Faktör -alfa) 26
2.4.2.2. Hücre Yıkım Biyomarkerları 27
2.4.2.3. Kemik Metabolizması Biyomarkerları 27
2.4.2.3.1. Asit ve Kemik Alkalen Fosfataz 28
2.4.2.3.2. RANK/RANKL/Osteoprotegerin (OPG) Sistemi 28
3. GEREÇ VE YÖNTEM 30
3.1. Araştırmanın Türü 30
3.2. Hasta Seçimi 30
3.3. Yöntem 31
3.3.1. Ortodontik Kayıtların Toplanması 31
3.3.2. Laboratuvar İşlemleri 32
3.3.3. Apareyin Simantasyonu ve Aktive Edilmesi 33
3.4. Örneklerin Alınması 36
3.4.1. Diş Eti Oluğu Sıvısı Örnekleri 37
3.4.2. Plak İndeksinin Ölçülmesi 39
3.4.3. Gingival İndeksin Ölçülmesi 40
3.4.4. Sondlama Derinliğinin Ölçülmesi 40
3.4.5. Sondlama Sırasında Kanamanın Ölçülmesi 41
3.5. Biyokimyasal Analizler 41
3.5.1. Diş Eti Oluğu Sıvısı Örneklerinin Analizi 42
3.5.1.1. OPG, RANKL, BALP ve TNF-alfa Düzeylerinin Belirlenmesi 43
3.5.1.1.1. Standartların Hazırlanması 44
3.5.1.1.2. Ölçüm yöntemi 44
3.6. İstatistiksel Analizler 47
4. BULGULAR 48
5. TARTIŞMA 55
5.1. Çalışmanın Amacının Tartışması 55
5.2. Çalışma Yönteminin Tartışması 57
5.3. Bulguların Tartışması 61
5.3.1. Periodontal İndeks Bulgularının Tartışması 61
5.3.2. Diş Eti Oluğu Sıvısı Hacim Değişikliklerine İlişkin Bulguların Tartışması 63
5.3.3. Biyomarker Bulgularının Tartışması 64
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 70
KAYNAKLAR 72
EKLER 103
Ek 1. Etik Kurul Onayı 103
Ek 2. Sağlık bakanlığı 2021-105 Onay 104
Ek 3. Form 15 BGOF (ÇOCUK) 106
Ek 4. Form 15 BGOF (EBEVEYN) 110
BİLİMSEL ETİK BEYANI 114
ÖZ GEÇMİŞ 11
Farklı Yoğunluğa Sahip Klorheksidin Solüsyonlarının Periferik Venöz Kateter İlişkili Enfeksiyonları Önlemede Etkisi
FARKLI YOĞUNLUĞA SAHİP KLORHEKSİDİN SOLÜSYONLARININ PERİFERİK VENÖZ KATETER İLİŞKİLİ ENFEKSİYONLARI ÖNLEMEDE
ETKİSİ
Cihanger F. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu araştırma, periferik venöz kateter ilişkili enfeksiyonları önlemede farklı yoğunluğa sahip klorheksidin glukonat solüsyonlarının antiseptik etkilerinin karşılaştırılması amacıyla randomize kontrollü, çift kör, deneysel olarak yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Nisan 2022-Nisan 2023 tarihleri arasında T.C. Sağlık Bakanlığı Nazilli Devlet Hastanesi Anestezi ve Reanimasyon Yoğun Bakım Ünitesi’nde yatan ve araştırma kriterlerine uyan 96 hasta araştırmanın örneklemini oluşturmuştur. Dahil edilme kriterlerini taşıyan hastalar; birinci grup (%1 klorheksidin glukonat), ikinci grup (%2 klorheksidin glukonat), üçüncü grup (%4 klorheksidin glukonat) ve dördüncü grup (%70 izo-propil alkol) olacak şekilde randomize edilerek gruplara ayrılmıştır. Verilerin toplanmasında hasta ile ilgili tanıtıcı bilgileri içeren “Hasta Tanıtım Formu”, kateterizasyon ile ilgili bilgileri içeren “Kateter Bilgi Formu” ve kateter enfeksiyonu izlemine ait bilgileri içeren “Gözlem Takip Formu” kullanılmıştır. Hastalardan periferik venöz kateter girişimi öncesinde kateterin uygulanacağı cilt üzerinden sürüntü örneği alınmış, gruplarına uygun şekilde antiseptik solüsyonlar uygulandıktan sonra, uygulama protokolü doğrultusunda periferik venöz kateterizasyon uygulanmış, girişim sonrası 1. ve 96. saatte tekrar cilt sürüntüsü örnekleri alınarak mikrobiyolojik değerlendirme yapılmıştır.
Bulgular: Araştırma kapsamına alınan hastaların yaş ortalamaları 69,57±14,27 olup %65,6’sı erkektir. Hastalardan alınan cilt sürüntülerinde, 1. saatte %1 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların %26,1’inde, %2 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların %13’ünde, %4 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların %8,7’sinde ve %70 alkol uygulanan hastaların
%29,6’sında üreme olduğu saptanmıştır. 96. saatteki cilt sürüntüleri incelendiğinde ise; %1 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların %20’sinde, %2 klorheksidin glukonat uygulanan
hastaların %9,5’inde, %4 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların %13,6’sında üreme olduğu ve %70 alkol uygulanan hastaların %58,3’ünde üreme olduğu tespit edilmiştir. Gruplar ile 96. saatteki mikrobiyal üreme arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki olduğu saptanmıştır (p<0,05). Periferik venöz kateter uygulaması öncesinde üremenin pozitif olduğu hastalarda mikrobiyal üremenin %98,7’ünü Gram (+) ve %1,3’ünü Gram (-) bakteriler oluşturmaktadır. Hastaların periferik venöz kateter uygulaması sonrası yapılan mikrobiyolojik değerlendirmeleri incelendiğinde; 1. saatte %1 klorheksidin glukonat, %2 klorheksidin glukonat ve %4 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların tamamında Gram (+), %70 alkol uygulanan hastaların ise %87,5’inde Gram (+) ve %12,5’inde Gram (-) bakteriler tespit edilmiştir. 96. saatteki cilt sürüntüleri incelendiğinde ise; %1 klorheksidin glukonat, %2 klorheksidin glukonat ve %70 alkol uygulanan hastaların tamamında Gram (+), %4 klorheksidin glukonat uygulanan hastaların ise %66,7’sinde Gram (+) ve %33,3’ünde Gram (-
) bakteriler saptanmıştır. Gruplar ile mikrobiyal üreme türleri arasında istatistiksel olarak anlamlı bir ilişki saptanmamıştır (p>0,05).
Sonuç: Farklı yoğunluğa sahip klorheksidin glukonat solüsyonlarının (%1, %2, %4) periferik venöz kateter ilişkili enfeksiyonları önlemede %70 alkol solüsyonuna göre daha etkili olduğu ve %2 yoğunluktaki klorheksidin glukonatın cilt asepsisini sağlamada en etkili antiseptik solüsyon olduğu sonucuna varılmıştır. Bu doğrultuda periferik venöz kateter ilişkili enfeksiyonları önlemek amacıyla cilt antisepsisinin %2 klorheksidin glukonat ile yapılması önerilmektedir.Bu tez Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Birimi tarafından HF-22001 proje numarası ile desteklenmiştir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY ……...………………………..………………….……….. i
TEŞEKKÜR ……………………………………………………….…………... ii
İÇİNDEKİLER ..……………………………………….………...……….……. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..……………….………………. vii
ŞEKİLLER DİZİNİ ….………….……………………...……………….……... viii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….……………………...…………………….. ix
ÖZET …………………………………………………………………………... x
ABSTRACT …………………………………………………………….……... xii
1. GİRİŞ …………………….……………...………………………….…….… 1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..……………………………....…... 4
2.1. Periferik Venöz Kateter ……...……………………………………………. 4
2.2. Periferik Venöz Kateter Tarihçesi .……….….……………………………. 4
2.3. Periferik Venöz Kateter Kullanım Amacı ve Önemi ………….………….. 5
2.4. Periferik Venöz Kateterlerin Kullanım Süresi .............................….…....... 5
2.5. Periferik Venöz Kateter Türleri …………………………….……............... 5
2.6. Periferik Venöz Kateter İlişkili Komplikasyonlar…………………………. 7
2.6.1. Periferik Venöz Kateter İlişkili Lokal Komplikasyonlar ……………….. 8
2.6.2. Periferik Venöz Kateter İlişkili Sistemik Komplikasyonlar ……...……... 10
2.7. Periferik Venöz Kateter İlişkili Enfeksiyonlar ……………………………. 10
2.7.1. Periferik Venöz Kateter İlişkili Enfeksiyonlarda Tanı ………………….. 12
2.7.2. Periferik Venöz Kateter İlişkili Enfeksiyonlarda Tedavi ……………….. 12
2.7.3. Periferik Venöz Kateter İlişkili Enfeksiyonları Önleme …………..……. 13
2.7.3.1. Personel Eğitimi ………………………………………………………. 13
2.7.3.2. Kateterizasyon Bölgesinin Seçimi …………………………………….. 14
2.7.3.3. El Hijyeni Ve Aseptik Teknik ………...……...……………..………… 15
2.7.3.4. Deri Temizliği ……………………………………...….……………… 16
2.7.3.4.1. Deri Temizliğinde Sık Kullanılan Antiseptik Solüsyonlar ……….…. 16
2.7.3.4.1.1. %70 Alkol …………………………………………………………. 17
2.7.3.4.1.2. Klorheksidin Glukonat ……………….…………………………… 17
2.7.3.4.1.3. Sodyum Bikarbonat ……………………………………………….. 18
2.7.3.4.1.4. %10 Povidon İyot ……………...………………………………….. 19
2.7.3.4.1.5. %1 Oktenidin ……………………………………………….……... 19
2.7.3.5. Periferik Venöz Kateter Stabilizasyonu ………………………………. 20
2.7.3.6. Periferik Venöz Kateter Değerlendirmesi ……………………………. 21
2.7.3.7. Periferik Venöz Kateterin Vende Kalış Süresi ………………………... 21
2.7.3.8. Setlerin Bakım ve Değişimi …………………………………………… 21
2.7.3.9. Hasta Eğitimi ………………………………………………………….. 22
2.7.3.10. Önleme Paketleri …………………………………………………….. 22
2.7.4. Periferik Venöz Kateter Uygulamalarında Hemşirenin Rol ve Sorumlulukları …………………………………………………………...
23
3. GEREÇ VE YÖNTEM …………………………………………………….... 25
3.1. Araştırmanın Amacı .……………………………………………………… 25
3.2. Araştırmanın Tipi …………………………………………………………. 25
3.3. Araştırmanın Hipotezleri ………………………………………………….. 25
3.4. Araştırmanın Değişkenleri ………………………………………………… 26
3.5. Araştırmanın Yeri ve Zamanı ……………………………………………... 26
3.6. Araştırmanın Evren ve Örneklemi ………………………………………… 26
3.6.1. Araştırmaya Dahil Edilme Kriterleri ……………………………………. 28
3.6.2. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri ………………………………………. 28
3.7. Veri Toplama Araçları …………………………………………………….. 28
3.7.1. Olgu Rapor Formu ………………………………………………………. 29
3.7.2. Cilt Antiseptiklerinin Hazırlanmasında Kullanılan Araçlar …………….. 29
3.7.3. Periferik Venöz Kateterizasyon İşleminde Kullanılan Araçlar ……......... 30
3.7.4. Numune Alma ve Takip Aşamasında Kullanılan Araçlar ………………. 31
3.8. Araştırmanın Uygulanması ………………………………………………...
3.8.1. Verilerin Toplanması …………………………………………………… 32
32
3.8.1.1. Hazırlık Aşaması ……………………………………………………... 32
3.8.1.1.1. Solüsyonların Hazırlığı …………………………………………… 32
3.8.1.1.2. Hasta Gruplarının Oluşturulması …………………………………… 33
3.8.1.2. Uygulama Aşaması …………………………………………………… 33
3.9. Verilerin Değerlendirilmesi ……………………………………………...... 37
3.10. Araştırmanın Etik Yönü………………………………………………….. 37
3.11. Araştırmanın Güçlü Yönleri ve Sınırlılıkları……………………………... 37
4. BULGULAR………………………………………………………………… 39
4.1. Hastalara Ait Tanıtıcı Özelliklere İlişkin Bulgular………………………... 39
4.2. Hastaların Periferik Venöz Kateterizasyon Özelliklerine İlişkin Bulgular…………………………………………………………..............
42
4.3. Hastaların Yaşamsal Bulgularına İlişkin Bulgular………………………… 44
4.4. Hastaların Lokal Enfeksiyon Belirti ve Bulgularına İlişkin Bulgular……... 48
4.5. Hastaların Mikrobiyolojik İzlemlerine İlişkin Bulgular………………….... 54
5. TARTIŞMA ………………………………………………………………… 57
6. SONUÇ VE ÖNERİLER …………………………………………………… 64
KAYNAKLAR ………………………………………………………………... 65
EKLER ………………………………………………………………………… 79
Ek 1. Olgu Rapor Formu ………………………………………………………. 79
Ek 2. Protokoller ……………………………………………………………….. 82
Ek 2.1. Antiseptik Solüsyonları Hazırlama ve Uygulama Protokolü ………….. 82
Ek 2.2. Periferik Venöz Kateter Uygulama Protokolü ………………………… 83
Ek 2.3. Cilt Sürüntüsü Örneği Alma Protokolü ………………………………... 85
Ek 2.4. Cilt Sürüntüsü Değerlendirme Protokolü …………………………….... 86
Ek 3. T.C. İzmir Bakırçay Üniversitesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmaları Etik Kurul Karar Yazısı ………………………………………………….
87
Ek 4. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Rektörlüğü Sağlık Bilimleri Enstitüsü Müdürlüğü Araştırma İzni Yazısı ……………………………..
88
Ek 5. Aydın Valiliği İl Sağlık Müdürlüğü Araştırma İzni Yazısı ………………. 89
Ek 6. Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formu …………………………………... 90
Ek 7. Eczacı Beyanı ……………………………………………………………. 92
BİLİMSEL ETİK BEYANI…………………………………………………… 94
ÖZGEÇMİŞ …………………………………………………………………… 9
KEDİ VE KÖPEKLERDE ANEMİ BULGULARI GÖSTEREN ENFEKSİYÖZ VE NONENFEKSİYÖZHASTALIKLARDA ERİTROSİT MORFOLOJİLERİNE SİTOPATOLOJİK YAKLAŞIM
Amaç: Kliniklere gelen ve hemogram sonuçlarına göre anemik olan kedi ve köpeklerin kan yayması hazırlanarak hızlı ve ucuz bir yöntemle, rejeneratif ve nonrejeneratif sınıflandırmasının yapılması ve klinik gidişatın tespiti hedeflenmiş olup bu yöntemin teşhis ve tedavide önemli bir yol gösterici olması açısından fayda sağlayacağı düşünüldü.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada Patoloji Anabilim Dalı‟na gönderilen farklı ırk, yaş ve her iki cinsiyetten toplam 59 anemili 10 klinik olarak sağlıklı kedi ve köpekten alınıp gönderilmiş kanların rutin sitopatolojik muayenesi yapılmış olup, aynı örneklerin hemogram değerleri için hizmet alımı yapıldı. Kan yaymalarının incelemesi Wright's eosin metilen mavisi ve May-Grünwald Giemsa boyaları ile yapıldı. Hazırlanan preparatlar ışık mikroskobunda incelendi. Mikroskobik görüntülerin dijital fotoğrafları çekilerek bilgisayar ortamına aktarıldı. Tam kan analizleri kan sayım cihazı ile sayıldı.
Bulgular: Bu çalışmada eritrosit morfolojileri kromozi derecelerine göre sınıflandırıldı. Kan yaymalarında, anemik kedi vakalarında 10 kedide makrositik, 5 kedide mikrositik bir anemi görülürken köpek vakalarında 16 makrositik, 3 mikrositik vaka görüldü. 12 kedi kan yayması hipokromik görülürken, 8 köpek vakasında hipokromik olduğu bildirildi.
Sonuç: Anemik olan kedi ve köpeklerin kan yaymalarının hızlı ve ekonomik olarak hazırlanabildiği, aneminin sınıflandırmasının yapılabildiği, eritrosit morfolojilerinde değişiklerin incelenmesi ile bazı spesifik hastalıkların kesin teşhisine yaradığı, kan yaymalarında görülen kan parazitlerinin teşhisinde ucuz, güvenli ve hızlı tanıya ulaştırdığı, klinik gidişatın tespitinin sağlanabildiği ve hastalıkların tedavilerinin ne derece olumlu yanıt alındığın gözlemlenmesini sağladı. Hedeflenmiş olan bu yöntemin teşhis ve tedavide önemli bir yol gösterici olması açısından fayda sağladığı görüldü.KABUL VE ONAY ............................................................................................................................ i
TEŞEKKÜR ...................................................................................................................................... ii
İÇİNDEKİLER ................................................................................................................................. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ........................................................................................ v
RESİMLER DİZİNİ......................................................................................................................... vii
TABLOLAR DİZİNİ ........................................................................................................................ xi
ÖZET ................................................................................................................................................ x
ABSTRACT .................................................................................................................................... xii
1. GİRİŞ ............................................................................................................................................ 1
2. GENEL BİLGİLER ....................................................................................................................... 2
2.1. Anemi ............................................................................................................................. 2
2.1.1. Anemilerin Etiyolojisi ve Sınıflandırılması ................................................................... 2
2.1.1.1. Rejeneratif Anemiler ................................................................................................. 3
2.1.1.1.1 Kan Kaybı Anemisi ................................................................................................. 7
2.1.1.1.2 Hemolitik Anemiler ................................................................................................. 8
2.1.1.1.2.1 İmmun Aracılı Hemolitik Anemiler ...................................................................... 9
2.1.1.1.2.2. Kan Parazitleri Kaynaklı Görülen Anemiler ....................................................... 13
2.1.1.1.2.3 Heinz Cisimciği Anemisi .................................................................................... 17
2.1.1.1.2.4. Kimyasal Etkenler ve Alimenter Kaynaklı Anemiler .......................................... 18
2.1.1.1.2.5. Piruvat kinaz (PK) eksikliği ............................................................................... 19
2.1.1.2. Rejeneratif Olmayan Anemiler ................................................................................ 19
2.1.1.2.1. Kronik Böbrek Yetmezliğine Bağlı Nonrejeneratif Anemi .................................... 21
2.1.1.2.2. Demir Eksikliği Anemisi ...................................................................................... 23
2.1.1.2.3. Yangısal Hastalık Anemisi ................................................................................... 26
2.1.1.2.4. Aplastik Anemi .................................................................................................... 27
2.1.1.2.5. Saf Kırmızı Hücre Aplazisi ................................................................................... 28
2.1.1.2.6. Parvovirus Enfeksiyonu Kaynaklı Anemi ............................................................. 28
2.1.1.2.7. Miyelodisplastik Sendrom .................................................................................... 29
2.2. Anemik Vakalarda Oluşabilecek Potansiyel Hatalar ve Belirteçleri ............................... 29
2.3. Eritrosit Morfolojileri .................................................................................................... 31
2.4. Doğru Numune Alma Yöntemi ...................................................................................... 35
3. GEREÇ VE YÖNTEM .................................................................................................................37
3.1. Gereç ............................................................................................................................ 37
iv
3.1.1. Cihazlar ...................................................................................................................... 37
3.1.2. Kullanılan Kimyasal Maddeler ................................................................................... 37
3.1.3. Hayvan Materyali ....................................................................................................... 37
3.2. Yöntem ......................................................................................................................... 38 4. BULGULAR ................................................................................................................................41 5. TARTIŞMA ..................................................................................................................................57
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ..............................................................................................................63
KAYNAKLAR .................................................................................................................................64
EKLER .............................................................................................................................................70
Ek 1 ..................................................................................................................................... 70
Ek 2 ..................................................................................................................................... 71
BİLİMSEL ETİK BEYANI ................................................................................................. 72
ÖZ GEÇMİŞ.....................................................................................................................................7
DENEYSEL ENDOTOKSEMİLİ NEONATAL BUZAĞILARDA TROMBOSİT İNDEKSLERİ VE TROMBOSİT SAYISI İLE İLGİLİ ORANLAR
Amaç: Deneysel endotoksemili neonatal buzağıların koagülasyon ve immünite profillerinin bir göstergesi olarak trombosit indeksleri ve trombosit sayısı ile ilgili oranların ortaya koyulması amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Araştırmanın hayvan materyalini 1-4 haftalık yaşlar arasında 6 adet sağlıklı erkek Holstein ırkı buzağı oluşturdu. LPS (E.coli 0111:B4; Sigma) 1 µg/kg dozda, 100 ml %0,9’luk NaCl solüsyonu içinde çözdürülerek, intravenöz yolla 5 dakikada uygulanarak endotoksemi oluşturuldu. Örneklemeler, LPS uygulaması öncesi (0. saat) ve uygulama sonrası 0.5, 1, 2, 4, 8, 12, 24 ve 48. saatlerde olmak üzere gerçekleştirildi. Hematolojik parametreler, trombosit indeksleri, koagülasyon profili ve trombosit sayısı ile ilgili oranlar değerlendirildi.
Bulgular: LPS uygulamasını takiben ortalama WBC (p<0,001), LYM (p<0,001), PLT (p<0,001), PCT (p<0,001) değerlerinde azalış görülürken, aPTT (p<0,01), PT (p<0,01) ve FIB (p<0,05) değerlerinde ise artış tespit edildi. RDWc, MPV ve PDWc değerlerinde meydana gelen değişimlerin ise anlam ifade etmediği tespit edildi. Ortalama PLT/WBC, PLT/LYM değerlerinde görülen önce artış ve sonrasındaki azalış ile RDWc/PLT, MPV/PLT, aPTT/PLT, PT/PLT değerlerindeki artış (p<0,001) ve ortalama FIB/PLT değerindeki (p<0,01) artışta anlamlı fark bulundu.
Sonuç: Deneysel endotoksemili neonatal dönem buzağılarda trombosit indeksleri, hematolojik parametreler, koagülasyon profili ve trombosit sayısı ile ilgili oranların farklı düzeylerde değişebildiği ortaya konuldu. Sonuçların, bu konuya ilişkin olarak yapılabilecek olan yeni araştırmalar için yararlı olabileceği düşünülmektedir.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER ve KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ix
RESİMLER DİZİNİ x
TABLOLAR DİZİNİ xi
ÖZET xii
ABSTRACT xiii
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Sepsis 3
2.2. Endotoksemi ve Deneysel Sepsis Modeli 4
2.3. Sepsis ve Endotokseminin Patofizyolojisi 5
2.3.1. Kimyasal Mediyatör ve Sitokinler 6
2.3.2. Kompleman Sistem ve Nötrofiller 8
2.3.3. Nötrofil Hücre Dışı Tuzak Yapıları (NETs) 9
2.4. Sepsisin Patofizyolojisinde Koagülasyon Sisteminin Rolü 9
2.4.1. Primer Hemostaz 10
2.4.2. Sekonder Hemostaz 10
2.5. Trombositlerin Sepsisteki Koagülasyon Dışı Rolleri 13
2.5.1. Akut Faz Yanıt 13
2.5.2. Nötrofil ve Monosit Aktivasyonu 14
2.5.3. T Hücre Etkileşimi 14
2.6. Sepsiste Trombositopeni Varlığı 15
2.6.1. Sepsiste Trombositopeniye Eşlik Eden Mekanizmalar 15
3. GEREÇ VE YÖNTEM 17
3.1. Hayvan Materyali 17
3.2. Endotokseminin Oluşturulması 19
3.3. Klinik Muayene 19
3.4. Örneklerin Alınması ve Saklanması 21
3.5. Tam Kan Sayımı Analizleri 21
3.6. Koagülasyon Profili Analizleri 23
3.7. İstatistiksel Analizler 24
4. BULGULAR 25
4.1. Trombosit İndeksleri 25
4.2. Hematolojik Parametreler 26
4.3. Koagülasyon Profili 27
4.4. Trombosit Sayısı İle İlgili Oranlar 29
5. TARTIŞMA 38
5.1. Trombosit İndeksleri 39
5.2. Hematolojik Parametreler 41
5.3. Koagülasyon Profili 42
5.4. Trombosit Sayısı İle İlgili Oranlar 43
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 47
KAYNAKLAR 48
EKLER 57
Ek 1 (ADÜ-HADYEK) 57
BİLİMSEL ETİK BEYANI 58
ÖZ GEÇMİŞ 5