5025 research outputs found
Sort by
SUBKLİNİK ENDOMETRİTİSLİ İNEKLERDE SİTOPATOLOJİK İNCELEMELER
Get PDFAmaç: Bu çalışmada, Muğla’nın Dalaman ilçesindeki ineklerde subklinik endometritis varlığının %PMN cinsinden teşhis edilmesi, infertiliteyle olan ilişkilerinin saptanması, verilen anamnez bilgileri ve diğer klinik bulgular ile arasındaki ilişkinin yorumlanması ve sitopatolojik olarak incelenmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışmada materyal olarak; rimel tip gamma steril smear fırçası (boncuklu) ve rimel tip endoservikal smear fırçası, intrauterin katater, 46 cm paslanmaz çelik inek tohumlama tabancası, %9’lık alkol çözeltisi, 100 ml aseptik steril numune kabı kullanıldı ve inceleme yapmak amacıyla örnekler hazırlandı.
Bulgular: Yapılan incelemeler sonucunda örnek alınan 53 inekten 28 tanesinde yangısal reaksiyonların varlığı tespit edildi. Bu ineklerde ortak bulgulardan biri seksüel siklustaki düzensizliklerdi. Bazı ineklerde östrus fazında uterus ve vagina kökenli akıntılar gözlendi ve bu akıntıların genellikle berrak; bazılarında ise bulanık sarımsı renkte olduğu kaydedildi. Ultrasonografik muayenede 11 inekte intrauterin içerik varlığı tespit edildi. Mikroskobik muayenede ise; en çok gözlemlenen PMN hücre, nötrofil lökosit olarak kaydedildi.
Sonuç: İneklerde prepartum ve postpartum dönemde metabolik hastalıklar, diğer sistemik enfeksiyonlar, güç doğum, puerperal metritis, retensiyo sekundinarum gibi çeşitli faktörler ile subklinik endometritis oluşumu arasında bir ilişki olduğu sonucuna ulaşıldı. Ancak foliküler kist ve doğumdaki damar rupturunun postpartum endometritis oluşumuna zemin hazırlayan faktörler olup olmadığı konusunda yorum yapılamadı. Subklinik endometritisin prevalansının olumsuz bakım-besleme koşullarına ve mevsime bağlı olarak da arttığı bulgusunun yanında antibiyotik kullanımının endometritis riskini azalttığı ve bir sonraki servis periyodunda ineklerin gebe kalma oranlarını arttırdığı sonucuna da ulaşıldı.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER i
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ iv
RESİMLER DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET viii
ABSTRACT ix
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Uterus Anatomisi ve Histolojisi 3
2.1.1. Hücresel Morfoloji ve Seksüel Siklus Dönemine Göre Meydana Gelen Değişiklikler 4
2.2. Endometritisler 5
2.2.1.Klinik Endometritis 5
2.2.2.Puerperal Metritis 5
2.2.3. Subklinik Endometritis 5
2.2.3.1. Subklinik endometritisin etiyolojisi ve epidemiyolojisi 6
2.2.3.1.1. Dış faktörler 7
2.2.3.1.1.1. Buzağılama sezonu 7
2.2.3.1.1.2. Beslenme 7
2.2.3.1.2. İçsel faktörler 8
2.2.3.1.2.1. Yaş faktörü 8
2.2.3.1.2.2. İnek paritesi 9
2.2.3.1.2.3. Güç doğumlar 9
2.2.3.1.2.4. Retensiyo sekundinarum 10
2.2.3.1.2.5. Metritis 11
2.2.3.1.2.6. Hipokalsemi 12
2.2.3.1.2.7. Mastitis 13
2.2.3.1.2.8. Negatif enerji dengesi (NEB) 13
2.2.3.1.2.9. Seksüel siklus 15
2.2.3.2. Subklinik endometritisin etiyopatogenezisi 16
2.2.3.3. Subklinik endometritiste makroskopi ve mikroskopi 18
2.2.3.4. Subklinik endometritiste tanı yöntemleri 19
2.2.3.5. Repeat breeder ineklerde subklinik endometritis 24
2.2.3.6. Subklinik endometritisin reprodüktif ve metabolik fonksiyona etkisi 26
2.2.3.7. Sağaltım 27
2.2.3.7.1. Parenteral antibiyotik uygulaması 27
2.2.3.7.2. Hormon kullanımı 28
2.2.3.7.2.1. Prostaglandin F2 alfa 28
2.2.3.7.3. Diğer seçenekler 28
2.2.3.7.4. Intrauterin tedavi 29
2.2.3.7.4.1. İntrauterin antibiyotik kullanımı 29
2.2.3.7.4.2. İntrauterin dezenfektan-antiseptik kullanımı 29
2.2.3.7.5. Alternatif tedavi yöntemleri 30
3. GEREÇ VE YÖNTEM 32
3.1. Gereç 32
3.2. Yöntem 32
4. BULGULAR 35
4.1. Anamnez Bilgileri 35
4.1.1. Antibiyotik kullanımı 36
4.1.2. Diğer enfeksiyonlar 37
4.1.3. Metabolik hastalıklar 39
4.1.4. Foliküler kist 40
4.1.5. Pnömovajina 40
4.1.6. Doğum esnasında damarların rupturu 41
4.1.7. Güç doğum 42
4.1.8. Prolapsus vajina ve prolapsus uteri 43
4.1.9. Puerperal metritis 44
4.1.10. Retensiyo sekundinarum 44
4.1.11. Abortus 46
5. TARTIŞMA 48
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 54
KAYNAKLAR 55
EKLER 71
Ek 1 (ADÜ-HADYEK) 71
BİLİMSEL ETİK BEYANI 72
ÖZ GEÇMİŞ 7
Besı̇n Alerjı̇sı̇ ve Besı̇n Dışı Alerjı̇sı̇ Olan 0-6 Yaş Çocukların Ebeveynlerı̇nde Sağlıklı Yaşam Tarzının İncelenmesi
No full textAmaç: Bu araştırmanın amacı besin alerjisi ve besin dışı alerjisi olan 0-6 yaş çocukların ebeveynlerinin sağlıklı yaşam biçimi davranışlarını incelemektir.
Gereç ve Yöntem: Araştırma analitik-kesitsel olarak, Aydın Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesine Ekim 2022- Mart 2023 tarihleri arasında başvuran besin ve besin dışı alerjili 0-6 yaşında, 153 çocuğun ebeveynleri ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında “Kişisel Bilgi Formu” ve “Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II” kullanılmıştır. Veriler non-parametrik testlerden Mann Whitney-U, ki-kare testi; parametrik testlerden Student-t testi kullanılarak analiz edilmiştir. p<0,05 düzeyindeki değerler istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Araştırmaya katılan ebeveynlerin %80,4’ü anne, %54,9’u ev hanımı, %49,7’si üniversite mezunudur. Çocuğunda besin alerjisi olan ebeveynlerin yaş ortalaması 30,714,79; besin dışı alerjisi olanların 34,585,56’dır. Çocukların %64,1’i erkek, %56,9’u okula gitmemektedir. Besin alerjili çocuklarda en çok (%68,4) yumurta alerjisi, besin dışı alerjilerde (%64,9) ot polenine karşı alerji olduğu saptanmıştır. Besin alerjili çocuğu olan ebeveynlerin Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeğinin toplam puan ortalaması 135,3819,45 iken besin dışı alerjili çocuğu olan ebeveynlerin 139,0924,11 bulunmuştur. Besin alerjisi ve besin dışı alerjisi olan çocukların ebeveynleri arasında Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği toplam puanları arasında anlamlı bir fark saptanmamıştır (t= -1,048, p> 0,05). Ölçeğin sağlık sorumluluğu, fiziksel aktivite, beslenme, manevi gelişim, kişiler arası ilişkiler ve stres yönetimi alt ölçekleri açısından anlamlı bir fark bulunmamışken, besin dışı alerjili çocuğu olan ebeveynlerin fiziksel aktivite alt ölçek puan ortalaması besin alerjili çocuğu olanlara göre daha yüksek bulunmuştur (t= -1,986, p< 0,05).
Sonuç: Besin alerjili ve besin dışı alerjili çocuğu olan ebeveynlerin sağlıklı yaşam biçimleri davranışlarının tamamı ele alındığında bir farklılık saptanmamışken besin dışı alerjili çocuğu olan ebeveynlerin sadece “Fiziksel Aktivite” alt ölçeğine yönelik yaşam biçimleri daha iyi olduğu sonucuna varılmıştır. Hassas gruplardaki bireylerin sağlıklı yaşam tarzını geliştirebilmek adına sağlık çalışanlarının bu konuya önem vermeleri önerilebilir.KABUL VE ONAY .................................................................................................... i TEŞEKKÜR ................................................................................................................ ii İÇİNDEKİLER............................................................................................................. iii SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ................................................................ vi ŞEKİLLER DİZİNİ ..................................................................................................... viii TABLOLAR DİZİNİ .................................................................................................. ix ÖZET ........................................................................................................................... x ABSTRACT ................................................................................................................ xii 1. GİRİŞ ....................................................................................................................... 1 1.1. Araştırmanın Amacı ............................................................................................. 3 1.2. Araştırma Soruları ................................................................................................ 4 2. GENEL BİLGİLER ................................................................................................. 5 2.1. Çocukluk Çağı ...................................................................................................... 5 2.1.1. Gelişim Dönemleri ............................................................................................ 5 2.2. Çocukluk Çağı Temel Özellikleri ......................................................................... 6 2.3. Çocukluk Çağı Alerjileri ...................................................................................... 7 2.4. Çocukluk Çağı Besin Alerjileri ............................................................................ 8 2.4.1. Besin Alerjisi Semptomları ............................................................................... 9 2.4.2. Besin Alerjisi Tanısı .......................................................................................... 10 2.4.3. Besin Alerjisi Tedavisi ...................................................................................... 12 2.4.4. Alerjenik Besinler .............................................................................................. 13 2.4.5. Besin Alerjilerinden Korunma .......................................................................... 21 2.5. Besin Alerjilerine Yönelik Risk Faktörleri .......................................................... 22
iii
2.6. Besin Alerjisi Takibinde Diyetisyenin Rolü ........................................................ 25 2.7. Besin Dışı Alerjenler ............................................................................................ 26 2.7.1. Aeroalerjenler .................................................................................................... 26 2.7.2. İlaç Alerjisi ........................................................................................................ 28 2.7.3. Lateks Alerjisi ................................................................................................... 29 2.7.4. Soğuk Alerjisi .................................................................................................... 30 3. GEREÇ VE YÖNTEM ........................................................................................... 31 3.1. Araştırmanın Türü ................................................................................................ 31 3.2. Araştırmanın Yeri ................................................................................................. 31 3.3. Araştırmanın Zamanı ............................................................................................ 31 3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklem Seçimi ........................................................... 32 3.5. Araştırmaya Alınma ve Araştırmadan Dışlanma Kriterleri .................................. 33 3.5.1. Araştırmaya Alınma Kriterleri .......................................................................... 33 3.5.2. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri ..................................................................... 34 3.6. Bağımlı ve Bağımsız Değişkenler ........................................................................ 34 3.7. Veri Toplama Araçları .......................................................................................... 35 3.8. Veri Toplama Araçlarının Uygulanması .............................................................. 36 3.9. Verilerin Değerlendirilmesi .................................................................................. 36 4. BULGULAR ........................................................................................................... 38 5. TARTIŞMA ............................................................................................................. 50 5.1. Araştırmanın Sınırlılıkları .................................................................................... 54 6. SONUÇ VE ÖNERİLER ........................................................................................ 55 6.1. Sonuçlar ................................................................................................................ 55 6.2. Öneriler ................................................................................................................. 55 KAYNAKLAR ............................................................................................................ 57 EKLER ........................................................................................................................ 72
iv
Ek-1: Kişisel Bilgi Formu ........................................................................................... 72
Ek-2: Sağlıklı Yaşam Biçimi Davranışları Ölçeği II ................................................... 75
Ek-3: Aydın İl Sağlık Müdürlüğü İzin Yazısı ............................................................. 77
Ek-4: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurul Başkanlığı Uygunluk Onay Yazısı ............................ 79
Ek-5: Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurul Başkanlığı Değişiklik Raporu Uygunluk Onay Yazısı 80
BİLİMSEL ETİK BEYANI ........................................................................................ 81
ÖZ GEÇMİŞ ................................................................................................................ 8
ERGENLERDE SİBER ZORBALIK, SİBER MAĞDURİYET, DEPRESYON VE BAŞETME İLİŞKİSİ
Get PDFÖZET
ERGENLERDE SİBER ZORBALIK, SİBER MAĞDURİYET, DEPRESYON VE BAŞETME İLİŞKİSİ
Boyar Ü, Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023
Amaç: Bu çalışma Denizli Merkezefendi ilçesindeki lise öğrencilerinde siber zorbalık, siber mağduriyet, depresyon ve başetme ilişkisini belirlemek amacıyla kesitsel olarak yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma evrenini Denizli ili Merkezefendi ilçesindeki ortaöğretim kurumlarında bulunan 5686 öğrenci, örneklemi ise 466 öğrenci oluşturmuştur. Kayıplar nedeniyle 445 öğrenci ile çalışma gerçekleştirilmiştir. Çalışmada veri toplamak için Sosyodemografik Özelliklere İlişkin Soru Formu, Siber Zorbalık Ölçeği, Siber Mağduriyet Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği kullanılmıştır. Tanımlayıcı istatistikler; kategorik değişkenler için sayı ve yüzde, nicel değişkenler için ortalama±standart, minimum, maksimum ve range olarak verilmiştir. Verilerin normal dağılıma uygunluğu Kolmogorov-Smirnov testi ile kontrol edilmiştir. Ölçek toplam puanlarının bağımsız gruplar arası karşılaştırmalarında Mann-Whitney U testi, Kruskall-Wallis H testi ve Tek yönlü varyans analizi (ANOVA) kullanılmıştır. Ölçek toplam puanları arasındaki ilişkiler Spearman Korelasyon Analizi ile incelenmiştir. p˂0,05 değeri istatistiksel olarak anlamlı kabul edilmiştir.
Bulgular: Katılımcıların sosyodemografik özellikleri incelendiğinde % 58,4’ ünün (n=260) kadın, % 41,6’ sının (n=185) erkek olduğu, yaş ortalamalarının ise 15,99±1,13 olduğu belirlenmiştir. Katılımcıların cinsiyet, okul türü ve gelir düzeylerine göre Siber Zorbalık Ölçeği toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (Sırasıyla: p=0,003; p<0,001; p=0,049). Katılımcıların okul türüne göre Siber Mağduriyet Ölçeği toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,001). Katılımcıların cinsiyetine göre Beck Depresyon Ölçeği toplam puanları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark bulunmuştur (p<0,001). Yapılan korelasyon analizinde Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği toplam puanı ile Siber Mağduriyet Ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde zayıf düzeyde (r= -0,103; p=0,031),Siber Zorbalık Ölçeği toplam puanı ile Siber Mağduriyet Ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde orta düzeyde (r= -0,562; p<0,001),Siber Zorbalık Ölçeği toplam puanı ile Beck Depresyon Ölçeği toplam puanı arasında pozitif yönde zayıf düzeyde(r= 0,209; p<0,001) ve Siber Mağduriyet Ölçeği toplam puanı ile Beck Depresyon Ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde zayıf düzeyde anlamlı bir ilişki bulunmuştur (r= -0,374; p<0,001).
Sonuç: Çalışmaya katılan erkek öğrencilerin kız öğrencilere göre daha fazla siber zorbalık davranışı gösterdikleri, öğrencilerin yaşları arttıkça siber zorbalık davranışının da arttığı, siber zorbalığa uğrayan kız öğrencilerin daha fazla depresyon yaşadığı, kız öğrencilerin daha fazla baş edebilme durumu olduğu, yaş arttıkça baş edebilme durumunun da arttığı bulunmuştur. Anne eğitim durumu ve baba eğitim durumu ilkokul ve altı olanların daha az siber zorbalık yaptıkları daha fazla siber mağduriyet yaşadıkları, bilgisayar kullanımı 5 saat ve üzeri olanların siber zorbalık davranışı göstermelerinin daha yüksek olduğu bulunmuştur. Çalışmaya katılan ergenlerin büyük çoğunluğunun kendini çökkün ve mutsuz hissettiği bulunmuştur. Ergenlerin siber mağduriyetleri arttıkça başetme becerilerinin azaldığı belirlenmiş olup siber mağduriyete uğrayanların daha çok dini başetme yöntemini kullandığı bulunmuştur. Ayrıca siber zorbalık yapan katılımcıların daha az siber mağduriyet yaşadıkları saptanmıştır. Öğrencilere siber mağduriyete uğramaları durumunda ne tarz başetme yöntemlerini kullanacakları ve hukuksal yollar konusunda eğitimler verilmesi önerilir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY ..................................................................................................................i
TEŞEKKÜR ............................................................................................................................ii
İÇİNDEKİLER.......................................................................................................................iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ ..........................................................................vii
TABLOLAR DİZİNİ............................................................................................................viii
ÖZET....................................................................................................................................... x
ABSTRACT ..........................................................................................................................xii
1. GİRİŞ................................................................................................................................... 1
2. GENEL BİLGİLER............................................................................................................. 4
2.1. Ergenlik ............................................................................................................................ 4
2.1.1. Ergenlik Evreleri............................................................................................................ 4
2.1.1.1. Erken Ergenlik Dönemi.............................................................................................. 5
2.1.1.2. Orta Ergenlik Dönemi ................................................................................................ 5
2.1.1.3. Geç Ergenlik Dönemi ................................................................................................. 6
2.1.2. Ergenlerde Psikososyal Gelişim.................................................................................... 6
2.1.3. Ergenlerde Bilişsel Gelişim........................................................................................... 7
2.2. Zorbalık ............................................................................................................................ 7
2.3. Siber Zorbalık................................................................................................................... 9
2.3.1. Siber Zorbalık Çeşitleri ............................................................................................... 12
2.3.2. Siber Zorbalığın Etkileri.............................................................................................. 14
2.4. Siber Mağduriyet............................................................................................................ 15
2.5. Depresyon....................................................................................................................... 15
2.6. Baş Etme......................................................................................................................... 16
iv
2.7. Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet, Depresyon ve Başetme İlişkisi ................................ 19
2.8. Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet, Depresyon ve Baş Etme Konusunda Yurtdışında
Yapılmış Araştırmalar .................................................................................................. 20
2.9. Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet, Depresyon ve Baş Etme Konusunda Yurtiçinde
Yapılmış Araştırmalar .................................................................................................. 21
2.10. Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet ve Depresyon Olgularında Psikiyatri
Hemşiresinin Rolü........................................................................................................ 22
3. GEREÇ VE YÖNTEM...................................................................................................... 24
3.1. Araştırmanın Şekli .......................................................................................................... 24
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri ...................................................................... 24
3.3. Araştırmanın Zamanı ...................................................................................................... 24
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi................................................................................. 24
3.5. Araştırmaya Alınma ve Dışlanma Kriterleri................................................................... 25
3.5.1.Araştırmaya Alınma Kriterleri...................................................................................... 25
3.5.2. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri ............................................................................... 25
3.6. Veri Toplama Araçları..................................................................................................... 25
3.6.1. Sosyodemografik Özelliklere İlişkin Soru Formu....................................................... 25
3.6.2. Siber Zorbalık Ölçeği (SZÖ)....................................................................................... 26
3.6.3. Siber Mağduriyet Ölçeği (SMÖ)................................................................................. 26
3.6.4. Beck Depresyon Envanteri (BDÖ).............................................................................. 27
3.6.5. Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği (BÇTDÖ)........................................ 27
3.7. Araştırmanın Soruları ..................................................................................................... 28
3.8. Verilerin Toplanması....................................................................................................... 29
3.9. Verilerin Değerlendirilmesi ............................................................................................ 30
3.10. Araştırmanın Sınırlılıkları............................................................................................. 30
3.11. Araştırmanın Etik Yönü................................................................................................ 30
4. BULGULAR ..................................................................................................................... 32
v
5. TARTIŞMA ....................................................................................................................... 56
5.1. Katılımcıların Demografik Özelliklerine Göre Siber Zorbalık Ölçeği, Siber
Mağduriyet Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Başa Çıkma Tutumlarını
Değerlendirme Ölçeği Toplam Puan Ortalamalarının Karşılaştırılmasının
Tartışılması................................................................................................................... 56
5.2. Katılımcıların Anne Eğitim Durumu, Baba Eğitim Durumu ve Aile Tutumlarına Göre
Siber Zorbalık Ölçeği, Siber Mağduriyet Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Başa
Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği Toplam Puan Ortalamalarının
Karşılaştırılmasının Tartışılması .................................................................................. 60
5.3. Katılımcıların Bilgisayar, Sosyal Medya Kullanımı ve İnternet Kullanım Amaçlarına
Göre Siber Zorbalık Ölçeği, Siber Mağduriyet Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve
Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği Toplam Puan Ortalamalarının
Karşılaştırılmasının Tartışılması .................................................................................. 61
5.4. Katılımcıların Çökkün Mutsuz Hissetme, Uzmana Başvurma, Baş Edebilme
Durumu, Siber Zorbalığa Uğradığını Ebeveynlere Söyleme ve Siber Zorbalığa
Uğrama Sonrası Yardım Alma Durumuna Göre Siber Zorbalık Ölçeği, Siber
Mağduriyet Ölçeği, Beck Depresyon Ölçeği ve Başa Çıkma Tutumlarını
Değerlendirme Ölçeği Toplam Puan Ortalamalarının Karşılaştırılmasının
Tartışılması................................................................................................................... 64
5.5. Katılımcıların Siber Zorbalık Ölçeği ve Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme
Ölçeği ve Alt Ölçek Puanları Puan Ortalamaları Arasındaki İlişkinin Tartışılması..... 66
5.6. Katılımcıların Siber Mağduriyet Ölçeği ve Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme
Ölçeği ve Alt Ölçek Puanları Puan Ortalamaları Arasındaki İlişkinin Tartışılması..... 69
5.7. Katılımcıların Beck Depresyon Envanteri ve Başa Çıkma Tutumlarını
Değerlendirme Ölçeği ve Alt Ölçek Puanları Puan Ortalamaları Arasındaki İlişkinin
Tartışılması................................................................................................................... 71
5.8. Katılımcıların Siber Zorbalık, Siber Mağduriyet ve Beck Depresyon Toplam Puanları
Arasındaki Korelasyon Analizi Sonuçlarının Tartışılması........................................... 75
6. SONUÇ VE ÖNERİLER................................................................................................... 77
6.1. Sonuç .............................................................................................................................. 77
vi
6.2. Öneriler........................................................................................................................... 83
KAYNAKLAR ...................................................................................................................... 84
EKLER .................................................................................................................................. 96
Ek 1. Sosyodemografik Özelliklere İlişkin Soru Formu ....................................................... 96
Ek 2. Siber Zorbalık Ölçeği................................................................................................... 99
Ek 3. Siber Mağduriyet Ölçeği............................................................................................ 101
Ek 4. Beck Depresyon Envanteri......................................................................................... 102
Ek 5. Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği ( COPE)......................................... 106
Ek 6.Veli Onam Formu........................................................................................................ 110
Ek 7. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Etik Kurul Yazısı........... 112
Ek 8. Denizli İl Milli Eğitim Müdürlüğü Kurum İzin Yazısı .............................................. 113
Ek 9. Siber Zorbalık Ölçeği, Siber Mağduriyet Ölçeği Kullanım İzni................................ 114
Ek10. Beck Depresyon Ölçeği Kullanım İzni ..................................................................... 115
Ek11. Başa Çıkma Tutumlarını Değerlendirme Ölçeği Kullanım İzni................................ 118
BİLİMSEL ETİK BEYANI................................................................................................. 119
ÖZ GEÇMİŞ........................................................................................................................ 12
Sağlık Turizmi Destinasyonunun Erişilebilir Turizm Açısından Değerlendirilmesi ve Kuşadası'nın Erişilebilir Bir Kent Olarak Tasarlanması
No full textBu araştırma sağlık turizmi destinasyonu olan Kuşadası’nın erişilebilir turizm açısından değerlendirilmesi amacıyla yapılmıştır.Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden anket tekniğiyle yapılmıştır. Çalışmada güvenilirlik ve geçerliği sağlamak için 60 katılımcıyla anket yapılarak pilot çalışma gerçekleştirilmiştir. Örneklem boyutu hesaplanarak 342 kişiyle anket yapılmıştır. Yapılan anketlerde katılımcılar erişilebilirlik standartları oluşturulurken ölçüt olarak alınan engelli, ileri yaş, hamile bireylerden ve bebek arabası kullanıcılarından oluşmuştur. Anketlerin analizleri yapılırken veriler lisanlı SPSS 25 paket programından yararlanılmıştır. Yapı geçerliliği için açıklayıcı faktör analizi yapılmıştır ve yapı geçerliliğini sağlamlaştırmak için AMOS paket programı kullanılarak doğrulayıcı faktör analizi yapılmıştır. Güvenilirlik için iç tutarlılık katsayısı Cronbach’s Alpha test istatistiğinden yararlanılmış. Gruplar arasındaki farklılıklar incelenirken değişkenlerin normal dağılımdan gelmeleri nedeniyle T testi ve ANOVA testinden yararlanılmıştır. ANOVA testinde farklılık olması durumunda varyansların Tukey testi ile farklılıklar hesaplanmıştır.
Kuşadası'nın fiziksel erişilebilirlik düzeyinin ortalama olarak 35.04 olduğunu belirlenmiştir. Standart sapma (SS) 7.26 olarak hesaplanmıştır. Bu istatistikler, Kuşadası'nın fiziksel erişilebilirlik düzeyi hakkında genel bir anlayış sağlar ve bu alanda geliştirmeler yapılması gerekip gerekmediğini değerlendirmek için kullanılabilir. Demografik verilerde sorulmuş olan cinsiyet, yaş, meslek, engel türü ve Kuşadası’nda yaşama süresiyle ilgili T-testi yapıldığında her birinin erişilebilirlik ilişkisi arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark olmadığı bulgular arasında gösterilmektedir. Bu çalışmada Kuşadası erişilebilirlik açısından değerlendirilmiştir. Çalışmanın sonucunda Kuşadası’nın cinsiyet, yaş, engel türü, fark etmeksizin orta seviyede erişilebilir bir yer olduğu ortaya çıkarılmıştır.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY ii
TEŞEKKÜR ii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
ŞEKİLLER DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET… viii
ABSTRACT x
1. GİRİŞ 1
2. SAĞLIK TURİZMİ VE ERİŞİLEBİLİRLİK KAVRAMLARI 3
2.1. Sağlık Turizmi 3
2.1.1. Termal Turizm 11
2.1.2. Engelli Turizmi 13
2.1.3. İleri Yaş (3. Yaş) Turizmi 15
2.1.4. Medikal Turizm 16
2.2. Erişilebilirlik 20
2.3. Erişilebilir Turizm 21
3. ERİŞİLEBİLİR KENT ORGANİZASYONU VE KUŞADASI’NIN ERİŞİLEBİLİRLİK ÖLÇÜTLERİ 23
3.1. Erişilebilir Kent 23
3.1.1. Engelli Dostu Şehir 24
3.1.2. Yaşlı Dostu Şehirler 31
3.1.3. Türkiye Sağlıklı Kentler 32
3.2. Türkiye’deki Erişilebilir Kentler 33
3.3. Erişilebilir Kent Ölçütleri 35
3.3.1. Erişilebilirlikte Ölçüler Temel Tasarım Kuralları 36
3.3.1.1. Genel Ölçüler 36
3.3.1.2. Tekerlekli Sandalye Manevra ve Yaklaşım Ölçüleri 36
3.3.1.3. Dikeyde Engelsiz Alan: Baş Açıklığı 37
3.3.1.4. Yatayda Engelsiz Alan 38
3.3.1.5. Temel Erişilebilirlik Öğesi: Rampa 39
3.3.1.6. Merdivenler 40
3.3.1.7. Yaya Yürüme Yüzeyleri 40
3.3.1.8. Otopark Alanları 41
3.3.1.9. Bina Girişleri 41
3.3.1.10. Erişilebilir Tuvaletler 42
3.3.1.11. Erişilebilir Asansör Donanımları 43
3.4. Kuşadası 44
3.4.1. Kuşadası Şehir Merkezinin Erişilebilir Turizm Açısından Değerlendirilmesi 45
2.4.2. Kuşadası’nın Sağlık Turizm Potansiyeli 47
4. GEREÇ VE YÖNTEM 48
4.1. Araştırmanın Amacı ve Önemi 48
4.2. Araştırmanın Yöntemi 48
4.3. Evren ve Örneklemin Belirlenmesi 50
4.4. Veri Toplama Aracı 50
4.5. Anket Tekniği ve Soru Formlarının Oluşturulması 51
5. BULGULAR 53
6. TARTIŞMA VE SONUÇ 61
KAYNAKLAR 68
EKLER.. 77
Ek 1. Anket 77
Ek 2. Lütfen aşağıdaki her soru için verilen cevap seçeneklerinden sizce en uygun olanını işaretleyiniz. 80
Ek 3. Please tick and fill in the most appropriate answer options for each question below. 83
BİLİMSEL ETİK BEYANI 84
ÖZ GEÇMİŞ 8
RATLARDA AKUT MİYOKART ENFARKTÜSÜ MODELİNDE MİYOKARDİYAL PERFÜZYONUN TERMAL GÖRÜNTÜLENMESİ
Get PDFÖZET
RATLARDA AKUT MİYOKART ENFARKTÜSÜ MODELİNDE MİYOKARDİYAL PERFÜZYONUN TERMAL GÖRÜNTÜLENMESİ
Serin M. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Biyofizik (Tıp) Programı, Doktora Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu araştırmada kardiyovasküler cerrahide miyokart perfüzyonunun intraoperatif değerlendirmede termal kamera kullanılması için non-invaziv ölçüm yöntemi geliştirme amaçlandı.
Gereç ve Yöntem: Araştırmada 40 adet Wistar albino ratlarda akut MI modellerinin kalpteki perfüzyon değişiminin değerlendirilmesi yapıldı. Pozitif kontrol olarak isoproteranol ile indüklenerek MI modeli oluşturuldu. Kalbi besleyen sol ön inen arterin oklüde edilerek 15 ve 30 dakika süreyle iskemi ve reperfüzyon yapıldı. Her beş dakikada bir görüntüler kaydedildi. Enerji metabolizması tayini miyokart sıcaklık değişimleri ile ilişkilendirildi.
Bulgular: Araştırmada 40mg/kg isoproteranol uygulanan pozitif kontrol grubunun enerji metabolizması, kalpteki sıcaklık değişimleri ve histopatolojik değerlendirilmesi 15 dakika iskemi-15 dakika reperfüzyon yapılan grup ile benzer bulundu. Kalpteki tüm sıcaklık değişimleri 0,010 C hassasiyetle tespit edildi ve gruplar arası fark anlamlıydı(p<0,01).
Sonuç: Bu çalışmada kalbin iskemi ve reperfüzyon sürecindeki sıcaklık değişimleri kaydedilerek termal görüntülemenin miyokart perfüzyonunu hassasiyetle görüntüleyebildiği sonucuna ulaşıldı. Termal kameranın ameliyat sırasında etkin bir şekilde kullanılabilmesi için değerlendirilecek bölgenin termal kontrastının sağlanması gerekmektedir. Ancak vaka esnasında hızlı müdahale gerektiren acil durumlar düşünüldüğünde, çok kısa sürede bilgi verecek ve çok kısa sürede müdahale imkânı sağlayacak, özel ve kompakt bir şekilde sistemlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu sistemlerin ergonomik olabilmesi için cerrahi branşa özel yazılımların geliştirilmesi ve vaka örneği sayısının arttırılarak bilgi kütüphanesi oluşturulması gerekmektedir.
Anahtar kelimeler: intraoperatif miyokart perfüzyonu değerlendirme, termal görüntüleme, iskemi-reperfüzyon KABUL VE ONAY …………...………………………..………………….………… i
TEŞEKKÜR …………………………………………………………….…………… ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….….…. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….…………….…. v
ŞEKİLLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………….……… vi
RESİMLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………………… vii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...…………………….. ix
ÖZET ………………………………………………………………………………… x
ABSTRACT ………………………………………………………………….………. xi
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….…….….. 1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..…………………………………....…… 2
2.1. Termal Kameraların Tanımı ve Tarihsel Gelişimi……………………………..… 2
2.2. Termografinin Fiziksel Temelleri………………………………………………. 5
2.3. Termal Kameraların Yapısal Özellikleri………………………………………… 6
2.4. Termal Kameraların Çalışma Prensibi……………………………………………8
2.5. Termografinin Avantajları Dezavantajları ve Sınırlılıkları……………………… 9
2.6. Termal Görüntüleme Uygulamalarında Dikkat Edilmesi Gereken Hususlar…10
2.7.Termografik Ölçümler İçin İdeal Koşullar…………………………………….… 11
2.8.Termografinin Tıbbi Uygulama Alanları ………………………..…………….…. 12
2.9..Kalbin anatomisi…………………………………………………………………. 14
2.10.Miyokart Enerji Metabolizması…………………………………………………. 15
2.11.Miyokart İskemisi……………………………………………………………….. 16
2.12.Kardiyovasküler Sistemde Görüntüleme Yöntemleri…………………………… 17
2.13.Kardiyovasküler Sistemde Termal Görüntülemenin Yeri………………………. 20
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……...……………………………………….………….… 22
3.1.Deney Hayvanları ve Çalışma Grupları…………………………………………... 22
3.2.Deney Modeli Oluşturma…………………………………………………………. 23
3.3. Kullanılan Cihazlar …………………………..………………..…..….………… 28
3.4. Termal Kamera Görüntü Analizi………………………………………………… 28
3.5.Elisa ve Western Blot Analizi…………………………………………………….. 29
3.5.1.ATP ve ATP sentazın ELISA ile Analizi………………………………………. 29
3.5.2.HIF1α Western Blot ile Analizi………………………………………………… 31
3.6 Histolojik İnceleme……………………………………………………………… 36
3.7. Elektrofizyolojik İncelemeler …………………………………………………… 38
3.8. İstatistiksel Değerlendirme ……………………………………………………… 38
4. BULGULAR ………………………………………………………………….….... 40
4.1. Grupların Ortalama Arter Basınçları …………………………...……………… 40
4.2. Grupların Ortalama Ağırlıkları ve Vücut Sıcaklıkları ………………………… 41
4.3. Miyokard Dokusu Enerji Metabolizması Analizleri…………………………… 42
4.4. Miyokart Sıcaklık Analizleri……………………………………………………. 43
4.5.Histolojik Analizi………………………………………………………………… 57
5. TARTIŞMA …………...……….…………………...……...….……………....…... 64
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ……………………………..…………..………….….… 69
KAYNAKLAR ..………………………………...……...……………………….…… 71
EKLER ……………………………………………………………………………….. 82
ETİK KURUL ONAYI(ADÜ-HADYEK) …………………………………….…..… 82
BİLİMSEL ETİK BEYANI ………………………...……………………………….. 84
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...…………………………….. 8
Hızlı Maksiller Genişletmenin Maksiller Santral Kesici İnterdental Papilla Yüksekliğine Etkisi
Get PDFAmaç: Hızlı üst çene genişletmesinde (HÜÇG) sutural bölgede alveoler kret rezorpsiyona uğrar ve santral kesici dişler arası bölgede diastema oluşur. Bu durum santral santral kesici dişler arasındaki papil çekilmesi için predispozan bir faktör olabilir. Bu durumdan yola çıkarak hızlı üst çene genişletmesi ve üzerine sabit ortodontik tedavi görmüş hastaların papil yüksekliklerindeki değişimleri incelemek hedeflenmiştir.
Materyal-Metot: Araştırmamız dosya ve görüntü kayıtları kullanılarak yapılan retrospektif bir çalışmadır. Çalışmamızda 2015 Ocak- 2021 Aralık tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Diş Hekimliği Fakültesi Ortodonti Anabilim Dalı’nda önce HÜÇG tedavisi ardından sabit ortodontik tedavi görmüş hastaların kayıtları incelenmiştir.
Arşivde, hızlı üst çene genişletmesi sonrası sabit tedavi görmüş olan 356 adet hasta kaydına ulaşılmıştır. Dahil edilme kriterlerine uymayan 143 hasta çalışma dışında bırakılmıştır. Araştırmaya dahil edilen 213 hastanın 142’si (%66,7) kadın, 71’i (%33,3) erkektir. Hastaların yaşları 12 ile 26 arasında değişmekle birlikte, yaş ortalaması 16,91’dir.
Jemt sınıflaması kullanılarak tedavi öncesi (T1) ve tedavi sonrası (T2) cepheden alınmış intraoral hasta fotoğrafları üzerinden papil yükseklik değişimleri incelenmiştir. T1 ve T2 arasındaki fark (Jemt) bağımlı değişken olarak tanımlanmıştır.
Yaş, cinsiyet, tedavi süresi, kullanılmış olan hızlı üst çene genişletme tipi, kron morfolojileri, gingival biyotip, hastaların tedavi öncesindeki büyüme ve gelişim potansiyelleri, santral kesicilerin interproksimal temas uzunluğu, santral kesicilerin aks açıları, santral kesiciler arası interdental mesafe, santral kesicilerin mesial kenarlarında birbirinin üzerini örtmesi durumu, hastaların sefalometrik üst keser açı ve uzaklık değerleri bağımsız değişkenler olarak tanımlanmıştır.
Araştırma verilerinin normal dağılıma uygunluğu, Kolmogorov-Smirnov testi ile yapılmıştır. Hastaların demografik bilgilerini tespit edebilmek için frekans analizi kullanılmıştır.
Ölçümlerin karşılaştırması için, normal dağılım gösterdiği tespit edilen değişkenlere yönelik Bağımlı Örneklem T-testi, normal dağılmayan değişkenlere yönelik Wilcoxxon testi ve kategorik verilere yönelik Kappa analizi yapılmıştır. 2’li grupların karşılaştırmasında Mann Whitney_U testi, kategorik verilerin karşılaştırılmasında ise Ki Kare testi kullanılmıştır.
Bağımsız değişkenlerin papil çekilme varlığına etkisini belirlemek amacıyla binary lojistik regresyon analizi yapılmıştır. Anlamlı sonuç elde edilen araştırma verilerinin kesme noktasını belirlenmesi amacıyla ROC analizi yapılmıştır.
Araştırma raporu oluşturulurken anlamlılık düzeyi için 95% güven aralığı (p<,05) kullanılmıştır.
Bulgular: Çalışmaya dahil edilen 213 hastanın 89’ unda Jemt skorlamasına göre T1- T2 arasında papil çekilme bulgusu izlenmiştir.
Sonuç: Yaş, alveoler kret- santral kesici kontak noktası arası mesafe, santral kesiciler arası interdental mesafe, interproksimal temas uzunluğu, T1- T2 keser açı ve uzaklık değişimleri papil çekilmesi ile ilişkili olan faktörler olarak bulunmuştur.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR vi
ŞEKİLLER DİZİNİ vii
TABLOLAR DİZİNİ viii
ÖZET ix
ABSTRACT xi
1.GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Maksiller Transversal Yetmezlik 3
2.1.1. Maksiller Transversal Yetmezliğin Teşhisi 4
2.1.1.1. Dişsel Posterior Çapraz Kapanış 5
2.1.1.2. İskeletsel (Morfolojik) Posterior Çapraz Kapanış 5
2.1.1.3. Fonksiyonel Posterior Çapraz Kapanış 5
2.1.2.Maksiller Transversal Yetmezlik Etiyolojisi 6
2.1.3. Maksiller Transversal Yemezliğin Tedavi Yöntemleri 7
2.1.3.1. Yavaş Üst Çene Genişletmesi (YÜÇG) 8
2.1.3.2. Yarı Hızlı Üst Çene Genişletmesi (YHÜÇG) 9
2.1.3.3. Hızlı Üst Çene Genişletmesi (HÜÇG) 9
2.1.3.4. Cerrahi Destekli Hızlı Üst Çene Genişletme (SARME) 9
2.2. Üst Çene Genişletmesinin Tarihçesi 10
2.3. HÜÇG Endikasyonları 12
2.4. HÜÇG Kontrendikasyonları 12
2.5. HÜÇG’ de Kullanılan Apareyler 13
2.5.1.Diş Destekli Hızlı Üst Çene Genişletme Apareyleri 13
2.5.1.1. Hyrax Apareyi 13
2.5.1.2. Bonded RME Apareyi 14
2.5.1.3. Fan Type Hızlı Üst Çene Genişletme Apareyi 14
2.5.2. Diş-Doku Destekli HÜÇG Apareyleri 15
2.5.2.1. Haas Apareyi 15
2.5.2.2. Doku Destekli Bonded Apareyler 15
2.5.3. Kemik Destekli HÜÇG Apareyleri 15
2.5.4. Kemik-Diş Destekli HÜÇG Apareyleri 16
2.6. HÜÇG’nde Yaş ve Midpalatal Sutur Maturasyon Faktörü 17
2.7. Hızlı Üst Çene Genişletmesinin Etkileri 18
2.7.1. Hızlı Üst Çene Genişletmesinin İskeletsel Yapılara Etkisi 18
2.7.2. HÜÇG’nin Dişsel Etkileri 18
2.8. HÜÇG Sonrası Pekiştirme ve Nüks 19
2.9. Periodonsiyum 20
2.9.1. Alveoler Kemik 20
2.9.2. Sement 21
2.9.3.Periodontal Ligament 21
2.9.4. Dişeti 22
2.9.4.1. Serbest Dişeti 22
2.9.4.2. Yapışık Dişeti 22
2.9.4.3. İnterdental Papil 22
2.9.5. Dişetinin Özellikleri 23
2.9.5.1. Dişeti Rengi 23
2.9.5.2. Matlık 24
2.9.5.3. Pürtüklülük (Stippling) 24
2.9.5.4. Sertlik 24
2.9.5.5. Kalınlık 24
2.10. Papil Morfolojisini Etkileyen Faktörler 25
2.11. Papil Kaybının Etiyolojisi 25
2.12. Papil Kaybı ile İlgili Sınıflamalar 26
2.13. Papil Kayıplarının Çözümü İçin Uygulanan Yöntemler 28
3. MATERYAL VE METOT 30
3.1. Çalışmaya Dahil Edilme Kriterleri 30
3.2. Veri Toplama Araçları 32
3.3. Bağımlı Değişkenler 32
3.3.1. Maksiller Santral Kesici Dişler Arasında Papil Çekilmesi Varlığı 32
3.4. Bağımsız Değişkenler 34
3.4.1. Cinsiyet 34
3.4.2. Yaş ve Tedavi Süresi 34
3.4.3 Alveoler Kret Tepesi (AKT) – Santral Kesici Kontak Noktası (SKKN) Arası Mesafe 34
3.4.4. Santral Kesiciler Arası Genişlik (SKAG) 37
3.4.5. Uygulanan Hızlı Üst Çene Genişletme Tipi 38
3.4.6. Kron Morfolojileri 41
3.4.7. Gingival Biyotip 42
3.4.8. Hastaların Sefalometrik Üst Keser Açı ve Uzaklık Değerleri 44
3.4.9. Hastaların Maksiller Santral Kesici Aks Açılarının (SKAA) Değerlendirilmesi 45
3.4.10. Maksiller Santral Kesicilerin Mesial Kenarlarında Örtüşme Varlığı 46
3.4.11. İnterproksimal Temas Uzunluğu 48
3.4.12. Hastaların Tedavi Başındaki Büyüme ve Gelişim Potansiyeli 48
3.5. İstatistik 55
4.BULGULAR 51
4.1. Hastaların Demografik Bilgilerine Yönelik Bulgular 51
4.2. Hastaların İlk ve İkinci Ölçüm Bilgilerinin Karşılaştırılması 51
4.3. İlk ve İkinci Ölçüme Ait JEMT Sınıflaması 52
4.4. Papilla Değişimi 53
4.5. Ölçüm Bilgilerinin Geri Çekilme Varlığına Etkisi 54
5. TARTIŞMA 58
5.1. Amacın Tartışılması 58
5.2. Gereç ve Yöntemin Tartışılması 60
5.3. Bulguların Tartışılması 65
6. SONUÇLAR 77
KAYNAKLAR 78
BİLİMSEL ETİK BEYANI 98
EKLER 99
Ek 1. Etik Kurul Onayı 99
ÖZGEÇMİŞ 10
Comparıson The Effects Of Mıssıng Data Imputatıon Methods On Classıfıcatıon Performance In Hıgh Dımensıonal Data Through Sımulatıon
No full textAmaç: Bu çalışmanın amacı, türetilmiş yüksek boyutlu verilerde farklı eksik veri değer atama yöntemlerinin eksik verileri en az hata ile tahmin etmeleri ve aşırı öğrenme makineleriyle (ELM) sınıflandırma performansına etkilerinin incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Çalışmada farklı veri yapılarına, eksik veri oranlarına ve korelasyon düzeylerine göre n=150 gözlemden oluşan iki kategorili bağımlı değişken ve p=500 bağımsız değişkenden oluşan rastgele veriler türetilerek rastgele eksik (MAR) mekanizmalı eksik değerler oluşturuldu. Eksik veri değer atama yöntemlerinden; ortalama, medyan, rastgele, k-en yakın komşu (KNN), rastgele orman ile değer atama (I-RF), sınıflandırma ve regresyon ağaçları tabanlı zincirleme denklemlerle çok değişkenli değer atama (MICE-CART) yöntemlerinin yanı sıra yüksek boyutlu veriler için geliştirilen düzenlileştirilmiş regresyonun doğrudan kullanımı (DURR) ve düzenlileştirilmiş regresyonun dolaylı kullanımı (IURR) yöntemleri ile eksik değerler atandı. 1000 döngü ile yapılan simülasyonlar sonunda yöntemlerin, ELM ile sınıflandırma skorlarının referansa yakınlığına göre eksik değer tahmin performansları değerlendirildi.
Bulgular: Simülasyon bulguları incelendiğinde, uygulanan aşamalı kümeleme analizine göre, değişen eksik oranları ve korelasyon düzeyleri için birbirine yakın performans gösteren yöntemlerin aynı kümede yer aldıkları tespit edildi. Eksik verili değişkenlerin veri setindeki belirli bir değişken seti ile ilişkili olduğu algoritmada, tüm korelasyon düzeyleri için düşük eksik oranlarında I-RF, MICE-CART, DURR, IURR ve bunları takiben KNN yöntemlerinin; yüksek eksik oranlarında ise DURR ve IURR yöntemlerinin referansa yakın ve benzer performans gösterdiği belirlendi. Verilerin tamamen rastgele türetildiği ikinci simülasyon algoritmasında ise tüm korelasyon düzeyleri ve eksik oranları için yöntemlerin performanslarının birbirine yakın olduğu görüldü.
Sonuç: Veriler tamamen rastgele türetildiğinde, çalışmamızda kullanılan yöntemlerin tahmin performansları değişkenler arasındaki ilişkiden ve eksik oranından etkilenmemektedir. Ancak eksik verili değişkenlerin veri setindeki belirli bir değişken seti ile ilişkili olduğu durumlarda, özellikle DURR ve IURR yöntemleri diğer yöntemlere kıyasla daha etkili olmaktadır. Bu yöntemler değişkenler arasındaki ilişkiden ve eksik veri oranındaki değişimden diğer yöntemlere göre daha az etkilenmektedir.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ix
TABLOLAR DİZİNİ xii
ÖZET xiii
ABSTRACT xv
1. GİRİŞ 1
1.1. Tezin Amacı 4
2. GENEL BİLGİLER 5
2.1. Rastgele Eksik Veri Mekanizması 5
2.2. Eksik Veri Değer Atama Yöntemleri 6
2.2.1. Ortalama Değer Atama 7
2.2.2. Medyan Değer Atama 7
2.2.3. Rastgele Değer Atama 7
2.2.4. K-en Yakın Komşu Değer Atama 7
2.2.5. Rastgele Orman ile Değer Atama (I-RF) 9
2.2.5.1. Rastgele Orman (RF) 9
2.2.5.2. Rastgele Orman ile Değer Atama Algoritması 10
2.2.6. Zincirleme Denklemlerle Çok Değişkenli Değer Atama (MICE) 10
2.2.6.1. Sınıflandırma ve Regresyon Ağaçları Tabanlı Zincirleme Denklemlerle Çok Değişkenli Değer Atama (MICE-CART) 13
2.2.6.1.1. Sınıflandırma ve Regresyon Ağaçları (CART) 13
2.2.6.1.2. Sınıflandırma ve Regresyon Ağaçları Tabanlı Zincirleme Denklemlerle Çok Değişkenli Değer Atama Algoritması 14
2.2.6.2. Yüksek Boyutlu Veriler için Geliştirilen Eksik Veri Değer Atama Yöntemleri 15
2.2.6.2.1. Düzenlileştirilmiş Regresyonun Doğrudan Kullanımı (DURR) 16
2.2.6.2.2. Düzenlileştirilmiş Regresyonun Dolaylı Kullanımı (IURR) 17
2.3. Aşırı Öğrenme Makineleri (ELM) 18
2.3.1. Düzleştirilmiş Doğrusal Birim (RELU) Aktivasyon Fonksiyonu 21
2.4. Yöntemlerin Performanslarının Değerlendirmesinde Kullanılan Ölçütler 21
2.4.1. Değer Atama Hata Kareler Ortalaması 21
2.4.2. Dengeli Doğruluk Oranı 22
2.4.3. ROC Eğrisi Altında Kalan Alan 22
2.4.4. Cohen’in Kappa Katsayısı 23
3. GEREÇ VE YÖNTEM 24
3.1. Simülasyon Algoritmaları 24
3.1.1. Rastgele Bir Değişken Setinin Doğrusal Kombinasyonundan Türetilen Eksik Verili Değişkenler için Simülasyon Algoritması 24
3.1.2. Tamamen Rastgele Türetilen Veriler için Simülasyon Algoritması 25
3.2. Değer Atama ve Sınıflandırma Modellerine İlişkin Parametreler 26
3.3. Kullanılan Programlar 27
4. BULGULAR 28
4.1. Rastgele Bir Değişken Setinin Doğrusal Kombinasyonundan Türetilen Eksik Verili Değişkenler için Bulgular 28
4.1.1. -0,1 ≤ r ≤ 0,1 Aralığına göre Rastgele Bir Değişken Setinin Doğrusal Kombinasyonundan Türetilen Eksik Verili Değişkenler için Bulgular 28
4.1.2. -0,5 ≤ r ≤ 0,5 Aralığına göre Rastgele Bir Değişken Setinin Doğrusal Kombinasyonundan Türetilen Eksik Verili Değişkenler için Bulgular 37
4.1.3. -0,8 ≤ r ≤ 0,8 Aralığına göre Rastgele Bir Değişken Setinin Doğrusal Kombinasyonundan Türetilen Eksik Verili Değişkenler için Bulgular 46
4.2. Tamamen Rastgele Türetilen Veriler için Bulgular 57
4.2.1. Tamamen Rastgele Türetilen Verilerde -0,1 ≤ r ≤ 0,1 Aralığı için Bulgular 57
4.2.2. Tamamen Rastgele Türetilen Verilerde -0,5 ≤ r ≤ 0,5 Aralığı için Bulgular 66
4.2.3. Tamamen Rastgele Türetilen Verilerde -0,8 ≤ r ≤ 0,8 Aralığı için Bulgular 75
5. TARTIŞMA 86
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 90
KAYNAKLAR 9
YETİŞKİN BİREYLERİN GIDA OKURYAZARLIĞI DÜZEYLERİ İLE SAĞLIKLI BESLENMEYE İLİŞKİN TUTUMLARI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN BELİRLENMESİ
Get PDFAmaç: Araştırmanın amacı yetişkin bireylerin gıda okuryazarlık düzeylerini ve sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlarını ve aralarındaki ilişkiyi belirlemektir.
Gereç ve Yöntem: Kesitsel türde olan bu araştırma, kartopu örneklem yöntemi ile 18-65 yaş arasındaki 283 erkek ve 344 kadın olmak üzere toplam 627 yetişkin bireyin katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında çevrimiçi bir anket formu (Google Forms) kullanılmıştır. Araştırmaya ait veriler Ağustos 2022- Mayıs 2023 tarihleri arasında e-anket yöntemiyle toplanmıştır. Araştırmanın verileri 3 ana bölümden (sosyo-demogrofik özellikler, antropometrik ölçümler ve sağlık öyküleri ile beslenme alışkanlıklarına ait sorular, sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ölçeği ve algılanan gıda okuryazarlığı ölçeğine ait sorular) oluşmaktadır. Bu araştırmanın uygulanması Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etik Kurulu tarafından onaylanmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan kadınların (n:344; 77,44±10,44) SBİTÖ puanı erkeklere (n:283; 73,31±10,15) göre yüksek bulunmuş ve anlamlı fark tespit edilmiştir (p<0,001). BKİ’ye göre normal kilolu bireyler (76,97±10,28) ile fazla kilolu bireyler (74,03±10,61) arasında SBİTÖ puanları açısından fark tespit edilmiştir (p<0,01). Araştırmadaki katılımcıların yüksek düzeyde sağlıklı beslenmeye ilişkin tutuma sahip olduğu belirlenmiştir. Cinsiyete göre gıda okuryazarlığı düzeyleri arasında istatistiksel olarak anlamlı fark tespit edilmiş ve kadın katılımcıların puanı (101,29±14,18) erkek katılımcıların puanından (93,96±13,29) yüksek bulunmuştur (p<0,001). BKİ sınıflandırmasına göre, normal kilolu katılımcıların gıda okuryazarlığı puanı (99,74±14,00) obez katılımcılara (92,80±13,56) göre daha yüksek bulunmuştur. Toplam algılanan gıda okuryazarlığı ölçeği puan ortalaması 97,98± 14,22 olarak bulunmuştur. Sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumu yüksek olan bireylerin, gıda okuryazarlığı da yüksek olarak bulunmuştur (p<0,001). Katılımcıların, sağlıklı beslenmeye ilişkin tutum ölçeği puanları ile algılanan gıda okuryazarlığı ölçeği puanları arasında orta düzeyde ilişki tespit edilmiştir (r=0,428, p<0,001).
Sonuç: Bu araştırmada, yetişkin bireylerin gıda okuryazarlığı düzeylerinin sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlar üzerinde etkili olduğu ve her iki ölçek arasında anlamlı düzeyde ilişki olduğu sonucuna varılmıştır. Cinsiyet, eğitim düzeyi, diyet öyküsü, BKİ grupları, beslenme bilgisi kaynakları, düzenli fiziksel aktivite yapma durumu ve etiket okuma sıklığı açısından hem sağlıklı beslenmeye ilişkin tutumlar hem de gıda okuryazarlığı düzeyleri açısından katılımcılar arasında anlamlı fark olduğu tespit edilmiştir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET ix
ABSTRACT xi
1. GİRİŞ 1
1.1. Araştırmanın Amacı 2
1.2. Araştırma Soruları 3
2. GENEL BİLGİLER 4
2.1. Beslenme 4
2.2. Sağlıklı Beslenme 4
2.2.1. Diyet Modelleri 7
2.3. Yaşam İçin Gerekli Besinler ve Besin Ögeleri 8
2.3.1. Karbonhidratlar 9
2.3.2. Proteinler 9
2.3.3. Yağlar 10
2.3.4. Vitaminler 11
2.3.5. Mineraller 12
2.3.6. Su…………………………………………………..……… ………………………….12
2.4. İşlenmiş Besinler ve Diğer İçecekler 12
2.5. Besin Grupları 15
2.5.1. Süt ve Süt Ürünleri 15
2.5.2. Et, Tavuk, Balık, Yumurta, Kuru Baklagiller, Yağlı Tohumlar ve Sert Kabuklu Meyveler 16
2.5.3. Ekmek ve Tahıllar Grubu 18
2.5.4. Sebzeler Grubu 19
2.5.5. Meyveler Grubu 20
2.5.6. Yağlar 21
2.5.7. Şekerler 22
2.6. Sağlıklı Besin ve Gıda Güvencesi 23
2.7. Sürdürülebilir Beslenme 24
2.8. Sağlık Okuryazarlığı 26
2.9. Gıda Okuryazarlığı 27
2.9.1. Gıda Ortamları ve Gıda Okuryazarlığı 32
2.9.1.1. Ekonomik Çevre 33
2.9.1.2. Sosyal Çevre 33
2.9.1.3. İletişim Ortamı 33
2.9.1.4. Fiziki Çevre 34
2.9.2. Beslenme Eğitimi ve Gıda Okuryazarlığı 34
2.9.3. Gıda Okuryazarlığının Ölçütleri 35
2.9.4. Gıda Okuryazarlığının Arttırılması Yoluyla Sağlığın Geliştirilmesi ve Bireysel ya da Toplumsal İyilik Haline Etkileri 36
3. GEREÇ VE YÖNTEMLER 37
3.1. Araştırmanın Yeri ve Zamanı 37
3.2. Araştırmanın Evren ve Örneklemi 37
3.3. Araştırmaya Dahil Edilme Kriterleri 37
3.4. Veri Toplama Araçları 38
3.4.1. Anket Formu 38
3.4.2. Katılımcıların Genel Özelliklerinin Belirlenmesi 38
3.4.3. Katılımcıların Antropometrik Ölçümlerinin Belirlenmesi 38
3.4.4. Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ) 39
3.4.5. Algılanan Gıda Okuryazarlığı Ölçeği 39
3.5. İstatiksel Analiz 40
3.6. Araştırmanın Sınırlılıkları 41
3.7. Araştırmanın Etik Yönü 41
4. BULGULAR 42
4.1. Katılımcıların Genel Özellikleri 42
4.2. Katılımcıların Antropometrik Ölçümleri 43
4.3. Katılımcıların Sağlık Öyküleri ve Beslenme Alışkanlıkları 44
4.4. Katılımcıların Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeğine (SBİTÖ) Ait Bulguları 46
4.5. Katılımcıların Algılanan Gıda Okuryazarlığı Ölçeğine Ait Bulguları 52
4.6. Sağlıklı Beslenmeye İlişkin Tutum Ölçeği (SBİTÖ) ile Algılanan Gıda Okuryazarlığı Ölçeğinin Karşılaştırılmasına Ait Bulgular 58
5. TARTIŞMA 61
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 77
7. KAYNAKÇA 80
EKLER 92
EK 1. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Fakültesi Girişimsel Olmayan Klinik Araştırmalar Etki Kurul Başkanlığı Onay Yazısı 92
EK 2. Veri Toplama Araçları 93
EK 3. Ölçek Kullanım İzinleri 97
BİLİMSEL ETİK BEYANI 98
ÖZ GEÇMİŞ 9
Ehrlichiosisli köpeklerin klinik değerlendirmesinde C-reaktif protein kullanımının araştırılması
No full textÖZET
EHRLİCHİOSİSLİ KÖPEKLERİN KLİNİK DEĞERLENDİRİLMESİNDE
C-REAKTİF PROTEİN KULLANIMININ ARAŞTIRILMASI
Fırat Ş. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Veteriner Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bu tez çalışmasında ehrlichiosisli köpeklerde CRP düzeylerinin belirlenmesi ve CRP ile çeşitli klinik bulgular arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Çalışma kapsamına Ehrlichiosisli (n=20) ve sağlıklı (n=10) köpek olmak üzere toplamda 30 köpek dahil edildi. Tüm hayvanlarda, klinik skorlamalar ve serum CRP düzeyleri belirlendi.
Bulgular: CRP’ nin enfekte köpeklerde (89.75 ± 16.55) ile sağlıklılara kıyasla (4 ± 0.00) yüksek (p = 0.000) seyrettiği görüldü. Ayrıca ehrlichiosisli köpeklerin CRP düzeyleri ile klinik bulgulardan yalnızca letarji (r = -0.524, p = 0.018) ve peteşi / ekimoz (r = -0.467, p = 0.038) ile istatiksel olarak anlamlı korele bulundu.
Sonuç: Ehrlichiosisli köpeklerde CRP artışı ve klinik semptomların yangı ile ilişkili olarak değiştiği ancak daha fazla örneklem ile konunun araştırılması gerektiği sonucuna varıldı.
Anahtar kelimeler: Ehrlichioisis, CRP, Klinik görünümKABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
RESİMLER DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ŞEKİLLER DİZİNİ viii
1.GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 2
2.1.Köpeklerde Ehrlichiosis 2
2.1.1.Etiyoloji 2
2.1.2. Epidemiyoloji 2
2.1.3. Risk Faktörleri 8
2.1.4. Yaşam Döngüsü 9
2.1.5. Patojenite 10
2.1.6. Klinik Belirtiler 11
2.1.7. Klinik Patoloji 12
2.1.8. Teşhis 13
2.1.8.1. Mikroskopi 13
2.1.8.2. Seroloji 14
2.1.8.3. Moleküler 15
2.1.9. Tedavi 15
2.1.10. Takip 16
2.1.11. Önleme ve Kontrol 17
2.2. Akut Faz Proteinleri ve CRP 18
2.2.1. Akut Faz Tepkisi 18
2.2.1.1. Akut Faz Reaksiyonu ve Enflamatuvar Süreç 18
2.2.2. Akut Faz Proteinleri 19
2.2.2.1. Bazı Başlıca Akut Faz Proteinleri 20
2.2.1.1.1. Serum Amiloid A 20
2.2.2.1.2. Haptoglobin 20
2.2.2.1.3 C-Reaktif Protein 22
2.2.2.2. Türkiye Veteriner Hekimliğinde Akut Faz Proteinlerinin Klinik Önemi 23
2.2.2.3. Türkiye'de Akut Faz Proteinlerini Değerlendiren Bazı Patoloji Çalışmaları 25
2.3. Köpeklerde Enfeksiyöz Hastalıklarda CRP Önemi 25
2.3.2. Veteriner Hekimlikte Bulunan Klinik Kaynaklar 27
2.3.3. Sağlıklı Köpeklerde CRP Konsantrasyonları 29
2.3.4. Fiziksel Egzersiz 30
2.3.5. Bakteriyel ve Viral Etiyoloji Hastalıkları 32
2.3.6. Paraziter Etiyoloji Hastalıkları 34
2.3.7. Cerrahi Yaklaşımlar 35
2.3.8. Ortopedik Hastalıklar 36
2.3.9. Otoimmün Hastalıklar 37
2.3.10. Neoplazi 38
2.3.11. Diğer Hastalıklar 39
3. GEREÇ VE YÖNTEM 41
3.1.Gereç 41
3.1.1.Hayvan Materyali 41
3.1.2.Hayvan Muayenesi ve Gruplandırma Protokolü 41
3.1.3.Kan Örneklerinin Toplanması 42
3.2.Yöntem 42
3.2.1. Klinik Skorlama 43
3.2.3.Serum CRP Düzeyinin Belirlenmesi 44
3.2.4. İstatistiksel Analiz 44
4. BULGULAR 45
4.1. Hayvanların Demografik Dağılımı ve Klinik Bulguları 45
4.2. Serum CRP Düzeyleri 51
4.3. Serum CRP ve Klinik Bulgular Arasındaki İlişki 51
5. TARTIŞMA 53
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 60
KAYNAKLAR 6
Aydın İli Efeler İlçesi Çeşme Sularındaki Bazı Ağır Metal Düzeylerinin Araştırılması
No full textAmaç: Bu tez çalışmasında, Aydın ili Efeler ilçesinin içme suyu kalitesinin ağır metal düzeyleri (As, B, Cd, Cr, Co, Cu, Zn, Pb, Fe, Mo, Ni, Mn, Ba, Cd, Sr, U, V) açısından değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma kapsamında Aydın ili Efeler ilçesindeki 9 mahallenin 7 farklı lokasyonundan toplam 63 adet su numunesi EPA 200.8 metodu ile toplanmıştır. Toplanan numuneler ICP-MS cihazı ile analiz edilerek ağır metal düzeyleri belirlenmiştir.
Bulgular: Efeler ilçesi içme sularında ortalama ağır metal düzeyleri As: 1.66±0.53; B: 53.30±103.62; Cd: 0.10±0.01; Cr: 0.19±0.14; Co: 0.08±0.22; Cu: 12.39±15.49; Zn: 46.56±78.58; Pb: 0.98±1.24; Fe: 21.74±42.97; Mo: 0.76±0.22; Ni: 2.87±5.90; Mn: 3.97±8.31; Ba: 53.75±36.56; Na: 30238±33137; Al: 53.46±203.46; Sr: 438.74±363.99; U: 0.60±0.026 ve V: 0.11±0.02 μg/ml olarak tespit edilmiştir.
Sonuç: Aydın ili Efeler ilçesi içme sularındaki tüm ağır metal düzeylerinin ulusal ve uluslararası standartlar, limit ve kılavuz değerlerden düşük olduğu belirlenmiştir. As, Ni ve V ağır metalleri açısından mahalleler arasında farklılık olduğu, farklılıkların taşıyıcı ekipmandaki korozyondan kaynaklanabileceği düşünülmüştür.KABUL VE ONAY ................................................................................................................. i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER ve KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ix
TABLOLAR DİZİNİ x
ÖZET xi
ABSTRACT xii
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 3
2.1. Dünya’daki Suyun Durumu ve Suyun Canlı Metabolizması İçin Önemi 3
2.2. Su Krizi, Suyun Yönetimi ve Kontrolü 6
2.3. İçme Suları ve İçme Suyu Kaynakları 9
2.4. İçme Suyu Problemi ve Kirlilik 10
2.5. Ağır Metal Kavramı ve İçme Sularında Ağır Metaller 12
2.5.1. Ağır Metaller 12
2.5.2. İçme Suyundaki Ağır Metallerin Etkileri 14
2.5.2.1. Arsenik 16
2.5.2.2. Bor 17
2.5.2.3. Kadmiyum 18
2.5.2.4. Krom 19
2.5.2.5. Kobalt 21
2.5.2.6. Bakır 22
2.5.2.7. Çinko 24
2.5.2.8. Kurşun 25
2.5.2.9. Demir 26
2.5.2.10. Molibden 28
2.5.2.11. Nikel 29
2.5.2.12. Mangan 30
2.5.2.13. Baryum 31
2.5.2.14. Sodyum 32
2.5.2.15. Cıva 33
2.5.2.16. Alüminyum 34
2.5.2.17. Stronsiyum 35
2.5.2.18. Uranyum 36
2.5.2.19. Vanadyum 37
2.5.3. İçme Suyundaki Ağır Metaller İçin Uluslararası Standart ve Kılavuz Değerler 39
3. GEREÇ VE YÖNTEM 41
3.1. Gereç 41
3.1.1. Çalışma Alanı ve Numune Lokasyonları 41
3.1.2. Numunelerin Toplanması 42
3.2. Yöntem 43
3.2.1. İndüktif Olarak Birleştirilmiş Plazma Kütle Spektrofotometresi (ICP-MS) 43
3.2.1. EPA 200.8 Yöntemi 44
3.2.2. Stok, Standart Çözeltilerin Hazırlanması 46
3.3. İstatiksel Analiz 48
4. BULGULAR 50
5. TARTIŞMA 53
6. SONUÇ ve ÖNERİLER 59
KAYNAKLAR 60
BİLİMSEL ETİK BEYANI 92
ÖZ GEÇMİŞ 9