5025 research outputs found
Sort by
MEME KANSERİ TANISI ALMIŞ OLAN KADINLARDA PSİKOLOJİK DAYANIKLILIĞI GELİŞTİRMEYE YÖNELİK MÜDAHALELERİN ETKİNLİĞİ: SİSTEMATİK DERLEME VE META-ANALİZ
Get PDFAmaç: Bu çalışmada, meme kanseri tanısı almış olan kadınların psikolojik dayanıklılığını geliştirmeye yönelik müdahalelerin etkinliğini ve müdahalelerin yaşam kalitesi, anksiyete, depresyon, stres, yorgunluk ve uyku kalitesi üzerindeki etkisini değerlendirmek amacıyla gerçekleştirildi.
Gereç ve Yöntem: Çalışma sistematik derleme ve meta-analiz deseninde yapıldı. Taramalar Ağustos 2022-Şubat 2023 tarihleri arasında EBSCO, MEDLINE, ProQuest Dissertation and Theses, PubMed, Science Direct, Scopus, Web of Science Core Collection, TR Dizin ve Ulusal Tez Merkezi veritabanlarında, “breast cancer” “psychological resilience” “meme kanseri” “psikolojik dayanıklılık” “psikolojik sağlamlık” anahtar kelimeleriyle yapıldı. Araştırmaların metodolojik kalitesi, Joanna Briggs Institute tarafından geliştirilen Kritik Değerlendirme Kontrol Listeleri ile değerlendirildi. Veriler meta-analiz ile sentez edildi.
Bulgular: Çalışmaya 2005-2022 yılları arasında yayınlanmış 13 araştırma dahil edildi. Araştırmaların örneklem hacmi 1265’tir. Altı çalışmanın kalitesi yüksek, altı çalışmanın kalitesi orta düzeyde belirlendi. Yapılan meta-analizlerde müdahalelerin psikolojik dayanıklılık puan ortalamalarını istatistiksel olarak anlamlı bir şekilde artırdığı saptandı (SMD: 1,00; %95 CI: 0,70-1,31; z= 6.43; p<0,001). Sistematik derleme ve meta-analiz sonuçları müdahalelerin anksiyete (SMD: -1,40; %95 CI: -2,33-0,48; z= 2.99; p=0,003), depresyon (SMD: -1,34; %95 CI: -2,09-0,60; z= 3.52; p<0,001) ve yorgunluk (SMD: -0,63; %95 CI: -1,17-0,10; z= 2.34; p=0,02) puan ortalamalarını anlamlı bir şekilde etkilediği saptandı.
Sonuç: Bu çalışmada meme kanseri tanılı kadınlara yönelik müdahalelerin psikolojik dayanıklılık düzeyini arttırdığı anksiyete, depresyon ve yorgunluğu azalttığı sonucu ortaya çıkarıldı. Müdahalelerin yaşam kalitesi, stres ve uyku kalitesi üzerinde anlamlı etki oluşturmadığı belirlendi.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY…………………………………………………….……….…………….i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vii
ŞEKİLLER DİZİNİ x
TABLOLAR DİZİNİ xi
ÖZET xii
ABSTRACT xiv
1. GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 1
1.2. Araştırmanın Amacı 4
1.3. Araştırma Soruları 4
2. GENEL BİLGİLER……………………………………...………………………………...5
2.1. Meme Kanseri 5
2.1.1. Meme Kanseri Epidemiyolojisi 5
2.1.2. Meme Kanseri Risk Faktörleri 7
2.1.2.1. Demografik faktörler 8
2.1.2.2. Reprodüktif faktörler 8
2.1.2.3. Hormonal Faktörler 8
2.1.2.4. Genetik Faktörler 9
2.1.2.5. Meme ile İlişkili Faktörler 9
2.1.2.6. Yaşam Tarzı Faktörleri 9
2.1.2.7. Sosyoekonomik Faktörler 10
2.1.3. Meme Kanseri Risk Analizleri 10
2.1.4. Meme Kanserinde Tarama ve Tanı 11
2.1.5. Meme Kanserinde Evreleme 12
2.1.6. Meme Kanserinde Tedavi 13
2.2. Psikolojik Dayanıklılık 14
2.3. Meme Kanseri ve Psikolojik Dayanıklılık 15
2.4. Psikolojik Dayanıklılık ve Yaşam Kalitesi 17
2.5. Psikolojik Dayanıklılık ve Anksiyete 17
2.6. Psikolojik Dayanıklılık ve Depresyon 18
2.7. Psikolojik Dayanıklılık ve Stres 19
2.8. Psikolojik Dayanıklılık, Yorgunluk ve Uyku Kalitesi 20
2.9. Meme Kanserinde Psikolojik Dayanıklılığa Yönelik Müdahaleler 20
2.10. Psikolojik Dayanıklılık ve Hemşirelik 22
3. GEREÇ VE YÖNTEM…………………………………………………………………...24
3.1. Araştırmaya Dahil Etme Kriterleri 24
3.2. Araştırmadan Dışlama Kriterleri 25
3.3. Tarama Stratejisi 26
3.4. Çalışmaların Seçimi 27
3.5. Çalışmaların Metodolojik Kalitesinin Değerlendirilmesi 28
3.6. Verilerin Çekilmesi 28
3.7. Verilerin Sentezi 29
3.8. Araştırmanın Etik Yönü 29
4. BULGULAR……………………………………………………………………………...30
4.1. Çalışmaların Seçimi 30
4.2. Dahil Edilen Çalışmaların Özellikleri 30
4.3. Kalite Değerlendirme Bulguları 31
4.4. Çalışmanın Zorlukları 31
4.5. Meta-Analiz Bulguları 44
4.5.1. Müdahalelerin Psikolojik Dayanıklılık Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 44
4.5.1.1. Psikolojik Dayanıklılık ile İlgili Alt Grup Analizi (Ölçüm Zamanı) Bulguları 45
4.5.1.2. Psikolojik Dayanıklılık ile İlgili Alt Grup Analizi (Çalışma Deseni) Bulguları 46
4.5.1.3. Psikolojik Dayanıklılık ile İlgili Alt Grup Analizi (Ölçüm Aracı) Bulguları 47
4.5.1.4. Psikolojik Dayanıklılık ile İlgili Alt Grup Analizi (Çalışmanın Yapıldığı Ülke) Bulguları 48
4.5.2. Müdahalelerin Yaşam Kalitesi Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 49
4.5.3. Müdahalelerin Anksiyete Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 50
4.5.4. Müdahalelerin Depresyon Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 51
4.5.5. Müdahalelerin Yorgunluk Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 51
4.5.6. Müdahalelerin Stres Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 52
4.5.7. Müdahalelerin Uyku Kalitesi Üzerine Etkileri ile İlgili Bulgular 52
5. TARTIŞMA………………………………………………………………………………53
5.1. Müdahalelerin Psikolojik Dayanıklılık Üzerine Etkileri 53
5.2. Müdahalelerin Yaşam Kalitesi Üzerine Etkileri 56
5.3. Müdahalelerin Anksiyete Üzerine Etkileri 57
5.4. Müdahalelerin Depresyon Üzerine Etkileri 57
5.5. Müdahalelerin Yorgunluk Üzerine Etkileri 58
5.6. Müdahalelerin Stres Üzerine Etkileri 59
5.7. Müdahalelerin Uyku Kalitesi Üzerine Etkileri 60
5.8. Çalışmanın Güçlü Yönleri ve Sınırlılıkları 60
6. SONUÇ VE ÖNERİLER…………………………………………………………………62
KAYNAKLAR 64
EKLER 79
BİLİMSEL ETİK BEYANI……………..…………………………………………………118
ÖZ GEÇMİŞ……………………………………………………………………………….11
BALIKLARDAN AEROMONAS SOBRIA İZOLASYONU, ANTİBİYOTİK DİRENÇLİLİKLERİNİN BELİRLENMESİ VE GENOTİPLENDİRİLMESİ
No full textAmaç: Bu araştırmada, balıklardan izole edilen Aeromonas sobria suşlarının antibiyotik dirençliliklerinin belirlenmesi ve filogenetik yakınlıklarının saptanması amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Bu tez çalışmasında, A. sobria izolasyonu için 2023 yılında İzmir bölgesinden toplanan 100 adet balık örneği kullanılmıştır. Örneklerden izole edilen suşlar, VITEK-2 otomatize sistemi kullanılarak identifiye edilmiştir. Antibiyotik dirençliliğinin belirlenmesi için Kirby-Bauer Disk difüzyon tekniği kullanılmıştır. A. sobria suşlarının genotiplendirilmesinde RAPD-PCR tekniği kullanılmıştır.
Bulgular: Bu çalışmada 100 adet balık örneğinden 11 (%11) adet A. sobria suşu izole ve identifiye edilmiştir. Antibiyogram sonucunda, en yüksek direncin ampisilin ve amoksisiline (%90,9) karşı geliştiği belirlenirken, en yüksek duyarlılık enrofloksasine (%72,7) karşı oluşmuştur. Genotiplendirme ile 11 farklı genotip saptanmıştır. Filogenetik benzerlikler % 17 ile % 92 arasında hesaplandı.
Sonuç: Bu çalışmanın sonucunda zoonoz bir etken olan A. sobria suşlarının varlığı ortaya konmuş ve suşların antibiyotik direnç profilleri belirlenmiştir. A. sobria suşlarında belirlenen farklı direnç oranları, A. sobria enfeksiyonlarının tedavisinde uygun antimikrobiyal ajanların seçilmesinin önemini ortaya koymaktadır. Genotiplendirme ile A. sobria izolatlarının genotipik olarak çeşitlilik gösterdiği saptanmıştır.KABUL VE ONAY …………...………………………..………………….………… i
TEŞEKKÜR …………………………………………………………….…………… ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….….…. iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….…………….…. v
ŞEKİLLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………….……… vi
RESİMLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………………… vii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...…………………….. viii
ÖZET ………………………………………………………………………………… ix
ABSTRACT ………………………………………………………………….………. x
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….…….….. 1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..…………………………………....…… 3
2.1. Su Ürünleri Yetiştiriciliği…………………………………………...................... 3
2.2. Su Ürünleri Yetiştiriciliğinde Antibiyotik Kullanımı…………............................. 4
2.3. Bakteriyel Balık Hastalıkları………………………………….…………………. 7
2.3.1. Aeromonas spp.’nin Sebep Olduğu Balık Hastalıkları………………………… 8
2.3.2. Aeromonas spp.’nin İnsanlarda Sebep Olduğu Hastalıklar…………………… 12
2.4. Aeromonas spp…………………………………………………………………… 13
2.4.1. Psikrofil (Kriyofil / Soğuk seven) Bakteriler…………………...……………… 14
2.4.2. Mezofil ( Ilık Seven) Bakteriler……………...………………………………… 15
2.5. Aeromonas spp.’nin Virulans Faktörleri…………………………………………. 16
2.6. Aeromonas sobria …………………………………………….............................. 17
3. GEREÇ VE YÖNTEM …………………………………………………………… 20
3.1. Gereç………………………………………………...…………………………… 20
3.1.1. İzolasyon Örnekleri…………………………………………………………... 20
3.1.2. Kullanılan Besiyerleri……………………….……………………………….... 20
3.2. Yöntem……………………………………………………………………….…... 20
3.2.1. Suşların İzolasyon ve İdentifikasyonu………………………………………..... 20
3.2.2. Antibiyotik Dirençliliklerinin Belirlenmesi……………………………………. 21
3.2.3. Genotiplendirme……………………………………………………………….. 21
3.2.3.1. A. sobria İzolatlarının DNA Ekstraksiyonu…...……………………………... 21
4. BULGULAR ………………………………………………………………….….... 23
4.1. Suşların İzolasyonu………………………………………………………………. 23
4.2. Antibiyotik Duyarlılığının Tespiti……………………………………………….. 23
4.3. Genotiplendirme ve Filogenetik Analiz………………………………………….. 25
5. TARTIŞMA …………...……….…………………...……...….……………....…... 26
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ……………………………..…………..………….….… 29
KAYNAKLAR ..………………………………...……...……………………….…… 30
BİLİMSEL ETİK BEYANI ………………………………………………………….. 44
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...…………………………….. 4
THE RELATİONSHİP BETWEEN POSTOPERATİVE RECOVER, PAİN LEVEL AND GRATİTUDE OF PATİENTS WİTH OPEN HEART OPERATİON
No full textAmaç: Bu çalışma, açık kalp cerrahisi olan hastaların ameliyat öncesi şükran duygularının ameliyat sonrası iyileşme ve ağrı düzeyleriyle ilişkisini belirlemek amacıyla yapıldı.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma kesitsel-analitik bir araştırma tasarımına uygun şekilde gerçekleştirildi. Araştırmanın örneklemini Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Kalp Damar Cerrahi Yoğun Bakımda 30.10.2021-30.04.2022 tarihleri arasında açık kalp cerrahisi geçiren çalışmaya katılmaya gönüllü g power analizi ile belirlenen 86 hasta oluşturdu. Araştırmada veriler 5 bölümden (Tanımlayıcı Bilgi Formu, Şükran Ölçeği, Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi, McGill Ağrı Ölçeği Kısa Formu, Ameliyat Sonrası Değerlendirme) oluşan anket formu ile toplandı. Verilerin değerlendirilmesinde, Bağımsız Örneklemler t-Testi, Bağımlı Örneklemler t-Testi, Tek Yönlü Varyans Analizi (ANOWA), Pearson Korelasyon Analizi kullanıldı.
Bulgular: Hastaların cinsiyet ve sosyal destek alma durumları ile Şükran Ölçeği toplam puan ortalamaları arasında istatistiksel olarak anlamlı fark (p<0,05) bulundu. Şükran Ölçeği ile 0-2. günler Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi psikolojik semptomlar, fiziksel aktiviteler, genel semptomlar, istek ve arzu semptomları alt boyutları ve toplam puan arasında negatif yönde istatiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (Sırasıyla: r=-,384, p=0,000; r=-,284, p=0,008; r=-,274, p=0,011; r=-,348 p=0,001; r=-,371, p=0,000). Şükran Ölçeği ile 15-30. günler arası Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi psikolojik semptomlar, fiziksel aktiviteler, istek ve arzu semptomları alt boyutları ve toplam puan arasında negatif yönde istatiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (Sırasıyla: r=-,316, p=0,003; r=-,238, p=0,028; r=-,337, p=0,002; r=-,294, p=0,006). Şükran Ölçeği ile hem 24. hem 48. saat Mcgill Ağrı Ölçeği Kısa Formu arasında negatif yönde istatiksel olarak anlamlı ilişki bulundu (Sırasıyla: r=-,317, p=0,003; r=-,301, p=0,005).
Sonuç: Bu araştırma sonucunda şükran düzeyi arttıkça ameliyat sonrası iyileşmenin arttığı, ameliyat sonrası ağrının azaldığı görüldü.Objective: This study was conducted to determine the relationship between preoperative gratitude and postoperative recovery and pain levels in patients who had open heart surgery.
Material and Methods: This study was carried out in accordance with a cross-sectional-analytical research design. The study's universe was determined g power analysis, consists of 86 patients who underwent open heart surgery in the cardiovascular surgery clinic of Aydın Adnan Menderes Unıversity Hospital between 30.10.2021-30.04.2022. In the study, the data were collected with a questionnaire consisting of 5 parts (Descriptive Information Form, Gratitude Scale, Postoperative Recovery Index, Short Form of McGill Paın Questionnaıre, Postoperative Evaluation). Independent Sample t-Test, One-Way Analysis of Variance (ANOVA), Pearson Correlation Analysis were used to analyze the data.
Findings: A statistically significant difference (p<0,05) was found between the gender and social support status of the patients and their Gratitude Scale total score averages. It has been found that there is a significant negative correlation between Gratitude Scale and 0-2. days Postoperative Recovery İndex the subscales of this scale, which are respectively; Phychological Symptoms, Physical Activities, General Symptoms, Appetite Symptoms and Total Score (respectively: r=-,384, p=0,000; r=-,284, p=0,008; r=-,274, p=0,011; r=-,34,8, p=0,001; r=-,371, p=0,000). It has been found that there is a significant negative correlation between Gratitude Scale and 15-30. days Postoperative Recovery İndex the subscales of this scale, which are respectively; Phychological Symptoms, Physical Activities, Appetite Symptoms and Total Score (respectively: r=-,316, p=0,003; r=-,238, p=0,028; r=-,337, p=0,002; r=-,294 p=0,006). It has been found that there is a significant negative correlation between A statistically Gratitude Scale and both the 24th and 48th hour Mcgill Pain Scale Short Form (respectively: r=-,317, p=0,003; r=-,301, p=0,005).
Conclusion: As a result of this research, it was seen that as the level of gratitude increased, postoperative recovery increased and postoperative pain decreased.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
TABLOLAR DİZİNİ vii
ÖZET viii
ABSTRACT x
1. GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 1
1.2. Araştırmanın Amacı 4
1.3. Araştırmanın Soruları 4
2. GENEL BİLGİLER 5
2.1. Kalp ve Damar Hastalıkları 5
2.2. Kalp Cerrahisi 5
2.2.1. Kapalı Kalp Cerrahisi 6
2.2.2. Açık Kalp Cerrahisi 6
2.3. Açık Kalp Cerrahisinde Uygulanan Yöntemler 6
2.3.1. Koroner Arter Bypass Greft (CABG) 6
2.3.2. Kalp Kapak Cerrahisi 7
2.3.2.1. Valvuloplasti (Kapak Tamiri) 7
2.3.2.2. Kalp Kapak Replasmanı (Değiştirilmesi) 8
2.3.3. Konjenital Kalp Hastalıklarında Cerrahi Tedavi 8
2.3.4. Kalp Tümörleri 9
2.4. Açık Kalp Cerrahisi Hastalarında Psikoloji 9
2.5. Şükran Duygusu 10
2.5.1. Şükran Duymanın Tanımı 10
2.5.2. Şükran Duygusu Kavramının Tarihsel Gelişimi 11
2.5.3. Pozitif Psikoloji ve Şükran Duygusu 11
2.5.4. Şükran Duygusunun Özelliği 13
2.6. Postoperatif Ağrı ve Şükran Duygusu 14
2.6.1. Postoperatif Ağrı 14
2.6.2. Şükran Duygusunun Ameliyat Sonrası Ağrıyla İlişkisi 16
2.7. Ameliyat Sonrası İyileşme ve Şükran Duygusu 16
2.7.1. Ameliyat Sonrası İyileşme 16
2.7.2. Şükran Duygusunun Ameliyat Sonrası İyileşmeyle İlişkisi 17
3. GEREÇ VE YÖNTEM 21
3.1. Araştırmanın Şekli 21
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 21
3.3. Araştırmanın Zamanı 21
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 21
3.5. Araştırmaya Alınma ve Araştırmadan Dışlanma Kriterleri 22
3.5.1. Araştırmaya Alınma Kriterleri 22
3.5.2. Araştırmadan Dışlanma Kriterleri 22
3.6. Veri Toplama Araçları 22
3.6.1. Tanımlayıcı Bilgi Formu 22
3.6.2. Şükran Ölçeği 23
3.6.3. Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi (ASİİ) 23
3.6.4. McGill Ağrı Ölçeği Kısa Formu (MAÖ-KF) 24
3.6.5. Ameliyat Sonrası Değerlendirme Formu 25
3.7. Verilerin Toplanması 25
3.8. Verilerin Değerlendirilmesi 25
3.9. Araştırmanın Sınırlılıkları 26
3.10. Araştırmanın Etik Yönü 26
4. BULGULAR 27
5. TARTIŞMA 40
5.1. Hastaların Ölçeklerden Aldıkları Puanlara Göre Tartışılması 40
5.2. Hastaların Sosyodemografik Özellikleri ile Şükran Duygusu Arasındaki İlişkinin Tartışılması 42
5.3. Şükran Duygusu ile Ameliyat Sonrası İyileşme Arasındaki İlişki Bulgularının Tartışılması 44
5.4. Şükran Duygusu ile Ameliyat Sonrası Ağrı Arasındaki İlişki Bulguları Tartışılması 47
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 48
KAYNAKLAR 50
EKLER 62
Ek 1. Tanımlayıcı Bilgi Formu 62
Ek 2. Şükran Ölçeği 64
Ek 3. Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi 65
Ek 4. Mcgill Ağrı Ölçeği Kısa Formu 66
Ek 5. Ameliyat Sonrası Değerlendirme 67
Ek 6. Şükran Ölçeği İzni 68
Ek 7. Ameliyat Sonrası İyileşme İndeksi İzni 69
Ek 8. Mcgill Ağrı Ölçeği Kısa Formu İzni 70
Ek 9. Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurul Onayı 71
Ek 10. Adnan Menderes Üniversitesi Hastanesi Kurum İzni 72
BİLİMSEL ETİK BEYANI 73
ÖZ GEÇMİŞ 7
Buzağılarda Norovirus Enfeksiyonunun Virolojik Olarak Araştırılması
Get PDFÖZET
BUZAĞILARDA NOROVİRUS ENFEKSİYONUNUN VİROLOJİK OLARAK
ARAŞTIRILMASI
Aydın Dönmez T. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü,
Viroloji (Veteriner) Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Bovine Norovirus (BNoV) ve Bovine Nebovirus (BNeV), birlikte Bovine Enteric
Calicivirus (BEC) olarak isimlendirilir. BEC’ler buzağılarda duodenum ve jejenum villöz epitel
hücrelerini etkileyerek hemorajik olmayan enterit, diyare, iştahsızlık, anoreksi ve
malabsorpsiyon gibi semptomlara sebep olur. Fekal-oral yolla bulaşan bu viruslar genellikle
mix enfeksiyon şeklinde seyreder. Buzağı ishalleri gelişim geriliği, bu eksikliği kapatmak için
kullanılan tamamlayacı yemler, ölüm ve ilerleyen dönemde düşük süt verimi gibi ciddi
ekonomik kayıplara neden olur. Bu çalışmada, Aksaray ve Aydın illerinde bulunan ve ishal
vakaları görülen sığırlarda (BNoV) ve BNeV enfeksiyonlarının moleküler virolojik olarak
araştırılması amaçlanmıştır. Bunun yanı sıra hastalığın görülmesinde yaş, cinsiyet, ırk
faktörlerinin etkileri araştırılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Aksaray ve Aydın illerinde sığır yetiştiriciliği yapan küçük aile işletmeleri
ve entansif işletmelerdeki ishal klinik belirtisi olan buzağılar ve 1 yaş üstü sığırlardan toplam
103 adet dışkı örneği alındı. Aksaray ilindeki buzağılardan 71 örnek alınırken, Aydın ilinde ise
ishal vakalarının gözlendiği bir organize süt sığırcılığı işletmesinden bir yaş altı ve bir yaş üstü
sığırlardan 32 örnek alındı. Alınan örnekler, virusların RdRp bölgelerini hedef alan nested RT-
PCR yöntemi ile test edildi. Pozitiflik tespit edilen örnekler arasından seçilen 8 örneğin PCR
ürününün Sanger yöntemi ile kısmi RdRp bölgesinin dizi analizleri yapıldı.
Bulgular: Nested RT-PCR yöntemi ile test edilen toplam 103 örneğin 26 tanesi (%26,2) BNoV
yönünden, 2 tanesi (%1,9) BNeV yönünden pozitif bulundu. Aksaray ilinden toplanan 71
örnekten 3 tanesi (%4,3) BNoV yönünden, 2 tanesi (%2,9) BNeV yönünden pozitif tespit edildi.
Aydın ilinden alınan 32 örneğin 23 adedinin (%71,8) BNoV yönünden pozitif olduğu saptandı.
Aksaray ilinde tespit edilen BNoV ve BNeV pozitif örneklerin dizi analizi sonucu, sırasıyla
BNoV GIII-genotip I ve BNeV Nebraska grubunda olduğu belirlendi. Aydın ilinde bulunan
xiii
BNoV pozitif örneklerin ise GIII.2 grubunda olduğu belirlendi. İstatistik analizleri ile yaş,
cinsiyet, ırk yönünden enfeksiyon oranları incelendiğinde, 6 aydan büyük hayvanlarda ve
dişilerde BNoV enfeksiyon oranının arttığı, ırklar arasında ise anlamlı bir farklılık tespit edildi.
Sonuç: Aksaray ve Aydın illerinde sırasıyla BNoV’nin GIII-1 ve GIII-2 genotipleri tespit
edilmiştir. Ayrıca, çalışmada buzağıların bir enfeksiyonu olarak kabul edilen BNoV
enfeksiyonu için, ırklar arasında duyarlılık farklarının olabileceği, dişilerde daha sık
görülebileceği ve virus, konakçı ve çevre faktörlerine bağlı olarak her yaştaki hayvanlarda
rastlanabileceği, gözlenmiştir. Çalışma ve literatür verileri, BNoV enfeksiyonlarının her geçen
gün daha sık görüldüğünü ve büyükbaş hayvan yetiştiriciliği için önemli bir potansiyel tehlike
olabileceği kanısını desteklemektedir. İshal vakalarında BEC enfeksiyonlarının göz ardı
edilmemesi gerektiği ve bu enfeksiyonlara karşı önlemlerin alınması ve mücadele stratejilerinin
geliştirilmesinin gerekli olduğu sonucuna varılmıştır. Bu virusların diğer enfeksiyöz ajanlarla
birlikte bulunduğu durumlarda daha kolay yayılma ve daha şiddetli seyretme ihtimali
olduğundan dolayı çiftliklerde bakım ve hijyen koşullarına dikkat edilmesi önerilebilir.KABUL VE ONAY.....................................................................................................................h TEŞEKKÜR.............................................................................................................................hh İÇİNDEKİLER .......................................................................................................................hhh SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ...................................................................................vh ŞEKİLLER DİZİNİ....................................................................................................................hx RESİMLER DİZİNİ.....................................................................................................................x TABLOLAR DİZİNİ ..................................................................................................................xh ÖZET.....................................................................................................................................xhh ABSTRACT............................................................................................................................xhv 1. GİRİŞ ....................................................................................................................................1 2. GENEL BİLGİLER ................................................................................................................3 2.1. Tarihçe................................................................................................................................3 2.2. Etiyoloji...............................................................................................................................5 2.2.1. Sınıflandırma...................................................................................................................5 2.2.2. Morfoloji ..........................................................................................................................9 2.2.3. Genom Yapısı................................................................................................................11 2.2.4. Viral Proteinler...............................................................................................................12 2.2.5. Replikasyon...................................................................................................................16 2.2.6. Virus Stabilitesi..............................................................................................................18 2.3. Epizootiyoloji....................................................................................................................18 2.3.1. Dünya’da Durum...........................................................................................................18 2.3.2. Türkiye’de Durum..........................................................................................................22 2.3.3. Konakçı Spektrumu ve Zoonotik Özellik .......................................................................23 2.4. İmmunite ..........................................................................................................................25 2.5. Patogenez, Patoloji ve Klinik............................................................................................26 2.6. Tanı ..................................................................................................................................29 2.7. Bovine Enteric Caliciviruslarda Tedavi.............................................................................31 2.8. Korunma/Kontrol .............................................................................................................32 3. GEREÇ VE YÖNTEM ........................................................................................................34 3.1. Gereç ..............................................................................................................................34 3.1.1. Dışkı Örnekleri........................................................................................................34 3.2. Yöntem......................................................................................................................35 3.2.1. Dışkı Örneklerinin Hazırlanması ............................................................................35 3.2.2. Viral Nükleik Asit Ekstraksiyonu .............................................................................35 3.2.3. Viral RNA’nın Reverse Transkripsiyonu..................................................................36 3.2.4. Nested PCR............................................................................................................37 3.2.5. PCR Ürünlerinin Agaroz Jel Elektroforezinde Görüntülenmesi...............................38 3.2.6. Sekans Analizi.........................................................................................................39 3.2.7. Sekans sonuçlarının Filogenetik Analizi..................................................................39 3.2.8. İstatistiksel Değerlendirme......................................................................................40 4. BULGULAR...................................................................................................................41 4.1. PCR Ürünlerinin Agaroz Jel Elektroforezinde Görüntüsü...........................................41 4.2. İllere Göre Pozitiflik Oranları .....................................................................................42 4.3. Yaşlara Göre Pozitiflik Oranları .................................................................................43 4.4. Irklara Göre Pozitiflik Oranları....................................................................................44 4.5. Cinsiyete Göre Pozitiflik Oranları ..............................................................................45 4.6. Dizi Analizi ................................................................................................................45 5. TARTIŞMA ...................................................................................................................48 6. SONUÇ ve ÖNERİLER................................................................................................57 KAYNAKLAR ...................................................................................................................59 EKLER..............................................................................................................................70 EK 1 AYDIN ADÜ HADYEK KARARI................................................................................71 EK 2 Kullanılan Malzemeler .............................................................................................72 BİLİMSEL ETİK BEYANI...................................................................................................74 ÖZ GEÇMİŞ .....................................................................................................................7
THE TURKISH VALIDITY AND RELIABILITY STUDY OF THE COVID-19 FEAR SCALE FOR PERINATAL PERIOD (EMC 19-9) AND THE RELATIONSHIP OF COVID -19 FEAR WITH HEALTHY LIVING BEHAVIORS IN PREGNANCY
No full textAmaç: Bu araştırma Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeğinin (EMC 19-9) gebelerde Türkçe geçerlik güvenirliğini test etmek ve COVID-19 korkusunun gebelerde sağlıklı yaşam davranışları ile ilişkisini belirlemek amacı ile yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, metodolojik ve analitik-kesitsel tipte olup, Isparta Süleyman Demirel Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi ve Isparta Şehir Hastanesi’nde Eylül 2021-Ağustos 2023 tarihleri arasında gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini, hastaneye gebelik izlemi için başvuran kadınlar, örneklemini ise evrenden gelişigüzel örnekleme ile seçilen, ölçek geçerlik-güvenirliği için 100, analitik-kesitsel çalışma için 450 gebe oluşturmuştur. Veriler, kişisel bilgi formu, Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeği ve Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları Ölçeği ile toplanmıştır. Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeği Türkçeye çevrilmiş, kapsam geçerliliği, yapı geçerliliği ve güvenirliği PASW 22 ve AMOS 21 programları kullanılarak yapılmıştır. Elde edilen veriler tanımlayıcı istatistikler (sayı, yüzde) ile ifade edilmiş, tek yönlü varyans, Kuruskal Wallis ve korelasyon analizleri kullanılarak test edilmiştir.
Bulgular: Perinatal dönem COVID-19 Korku Ölçeği’nin geçerlik güvenirlik çalışmasında; kapsam geçerlik indeksi 0,997, faktör analizinde toplam varyansı 55,069, Cronbach’s alpha katsayısı 0,896, iki yarıya bölme analizinde Spearman Brown katsayısı 0,956, test-tekrar test ölçümünde korelasyon değeri r=0,543 (p0,05) ve alt ölçekleri olan gebelik sorumluluğu (r=-0,023, p>0,05), hijyen (r=-0,004, p>0,05), beslenme (-0,053, p>0,05), fiziksel aktivite (r=-0,045, p>0,05), seyahat (r=0,007, p>0,05) ve gebeliği kabullenme (r=-0,057, p>0,05) puanları arasında istatistiksel ilişki saptanmamıştır. Sadece üçüncü trimesterdeki gebelerin perinatal dönem COVID-19 korku ölçeği puanları ile gebelikte sağlıklı yaşam davranışları ölçeğinin alt ölçeklerinden beslenme (r=-0,185, p<0,05), fiziksel aktivite (r=-0,175, p<0,05) ve gebeliği kabullenme (r=-0,176, p<0,05) puanları arasında negatif yönde, zayıf düzeyde istatistiksel ilişki olduğu belirlenmiştir.
Sonuç: Bu çalışmada Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeği Türkçe versiyonunun gebelerde geçerli ve güvenilir bir ölçek olduğu, COVID-19 korkusunun gebelerde sağlıklı yaşam davranışları ile ilişkisinin olmadığı, sadece üçüncü trimesterdeki gebelerde COVID-19 korkusu arttıkça beslenme, fiziksel aktivite ve gebeliği kabullenmenin azalacağı sonucuna ulaşılmıştır.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vi
ŞEKİLLER DİZİNİ viii
TABLOLAR DİZİNİ ix
ÖZET x
ABSTRACT xii
1. GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 2
1.2. Araştırmanın Amacı 4
1.3. Araştırmanın Soruları 5
2. GENEL BİLGİLER 6
2.1. Ölçek Geçerlik ve Güvenirliği 6
2.1.1. Psikolinguistik Özelliklerin İncelenmesi 6
2.1.2. Geçerlik 7
2.1.2.1. İçerik/Kapsam Geçerliği 8
2.1.2.2. Yapı Geçerliği 8
2.1.2.3. Faktör Analizi 9
2.1.3. Güvenirlik 10
2.1.3.1. Cronbach’s Alpha Güvenirliği 10
2.2. Perinatal Dönemde COVID-19 Korkusu ve Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları 11
2.2.1. COVID-19 Hastalığı 11
2.2.1.1. COVID-19’un Etkeni ve Özellikleri 11
2.2.1.2. COVID-19’un Belirtileri ve Etkileri 12
2.2.1.3. COVID-19’un Bulaşma Yolları ve Tanı Yöntemleri 14
2.2.1.4. COVID-19’un Tedavisi ve Korunma Yöntemleri 14
2.2.2. Korku 15
2.2.2.1. Korkunun Gelişimi 16
2.2.2.2. Korkunun Etkileri 17
2.2.3. Korku ve COVID-19 İlişkisi 18
2.2.4. Sağlıklı Yaşam Davranışları 19
2.2.4.1. Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları 20
2.2.5. Perinatal Dönemde COVID-19 Korkusu ile Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları İlişkisi ve Ebenin Rolü 20
3. GEREÇ VE YÖNTEM 23
3.1. Araştırmanın Şekli 23
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 23
3.3. Araştırmanın Zaman Çizelgesi 24
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 24
3.5. Araştırmanın Dahil Edilme ve Dışlanma Kriterleri 25
3.6. Veri Toplama Araçları 26
3.7. Araştırmanın Ön Uygulaması 29
3.8. Verilerin Toplanması 29
3.9. Verilerin Analizi 30
3.10. Araştırmanın Etik Yönü 32
4. BULGULAR 33
4.1. EMC 19-9’un Geçerlik ve Güvenirliği 33
4.2. COVID-19 Korkusunun Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları İlişkisi 49
5. TARTIŞMA 57
5.1. EMC 19-9’un Türkçe Formunun Geçerlik ve Güvenirliğinin Tartışılması 57
5.2. Gebelikte COVID-19 Korkusu, Sağlıklı Yaşam Davranışları ve Aralarındaki İlişkinin Tartışılması 61
5.3. Araştırmanın Sınırlılıkları 65
6. SONUÇLAR VE ÖNERİLER 66
6.1. Sonuçlar 66
6.2. Öneriler 66
KAYNAKLAR 68
EKLER 78
Ek 1. Kişisel Bilgi Formu 78
Ek 2. Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeği (EMC 19-9) 83
Ek 3. Orjinal Perinatal Dönem COVID-19 Korku Ölçeği (EMC 19-9) 84
Ek 4. Koronavirüs (COVID-19) korkusu ölçeği 85
Ek 5. Gebelikte Sağlıklı Yaşam Davranışları Ölçeği 86
Ek 6. Sağlık Bakanlığı Bilimsel Araştırma Platformu izin yazısı 89
Ek 7. EMC 19-9 Yazarı Monalisa Nascimento dos Barros izin yazısı 90
Ek 8. Etik Kurul Onayı 91
Ek 9. Süleyman Demirel Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Hastanesi İzin Yazısı 92
Ek 10. Isparta Şehir Hastanesi İzin Yazısı 93
BİLİMSEL ETİK BEYANI 94
ÖZ GEÇMİŞ 9
İşeme Bozukluğu Olan Çocuklara Mobil Uygulama Destekli Verilen Eğitimin Alt Üriner Sistem Semptomları ve Yaşam Kalitesi Üzerine Etkisi
No full textÖZET
İŞEME BOZUKLUĞU OLAN ÇOCUKLARA MOBİL UYGULAMA DESTEKLİ
VERİLEN EĞİTİMİN ALT ÜRİNER SİSTEM SEMPTOMLARI VE YAŞAM
KALİTESİ ÜZERİNE ETKİSİ
Çınkır İ. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, Çocuk
Sağlığı ve Hastalıkları Hemşireliği Yüksek Lisans Programı, Yüksek Lisans Tezi,
Aydın, 2023.
Amaç: Bu araştırmanın amacı, işeme bozukluğu olan çocuklara mobil uygulama destekli
verilen eğitimin alt üriner sistem semptomları ve yaşam kalitesi üzerine etkisinin
incelenmesidir.
Gereç ve Yöntem: Randomize kontrollü deneysel tipte olan bu araştırma işeme bozukluğu
nedeniyle çocuk nefroloji polikliniğinde izlenen 8-14 yaş arası çocuklarla 15.12.2021-
01.06.2022 tarihleri arasında yapıldı. Örneklem, çalışma grubu (n=50) ve kontrol grubu
(n=49) olmak üzere 99 çocuktan oluştu. Çalışma grubundaki çocuklara mobil eğitim
uygulaması aracılığı ile üroterapi eğitimi verildi. Kontrol grubundaki çocuklara yüz yüze
standart üroterapi eğitimi verildi. Veriler, tanıtıcı veri formu, İşeme Bozuklukları Semptom
Skoru (İBSS), İdrar İnkontinanslı Çocuklarda Hastalığa Özgü Yaşam Kalitesi Ölçeği (PinQ)
ve işeme günlükleri ile toplandı. Çalışma grubundaki çocuklara İBSS, PinQ eğitimden önce
(birinci görüşme), eğitimden dört hafta sonra (ikinci görüşme) ve eğitimden sekiz hafta
sonra (üçüncü görüşme) uygulandı. İşeme günlükleri eğitimden dört hafta sonra (ikinci
görüşme) ve sekiz hafta sonra (üçüncü görüşme) değerlendirildi. Kontrol grubunun verileri
çalışma grubu ile aynı zamanda toplandı. Verilerin analizinde, tanımlayıcı istatistikler, ki-
kare testi, tekrarlı ölçümlerde iki yönlü Varyans analizi kullanıldı.
Bulgular: Her iki gruptaki çocukların İBSS toplam puanları eğitimden sonraki, ikinci
görüşme ve üçüncü görüşme sonrasında azalmıştı (p<0,001; p<0,001). Ayrıca her iki
gruptaki çocukların idrar kaçırma sayıları da zamanla azaldı. Her iki grupta yer alan
çocukların birinci görüşmeye göre ikinci ve üçüncü görüşme sonrasında PinQ toplam
puanları zamanla azaldı (p<0,001; p<0,001).
13
Sonuç: Bu çalışmada işeme bozukluğu olan çocuklara mobil uygulama ile verilen üroterapi
eğitiminin alt üriner sistem semptomlarını azalttığı ve yaşam kalitesini iyileştirdiği
belirlendi. Bu sonuca göre işeme bozukluğu olan çocuklara alt üriner sistem semptomlarının
azaltılması ve yaşam kalitesinin arttırılması için mobil uygulama ile üroterapi eğitiminin
verilmesi önerilir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ vii
ŞEKİLLER DİZİNİ viii
RESİMLER DİZİNİ ix
TABLOLAR DİZİNİ x
ÖZET xi
ABSTRACT xiii
1. GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 1
1.2. Araştırmanın Amacı 4
1.3. Araştırmanın Hipotezleri 4
2. GENEL BİLGİLER 5
2.1. Tanım ve Sıklık 5
2.2. İşeme Fizyolojisi 5
2.3. Çocuklarda İşeme Fonksiyonunun Gelişimi 6
2.4. İşeme Bozukluklarının Tanılanması 6
2.4.1. Öykü Alma 6
2.4.2. Fizik Muayene 7
2.4.3. İşeme Günlükleri 7
2.4.4. Semptom Skorları 8
2.4.5. Ürodinami/Üroflowmetre 8
5
2.5. İşeme Bozukluklarında Tedavi Yaklaşımları 8
2.5.1. Üroterapi 9
2.5.1.1.Standart Üroterapi 9
2.5.1.2. Spesifik Üroterapi 11
2.5.2. Farmakolojik Tedavi 12
2.6. İşeme Bozukluklarında Yaşam Kalitesi 12
2.7. Mobil Sağlık Uygulamalarının Sağlık Eğitiminde Kullanımı 14
2.8. İşeme Bozukluklarında Mobil Uygulamalar ve Hemşirenin Rolü 15
3. GEREÇ VE YÖNTEM 18
3.1. Gereç 18
3.1.1. Araştırmanın Tipi 18
3.1.2. Araştırmanın Yapıldığı Zaman 18
3.1.3. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 18
3.1.4. Araştırmanın Evren ve Örneklemi 19
3.1.4.1. Araştırmaya Dahil Edilme Kriterleri 20
3.1.4.2. Araştırmadan Dışlama Kriterleri 20
3.1.4.3. Araştırmadan Çıkarılma Kriterleri 20
3.1.5. Veri Toplama Araçları 22
3.1.5.1. Çocuk ve Ebeveyn Bilgi Formu (EK-1) 22
3.1.5.2. İşeme Bozuklukları Semptom Skoru (İBSS) (EK-2) 22
3.1.5.3. İdrar İnkontinaslı Çocuklarda Hastalığa Özgü Yaşam Kalitesi Ölçeği (EK-3) 22
3.1.5.4. İşeme Günlüğü Çizelgesi (EK-4) 23
3.1.6. Mobil Eğitim Uygulaması 23
3.1.6.1. Hazırlık Aşaması 24
3.1.6.2. Tasarım Aşaması 24
3.1.6.3. Yazılım Aşaması 25
6
3.1.6.4. Yayınlama Aşaması 25
3.1.7. Mobil Eğitim Uygulaması: Mutlu Tuvalet 26
3.1.8. Ön Uygulama 30
3.2. Yöntem 31
3.2.1. Araştırmanın Uygulanması/Verilerin Toplanması 31
3.2.1.1. Çalışma Grubu 31
3.2.1.2. Kontrol Grubu 32
3.2.2. Araştırmanın Bağımlı ve Bağımsız Değişkenleri 33
3.2.3. Araştırmanın Etik Yönü 33
3.2.4. Araştırmanın Güçlükleri 34
3.2.5. Verilerin Değerlendirilmesi 34
4. BULGULAR 36
4.1. Çalışma ve Kontrol Grubundaki Çocukların Tanımlayıcı Özelliklerine Göre
Karşılaştırılması 36
4.2. Çalışma ve Kontrol Grubundaki Ebeveynlerin Tanımlayıcı Özelliklerine Göre
Karşılaştırılması 39
4.3. Çalışma ve Kontrol Grubundaki Çocukların İBSS Puan Ortalamalarına Göre
Karşılaştırılması 40
4.4. Çalışma ve Kontrol Grubundaki Çocukların İdrar Kaçırma Sayılarına Göre
Karşılaştırılması 43
4.5. Çalışma ve Kontrol Grubundaki Çocukların PinQ Puan Ortalamalarına Göre
Karşılaştırılması 44
5. TARTIŞMA 47
5.1. İşeme Bozukluğu Olan Çocukların İBSS Puan Ortalamalarının Karşılaştırılmasına
İlişkin Bulguların Tartışılması 47
5.2. İşeme Bozukluğu Olan Çocukların İdrar Kaçırma Sayılarının Karşılaştırılmasına
İlişkin Bulgularının Tartışılması 49
7
5.3. İşeme Bozukluğu Olan Çocukların PinQ Puan Ortalamalarının Karşılaştırılmasına
İlişkin Bulguların Tartışılması 50
5.4. Araştırmanın Sınırlılıkları 52
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 53
6.1. Sonuçlar 53
6.2. Öneriler 53
KAYNAKLAR 55
EKLER 70
Ek 1. Çocuk ve Ebeveyn Bilgi Formu 70
Ek 2. İşeme Bozuklukları Semptom Skoru (İBSS) 72
Ek 3. İdrar İnkontinanslı Çocuklarda Yaşam Kalitesi Ölçeği (PinQ) 73
Ek 4. İşeme Günlüğü 75
Ek 5. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Hemşirelik Fakültesi Girişimsel Olmayan
Klinik Araştırmalar Etik Kurulu Onayı 76
Ek 6. Aydın Adnan Menderes Araştırma ve Uygulması Hastanesi Başhekimliği İzin
Yazısı 77
Ek 7. İdrar İnkontinanslı Çocuklarda Yaşam Kalitesi Ölçeği (PinQ) İzni 78
Ek 8. Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formu Çalışma Grubu 79
Ek 9. Bilgilendirilmiş Gönüllü Onam Formu Kontrol Grubu 85
BİLİMSEL ETİK BEYANI 90
ÖZ GEÇMİŞ 9
Kronik Enteropatili Kedilerde Probiyotik Sağaltımı
No full textKRONİK ENTEROPATİLİ KEDİLERDE PROBİYOTİK SAĞALTIMI
Aslan T. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü, İç Hastalıkları Anabilim Dalı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Probiyotik uygulamasının gastrointestinal rahatsızlıkları hafifletebileceği varsayımı göz önüne alındığında, ülkemizde kronik enteropatili (kEnt) kediler arasında rektal yolla etkileri hiç araştırılmamıştır. Dolayısıyla bu tez araştırmasının amacı, Lactobacillus asidophilus, L. helveticus, L. plantarum, Bifidobacterium infantis, B. bifidum, B. longum suşları içeren oral ve rektal yolla uygulanan probiyotik tedavinin terapötik etkinliğini değerlendirmektir.
Gereç ve Yöntem: Bu çalışma kapsamında değerlendirme klinik bulgu, teşhis, hematolojik ve serum biyokimyasal analizinin yanı sıra Kedi Kronik Enteropati Aktivite İndeksi'ne (KKEAI), dışkı skoru ve Karnofsky skoruna göre puanlamaya dayanarak yapılmıştır.
Bulgular: Her kedi muayene edildi ve analiz edildi/yeniden değerlendirildi ve 10 günlük sağaltımın başlangıcında ve sonunda bir KKEAI skoru elde edildi. Kompozit KKEAI sağaltım öncesinde 12,25 ± 1,12 olup 10 günlük probiyotik sağaltım süreci sonrasında bu değer 2,95 ± 0,58 (P =0,001) olarak görülmüştür. Kedi Koruma Fekal Skorlama sistemi skoru sağaltım öncesinde 2 ± 0,37 olup 10 günlük probiyotik sağaltım süreci sonrasında 5 ± 0,17 (P= 0,002) olarak görülmüştür.
Sonuç: Tüm kediler, ilk 10 gün içinde semptomların dramatik bir şekilde çözülmesiyle tek başına probiyotik sağaltımına yanıt verdi. Rektal yolla probiyotik sağaltımı, yoruma tabi tutularak kompozit KKEAI önemli ölçüde azalma ile sonuçlandı. Herhangi bir yan etkisi olmayan bu sağaltım yöntemi, tekrarlayıcı ve dejeneratif etkileri olan ilgili diğer tedavi yöntemlerinin yerine geçmelidir.
ABSTRACT
PROBIOTIC THERAPY IN CATS WITH CHRONIC ENTEROPATHY
Aslan T. Aydın Adnan Menderes University, Health Sciences Institute, Department Of Internal Disease (Veterinary), Master Thesis, Aydın, 2023.
Objective: Given the assumption that probiotic administration may alleviate gastrointestinal disorders, its effects via the rectal route have never been investigated among cats with kEnt in our country. Therefore, the aim of this thesis research was to evaluate the therapeutic efficacy of oral and rectal administration of Lactobacillus asidophilus, L. helveticus, L. plantarum, Bifidobacterium infantis, B. bifidum, B. longum probiotic therapy.
Material and Methods: In this study, evaluation was based on clinical findings, diagnosis, hematologic and serum biochemical analysis, as well as scoring according to the Feline Chronic Enteropathy Activity Index (FCEAI), stool score and Karnofsky score.
Results: Each cat was examined and analysed/reassessed and given a KKEAI score at the beginning and end of the 10-day treatment. The Composite KKEAI Score was 12.25 ± 1.12 before treatment and 2.95 ± 0.58 (P=0.001) after 10 days of probiotic treatment. Cat Protection Faecal Scoring System score was 2 ± 0.37 before treatment and 5 ± 0.17 (P=0.002) after 10 days of probiotic treatment.
Conclusion: All cats responded to probiotic treatment alone with dramatic resolution of symptoms within the first 10 days. Rectally administered probiotic treatment resulted in a significant reduction in composite CHEAI, subject to interpretation. This method of treatment without any side effects should replace other related treatment modalities with repetitive and degenerative effects.KABUL VE ONAY …………...………………………..………………….………
i
TEŞEKKÜR …………………………………………………………….………….
ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….......
iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….…………......
vi
ŞEKİLLER DİZİNİ ….………….…………………………...……………………..
vii
RESİMLER DİZİNİ ….………….…………………………...…………………….
viii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...……………………
ix
ÖZET ……………………………………………………………………………….
x
ABSTRACT ………………………………………………………………….…….
xii
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….………
1
2. GENEL BİLGİLER ……………………..………………………………….........
2
2.1. Kedilerde Kronik Enteropati ………………………………………………......
2
2.1.1. Epidemiyoloji .……….….………………………………...............................
2
2.1.2. Etiyoloji……………………………………………….……………...………
3
2.1.3. Etiyopatogenez..............................….……………………………………......
3
2.1.4. Sınıflandırma……………………………………………………………......
4
2.1.4.1. Gıdaya duyarlı enteropati (FRE)…………………………………………...
5
2.1.4.2. Lenfoplazmasitik enteritis……………….…………..……………………..
5
2.2. Klinik Bulgular………………………….……………………………................
6
2.3. Kedilerde kEnt Klinik Aktivite İndeksi ……...………………………………….
7
2.4. Teşhis …………………………………………………………....…..………….
8
2.4.1. Laboratuvar Bulguları…………………..….........….……...............................
9
2.4.1.1 Hematoloji…………………………………………………………………...
9
2.4.1.2 Biyokimyasal Analiz…………..……………………….…………................
9
2.4.2 Tanısal Görüntüleme…………………………………………………………..
11
2.4.2.1. Ultrasonografi ……………………………………………………………...
11
2.4.2.2.Kolonoskopi …...…………...……………..…………...…………………....
13
2.4.3.Klonalite Testi……………………………………...….………………………
14
2.4.4. Patoloji………………………………………………………………………...
15
2.4.4.1. İnce iğne aspiratları ve Histopatolojik İnceleme ……………………………
15
2.4.4.2 Histoloji ve Dünya Küçük Hayvan Veterinerliği Dernek (Wsava) Bağırsak Biyopsilerinin Skorlaması …………….……………………………………………..
20
2.5. kEnt ve Mikrobiyota………………………………….….……………………..
21
2.6. Sağaltım………………………………………………...………………...……..
24
2.6.1. FRD: Diyet Yönetimi ……………………………………………….………..
24
2.6.2.Şiddetli Protein Kaybeden Enteropatisi Olan Hastaların Tedavisi………...….
26
2.6.3 Kobalamin ve Folat Takviyesi………………………………………………...
26
2.6.4. Vitamin Takviyesi.………………...……...………………………………….
27
2.6.5. Probiyoterapi…………………………………………………………………
27
2.7. Prognoz….………………….………………………………………………….
30
2.8. Güncel Yaklaşım……………..……………..……………...…………………..
31
3. GEREÇ ve YÖNTEM…………………………………………………………....
33
3.1. Gereç……………………………………………………………………………
33
3.1.1. Hayvan Materyali……………………………………………………………..
33
3.1.2. Hayvan Muayenesi ve Gruplandırma Protokolü………………………………
33
3.1.3.Kan Örneklerinin Toplanması………………………………………………….
34
3.2. Yöntem………………………………………………………………………….
34
3.2.1. Laboratuvar Örneklerinin İşlenmesi ve Analizleri…………………………..
34
3.2.2.Ultrasonografik Muayene……………………………………………………
34
3.2.3.Rektal Enema Prosedürü……………………………………………………..
35
3.2.4.Klinik Muayene Skorları……………………………………………………..
36
4. BULGULAR…………………………………………………………………….
41
4.1. Demografik Veriler……………………………………………………………
43
5. TARTIŞMA…………………………………………………………………….
55
6. SONUÇ VE ÖNERİLER……………………………………………………….
64
KAYNAKLAR………………………………………………………………………
65
BİLİMSEL ETİK BEYANI ………………………………………………………...
86
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...……………………………
8
Çevreye Yönelik Tutum İle Okul Bahçesi Yeşil Alan Kullanımının Çocuklardaki Çatışma Çözme Davranışlarını Yordama Düzeyi
No full textÖZET
ÇEVREYE YÖNELİK TUTUM İLE OKUL BAHÇESİ
YEŞİL ALAN KULLANIMININ ÇOCUKLARDAKİ
ÇATIŞMA ÇÖZME DAVRANIŞIARINI YORDAMA DÜZEYİ
AKSU F. Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Çevre Sağlığı
(Disiplinler Arası) Yüksek Lisans Programı, Yüksek Lisans Tezi, Aydın, 2023.
Amaç: Araştırma, çocuklarda çevreye yönelik tutum ile okul bahçesi yeşil alan kullanımının
çatışma çözme davranışlarını yordama düzeyinin incelenmesi amacıyla analitik kesitsel olarak
yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, 2020-2022 eğitim öğretim döneminde Aydın ili Efeler ilçesinde
bulunan rastgele yöntemle seçilen on altı ortaokulda, beşinci, altıncı, yedinci, ve sekizinci sınıf
kademelerinde eğitim-öğretimlerine devam eden, gönüllülük esasına dayanarak 1489 öğrenci
ile gerçekleştirilmiştir. Veriler sosyodemografik özelliklere ilişkin kişisel bilgi formu, Çevresel
Tutum Ölçeği ve Çatışma Çözme Davranışları Belirleme Ölçeği, kullanılarak toplanmıştır.
Araştırma verileri SPSS 25 (Statitical Package for Social Sciences) programı kullanılarak
analiz edilmiştir. Verilerin değerlendirilmesinde, standart sapma, minimum-maksimum, Mann
Whitney U Testi veya Kruskal Wallis Varyans Analizi, Spearman korelasyon testi ve Lineer
regresyon kullanılmıştır.
Bulgular: Öğrencilerin çevresel tutum ölçeği ve çatışma çözme davranışlarını belirleme
ölçeğinden almış oldukları puanlar değerlendirilmiştir. Öğrenciler çevresel tutum ölçeğinden
ortalama 98,2±13, ÇÇDBÖ’den ortalama 50,9±9,0 puan aldıkları görülmüştür. Öğrencilerde
çevresel tutum ölçeği toplam puanı arttıkça (98,2) ÇÇDBÖ saldırganlık puanının azaldığı
(15,3), ÇÇDBÖ problem çözme puanının arttığı (35,7) ve ÇÇDBÖ toplam puanının arttığı
(50,9) görülmüştür. Çevresel tutum ölçeği ortalama puanı kardeş sayısı, aile gelir durumu, baba
ve annenin öğrenim düzeyi, annenin çalışıyor olması durumu açısından değerlendirildiğinde
istatistiksel olarak anlamlı düzeyde fark saptanmıştır. Çevresel tutum ölçeği toplam puanı ve
annenin mesleğinin ÇÇDBÖ toplam puanını yordama düzeyi anlamlı çıkmıştır (1,007-3,365/
0,297-0,983).
x
Sonuç: Çalışmadan elde edilen bulgular kapsamında öğrencilerin çevresel tutum puanı
yükseldikçe saldırganlık düzeyinin düştüğü, çatışma çözme davranışlarının arttığı görülmüştür.
Çalışmada elde edilen bulgularda çevresel tutumun iyi olması ve annenin mesleğinin olması
öğrencilerin çatışma çözme davranışlarını yordamalarına olumlu yönde etki ettiği saptanmıştır.
Bu kapsamda okul bahçelerinin fiziki koşullarının yeniden gözden geçirilmesi ve yeşil alanların
artırılması yönünde düzenlenlenmesi önerilmiştir.İÇİNDEKİLER
KABUL VE ONAY …………...………………………..………...………….………… i
TEŞEKKÜR ………………………………………………………...…….…………… ii
İÇİNDEKİLER ..…………………………………………….………...……….….…... iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ …..…………………….………….….…... vii
TABLOLAR DİZİNİ ….………….…………………………...…………………..…... viii
ÖZET ………………………………………………………………………………...… ix
ABSTRACT ………………………………………………………………….……..…. xi
1. GİRİŞ …………………….…………………...………………………….…….…..... 1
1.1.Problemin Tanımı ve Önemi………………………….………….….……………... 1
1.2. Araştırmanın Amacı …………………………………………..………….……..… 6
1.3. Araştırmanın Hipotezleri ……………….………………………..………………... 6
2. GENEL BİLGİLER ……………………..………………………………..…....……. 7
2.1. Çevre………………………………………………………………………….....… 7
2.1.1. Okul Çevresi…………………………………………………………………….. 8
2.1.2. Okul ve Okul Bahçesi…………………………………………………………... 10
2.1.3. Okul Bahçelerinin Düzenlenmesi……………………………………………..…. 11
2.2. On Bir- On Dört Yaş Okul Çağı Çocuklarının Genel Gelişimsel Özellikleri………. 13
2.2.1. Çocukların Çevreye Yönelik Tutumları………………………….......................... 13
2.2.2. Çevreye Yönelik Tutumların Gelişimsel Süreci………………………................. 15
2.2.3. Çevreye Yönelik Tutumların Gelişmesini Etkileyen Faktörler……………….... 18
2.3. Çocukların Çatışma Çözme Davranışları………………………………………...… 21
2.3.1. Çatışma Nedir?....................................................................................................... 23
2.3.2. Çatışma Çözme Nedir?........................................................................................... 24
2.3.3. Çatışma Çözme Sitilleri Nedir?.............................................................................. 25
iv
2.4. Çatışma Çözme İle Fiziksel Çevre Arasındaki İlişki……………………………….. 28
2.5. Çatışma Çözme İle Çevre Tutumu Arasındaki İlişki………….................................. 30
2.6. Okul Çevresi, Çevreye Yönelik Tutum ve Çatışma Arasındaki İlişki …………….. 31
3. GEREÇ VE YÖNTEM ……...……………………………………….……………… 35
3.1. Gereç …………………………………………………………....…..…………...... 35
3.1.1. Araştırmanın Türü…………………………………………………………….…. 35
3.1.2. Araştırmanın Çalışma Grubu…………………………………………………..… 35
3.1.3. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi……………………………………………… 36
3.1.4. Araştırmanın Veri Toplama Araçları…………………………………………..… 37
3.1.4.1. Kişisel Bilgi Formu…………………………………………………………..... 38
3.1.4.2. Çevresel Tutum Ölçeği………………………………………………………… 38
3.1.4.3. Çatışma Çözme Davranışlarını Belirleme Ölçeği……………………...………. 38
3.1.5. Araştırmanın Yapıldığı Zaman…………………………………………………... 39
3.1.6. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri………………………………............. 39
3.1.7. Verilerin Toplanması…………………………………………………………...... 40
3.2. Yöntem…………………………………………………………………………….. 40
3.2.1. Araştırmanın Yöntemi……………………………………………………............ 40
3.2.2. Araştırmanın Bağımlı ve Bağımsız Değişkenleri………………………………... 41
3.2.3. Çalışmaya Dahil Edilme Kriterleri………………………………………………. 41
3.2.4. Çalışmaya Dahil Edilmeme Kriterleri…………………………………………… 41
3.2.5. Çalışmadan Çıkma-Çıkarılma Kriterleri ve Bu Durumda Yapılan Uygulamalar... 42
3.2.6. İstatistiksel Değerlendirme………………………………………………………. 42
3.3.7. Çalışma İçin Alınan Etik Kurul Onayı ve İzinler………………………………... 42
4. BULGULAR ………………………………………………………………….…...... 44
4.1. Öğrencilerin Demografik Özellikleri……………………………………………. 44
v
4.2. Öğrencilerin “Okul Bahçesi Denilince Aklınıza Ne Geliyor?” Sorusuna Verdikleri
Cevapların Dağılımı…………………………………………………………………...
46
4.3. Öğrencilerin “Okul Bahçesinde Nelerin Olmasını İsterdiniz?” Sorusuna Verdikleri
Cevapların Dağılımı…………………………………………………………………...
47
4.4. Öğrencilerin “Oyun Alanlarında Ne Tür Oyun Aletlerinin Olmasını İsterdiniz?”
Sorusuna Verdikleri Cevapların Dağılımı……………………………………………...
48
4.5. Öğrencilerin “Teneffüslerde Genellikle Neler Yaparsınız?” Sorusuna Verdikleri
Cevapların Dağılımı…………………………………………………………………...
49
4.6. Öğrencilerin “Okulunuzun Bahçesinde Yeşil ve Toprak Alan Var Mı?” Sorusuna
Verdikleri Cevapların Dağılımı……………………………………………..…………..
50
4.7. Öğrencilerin Çevresel Tutum Ölçeği ve Çatışma Çözme Davranışlarını Belirleme
Ölçeğinden Almış Oldukları Puanların Değerlendirilmesi ……………………………..
51
4.8. Öğrencilerin Çevresel Tutum Ölçeği Puanları İle Çatışma Çözme Davranışlarını
Belirleme Ölçeği Puanlarının Korelasyonu…………………………………………….
52
4.9. Öğrencilerin Çatışma Çözme Davranışlarını Belirleme Ölçeği Puan
Ortalamalarının Öğrencilerin Demografik Özelliklerine Göre Değerlendirilmesi……...
54
4.10. Öğrencilerin Çevre Tutum Ölçeği Puanlarının Demografik Özelliklere Göre
Değerlendirilmesi……………………………………………………………………….
58
4.11. Öğrencilerin Demografik Özelliklerine Göre Çatışma Çözme Davranışlarını
Belirleme Ölçek Puan Ortalamasını Yordama Güçlerinin İncelenmesi…………………
63
5. TARTIŞMA …………...……….…………………...……...….……………....…...... 64
5.1. Betimsel Analizlerin Tartışılması………………………………………………….. 64
5.2. Öğrencilerin Çevresel Tutum Ölçeği ve Çatışma Çözme Davranış Puan
Ortalamaları ve İlişkili Faktörlerin Tartışılması………………………..………………
67
5.3. Öğrencilerin Çevresel Tutum Ölçeği Puanları İle Çatışma Çözme Davranışlarını
Belirleme Ölçeği Puanlarının Korelasyon ve Regresyon Değerlerinin Tartışılması……
70
6. SONUÇ VE ÖNERİLER ……………………………..…………..………….….…... 75
6.1. Sonuç………………………………………………………………………………. 75
vi
6.2. Öneriler……………………………………………………………………………. 75
KAYNAKLAR ..………………………………...……...……………………….…….. 77
EKLER ………………………………………………………………………………… 87
Ek- 1: Kişisel Bilgi Formu……………………………………………………………… 87
Ek- 2: Çevresel Tutum Ölçeği………………………………………………………….. 89
Ek- 3: Çatışma Çözme Davranışlarını Belirleme Ölçeği……………………………….. 90
Ek- 4: Çevresel Tutum Ölçeği İzni……………………………………………………... 91
Ek- 5: Çatışma Çözme Davranışlarını Belirleme Ölçeği İzni…………………………... 92
Ek-6: Etik Kurul Onayı…………………………………………………………………. 93
Ek-7: İl Milli Eğitim Müdürlüğü İzni…………………………………………………... 94
Ek-8: Araştırma Süresinin Uzatılması İçin Alınan Ek Süre İzni………………………... 95
Ek 9: Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu……………………………………………. 97
BİLİMSEL ETİK BEYANI ……………………………………………………………. 100
ÖZ GEÇMİŞ …………………………………………...………………………………. 10
GEBELERİN DOĞUM ÖNCESİ BAKIM HİZMETLERİNE İLİŞKİN BEKLENTİ VE MEMNUNİYETLERİ
No full textAmaç: Bu çalışma, gebelerin doğum öncesi bakım hizmetlerine ilişkin beklenti ve memnuniyetlerinin belirlenmesi amacı ile yapılmıştır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma, analitik-kesitsel olarak, 15 Kasım 2022 – 30 Mayıs 2023 tarihleri arasında, Aydın Kadın Doğum ve Çocuk Hastalıkları Hastanesi’nin gebe polikliniklerine, Nonstres Test odası ve gebe bilgilendirme polikliniğine başvuran 355 gebe ile gerçekleştirilmiştir. Veriler “Tanıtıcı Bilgi Formu, Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği” ile toplanmıştır. Verilerin analizinde tanımlayıcı istatistikler, Mann Whitney U ve Kruskal-Wallis testleri kullanılmıştır.
Bulgular: Araştırmaya katılan gebelerin yaş ortalaması 28,63±5,63 olup, gebelerin %35,8’inin üniversite mezunu olduğu, %39,4’ünün gelir getiren bir işte çalıştığı, %45,1’inin gelirini giderine denk olarak algıladığı saptanmıştır. Gebelerin gebelik haftası ortalaması 35,80±2,42 olup, %57,5’inin en az iki gebelik yaşadığı, %49,3’ünün hiç çocuğunun olmadığı ve %67,3’ünün bu gebeliğinin planlanmış olduğu bulunmuştur. Gebelerin Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği Hasta Beklentileri alt boyut puan ortalaması 24,92±9,30, Memnuniyet alt boyut puan ortalaması 65,41±29,64’dür. Çalışan, gelirini giderinden fazla algılayan, eşi üniversite mezunu olan, gebelik haftası 32-36 arasında olan, ilk gebeliğini yaşayan, canlı doğumu olmayan, son iki gebeliği arasında geçen sürenin beş yıl ve üzeri olan, doğum öncesi en sık doğum hastanesine başvuran ve doğum öncesi en sık ebelerden bakım alan gebelerin Hasta Beklentileri ölçeği puan ortalamalarının istatistiksel olarak yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05). Yaş aralığı 35-42 arasında olan, gelirini giderinden az algılayan, doğum öncesi en sık özel hastaneye başvuran ve doğum öncesi en sık ebe ve hemşirelerden bakım alan gebelerin doğum öncesi hasta beklentileri ve bakım memnuniyet ölçeği puan ortalamalarının istatistiksel olarak yüksek olduğu saptanmıştır (p<0,05).
Sonuç: Bu çalışmada gebelerin doğum öncesi hasta beklentileri ve bakım memnuniyet düzeylerinin düşük düzeyde olduğu, gebelerin doğum öncesi bakım hizmetlerine ilişkin memnuniyet ve beklenti düzeylerini etkileyen çeşitli faktörlerin bulunduğu sonuçlarına ulaşılmıştır.KABUL VE ONAY SAYFASI i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
TABLOLAR DİZİNİ v
KISALTMALAR LİSTESİ vi
ÖZET vii
ABSTRACT ix
1. GİRİŞ 1
1.1. Problemin Tanımı ve Önemi 1
1.2. Araştırmanın Amacı 4
1.3. Araştırmanın Soruları 4
2. GENEL BİLGİLER 5
2.1. Doğum Öncesi Bakım Hizmeti Nedir? 5
2.2. Doğum Öncesi Bakım Hizmetinin Amacı ve Önemi 6
2.3. Gebelerin Doğum Öncesi Bakım Hizmeti Almalarını Etkileyen Faktörler 7
2.4. Dünya’da ve Ülkemizde Doğum Öncesi Bakım Hizmetlerinin Durumu 9
2.4.1. Dünya Sağlık Örgütü ve T.C. Sağlık Bakanlığı Tarafından Önerilen Doğum Öncesi Bakım Hizmetlerinin Kapsamı 11
2.5. Sağlık Hizmetlerinde Hasta Memnuniyeti 18
2.5.1. Hasta Memnuniyetini Etkileyen Faktörler 19
2.5.1.1. Hasta Memnuniyetini Etkileyen Hastaya İlişkin Faktörler 20
2.5.1.2. Hasta Memnuniyetini Etkileyen Hizmet Verene İlişkin Faktörler 20
2.5.1.3. Hasta Memnuniyetini Etkileyen Çevresel ya da Kurumsal Faktörler 20
2.6. Gebelerin Doğum Öncesi Bakıma İlişkin Beklenti ve Memnuniyetlerinde Ebelerin Rolü 21
3. GEREÇ VE YÖNTEM 23
3.1. Araştırmanın Şekli 23
3.2. Araştırmanın Yapıldığı Yer ve Özellikleri 23
3.3. Araştırmanın Zamanı 23
3.4. Araştırmanın Evreni ve Örneklemi 23
3.5. Araştırmaya Alınma ve Dışlanma Kriterleri 24
3.6. Veri Toplama Araçları 24
3.6.1. Tanıtıcı Bilgi Formu 25
3.6.2. Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği 25
3.7. Ön Uygulama 26
3.8. Verilerin Toplanması 26
3.9. Verilerin Analizi 26
3.10. Araştırmanın Güçlükleri 27
3.11. Araştırmanın Değişkenleri 27
3.12. Araştırmanın Etik Yönü 27
4. BULGULAR 28
5. TARTIŞMA 51
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 57
6.1. Sonuçlar 57
6.2. Öneriler 58
KAYNAKLAR 59
EKLER 71
Ek 1. Tanıtıcı Bilgi Formu 71
Ek 2. Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği 73
Ek 3. Bilgilendirilmiş Gönüllü Olur Formu 76
Ek 4. Aydın Adnan Manderes Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü Girişimsel Olmayan Araştırmalar Etik Kurulu İzin Yazısı 77
Ek 5. Aydın İl sağlık Müdürlüğü İzin Yazısı 78
Ek 6. Doğum Öncesi Bakım Memnuniyeti ve Hasta Beklentileri Ölçeği’nin Kullanılabilmesi İçin Alınan İzin Yazısı 79
BİLİMSEL ETİK BEYANI 80
ÖZ GEÇMİŞ 8
KÖPEKLERDE İDRAR ÖZGÜL AĞIRLIK ÖLÇÜMÜNDE BİR DİJİTAL REFRAKTOMETRENİN KULLANILABİLİRLİĞİ
Get PDFAmaç: İdrar özgül ağırlığı (İÖA), klinik olarak idrar konsantrasyonunu değerlendirmek için kullanılır ve rutin olarak refraktometre ile ölçülür. Köpeklerde İÖA’nın değerlendirilmesinde optik ve dijital refraktometrelerin karşılaştırıldığı çalışmaların sınırlı olması yanında sonuçlarıda bir örneklilik göstermemektedir. Bu nedenle, bu çalışmada İÖA ölçümünde el tipi dijital bir refraktometrenin (EDR) (Atago Pal-Usg Dog) klinikte rutin kullanılabilirliğinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Gereç ve Yöntem: Haziran 2022 - Mayıs 2023 tarihleri arasında Aydın Adnan Menderes Üniversitesi Veteriner Fakültesi Hayvan Hastanesine farklı nedenlerle getirilen 100 köpekten idrar örnekleri alındı. EDR ve referans yöntem olarak optik el tipi refraktometre (OER) (Atago URC-NE) sonuçları bağımlı t testi, Pearson korelasyon analizi, Passing Bablok regresyonu ve Bland-Altman testi ile değerlendirildi. Ayrıca, EDR için varyasyon katsayısı (VK) ve total analitik hata (TAH) oranları belirlendi.
Bulgular: OER ve EDR ile ölçülen ortalama İÖA arasındaki istatiksel olarak anlamlı bir fark (p = 000) belirlenmekle birlikte, iki refraktometre arasında pozitif mükemmel (r = 0,996) bir korelasyon bulundu. Passing - Bablok regresyon analiz; iki refraktometrenin sonuçları arasında sistematik ve orantısal yanlılık olmadığını gösterdi. Bland-Altman testinde OER ve EDR ile elde edilen ölçüm değerlerinin farklarına ilişkin ortalama değeri -0,9 olarak hesaplandı ve EDR ile ölçülen İÖA’nın OER ile ölçülen değerden 1,3 birim büyük, 3 birim küçük bulunabileceği belirlendi. VK değerlendirildiğinde, EDR’nin tekrarlanabilirliğinin oldukça iyi olduğu; TAH değerlendirildiğinde ise bu değerin İÖA için istenen sınırlarda olduğu gözlemlendi.
Sonuç: Bu çalışma, köpeklerde EDR (Atago Pal-Usg Dog) ile İÖA’nın güvenli, kolay ve hızlı ölçülebileceğini ve EDR’nin klinik kullanım için uygun olduğunu gösterdi.KABUL VE ONAY i
TEŞEKKÜR ii
İÇİNDEKİLER iii
SİMGELER VE KISALTMALAR DİZİNİ v
ŞEKİLLER DİZİNİ vii
RESİMLER DİZİNİ viii
TABLOLAR DİZİNİ ix
ÖZET x
ABSTRACT xi
1. GİRİŞ 1
2. GENEL BİLGİLER 2
2.1. Böbrekler 2
2.1.1. Böbrek Fonksiyonları 4
2.1.2. İdrar Oluşumu 5
2.2. İdrar Analizi 6
2.2.1. Örnek Toplama 7
2.2.1.1. Köpeklerin Hazırlanması 7
2.2.1.2. Örnek Toplama Zamanı 7
2.2.1.3. İdrar Toplama Yöntemleri 8
2.2.1.4. İdrar Örneklerinin Taşınması ve Saklanması 9
2.2.2. İdrar Muayenesi 10
2.2.2.1. Kimyasal Analiz 10
2.2.2.2. Mikroskobik İnceleme 15
2.2.2.3. Fiziksel Muayene 18
2.3. İdrar Özgül Ağırlığı Ölçüm Metodları 25
2.3.1. Refraktometreler 25
2.3.2. İdrar Stribleri 27
2.3.3. Ürinometre 28
2.4. İdrar Analizinde Karşılaşılan Analitik Hatalar 28
2.4.1. Preanalitik Hatalar 28
2.4.2. Analitik Hatalar 31
2.4.3. Postanalitik Hatalar 32
2.5. Sağlılıklı Köpeklerde Refraktometre ile Ölçülen İdrar Özgül Ağırlığı Değerleri 33
2.6. Köpeklerde Farklı Refraktometreler ile Yapılan İÖA Ölçümlerinin Karşılaştırma Çalışmaları 34
3. GEREÇ VE YÖNTEM 36
3.1. Hayvan Materyali 36
3.2. Yöntem 39
3.2.1. İdrar Özgül Ağırlığı Ölçümleri 39
3.2.2. Kullanılan Refraktometrelerin Teknik Özellikleri 42
3.6. İstatistiksel Değerlendirme 45
4. BULGULAR 46
5. TARTIŞMA 54
6. SONUÇ VE ÖNERİLER 61
KAYNAKLAR 62
EKLER 73
Ek 1 (ADÜ - HADYEK Raporu) 73
Ek 2 (Bilgi Onam Formu) 74
Ek 3 (Hasta Gözlem Formu) 75
BİLİMSEL ETİK BEYANI 76
ÖZ GEÇMİŞ 7