Hacettepe University Institutional Repository
Not a member yet
20712 research outputs found
Sort by
Sosyal Medyadan Bilgi Edinmenin, Rekabet İstihbaratı Sürecine Etkisinde Özümseme Kapasitesinin Rolü: Teknokent İşletmelerinde Bir Uygulama
No full textThe purpose of this study is to examine the effects of knowledge acquisition from social media on competitive intelligence process through the absorptive capacity of firms that are operating in technopolis. The descriptive research method is applied for the current study. Questionnaire form is prepared in order to conduct the analysis of the research method. The form is applied to the managers of the firms operating in technopolis in Turkey by online methods. Data is obtained from a total of 270 participants via online survey method.
In line with the analysis, it has been concluded that the firms operating in technopolis’ knowledge acquisition from social media positively affects the competitive intelligence process. In addition, the absorptive capacity of firms mediates the relationship between the two variables under consideration. Compared to the data acquired from traditional marketing research, social media has more valuable knowledges. The reason is that consumers directly share their feelings, thoughts, ideas and opinions about products and brands with other consumers or businesses. For this reason, businesses accept social media as a natural source of external knowledge. However, before external knowledge acquired from social media can be incorporated into the competitive intelligence process, the knowledge needs to be understood and assimilated. In this context, managers need to consider firm’s absorptive capacity to use them with existing knowledge resources. This improves the quality and value of the competitive intelligence process.Bu çalışmanın amacı, teknokentlerde faaliyet gösteren işletmelerin sosyal medyadan bilgi edinmelerinin, rekabet istihbaratı sürecine etkisi ve bu etkide özümseme kapasitesinin aracı rolünün incelenmesidir. Mevcut çalışma için tanımlayıcı araştırma yöntemi uygulanmıştır. Araştırma yönteminin analizleri birincil veriler ile yapılmıştır. Birincil veri toplamak için anket yöntemi uygulanmıştır. Anket formu Türkiye’de bulunan teknokentlerde faaliyet gösteren işletmelerin yöneticileri ile çevrimiçi yöntemle yapılmıştır. Çevrimiçi anket yöntemi ile 270 katılımcıdan veri elde edilmiştir.
Yapılan analizler doğrultusunda, teknokentlerde faaliyet gösteren işletmelerin sosyal medyadan bilgi edinmelerinin, rekabet istihbaratı sürecini olumlu yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır. Ek olarak, işletmelerin özümseme kapasiteleri, ele alınan iki değişken arasındaki ilişkiye aracılık etmektedir. Sosyal medya platformlarında bulunan yapılandırılmamış veri miktarının oldukça fazla olmasından dolayı işletmeler, sosyal medyayı doğal bir dış bilgi kaynağı olarak kabul etmektedirler. Ancak, sosyal medyadan edinilen dış bilgilerin, pazarlama bilgisi/istihbaratı üretilmesi için rekabet istihbaratı sürecine dahil edilmesinden önce, bilgilerin anlaşılması ve özümsenmesi gerekmektedir. Bu çerçevede, işletmelerin sosyal medyadan edindikleri bilgileri, özümseme kapasiteleri aracılığıyla benimsemesi ve bilgilerin dönüştürülerek mevcut bilgi kaynakları ile birlikte kullanılması rekabet istihbaratı sürecini geliştirmektedir. Buradan hareketle, yöneticilere sosyal medyadan bilgi edinmeleri, edinilen bilgilerin özümseme kapasitesi ile anlaşılması sonucunda, rekabet istihbaratı sürecine dahil edilerek istihbarat üretmeleri gerektiği önerilmektedir
Vergi Hukuku Açısından Kişisel Verilerin Korunması
No full textThe protection of personal data and the rights granted to the people whose data is processed in this regard constitute one of the issues that are increasingly important today and which countries want to offer various solutions. Indeed, by the development of technology, the processing of personal data has become much easier and the number of processed data has increased much more.
Within the scope of the study, first of all, conceptual explanations on the protection of personal data and discussions on the nature of the right to personal data protection are included. Since personal data protection is a global issue, it is also important to evaluate the development of personal data protection law. In this context, international resources that also affect our legislation are discussed. In our country, within the framework of the provision added to the 3rd paragraph of Article 20 of the Constitution with the constitutional amendment made in 2010, the protection of personal data has started to be explicitly included in the Constitution as a right. In 2016, the Law No. 6698 on the Protection of Personal Data entered into force. In this regard, the regulations brought by the Law No. 6698 are also given in detail.
The regulations brougth by the aforementioned Law are also important for taxpayers. Hence, similar to international sources, the Law grants very important rights to real persons whose personal data are processed. Within the scope of the study, the rights of taxpayers regarding the protection of personal data are discussed in the light of tax exemptions.Kişisel verilerin korunması ve bu hususta verisi işlenen kişilere tanınan haklar, günümüzde önemi gittikçe artan ve ülkeler tarafından çeşitli çözüm önerileri getirilmek istenen konulardan birisini oluşturmaktadır. Nitekim teknolojinin de gelişmesiyle birlikte, kişisel verilerin işlenmesi hem çok daha kolay hale gelmiş hem de işlenen veri sayısı çok daha fazla artmıştır.
Çalışma kapsamında, öncelikle kişisel verilerin korunmasına ilişkin kavramsal açıklamalara ve kişisel verilerin korunması hakkının niteliğine ilişkin tartışmalara yer verilmektedir. Kişisel verilerin korunması, küresel bir konu olduğundan, kişisel verilerin korunması hukukunun gelişiminin değerlendirilmesi de önemlidir. Bu çerçevede, mevzuatımıza da etki eden uluslararası kaynaklar ele alınmıştır. Ülkemizde ise, 2010 yılında yapılan Anayasa değişikliği ile Anayasa’nın 20. maddesinin 3. fıkrasına eklenen hüküm çerçevesinde, kişisel verilerin korunması bir hak olarak Anayasa’da açıkça yer almaya başlamıştır. 2016 yılında da, 6698 sayılı Kanun yürürlüğe girmiştir. Bu çerçevede, çalışma kapsamında 6698 sayılı Kanun’un getirdiği düzenlemelere de ayrıntılı olarak yer verilmiştir.
Söz konusu Kanun ile getirilen düzenlemeler, vergi mükellefleri açısından da önemlidir. Nitekim uluslararası kaynaklara da benzer şekilde, Kanun ile kişisel verileri işlenen gerçek kişilere oldukça önemli haklar tanınmaktadır. Çalışma kapsamında da, vergi mükelleflerinin kişisel verilerin korunmasına ilişkin hakları, vergi konularına ilişkin istisnalar ışığında ele alınmaktadır
Makine Öğrenmesi Yöntemleri ile İmha Değerlendirme
No full textKill assessment is the ability to decide whether the relevant threat has been hit or not as a result of an initiated engagement, and to evaluate whether the initiated engagement has been successful or not. The destroyed-not destroyed information specified for the threat is critical for the proper management of user attention, costs and engagement. This detection is so far from the ranges and magnitudes that can be observed by the human eye today. In the kill assessment, it is aimed to make decisions independently of the human figure in the decision-making process by using machine learning and deep learning techniques. Thus, the assessment reduces errors and waste of resources.
In this study, which was carried out on the assessment of kill using machine learning and deep learning algorithms, a simulator was developed that generates radar signals as synthetic data and simulates physical events such as kill - miss, due to the lack of real-world radar data. The use of raw radar data as an input to classification algorithms has not been found appropriate due to disadvantages such as being susceptible to noise and overfitting, insufficient equipment in the training process and long training time. For this reason, these features are provided as input to the algorithms by performing feature extraction processes. These feature types are divided into three as the perfect feature set, unperfect feature set and the ambiguity graphs feature set.
The kill assessment process is expressed by dividing these three classes, which indicate different situations: Pre Hit, Miss and Kill. Kill is an event that takes place in the order of instantaneous or milliseconds by its nature. For this reason, when the balance in the data set of the classes is supervised, the data density of the moment before the hit or the moment of the miss is much higher when compared to the data density of the moment of kill. For this reason, various methods that provide class balance were investigated and the training process was carried out with feature sets that provided class balance. SMOTE, ROS, RUS, Near-Miss, SMOTE-ENN, SMOTE-Tomek methods were used to provide class balance.
Kill assessment algorithms were tested by using unbalanced and balanced data sets as inputs, respectively. By comparing which method is more accurate and best in terms of performance and accuracy in making a correct kill decision by using adaboost, gradientboosting, decision tree, random forest, support vector machines, multi-layer perceptron from machine learning algorithms and neural networks and LSTM from deep learning algorithms detected.
When algorithm performances are analyzed, it was concluded that the Random Forest algorithm performed the most successful classification with a rate of 99 % in all three ROS applied data sets. It has been seen that ensuring class balance is a factor that increases performance in all classification algorithms. As a result of this thesis, it has been concluded that a successful kill assessment can be made by using the features extracted from the radar signals with artificial intelligence algorithms.İmha değerlendirme başlatılan bir angajman sonucunda ilgili tehdidin vurulup-vurulmadığı kararının verilebilmesi, başlatılan angajmanın başarılı olup olmadığının değerlendirilmesidir. Tehdit için belirtilen imha edildi-edilmedi bilgisi hem kullanıcı dikkatinin hem maliyetlerin hem de angajmanın doğru yönetilmesi için kritik önem ifade etmektedir. Bu tespit artık insan gözüyle yapılabilecek menzillerden ve büyüklüklerden çok uzaktır. İmha değerlendirmesinde, makine öğrenmesi ve derin öğrenme tekniklerinin kullanılmasıyla karar alma sürecinde kararlarının insan müdahalesinden bağımsız olarak verilmesi ve böylece hataların ve kaynak israflarının azaltılması hedeflenmektedir.
İmha değerlendirmesinin makine öğrenmesi ve derin öğrenme algoritmaları ile yapılmasına dair gerçekleştirilen bu çalışmada, gerçek dünyaya ait radar verilerine sahip olunmaması nedeniyle radar sinyallerini sentetik veri olarak üreten ve imha-ıskalama gibi fiziksel olayları simüle eden bir simülatör geliştirilmiştir. Ham radar verilerinin gürültüye ve aşırı uyumlamaya açık olması, eğitim sürecinde donanımın yetersiz kalması ve eğitim süresinin uzun sürmesi gibi dezavantajlar nedeniyle sınıflandırma algoritmalarına girdi olarak kullanımı uygun bulunmamıştır. Bu nedenle sentetik ham radar sinyallerinden öznitelik çıkarım işlemleri yapılarak algoritmalara bu öznitelikler girdi olarak sağlanmıştır. Bu öznitelik tipleri noksansız öznitelik seti, noksan öznitelik seti ve belirsizlik analizi öznitelik seti olmak üzere üçe ayrılmaktadır.
İmha değerlendirme işlemi Vurulma Öncesi, Iskalama ve İmha olmak üzere farklı durumları belirten bu üç sınıfa ayrılarak ifade edilmiştir. İmha durumu doğası gereği anlık ya da milisaniyeler mertebesinde gerçekleşen bir olaydır. Bu nedenle sınıflara ait veri setindeki denge gözetildiğinde vurulma öncesi anına ya da ıskalama anına ait veri yoğunluğu imha anına ait veri ile kıyaslandığında çok daha fazla olmaktadır. Bu sebeple sınıf dengesini sağlayan çeşitli yöntemler araştırılarak sınıf dengesinin sağlandığı öznitelik setleri ile eğitim işlemi gerçekleştirilmiştir. Sınıf dengesini sağlamak için SMOTE, ROS, RUS, Yakındakini Atma, SMOTE-ENN, SMOTE-Tomek yöntemleri kullanılmıştır.
Dengesiz ve dengeli hale getirilen veri setleri sırası ile girdi olarak kullanılarak imha değerlendirme algoritmaları test edilmiştir. Makine öğrenmesi algoritmalarından ada artırım, gradyan artırım, karar ağacı, rastgele orman, destek vektör makineleri, çok katmanlı algılayıcı, derin öğrenme algoritmalarından ise sinir ağları ve LSTM kullanılarak doğru bir imha kararının verilmesinde performans ve doğruluk açısından hangi yöntemin daha doğru ve en iyi çalıştığı kıyaslanarak saptanmıştır.
Performans analizlerine bakıldığında üç ayrı öznitelik seti için de ROS uygulanmış öznitelik setinin girdi olduğu rastgele orman algoritmasının %99 üzerinde doğruluk oranı ile en iyi sınıflandırmayı gerçekleştirdiği sonucuna varılmıştır. Sınıf dengesinin sağlanıyor olmasının tüm sınıflandırma algoritmalarında performansı artıran bir unsur olduğu görülmüştür. Bu tez sonucunda yapay zeka algoritmaları ile radar sinyalleri üzerinden çıkarılan öznitelikler kullanılarak başarılı bir şekilde imha değerlendirme yapılabileceği sonucuna ulaşılmıştır
Kurumsal Yönetimin Afrika'da Firmaların Finansal Performansına Etkisi: Ortak Hukuk (Common Law) Ülkelerinin Perspektifi
No full textThe main objective of this study is to examine the impact of corporate governance mechanisms on the financial performance of listed firms in Africa. Special emphasis was given to common law countries in Africa. This study used secondary data to analyze the relationship between corporate governance mechanisms and financial performance of 156 firms from 13 countries which include: Botswana Egypt, Ghana, Kenya, Malawi, Mauritius, Namibia, Nigeria, South Africa, Tanzania, Uganda, Zambia, and Zimbabwe, for the period of 7 years from 2013 to 2019, making a firm-year observation of 84 firms per country and total of 1,092 firm-year observations.
The independent variables used in this study are the comprehensive corporate governance index (CGI) and its four (4) sub-indexes namely; Board of Directors Sub-index, Board Committees Sub-index, Shareholders Right Sub-index, and Disclosure Sub-index. The CGI contains a total of 50 statements representing both the OECD Corporate Governance Principles and the most significant recommendations of the common law countries‟ code of best practice. The dependent variables that were employed in this study are Return on Assets (ROA) and Return on Equity (ROE). To control for omitted bias, Leverage, Firm Size, Capital-intensity Ratio, Firm‟s Age, and Secondary Listing were used as control variables.
The Panel regression analyses were used to analyze the data. Furthermore, to control for endogeneity, the dynamic GMM was used for the robustness check of the results. The results show that there is a significant positive relationship between corporate governance and financial performance of firms in Africa. Board composition and functions, board committee composition and independence, protection of shareholders' rights, and disclosure of relevant financial and non-financial information are also positive and significantly related to corporate financial performance in Africa. The study also finds that transparent disclosure of relevant information by firms in Africa has the highest positive effect on financial performance of firms compared to other corporate governance mechanisms.Bu çalıĢmanın temel amacı, kurumsal yönetim mekanizmalarının Afrika'daki borsaya kayıtlı Ģirketlerin finansal performansı üzerindeki etkisini incelemektir. Afrika'daki Ortak Hukuk ülkelerine özellikle önem verilmiĢtir. Bu çalıĢmada, Botsvana, Mısır, Gana, Kenya, Malavi, Moritiyus, Namibya, Nijerya, Güney Afrika Ülkesi, Tanzanya, Uganda, Zambiya ve Zimbabve dahil olmakla 13 ülkeden 156 Ģirketin kurumsal yönetim mekanizmaları ile finansal performansı arasındaki iliĢkiyi analiz etmek için 2013'ten 2019'a kadar olan 7 yıllık döneme ait ülke baĢına 84 Ģirket olmak üzere toplam 1.092 Ģirket yılı gözlemi toplanıp, araĢtırmada ikincil veriler kullanılmıĢtır.
ÇalıĢmada kullanılan bağımsız değiĢkenler, kapsamlı kurumsal yönetim endeksi (KYE) ve Yönetim Kurulu Alt Endeksi, Yönetim Kurulu Komiteleri Alt Endeksi, Pay Sahipleri Hakları Alt Endeksi ve Açıklama Alt Endeksi olamak üzere dört (4) alt endeksdir. KYE‟de, hem OECD Kurumsal Yönetim Ġlkelerini hem de Ortak Hukuk ülkelerinin en iyi uygulama kurallarının en önemli tavsiyelerini temsil eden toplam 50 öneri ibarettir. Bu çalıĢmada kullanılan bağımlı değiĢkenler, finansal performansın muhasebe ölçütleridir. Ġki muhasebe ölçütü kullanılmıĢtır, Bunlar; Aktif Kârlılığı (ROA) ve Özkaynak Kârlılığı‟dır (ROE). DıĢlanan yanlılığı (omitted bias) kontrol etmek için Kaldıraç, ġirketin Büyüklüğü, Sermaye Yoğunluğu Oranı, ġirketin YaĢı ve Ġkincil Borasada iĢlem Görme, kontrol değiĢkenleri olarak kullanılmıĢtır.
Panel regresyon analizleri, bağımlı değiĢkenler ile bağımsız değiĢkenler arasında pozitif veya negatif bir iliĢkinin olup olmadığını ve ayrıca iliĢkinin anlamlı olup olmadığını tespit etmek için kullanılmıĢtır. Ayrıca, içselliği kontrol etmek için, sonuçların sağlamlık kontrolü açısından dinamik GenelleĢtirilmiĢ Momentler Yöntemi (GMM) kullanılmıĢtır. ÇalıĢmada Afrika'daki Ģirketlerin kurumsal yönetim ile finansal performansı arasında önemli bir pozitif iliĢki bulunmuĢtur. Ayrıca, Yönetim kurulu yapısı ve iĢlevleri, kurul komitesinin oluĢumu ve bağımsızlığı, hissedarların haklarının korunması ve ilgili finansal ve finansal olmayan bilgilerin açıklanması, Afrika'daki kurumsal finansal performansla anlamlı ve önemli ölçüde pozitif iliĢkili olduğunu bulunmuĢtur. Son olarak, Afrika'daki Ģirketler tarafından ilgili bilgilerin Ģeffaf bir Ģekilde açıklanmasının, diğer kurumsal yönetim mekanizmalarına kıyasla Ģirketlerin finansal performansı üzerinde en yüksek olumlu etkiye sahip olduğunu bulunmuĢtur
Selectıve Amplıfıcatıon Of Plasmonıc Sensor Sıgnal For Cortısol By Use Of Gold Nanopartıcles
No full textCortisol is a steroid hormone released by the human body in response to psychological and physiological stress. Cortisol can affect almost every organ system such as nervous, immune, cardiovascular, respiratory, reproductive, musculoskeletal, and covering systems. Besides, cortisol is a biomarker for numerous diseases and plays an important role in regulating various physiological processes such as blood pressure, glucose levels and carbohydrate metabolism. It also plays an important role in homeostasis of the cardiovascular, immune, renal, skeletal and endocrine systems. The health effects of cortisol depend on how often the hormone circulates in the body. High or low level amount of cortisol production can cause various diseases in the body. Therefore, it is very important to develop an effective, sensitive and selective method for the detection of cortisol. In this study, a plasmonic sensor that can detect cortisol from artificial plasma, artificial urine and aqueous solutions with high sensitivity and selectivity was designed by using a combination of plasmonic sensor, molecular imprinting method and gold nanoparticles.
With this purpose; Three plasmonic sensors were prepared: cortisol imprinted N-metacroyl-(L)histidine methyl ester-gold nanoparticles- MIP-AuNP, NIP-AuNP prepared with the same recipe without cortisol imprinting and also cortisol imprinted MIP prepared with the same recipe without adding gold nanoparticles. After the size determination of the gold nanoparticles, each prepared plasmonic sensor was characterized by AFM, contact angle and FTIR-ATR spectrometry analyses. Concentration analyzes were performed with the MIP plasmonic sensor prepared without adding gold nanoparticles and the AuNP-MIP plasmonic sensor in order to examine the mechanism of action of AuNPs added to the structure in order to increase the plasmonic sensor response. In the light of the data obtained, it was observed that while the AuNP-MIP plasmonic sensor was able to analyze in real time with a correlation coefficient of 0.9744 between 0.01-100 ppb cortisol concentrations, the MIP plasmonic sensor was able to analyze in real time with a correlation coefficient of 0.9862 between 1-100 ppb cortisol concentrations. The LOD and LOQ values of the AuNP-MIP plasmonic sensor were calculated as 0.0082 and 0.027, and it was seen that the cortisol adsorpsion onto the AuNP-MIP plasmonic sensor fit to the Langmuir adsorption isotherm model. In addition, selectivity experiments were performed with AuNP-MIP, MIP and AuNP-NIP plasmonic sensors using clobetasol and fluticasone selected as competitor agents, and it was found that the AuNP-MIP plasmonic sensor was 6.26 and 6.11 times more selective than clobetasol and fluticasone, respectively. Also, the same competitor agents were applied to the AuNP-MIP and AuNP-NIP plasmonic sensors to determine the imprinting efficiency, and it was observed that the AuNP-MIP plasmonic sensor was 4.96 and 4.71 times more selective to the cortisol molecule than the AuNP-NIP plasmonic sensor. It was concluded that the AuNP-MIP plasmonic sensor was able to detect cortisol without any loss of performance in five consecutive reusability analysis. In addition, it has been observed that the AuNP-MIP plasmonic sensor can detect cortisol not only in aqueous media but also in complex media such as artificial plasma and artificial urine. Validation experiments were performed with high performance liquid chromatography (HPLC) studies.Kortizol, psikolojik ve fizyolojik strese tepki olarak insan vücudu tarafından salınan bir steroid hormonudur. Kortizol, sinir, bağışıklık, kardiyovasküler solunum, üreme, kas-iskelet, örtü sistemleri gibi hemen hemen her organ sistemini etkileyebilir. Bunun yanında kortizol, çok sayıda hastalık için bir biyobelirteçtir ve kan basıncı, glikoz seviyeleri ve kabohidrat metabolizması gibi çeşitli fizyolojik süreçlerin düzenlenmesinde önemli bir rol oynar. Ayrıca kardiyovasküler, immün, renal, iskelet ve endokrin sistemin homeostazında önemli bir rol oynar. Kortizolün sağlığa etkileri, hormonun vücutta ne sıklıkta dolaştığına bağlıdır. Kortizolün fazla veya az üretimi vücutta çeşitli hastalıklara neden olabilir. Bu yüzden kortizol tespitine yönelik etkin, duyarlı ve seçici bir yöntemin geliştirilmesi oldukça önemlidir. Bu çalışmada plazmonik sensör ile moleküler baskılama yöntemi ve altın nanopartiküller bir arada kullanılarak, yapay plazma, yapay idrar ve sulu çözeltilerden, kortizolü yüksek hassasiyet ve seçicilik ile tayin edebilen plazmonik bir sensör tasarlanmıştır. Bu amaç ile kortizol baskılanmış N-metakroil-(L)-histidin metil ester-altın nanopartiküller (MIP-AuNP), aynı reçeteyle hazırlanan kortizol baskılanmamış (AuNP-NIP) ve aynı reçeteyle hazırlanan altın nanopartikül eklenmeden kortizol baskılanmış (MIP) olmak üzere 3 adet plazmonik sensör hazırlanmıştır. Altın nanopartiküllerin boyut analizi yapıldıktan sonra hazırlanan her plazmonik sensör AFM, temas açısı ve FTIR-ATR spektrometre analizleri ile karakterize edilmiştir. Plazmonik sensör yanıtını yükseltmek amacı ile yapıya eklenen AuNP’lerin etki mekanizmasını incelemek için altın nanopartikül eklenmeden hazırlanan MIP plazmonik sensör ile AuNP-MIP plazmonik sensör arasında derişim analizleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen veriler ışığında plazmonik sensörün verdiği sinyal yanıtları karşılaştırılmıştır. AuNP-MIP plazmonik sensör 0.01-100 ppb kortizol derişimleri arasında 0.9744 korelasyon katsayısı ile gerçek zamanlı analiz yaparken MIP plazmonik sensör 1-100 ppb kortizol derişimleri arasında 0.9862 korelasyon katsayısı ile gerçek zamanlı analiz edebildiği gözlenmiştir. AuNP-MIP plazmonik sensörün LOD ve LOQ değerleri 0.0082 ve 0.027 olarak hesaplanmış ve AuNP-MIP plazmonik sensörün Langmuir adsorpsiyon izoterm modeline uyduğu görülmüştür. Bunu yanı sıra AuNP-MIP, MIP ve AuNP-NIP plazmonik sensörleri ile klobetazol ve flutikazon yarışmacı ajanları ile seçicilik deneyleri yapılmış ve AuNP-MIP plazmonik sensörün klobetazole ve flutikazona göre sırasıyla 6.26 ve 6.11 kat daha seçici olduğu görülmüştür. Ayrıca baskılama etkinliğini belirlemek için ise AuNP-MIP ve AuNP-NIP plazmonik sensörleri ile aynı yarışmacı ajanlar kullanılmış ve AuNP-MIP plazmonik sensörün kortizol molekülüne AuNP-NIP plazmonik sensöre göre 4.96 ve 4.71 kat daha seçici olduğu görülmüştür. AuNP-MIP plazmonik sensörün beş defa peşpeşe yapılan tekrar kullanılabilirlik analizinde herhangi bir performans kaybı olmadan kortizol tayin edebildiği sonucuna varılmıştır. Buna ek olarak AuNP-MIP plazmonik sensörün sadece sulu ortamda değil yapay plazma ve yapay idrar gibi karmaşık bir ortamda da kortizol tayin edebildiği görülmüştür. Validasyon çalışmaları yüksek performanslı sıvı kromatografi (HPLC) cihazı ile yapılmıştır
Acil Servise Başvuran Sepsis ve Septik Şok Tanili Hastaların Prognoz ve Mortalitelerinin Öngörülmesinde Laktat, Baz Defisiti ve Albuminin Beraber Değerlendirilmesi
No full textGür A, Co-Evaluation of Lactate, Bas Excess and Albumin as Predictor of Prognosis and Mortality for Patients with Sepsis and Septic Shock Admitted to the Emergency Department, Hacettepe University Faculty of Medicine, Thesis of Emergency Medicine. Ankara, 2022.
Purpose: Our aim in this study is to determine the benefits of serum lactate, albumin and base excess values in predicting prognosis and mortality in patients with sepsis or septic shock when evaluated together.
Methods: Our study is a retrospective observational study. The study included 217 patients over the age of 18 and with a SOFA score of 2 and above, who applied to the Adult Emergency Service of Hacettepe University Hospital. Lactate, albumin and base excess values of patients at admission, 24th hour and 48th hour were examined. Hospital mortality and 90-day mortality were calculated according to lactate, albumin and base excess values, and its usability in predicting prognosis and mortality was investigated.
Results: In 0-24-48th hour, low albumin values increases the mortality of sepsis patients in our study. While 0-48th hour lactate values do not affect the hospital mortality, high lactate value in the 24th hour increases the hospital mortality. High lactate values in 0-48th hours increases the 90-day mortality. Base excess values had no effect on hospital mortality and 90-day mortality. There was no effect of lactate, albumin and base excess values on mortality in patients with septic shock. When the mortality rates are analyzed according to the lactate clearance of patients with sepsis, hospital mortality increases only as 24-hours lactate clearance decreases. Alactic base excess has no effect on the mortality. While no significant AUC value was found for base excess in ROC analyzes; the AUC values of lactate and albumin are significant, but their sensivity is low since the AUC values found for lactate and albumin are below 0.70. In ROC analyzes for lactate clearance, the AUC value for 24-hour lactate clearance is significant, but the sensivity of the AUC value is low. The areas under the curve (AUC) were not statistically significant in the ROC analyzes for the alactic base excess.
Conclusions: Contrary to the literature, lactate, albumin and base excess were found to have low sensitivity in determining prognosis and mortality in our study. When factors that may affect serum lactate, albumin and base excesss (such as chronic liver diseases, chronic kidney diseases, metformin use) are excluded, the values of these biomarkers in determining mortality in sepsis and septic shock decrease.Gür A, Acil Servise Başvuran Sepsis ve Septik Şok Tanili Hastaların Prognoz ve Mortalitelerinin Öngörülmesinde Laktat, Baz Defisiti ve Albuminin Beraber Değerlendirilmesi, Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi, Acil Tıp Uzmanlık Tezi. Ankara, 2022.
Amaç: Bu çalışmadaki amacımız sepsis veya septik şok ön tanılı hastalarda serum laktat, albumin ve baz defisiti değerlerinin kombine değerlendirildiklerinde prognoz ve mortalite öngörmedeki faydalarını saptayabilmektir.
Gereç ve yöntem: Çalışmamız retrospektif gözlemsel bir çalışmadır. Çalışmaya Hacettepe Üniversitesi Hastanesi Erişkin Acil Servisine başvuran 18 yaş üstü ve SOFA skoru 2 ve üzeri olan 217 hasta dahil edilmiştir. Hastaların başvuru, 24. saat ve 48. saat laktat, albümin ve baz defisiti değerleri incelenmiştir. Laktat, albümin ve baz defisiti değerlerine göre hastane mortalitesi ve 90 günlük mortalite hesaplanarak prognoz ve mortalite öngörmede kullanılabilirliği araştırılmıştır.
Sonuç: Çalışmamızda sepsis hastalarında 0-24-48. saat albümin değerlerindeki düşüklük mortaliteyi arttırmaktadır. 0-48. saat laktat değerleri hastane mortalitesini etkilemezken, 24. saat laktat değerindeki yükseklik hastane mortalitesini arttırmaktadır. 0-48. saat laktat değerlerindeki yükseklik 90 günlük mortaliteyi arttırmaktadır. Baz defisiti değerleri hastane mortalitesi ve 90 günlük mortalite üzerine etkisi bulunmamıştır. Septik şoktaki hastalarda laktat, albümin ve baz defisiti değerlerinin mortalite üzerine etkisi saptanmamıştır. Sepsis hastalarında laktat kleransına göre mortaliteler incelendiğinde sadece 24 saatlik laktat kleransı azaldıkça hastane mortalitesi artmaktadır. Alaktik baz defisitinin mortalite üzerinde etkisi yoktur. Laktat, albümin ve baz defisiti için yapılan ROC analizlerinde baz defisiti için anlamlı AUC değeri saptanmazken, laktat ve albümin için saptanan AUC değerleri 0.70’in altında olduğu için ayırt edicilikleri düşüktür. Laktat kleransı için yapılan ROC analizlerinde 24 saatlik laktat kleransı için AUC değeri anlamlıdır ancak eğri altında kalan alanın ayırt ediliciliği düşük bulunmuştur. Alaktik baz defisiti için yapılan ROC analizlerinde eğri altında kalan alanlar (AUC) istatistiksel olarak anlamlı saptanmamıştır.
Tartışma: Çalışmamızda literatürün aksine laktat, albümin ve baz defisitinin prognoz ve mortalite belirlemede duyarlılıkları düşük bulunmuştur. Serum laktat, albümin ve baz defisitini etkileyebilecek faktörler (kronik karaciğer hastalıkları, kronik böbrek hastalıkları, metformin kullanımı gibi) dışlandığında bu biyobelirteçlerin, sepsis ve septik şokta mortalite belirlemedeki değerleri de azalmaktadır
Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri için Makine Öğrenmesi Temelli Bireyselleştirilmiş Bilgisayarlı Test Uygulamasının Geliştirilmesi
No full textThis study highlights adaptive tests in a computer environment that offered individual differences. MMPI, which has 13 factors and 566 items and an important place in personality tests, has been studied in this context. Data were collected from 970 people over the age of 18 to decrease the number and duration of items and make the test more efficient.
In CAT performed with machine learning, entropy values for item selection, entropy discordance error for the cutpoint at test termination, Bayesian Classifier was used for classification. In addition, Parallel Analysis was used to determine the unidimensionality, and KR-20 analyzes were used for reliability.
To determine the classification accuracy, the 95% case belonging to the posterior probability class in the leave one out a method in the training-test sets for machine learning was determined as the best. Entropy, a measure of disorder in a given data set was calculated and the highest entropy value was given to the participant as the first item.
To evaluate the practicality of the CAT, the test lengths of the paper-pencil application and the CAT were compared, and it was found that it decreased between 85%-92% in all subscales. The classifications are at a reasonable level with an error rate of 0,05, and the highest classification value was reached in the L subscale. The limitations of the classic measurement tool in terms of practicality can be accomplished with the CAT, which allows more efficiency by producing comparable results.Bu araştırmada, birey farklılığını temel alan ve bireylere özgü test imkanı sunan bilgisayar ortamında bireye uyarlanmış, testler üzerinde çalışılmıştır. Bu kapsamda kişilik testlerinde önemli bir yere sahip olan 13 faktör ve 566 maddeden oluşan Minnesota Çok Yönlü Kişilik Envanteri (MMPI) kullanılmıştır. Mevcut envanterin madde sayısını ve uygulama süresini azaltarak daha kullanışlı bir hale getirilmesi amaçlanmıştır. Araştırma verisi, farklı yaş gruplarından oluşan 970 yetişkinden çevrimiçi ortamda toplanmıştır.
Makine öğrenmesi kullanılarak gerçekleştirilen Bireyselleştirilmiş Bilgisayarlı Test (BBT) uygulamasında madde seçimi için entropi değerleri, test sonlandırmada kesme noktası için entropi uyumsuzluğu hata değerleri, sınıflandırma için ise Bayes Sınıflandırıcı kullanılmıştır. Ayrıca alt testlerin tek boyutluluğu için Paralel Analiz ve güvenirliği için KR-20 güvenirlik analizlerinden faydalanılmıştır.
Sınıfsal doğruluğun tespiti için makine öğrenmesine sunulan eğitim-test setlerinde Birini Dışarıda Tut yöntemindeki %95 sonsal olasılık sınıfına ait olma durumu veri seti için en iyi yöntem olarak belirlenmiştir. Belirli bir veri setindeki düzensizlik ölçüsü olan entropi, BBT uygulaması kapsamında hesaplanmış, en yüksek entropi değerine ait madde bireye ilk olarak sunulmuştur.
BBT uyarlamalı MMPI uygulamasının kullanışlılığının değerlendirilmesi için kağıt-kalem uygulaması ile BBT uygulaması test uzunlukları karşılaştırılmış, tüm alt testlerde madde sayısının %85-%92 arasında azaldığı tespit edilmiştir. BBT uyarlamalı MMPI uygulamasının kağıt-kalem uygulamasıyla eşdeğerliğinin incelenmesi amacıyla her alt test için sınıflama doğrulukları incelenmiştir. Veri seti çerçevesinde yapılan sınıflama doğruluğu sonuçlarında sınıflamanın 0,05 hata oranıyla iyi bir seviyede olduğu, en yüksek sınıflama değerinin L alt testinde gerçekleştiği sonucuna ulaşılmıştır. Kağıt-kalem temelli ölçme aracının kullanışlılık konusundaki sınırlıklarının üstesinden eşdeğer sonuçlar üreterek daha kullanışlı olmasına olanak sağlayan BBT uygulamasıyla gelinebileceği sonucuna varılmıştır
Teachers’ Vıews And Experıences On Mıddle School Englısh Language Teachıng Currıculum Accordıng To Posner’s Currıculum Types
No full textThis study was conducted to investigate the middle school English language teaching curriculum based on English teachers’ views and experiences according to five concurrent curricula defined by Posner. Employing phenomenological research design, the study was conducted with 9 middle school English teachers in 2020-2021 academic year in Kırşehir. The study group was determined by criterion sampling method and the data obtained through the semi-structured interview form were analyzed by descriptive analysis. As a result of data analysis, 6 major themes were determined. The findings indicated that few teachers did not examine the curriculum while others did once, they had both positive and negative views about the official curriculum; English teachers did not apply the curriculum exactly in terms of language skills, teaching-learning and assessment process, they used the mother tongue more intensively and experienced difficulties in terms of lesson hours, lack of materials and the low level of students’ readiness; there are dimensions neglected in respect to null curriculum, speaking and writing skills were not practiced and measured, authentic materials and alternative assessment tools were not used; teachers gave both positive and negative messages, but also faced obstacles to the delivery of hidden curriculum messages; teachers included limited extra-curriculum activities; there were both positive and negative views about the applicability of the official curriculum during distance education and this process caused differences. It is expected that the results obtained in the light of these findings will contribute to the improvement of the curriculum and making them more applicable.Bu araştırma, Posner’ın beş program türüne göre İngilizce öğretmenlerinin görüş ve deneyimleri odağında ortaokul İngilizce dersi öğretim programının incelenmesi amacıyla yürütülmüştür. Nitel araştırma yöntemlerinden fenomenoloji deseni ile yürütülen araştırma, 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Kırşehir ili Merkez ilçesindeki devlet okullarında görev yapan ve ölçüt örnekleme yöntemiyle belirlenen toplam 9 ortaokul İngilizce öğretmeninin gönüllü katılımıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırmacılar tarafından geliştirilen yarı yapılandırılmış görüşme formu yoluyla toplanan veriler, betimsel analiz ile çözümlenmiştir. Veri analizi sonucunda “Resmi Program”, “Uygulanan Program”, “İhmal Edilen Program”, “Örtük Program”, “Ekstra Program” ve “Uzaktan Eğitim Süreci” olmak üzere toplam 6 tema belirlenmiştir. Bulgularda, resmi program boyutunda öğretmenlerin bir kısmının öğretim programını incelemediği, diğerlerinin ise bir defa incelediği, programa ilişkin hem olumlu hem olumsuz görüşlerin olduğu; uygulanan program boyutunda dil becerileri, öğretme-öğrenme ve ölçme-değerlendirme süreci bakımından resmi program ile uygulanan program arasında uyuşmazlık olduğu, iletişimde ana dilin daha yoğun kullanıldığı, ders saati, materyal yetersizliği ve öğrencilerin hazırbulunuşluk düzeyinin düşük olması bakımından zorluklar deneyimlendiği; ihmal edilen program boyutunda öğretmenlerin resmi programa dahil edilmeyen beklentilerinin olduğu, konuşma ve yazma becerilerinin uygulanmadığı, öğretme-öğrenme sürecinde otantik materyal kullanılmadığı, ölçme-değerlendirme sürecinde konuşma ve dinleme becerilerinin ölçülmediği ve alternatif ölçme araçlarının kullanılmadığı; örtük program boyutunda olumlu ve olumsuz mesajlar verildiği ancak örtük program mesajlarının verilmesine yönelik engellerle karşılaşıldığı; ekstra program boyutunda programı desteklemeye yönelik sınırlı düzeyde etkinliklere yer verildiği; uzaktan eğitim sürecinde ise resmi programın uygulanabilirliğine ilişkin hem olumlu hem olumsuz görüşlerin olduğu ve sürecin farklılıklar meydana getirdiği tespit edilmiştir. Bu bulgular ışığında elde edilen sonuçların, öğretim programlarının iyileştirilmesi ve daha uygulanabilir hale getirilmesi bakımından katkı sağlaması beklenmektedir
Hatıratlar Işığında Suriye-Filistin Cephesi
No full textUÇAR, Muhammed. The Syrian-Palestinian Front According to Memories, Master Thesis, Ankara, 2022.
The Syrian-Palestinian Front became a field of struggle, as a result of which the Ottoman Empire was liquidated and the foundations of the modern Middle East were laid. Also, the Ottoman Empire suffered the greatest and devastating defeat in the First World War here, and eventually had to withdraw from the war by signing an armistice. Due to this importance, the commanders working at the front have published their memories of this front for various reasons and purposes. In this study, 18 memoirs of Mülazım-ı Evvel (First Lieutenant) and with commanders in the top ranks; evaluated by using external criticism, comparison and conjuncture analysis methods. Using Fernand Braudel's time classification, memoir writing was accepted as an event within the "short time" classification and its understanding was evaluated within a larger and more meaningful time period called “conjuncture”. The aim of the study is to shed light on the logistics problem and the dispatch-administration debates at the front through the analyzed memoirs. As a result of these evaluations, the logistics problem was described from the perspective of the military elite and its reasons were revealed. In addition, different ideas and narratives at the point of administration were compared. The narrative of the military elite cannot be explained using only military terminology, each commander as a person at the same time; It has been tried to show that he was under the influence of his cultural environment, traumas and currents of popular ideas, and that this effect spread to his works and management style.UÇAR, Muhammed. Hatıralar Işığında Suriye-Filistin Cephesi, Yüksek Lisans Tezi, Ankara, 2022.
Suriye-Filistin Cephesi, neticesinde Osmanlı İmparatorluğu’nun tasfiye edildiği ve modern Ortadoğu’nun temellerinin atıldığı bir mücadele alanı olmuştur. Yine Osmanlı İmparatorluğu I. Dünya Savaşı’ndaki en büyük ve yıkıcı yenilgiyi burada almış, nihayetinde mütareke imzalayarak savaştan çekilmek mecburiyetinde kalmıştır. Bu ehemmiyetine binaen, cephede görev yapan komutanlar çeşitli vesile ve amaçlarla bu cepheye dair hatıralarını neşretmişlerdir. Bu çalışmada Mülazım-ı Evvel (Üsteğmen) ve mafevki olan rütbelerdeki komutanlara ait 18 hatırat; dış tenkit, mukayese, konjonktür analizi metotları kullanılarak değerlendirilmiştir. Fernand Braudel’in zaman tasnifi kullanılarak, hatırat yazımı “kısa zaman” tasnifi içerisinde bir olay olarak kabul edilmiş ve anlaşılabilmesi için “konjonktür” adı verilen daha geniş ve anlamlı bir zaman dilimi içerisinde değerlendirilmiştir. Çalışmanın amacı incelenen hatıratlar üzerinden cephedeki lojistik problemine ve sevk-idare tartışmalarına ışık tutabilmektir. Bu değerlendirmeler sonucunda, askeri elitin gözünden lojistik problemi tasvir edilmiş ve sebepleri ortaya konulmuştur. Ayrıca, sevk-idare noktasındaki farklı fikirler ve anlatılar mukayese edilmiştir. Askeri elitin anlatısının sadece askeri terminoloji kullanılarak izah edilemeyeceği, her bir kumandanın aynı zamanda bir şahıs olarak; kültürel çevresinin, travmaların ve popüler fikir cereyanlarının etkisinde kaldığı ve bu etkinin eserlerine ve sevk-idare tarzına sirayet ettiği gösterilmeye gayret edilmiştir
The Investıgatıon Of Items Measurıng Hıgh-Level Thınkıng Skılls In Terms Of Student Score And Score Relıabılıty
No full textThe aim of this study is to evaluate the answers given by the 8th grade students to the open-ended and multiple-choice items determined according to the 5th, 6th, 7th and 8th grade mathematics course achievements, which measure high-level thinking skills according to Bloom's taxonomy, by four raters according to the scoring keys. is the examination of reliability between raters. For this purpose, PISA questions applied in 2006 and 2012 were used. The suitability of the selected PISA questions for the Bloom taxonomy levels and the 5th, 6th, 7th and 8th grade mathematics course outcomes was determined by the researcher, and expert opinion was taken for their suitability. After receiving expert opinions, open-ended and multiple-choice questions with the same question root were applied to 8th grade secondary school students in the Polatlı district of Ankara in the 2020-2021 academic year at certain time intervals. Analytical rubric and holistic rubric prepared by the researcher were given to raters to use during scoring. Reliability estimations were made according to Classical Test Theory and Generalizability Theory of the scores obtained as a result of scoring the raters using rubrics. The items answered by the students were scored by four volunteer mathematics teachers according to analytical and holistic scoring keys. In the analysis of the data, while the reliability was determined according to the Classical Test Theory, the Pearson correlation and Cronbach Alpha (α) coefficients were calculated with SPSS 25. According to the Generalizability Theory, the G coefficient and the percentage of total variance explanation were calculated with the Edu-G 6.1 program. As a result of the analysis, the correlation between the answers given by the students to the open-ended and multiple-choice items was found at a low level. According to Classical Test Theory and Generalizability Theory, the consistency between the scores obtained as a result of scoring open-ended items according to the analytical rubric and the scores obtained as a result of scoring them according to the holistic rubric was found to be at a high level.Bu araştırmanın amacı, ortaokul 8.sınıf öğrencilerinin Bloom taksonomisine göre üst düzey düşünme becerilerini ölçen 5., 6., 7. ve 8. sınıf matematik dersi kazanımlarına göre belirlenen açık uçlu ve çoktan seçmeli maddelere verdiği cevapların dört puanlayıcı tarafından puanlama anahtarlarına göre puanlaması sonucunda puanlayıcılar arası güvenirliğin incelenmesidir. Bu amaçla 2006 ve 2012 yıllarında uygulanan PISA soruları kullanılmıştır. Seçilen PISA sorularının Bloom taksonomi düzeyleri ve 5., 6., 7. ve 8. sınıf matematik dersi kazanımlarına uygunluğu araştırmacı tarafından belirlenmiştir ve uygunluk için uzman görüşü alınmıştır. Uzman görüşleri alındıktan sonra 2020-2021 eğitim-öğretim yılında Ankara’nın Polatlı ilçesindeki 8.sınıf ortaokul öğrencilerine aynı soru köküne sahip açık uçlu ve çoktan seçmeli sorular belirli zaman aralıklarıyla uygulanmıştır. Araştırmacı tarafından hazırlanmış analitik puanlama anahtarı ve bütünsel puanlama anahtarı, puanlayıcılara puanlama sırasında kullanmaları için verilmiştir. Puanlayıcıların puanlama anahtarları kullanarak puanlaması sonucunda elde edilen puanların Klasik Test Kuramı ve Genellenebilirlik Kuramı’na göre güvenirlik kestirimleri yapılmıştır. Öğrencilerin cevaplandırdıkları maddeler gönüllü olan dört matematik öğretmeni tarafından analitik ve bütünsel puanlama anahtarlarına göre puanlanmıştır. Verilerin analizinde, Klasik Test Kuramı’na göre güvenirlik belirlenirken, Pearson korelasyon, Cronbach Alfa (α) katsayıları SPSS 25 ile hesaplanmıştır. Genellenebilirlik Kuramına göre G katsayısı ve toplam varyans açıklama yüzdesi Edu-G 6.1 programı ile hesaplanmıştır. Yapılan analizler sonucunda öğrencilerin açık uçlu ve çoktan seçmeli maddelere verdikleri cevaplar arasındaki korelasyon düşük düzeyde bulunmuştur. Klasik Test Kuramı ve Genellenebilirlik Kuramına göre, açık uçlu maddelerin analitik puanlama anahtarına göre puanlanması sonucu elde edilen puanlar ile bütünsel puanlama anahtarına göre puanlanması sonucu elde edilen puanlar arasındaki tutarlılık yüksek düzeyde çıkmıştır