Portal of Scientific Journals of UEU
Not a member yet
1968 research outputs found
Sort by
7 eta 9 urte tarte haurren xurgatze-ohitura ez-nutritiboak eta maloklusioaren azterketa Debabarrenako ESIan
Full text linkIntroduction: A normal occlusion allows the right chewing function, in harmony with the musculoskeletal apparatus. The growth of the skull and face and the pattern of occlusion have a genetic effect. Malnourished suction habits may unbalance muscle forces, the position of teeth, the relationship between bows and their shape, and consequently alter the growth of the mouth and face.
Methods: . Within the Child Dental Care Programme of the Department of Health of the Basque Government, a cross-sectional study of children aged 7 to 9 has been carried out. With regard to non-nutritional suction habits, the aim is to know the prevalence of malocclusions and to determine whether there is any statistical significance between children with non-nutritional suction habits and children who do not have nutritional suction habits or who have abandoned them before the age of three.
Results: Non-nutritional absorption habits are pacifier and/or teat absorption and digital absorption. If we stretch over time, from the age of 3, we can see the previous open bite, the atypical swallowing, the cross-bite, the outgoing and the breathing of the mouth, among others. There is a relation between the habits of sucking without food and the malocclusions studied. The most aggressive habit is to suck your finger.
Conclusions: It is important to prevent malocclusions by informing parents of the harmful effect of these habits on the development of the skull and face.Sarrera: Oklusio normal batek funtzio murtxikatzaile egokia ahalbidetzen du, aparatu muskulueskeletikoarekin harmonian. Garezurraren eta aurpegiaren hazkundeak eta oklusio-ereduak eragin genetikoa dute. Elikadurarik gabeko hurrupatze-ohiturek desorekatu egin ditzakete muskulu-indarrak, hortzen posizioa, arkuen eta haien formaren arteko erlazioa, eta, ondorioz, aldatu egiten dute aho-aurpegiaren hazkundea.
Metodoak: Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailaren Haurren Hortzak Zaintzeko Programaren barruan, 7 eta 9 urte bitarteko haurren zeharkako azterketa egin da. Elikadurarik gabeko hurrupatze-ohiturei dagokienez, maloklusioen prebalentzia ezagutu nahi da, eta hurrupatze ez-nutritiboko ohiturak dituzten haurren eta hurrupatze nutritiboko ohiturarik ez duten edo hiru urte bete baino lehen ohitura horiek utzi dituzten haurren artean esanahi estatistikorik dagoen zehaztu.
Emaitzak: Xurgatzeko ohitura ez-nutritiboak txupetea eta/edo tetina xurgatzea eta xurgatze digitala dira. Denboran luzatuz gero, 3 urtetik aurrera, aurreko hozkada irekia, irensketa atipikoa, hozkada gurutzatua, irtengunea eta ahoko arnasketa ikus ditzakegu, besteak beste. Elikadurarik gabeko hurrupatze-ohituren eta aztertutako maloklusioen artean lotura dagoela ikusten da. Ohitura oldarkorrena hatza xurgatzea da.
Ondorioak: Garrantzitsua da maloklusioak prebenitzea, gurasoei garezurraren eta aurpegiaren garapenean ohitura horiek duten eragin kaltegarriaren berri emanez
Farmakologia eta Terapeutikaren inguruko GrAL aukerak: ikuspegi bibliografikotik esperimentalera
Full text linkFarmakologia eta Terapeutika arloetan interesa duten ikasleentzat, hainbat gaixotasunen tratamendu farmakologikoan oinarritutako gradu-amaierako lanak (GrAL) egiteko aukera eskaintzen dut, bai ikuspegi bibliografikotik bai ikuspegi esperimental edo mistotik.
Euskal Herriko Unibertsitatean (EHU) irakasle eta ikertzaile naizenetik (2021), hainbat GrAL zuzentzeko aukera izan dut Farmazia eta Medikuntza eta Erizaintza fakultateetan. Gaur egun, nire irakaskuntza eta ikerkuntza-egoitza Medikuntza eta Erizaintza Fakultatean aurkitzen da, Farmakologia sailean, konkretuki.
Nire zuzendaritzapean egin daitezkeen lanen ildo bateragarriak Farmakologia eta Terapeutika dira. Beraz, orain arte zuzendutako lanek gaixotasun ezberdinen terapeutika farmakologikoan dihardute, eta hauen helburuak tratamendu ezberdinen eraginkortasun edota segurtasun-ezaugarriak aztertzearekin zerikusia daukate.
Lan bibliografikoek egitura antzekoa izaten dute. Lehenik, gaixotasunaren aurkezpen klinikoa eta fisiopatologia lantzen dira, hauek ezagutzea ezinbestekoa baita tratamendu farmakologikoen ituak ulertzeko. Geroago, estrategia terapeutiko ezberdinak aurkezten dira, bai klinikan abian daudenak bai garatzen ari direnak. Azkenik, estrategia terapeutikoen ezaugarri farmakologikoetatik abiatuta, hauen eraginkortasun edota segurtasun klinikoari buruzko informazioa jorratzen da, lanaren helburuen arabera.
Orokorrean, lan bibliografiko hauek gizakian egindako ikerketetan oinarritzen dira, batez ere entsegu klinikoetan, berrikuspen sistematikoetan eta meta-analisietan. Hala ere, testuinguru honetan, lan preklinikoak ere aipa daitezke, izan ere, garatzen ari diren farmako berriak oraindik alor preklinikoan egon daitezke. Era berean, segurtasunari buruzko informazio zehatza, adibidez kartzinogenia edo teratogenia ebidentziak, batzuetan datu preklinikoetan bakarrik aurkitzen dira.
Honekin, ikasleek hainbat konpetentzia zehatz eta transbertsal eskuratzen dituzte osasun-zientzien formazioan. Konpetentzia hauek testuinguru jakinetan dagoen informazioa bilatu eta ulertzearekin lotuta daude, baita informazio-iturri fidagarriak eta ez-fidagarriak bereiztearekin ere. Hau beharrezkoa da lanaren proposamen egoki bat aurkezteko orduan, ikerketaren paziente ituak bilatzeko, konparatuko diren esku-hartzeak zehazteko eta emaitzak aztertzeko eta laburbiltzeko. Jakina, hau guztia, ondoren, formatu egokian idatzi eta aurkeztu beharko da, GrAL-ak eskaintzen dituen konpetentzien eskurapena bermatzeko.
Nire gidaritzapean GrAL esperimentalak proposatzea ere posible da, baita GrAL mistoak ere. Azken hau, emaitza esperimental batetik abiatuta, lan bibliografiko bat garatzean datza. Lan esperimentalak egiteko orduan, nire ikerketa-ildoek mielina-galera edo sustantzia zuriaren anomaliak agertzen diren garuneko gaixotasunei buruzko farmakologia esperimental eta terapeutikoari buruzko lanak burutzeko aukera ematen dute. Horretarako, gure laborategian eredu zelularrak, baita animalien edo gizakien garun-ehunak ere erabiltzen ditugu. Izan ere, azken urteotan, oligodendrozitoen leinuko zelulen garapen eta funtzioan lisosoma-bideek duten garrantzia aztertzen dugu, mielina-galera edo sustantzia zuriaren anomaliak dituzten gaixotasunen tratamendurako itu terapeutiko berriak proposatzeko asmoz.
Interesik baduzu edo informazio gehiago eskuratu nahi baduzu, jar zaitez nirekin harremanetan
Gradu-amaierako lana Hematologia Zerbitzuan
Full text link
End of grade project at the Hematology Service.Professor Jose Ramon Furundarena Salsamendi and Izaskun Zeberio Etxetxipia, at the Hematology Service at Donostia University Hospital, give the opportunity to lead two degree completion projects a year.After the students of 5th year have asked us to do the end of grade work, we hold a meeting at the end of the course. If there are four but more requirements for the completion of the End of Grade Project in that year, we agree to do so by mutual agreement with four students on the basis of subject matter and interest.If there was no agreement, we would choose by lot the four students.José Ramón de Furundarena proposes topics of hematology laboratory or of non-oncological hematology: diagnostic, hemostasia and blood bank.Izaskun Zeberio, on the other hand, addresses issues of oncological hematology: leukaemia, myelodisplastic syndrome, lymphoma, myeloma, hematopoietic transplant and cellular therapy projects.The ways in which the end of grade is developed can be very varied and are agreed with the student: bibliographic reviews, study of cohorts of patients with hematological pathology at Donostia Hospital, revisions and proposals for clinical protocols, information material for patients, etc.A schedule is agreed at the beginning of the course and at least a monthly coordination meeting is held with each student.In addition, different coordination meetings will be held to complete the work, depending on the work and the student.The student is given the opportunity to present the results of the work at a congress of hematology and to the hematology service.In addition to the result, we place great value on the path that the student takes in the process, on the attitude and creativity that he or she exposes.Urtean bina gradu-amaierako lan zuzentzeko aukera ematen dugu Jose Ramon Furundarena Salsamendi eta Izaskun Zeberio Etxetxipia irakasleok, Donostia Unibertsitate Ospitaleko Hematologia Zerbitzuan.
Bosgarren ikasturteko ikasleek gradu-amaierako lana egiteko eskaera egin ondoren, bilera bat egiten dugu kurtso bukaeran. Urte horretan lau eskaera baino gehiago badaude, gaien eta interesaren arabera, zein lau ikaslerekin egitea adosten dugu.
Adostasunik ez balego, zozketaz aukeratuko genituzke gradu-amaiera lana Hematologian egiteko lau ikasleak.
Jose Ramon Furundarenak laborategiko gaietan edota hematologia ez onkologikoan oinarrituriko gradu-amaierako lanak proposatzen ditu; alegia, diagnostikoa, hemostasia eta odol-bankua sailetako gaiak.
Izaskun Zeberiok, aldiz, hematología onkologikoko gaiak jorratzen ditu; alegia, leuzemiak, sindrome mielodisplasikoa, linfomak, mielomak, transplante hematopoietikoa eta terapia zelularrari dagozkion proiektuak.
Gradu-amaierako lanak garatzeko moduak anitzak izan daitezke eta ikasleekin adosten dira: errebisio bibliografikoak, patología hematologikoa duten Donostia Ospitaleko paziente-multzoen azterketa, asistentzia- protokoloen azterketa eta proposamenak, pazienteentzat informazio materiala, eta abar.
Ikasturte hasieran kronograma bat adosten da eta, gutxienenez, hilean behin koordinazio bilera bat egiten da ikasle bakoitzarekin.
Horretaz gain, lanaren eta ikaslearen arabera, lana osatzeko koordinazio bilerak egiten dira.
Lanen emaitzak hematologia-biltzarren batean eta Hematologia Zerbitzuan aurkezteko aukera ematen zaie ikasleei.
Emaitzez gain, garrantzi handia ematen diogu ikasleek prozesuan zehar egiten duten bideari eta daukaten jarrera eta sormenari
Estimulazio fisiologikoaren erantzun elektrokardiografiko eta ekokardiografikoa Bilbo-Basurtu ESIko pazienteetan
Full text linkSarrera
Taupada markagailuen bidezko bihotz-estimulazio artifizialaren beharra gero eta prebalenteagoa da gizartearen zahartzearekin batera. Estimulazio hau lortzeko hainbat teknika joan dira garatzen, eskuineko bentrikuluaren apexetik egiten den ohiko estimulaziotik hasita ezker adarraren estimulazio fisiologikora arte. Azken urteetan argitaratu diren zentro handien ikerketen emaitzak kontutan izanik, estimulazio fisiologikoa birsinkronizazio terapia ordezkatzeko terapia modura gailenduz doa zentro askotako praktika klinikoan, bai bihotz gutxiegitasuna edo disfuntzioa duten pazienteetan bai estimulazio portzentaje altua izango dutela aurreikusten den pazienteetan (batez ere gazteak badira), ohiko estimulazioak sor dezakeen funtzioaren galera ekiditeko.
Helburuak
Helburu nagusia Bilbo-Basurtu ESIan ezker adarraren estimulazio fisiologikoa ezarri zaien pazienteen ezaugarri klinikoak, elektrokardiografikoak eta ekokardiografikoak aztertzea izan da, baita berauen bilakaera ezagutzea ere.
Material eta metodoak
2021 eta 2024ko iraila artean Bilbo-Basurtuko ospitalean teknika praktikatu zaien eta gutxienez 6 hilabetetako jarraipena zuten pazienteen kohorte atzera begirako ikerketa behatzaile burutu da. Guztira 163 paziente aztertu dira (71 emakume eta 92 gizon, bataz besteko adina 71,5 ± 11 urte) bi taldetan banatuta, batetik bihotz-gutxiegitasunagatik edota bradikardia eta disfuntzioa izanik estimulaziorako indikazioa dutenak (birsinkronizazio terapiako indikazio luketenak), eta bestetik, bradikardiagatiko (bihotz funtzio normalarekin) indikazioa dutenak. Pazienteen aldagai kliniko, elektrokardiografiko eta ekokardiografikoak aztertu dira, bai ezarpen aurretik bai ezarpen ostean. Lortu diren datuekin, kasu bakoitzean zegokion analisi estatistikoa burutu da.
Emaitzak
Bataz besteko jarraipena 546 egunetakoa izan da (DE 349). Jarraipenean QRSaren estutze esanguratsua, ezker bentrikuluaren diametroaren (DTDVI) murrizketa eta ezker bentrikuluaren funtzioaren (FEVI-aren) hobekuntza esanguratsua ikusi da (p<0,01). Bi azpitaldeen analisiari dagokionez, birsinkronizazio terapiaren ordez ezarritako pazienteek (BG indikazioa 1 irudian) hobekuntza nabariagoa izan dute aurrez aipaturiko 3 parametroetan. Bradikardigatik ezarritako pazienteetan aldiz ez da aldagai hauen aldaketa esanguratsurik ikusi, nahiz eta estimulazio portzentaje (pacing %) baxuagoa izan duten. Era berean, egiturazko aldaketak nabarmenagoak izan dira indikazioa bihotz gutxiegitasuna izan denean.
5. Ondorioak
Gure seriean, ezker adarraren estimulazio fisiologikoa aldagai elektrokardiografiko eta ekokardiografikoen hobekuntzarekin lotzen da indikazioa birsinkronizazio terapiaren ordezko teknika denean. Hobekuntza hau ez da hain esanguratsua indikazioa brakikardia denean. Emaitza hauek bat datoz argitaratuta dauden beste ikerketekin
Arreta ez jartzearen ikaskuntza: inhibizio latentearen neurketa
No full textThis work aims to validate a latent inhibition task (a video game) with human participants. Latent inhibition (LI) is a phenomenon that indicates the obstruction or slowing down of associative learning, which occurs when a stimulus is pre-exposed without any effect, leading to the learned inattention to such stimuli. It involves learning not to pay attention to events or stimuli that repeatedly appear without consequence. While learning not to pay attention, or LI, can facilitate cognitive processes, it has also been suggested that LI deficiency can have certain benefits. The aim of this experimental work was to collect data that could be useful in understanding attention capacity and associative learning. The task produced positive results, both in the perception of the presence or absence of the effect, and in the detection of different levels of LI; that is, it distinguished varying degrees within the effect.Lan honetan, giza parte-hartzaileekin egindako inhibizio latenteko ataza bat (bideojoko bat) baliozkotuko da. Inhibizio latente (IL) izeneko fenomenoak zera adierazten du, ondoriorik ez duen estimulu baten aurreazalpenak ondoren eragingo duen ikaskuntza asoziatiboaren oztopatzea edota moteltzea. Horren bitartez, modu errepikatuan ondoriorik gabe agertzen diren gertakari edota estimuluei arreta ez jartzen ikasten da. Arreta ez jartzen ikastea edota ILa lagungarria izan daiteke prozesamendu kognitiboentzat, baina ILaren urritasunak onurak ere izan ditzakeela adierazi da. Lan esperimental honekin arreta-gaitasunaren eta ikaskuntza asoziatiboaren inguruko ezagutza sakontzeko baliagarriak izan daitezkeen datuak jasotzeko ataza lortu nahi da. Atazak emaitza positiboak lortu ditu, bai efektuaren presentzia edo gabezia hautematean, bai ILaren tarte diferentzial bat detektatzean, hau da, efektuaren barruan maila desberdinak bereiztean
Laburpenaren ebaluaziorako proposamena LHn eta unibertsitatean
No full textIt is crucial for teachers to develop strong summarising skills at each level of study in order to guide their work effectively. However, this need is often overlooked. To address this, it is important to implement summarising strategies and assess students’ performance. By analysing their results, we can determine the expected summarising skills at each level. This study examines the summarising skills of primary school and university students. We evaluate and compare the summaries of 40 students and classify them according to their quality. In addition, we analyse the summarising process by observing the students’ approaches. The results highlight key areas for improvement at different levels of education and reveal significant differences between primary and university students. This research provides insights into the development of summarising skills, helping teachers to refine their teaching methods and better support students in mastering this essential skill.Ikasleek ikasketa-maila bakoitzean izan beharreko laburpen-gaitasuna ondo zehaztuta izatea oso garrantzitsua da irakasleak ikasleak ulertu duena sakontasunez jakiteko eta feedback egokia emateko; tamalez, beharrizan horri ez zaio behar bezala erantzuten. Horri buelta emateko, laburpenak lantzeko proposamenak egiteaz gain, nahitaezkoa da proposamen horiekin ikasleek nola jardun duten ondo aztertzea eta emaitzak biltzea, horrek emango baitigu ikasleek ikasketa-maila bakoitzean laburpenak biltzen dituen trebetasunetan izan beharreko maila zehazteko bidea. Lan honen helburua da Lehen Hezkuntzako eta unibertsitateko ikasleen laburpengaitasuna aztertzea. Horretarako, 40 ikasleren laburpenak, azken produktuak, ebaluatu eta alderatu ditugu, eta kalitatearen arabera sailkatu. Bestetik, laburpen-prozesua ere ebaluatu dugu, ikasleek laburpenak egitean gauzatzen dituzten eragiketak behatuz. Emaitzei dagokienez, esan dezakegu bi etapetan laburpen-gaitasuna lantzeko zenbait arlo identifikatu ditugula, eta alde nabarmena egon dela maila bateko eta besteko ikasleen laburpenen artean
Emakume kristauek idatzitako latin-literatura, Perpetuatik Rosvitara
No full textMost of the Latin texts that have survived from Antiquity and the Middle Ages are written by men; however, at that time also a few women had the opportunity to write, as a few testimonies make clear. Regarding the texts written in Latin by ancient Roman women that is to say, not Christian—, the Basque translation of all the testimonies we preserve is available since 2022; as for the works of Christian women, the Basque translation of Egeria’s Itinerarium (4th century) was published in 2022, and has just been published Hrotsvitha’s dramatic work (10th century). This paper aims to present some Latin texts written by Christian women from Antiquity to the 10th century; thus, not only does it provide the Basque community with those texts, but it also helps determine the place of Egeria’ and Hrotsvitha’s works within the contemporary Latin literature written by Christian women.Gizonek idatzi zituzten Antzinatetik eta Erdi Arotik heldu zaizkigun latinezko testu gehienak; hala ere, zenbait lekukotasunek argi uzten dute emakume gutxi batzuek ere izan zutela idazteko aukera garai horietan. Antzinateko emakume erromatarrek —alegia, ez kristauek— latinez idatzitako testuei dagokienez, heldu zaizkigun pasarte guztien euskarazko itzulpena daukagu eskura 2022tik; emakume kristauen lanei dagokienez, IV. mendean Egeriak idatzitako Ibilbidearen euskarazko itzulpena argitaratu zen 2022an eta, 2024an bertan, X. mendean Rosvitak ondutako teatro-lanena kaleratu da. Artikulu honetan, Antzinatetik X. mendera arte emakume kristauek latinez idatzi zituzten zenbait testuren berri ematen dut; hala, testu horiek euskal komunitatearen eskura jarri ez ezik, emakume kristauek idatzitako latin-literaturaren barruan Egeriaren eta Rosvitaren lanek zer leku duten zehazten ere laguntzen du artikulu honek
Gabriel Arestiren gogoeta estetikoak garaiko filosofiarekin hizketan
No full textGabriel Aresti's poetic legacy has long been of interest to research. In this article, however, we will pay attention to the most philosophical aspect of the author, by examining his texts in prose. Both the articles and the author's speeches about the social poet, speaker of his people, immerse us in the field of aesthetics. They are also resources that allow us to identify the philosophical influences of the time, to revive the dialogue between poetry and philosophy, and to enrich Aresti's intellectual contribution.Gabriel Arestiren ondare poetikoa ikerketaren interesgune izan da aspalditik. Artikulu honetan, baina, egilearen alderdi filosofikoenari emango diogu arreta, prosaz idatzitako testuen azterketaren bidez. Herriaren bozgorailu den poeta sozialari buruzko autorearen artikuluek zein hitzaldiek estetikaren esparruan murgiltzen gaituzte. Halaber, garaiko eragin filosofikoak ere identifikatzeko aukera ematen diguten baliabideak dira, poesiaren eta filosofiaren arteko elkarrizketa berpizteko eta Arestiren ekarpen intelektuala aberasteko ere balio dutenak
Bideojokoak euskaraz: utopiatik errealitatera
No full textMost young people play video games, but the offer in Basque is quite scarce. Still, there are more and more games every year. This paper will describe the steps taken by the academy and the industry in favour of Basque video games. By looking for strong points, we will find weak points too. Based on the latter, future lines of research will be proposed. The ultimate goal is to ensure the use for the Basque language in audiovisual media.Gazte gehienek bideojokoetan jokatzen dute, baina euskaraz oso eskaintza eskasa dago. Hala ere, urtero hazten doa. Artikulu honetan, akademiak zein industriak euskarazko bideojokoen alde eman dituzten aurrerapausoak deskribatuko ditugu. Indarguneak bilatuz, ahulguneak ere aurkituko ditugu, eta horietatik abiatuz, etorkizunerako ikerketa lerroak proposatuko ditugu. Azken helburua da euska-raren erabilera ikus-entzunezkoetan bermatzea
Bakardadeak pertsona nagusien osasun fisiko eta psiko-emozionalarekin duen harremanaren azterketa
No full textLoneliness is a subjective experience in perceiving the network of human relationships and although it can appear at any time in the life cycle, older people are more vulnerable. The scientific literature has pointed out the relationship between health problems and loneliness, but there is less knowledge about the relationship between the feeling of loneliness and the health of the elderly, even more so in elderly people living in residential care than in those living in the community. Therefore, a cross-sectional descriptive study has been carried out to find out the relationship between loneliness and physical and psycho-emotional health in people over 60 years of age in the context of Bizkaia and Gipuzkoa. It is observed that loneliness is related to functional status, increasing the degree of dependency in older people in the community and in residential care. Feeling lonely was also associated not only with anxiety and depression, but also with a worse perception of quality of life, being more evident in women than in men.Bakardadea giza harremanen sarea hautemateko esperientzia subjektiboa da eta bizi zikloko edozein momentutan agertu daitekeen arren pertsona nagusiak zaurgarriagoak dira. Literatura zientifikoan osasun arazoek bakardadearekin duten erlazioa adierazi da baina urriagoa da bakardade sentimenduak nagusien osasunarekin duen loturari buruzko ezagupena, are gehiago egoitza eremuan bizi diren nagusietan komunitatean bizi direnetan baino. Hortaz, 60 urte edo gehiagoko nagusietan bakardadea sentitzeak osasun fisiko zein psiko-emozionalarekin duen harremana ezagutzeko zeharkako azterlan deskribatzailea burutu da Bizkaia eta Gipuzkoako testuinguruan. Bakardadeak egoera funtzionalarekin harremana duela ikusi da, komunitate zein egoitzako nagusietan dependentzia maila areagotuz. Bakarrik sentitzea antsietatearekin eta depresioarekin ez ezik, bizi kalitatearen pertzepzio okerragoa izatearekin lotu da, emakumeetan gizonetan baino nabarmenagoa izanik