Portal of Scientific Journals of UEU
Not a member yet
1968 research outputs found
Sort by
Ekitatea eta tratu berdintasuna Gizarte Zerbitzuen Euskal Sisteman. Etxez Etxeko Laguntza zerbitzuaren kasu azterketa
No full textThe aim of this study was to analyse whether equity and equal treatment is guaranteed in the care offered by the Basque Social Services System; the Home Help Service was analysed in 9 municipalities in the Basque Autonomous Community. Although the service is available in all the municipalities, significant differences exist in the conditions set by each locality. It is therefore necessary to identify the differences and to deepen their reasons. The findings show that variations in the provision of the service derive more from the capacity and willingness of each municipality than from local needs. In this way, this paper aims to make a clarifying contribution to the further analysis of the impact of social services provided under different conditions on the organisation of care.Ikerketa honen helburua Gizarte Zerbitzuen Euskal Sistemak eskaintzen duen arretan ekitatea eta tratu berdintasuna bermatzen diren aztertzea izan da; zehazki, Etxez Etxeko Laguntza zerbitzua EAEko 9 udalerritan aztertuta. Zerbitzua EAEko herri guztietan eskaintzen da, baina alde nabariak daude herri bakoitzak zehaztutako baldintzen artean. Beraz, ezinbestekoa da ezberdintasunak identifikatu eta horien arrazoietan sakontzea. Ikerketak frogatutzat ematen du herrien artean zerbitzuaren eskaintzan dauden ezberdintasunek lekuan lekuko beharrei erantzuteko baino gehiago, udal bakoitzaren gaitasun eta borondatearen arabera sortu direla. Hala, Gizarte Zerbitzuen arreta baldintza ezberdinetan jasotzeak zaintzaren antolaketan duen eragina aztertzen jarraitzeko ekarpen argigarriak egin nahi ditu lan honek
Etxebizitza-sektorearen bilakaera Sobietar Batasuneko hirietan: kommunalkatik bloke prefabrikatuetara
No full textThis paper aims to study the evolution of urban housing throughout the history of the Soviet Union. Despite some allusion to the rural world, the development of sovkhoz, kolkhoz, and other agrarian residential forms have not been addressed. Similarly dacha or holiday homes held by some Soviets outside the cities have been excluded. The work has been done using secondary sources.
After a brief presentation of the historical context, especially the economic one, the work is divided into two periods: from the revolution to the death of Stalin, in which the kommunalkas were the main type of housing; and from the beginning of the reforms by Khrustchev to the dissolution of the Soviet Union, the period in which the prefabricated family houses prevailed. The organization of the construction sector and the types of housing have been mainly analyzed. Finally, the work ends with a section about the housing allocation process.Artikulu honen helburua da Sobietar Batasunaren historian zehar hirietako etxebizitzek izandako bilakaera aztertzea. Landa-munduari aipamenen bat egin arren, sovkhoz, kolkhoz eta bestelako nekazaritza-bizitokien bilakaera ez da landu. Hein berean datxa edo sobietar zenbaitek hirietatik kanpo zituzten oporretarako etxebizitzak ere baztertu dira. Lana bigarren mailako iturriak erabiliz osatu da.
Testuinguru historikoa, bereziki ekonomikoa, landu ostean, lana bi epealditan banatuta dago: iraultzaren unetik Stalinen heriotzara artekoa, zeinean kommunalkak izan ziren etxebizitza mota nagusia, eta Khrustxovek erreformak hasi zituenetik Sobietar Batasuna desegin artekoa, etxe prefabrikatu familiarrak nagusitu ziren garaia. Eraikuntza-sektorearen antolaketa eta etxebizitza motak landu dira batez ere. Azkenik, lana etxebizitzen esleipen moduari buruzko atal batekin amaitzen da
NZ-hitz anizkunak euskaraz: lehen hurbilketa bat
No full textthis paper studies a distinctive typological property that the Basque language shares with other languages: multiple wh-questions, questions that have more than one interrogative pronoun. These are the aims of the article: to do a synthesis about what different authors have said regarding multiple wh-questions; to explain different accounts that experts have on multiple wh-questions; finally, analyze the survey I conducted to know whether people agreed or disagreed with the experts’ opinion,and the results obtained.Artikulu honek euskarak munduko beste hizkuntzekin partekatzen duen bereizgarri tipologiko bat aztertzen du: galdetzaile anitzeko egiturak, hau da, NZ-hitz bat baino gehiago dituzten galderak. Saio honen xedeak honakoak dira: autore desberdinek NZ-galdetzaile metatuko galderen inguruan esan dutenaren sintesia egitea; honekin batera, adituek egin dituzten proposamenetan aurkitzen diren desberdintasunak argitzea; eta azkenik, adituek defendatzen dutena berretsi edo ezeztatzeko burutu nuen galdetegia eta jasotako emaitzak azaltzea
Tadarida teniotis saguzar buztanluzearen dieta Iberiar Penintsulan
No full textTadarida teniotis is an insectivorous bat which hunts in wide-ranging aeroespace. In order to study its diet, faecal samples collected from three colonies in the Iberian Peninsula (Lérida, Segovia and Huelva) were genetically analysed. 1107 prey species belonging to 16 orders were identified in the overall diet, 106 of which formed the core diet. The most consumed order was Lepidoptera (moths) and the most consumed species were Arhopalus ferus (Coleoptera) and Rhodometra sacraria (Lepidoptera). Even so, significant differences in diet composition were detected between the different colonies and between the different seasons. In conclusion, the diet of T. teniotis varies according to insect availability.Tadarida teniotis aeroespazio zabalean ehizatzen duen saguzar intsektujalea da. Orain arte dieta inguruan egindako azterketetan sakontzeko asmoz, Iberiar Penintsulako hiru kolonien (Lleida, Segovia eta Huelva) azpian bildutako gorotzak analisi genetikoen bidez aztertu ziren. Orohar dietan 1107 harrapakin espezie identifikatu ziren, 16 ordenatakoak, horietatik dietan oinarrizkotzat jo zirenak 106 espezie. Gehien kontsumitutako ordena Lepidoptera izan zen (sitsak) eta gehien kontsumitutako espezieak Arhopalus ferus (koleopteroa) eta Rhodometra sacraria (lepidopteroa) izan ziren. Baina dietaren konposizioan desberdintasun esanguratsuak detektatu ziren lekutik lekura eta sasoika, T. teniotis-en dieta intsektu-eskuragarritasunaren arabera aldatzen bait
Adimen Artifiziala Erosotasunera Bideratuta: Zorabioaren Iragarpena Sistema Txertatu batean
No full textThis work explores the development of a motion sickness prediction system on an embedded platform. The system is based on the ESP32 microcontroller and acquires real-time data from the vehicle’s CAN bus, GPS, and IMU sensors. The acquired data is processed using a CatBoost machine learning model to predict the probability of motion sickness. The model is optimized for efficient implementation on resource-constrained embedded systems, employing dynamic model management and the BIN format. The results demonstrate that the system is effective, achieving fast inference times and optimized memory usage. Future work will focus on the integration of actuators and the improvement of model performance.Lan honek sistema txertatu batean zorabioa iragartzeko sistema baten garapena aztertzen du. Sistema, ESP32 mikrokontrolagailu batean oinarritzen da, eta ibilgailuaren CAN busetik, GPS eta IMU sentsoreetatik datuak eskuratzen ditu denbora errealean. Eskuratutako datuak, CatBoost ikaskuntza automatikoko eredu baten bitartez prozesatzen dira, zorabioaren probabilitatea iragartzeko. Eredua optimizatu da baliabide mugatuko sistema txertatuetan eraginkortasunez inplementatzeko, ereduen kudeaketa dinamikoa eta BIN formatua erabiliz. Emaitzek sistema eraginkorra dela erakusten dute, inferentzia-denbora azkarra eta memoriaren erabilera optimizatua lortuz. Etorkizuneko lanetan, eragingailuak integratzea eta ereduaren errendimenduaren hobetzea izango dira helburuak
Hiperestentsio egoeran Kretazeoko karbonatozko plataformetan emandako ingurumen-aldaketak (Euskokantauriar Arroa)
No full textCarbonate platforms play a crucial role in understanding past environmental changes, as they preserve evidence of marine ecosystem variations. In the platforms that developed within the Basque-Cantabrian Basin between 125 and 100 million years ago, researchers have identified a significant increase in carbonate sediment of microbial origin, along with anomalous enrichments of glauconitic minerals. These anomalies suggest notable shifts in sedimentary and diagenetic environments. This study aims to investigate the origin of these anomalies and the associated environmental changes. To achieve this, field work and laboratory analysis will be carried out to investigate the relationship between the geological processes that may have occurred in the basin and these anomalies.Lurraren historiako ingurumen aldaketak ulertzeko karbonatozko plataformak garrantzi handikoak dira, hauek ekosistema itsastarren aldaketen aztarnak gordetzen dituztelako. Euskokantauriar arroan duela 125-100 milioi urte bitartean garatu ziren plataformetan, jatorri mikrobianoa duen karbonatozko sedimentuaren bat-bateko ugaritzea eta glaukonita izeneko mineralen aberastasun anomaloak identifikatu dira. Horiek ingurune sedimentario eta diagenetikoan aldaketak egon zirela iradokitzen dute. Ikerketa honek anomalia horien jatorria eta ingurugiro-baldintzen aldaketak aztertzea du helburu. Horretarako, landa-lana eta laborategiko analisiak gauzatuko dira, arroan gertatutako prozesu geologikoek anomalia horiekin izan dezaketen harremana sakonago ulertzeko
METTL1 metilasaren eragina gaixotasun autoimmuneen garapenean
No full textThe study of RNA modifications and their role in the development of autoimmune diseases has gained significant attention in recent years. However, their precise impact on disease pathogenesis remains largely unknown. Among these modifications, m7G methylation, catalyzed by the enzyme METTL1, has been implicated in various autoimmune diseases. Nonetheless, its specific effects on type 1 diabetes and celiac disease have yet to be fully elucidated. In this study, we investigate the role of METTL1 in the development and pathogenesis of these two autoimmune conditions. Our findings highlight the dysregulation of METTL1, which is upregulated in patients with celiac disease and downregulated in pancreatic beta cells exposed to inflammatory cytokines and viral infections.RNA eraldaketek gaixotasun autoimmuneen garapenean duten eragina geroz eta ikertuagoa da, baina oraindik patogenian duten inplikazioa ez dago guztiz argi. METTL1 entzimak katalizatutako m7G metilazioa hainbat gaixotasun autoimmuneekin lotu dira, baina honen eragina 1 motako diabetesean eta eritasun zeliakoan ez da oraindik ikertu. Ikerketa honetan METTL1ak bi gaixotasun hauen garapenean eta patogenian izan dezakeen eragina aztertu dugu. Orokorrean, gure emaitzek METTL1en desregulazioa azpimarratzen dute, METTL1 gainadierazita baitago eritasun zeliakoa pariatzen duten pazienteetan eta azpiadierazita infekzio birikoen edo hantura zitokinen eraginez zelula beta pankreatikoetan
Landare errupikolen populazioen egonkortasuna eta klimaren aldakortasunaren aurreko erresistentzia
No full textHere, we reviewed the survival patterns and population dynamics of plants growing on vertical cliffs and compared them to other plants with similar life forms that grow on the ground. To this end, we have used two main sources, MONITO and COMPADRE, to collect 243 populations of 134 plant species. Demographic studies have shown that rupicolous plants have higher survival rates, more stable population dynamics, and are closer to demographic equilibrium than plants in other habitats. We also found that the distance to equilibrium and temporal stability of the population correlated with the postseedling stages. The results of this work suggest that plants living in vertical cliffs have a greater ability to cope with climatic variability than those living in other habitats.Ikerketa honetan harkaitz-pareta bertikaletan bizi diren hainbat espezieen populazio-dinamikak aztertu eta ondo garatutako lurzoruetan hazten diren espezieen dinamikekin alderatu ditugu. Horretarako, MONITO eta COMPADRE datu-baseetatik 134 espezieen 243 populazio bildu ditugu. Azterketa demografikoek agerian utzi dute landare errupikolek beste habitatetako landareek baino biziraupen-tasa altuagoak eta populazio-dinamika egonkorragoak dituztela, baita oreka demografikotik gertuago daudela ere. Gainera, populazioaren orekak eta egonkortasunak plantulen osteko etapekin korrelazioa duela aurkitu dugu. Lan honen emaitzek iradokitzen dute, habitat arrokatsuetan bizi diren landareek lurzoru garatuetan bizi direnek baino gaitasun handiagoa dutela aldakortasun klimatikoari aurre egiteko
Ongarri organiko eta mineralarekin ongarritutako patata laborearen N2O isuriak eta sentsore optikoen bidezko nitrogenoaren diagnosi nutrizionala
No full textImproper application of agricultural nitrogen adversely affects the environment. For example, emissions of nitrous oxide (N2O), which has a huge impact on climate change. Utilizing optical sensors, the nutritional nitrogen status in potato plants (Solanum tuberosum L.) has been investigated to enable more precise application of nitrogen doses as needed. Equipment such as the Rapidscan, ceptometer, and SPAD have been employed to analyze the normalized difference vegetation index (NDVI), leaf area index (LAI), and chlorophyll content. Basal application was conducted on chicken manure (170 kg N ha-1) and inorganic blending (10-18-24+2,5 MgO; 100 kg N ha-1), while top-dressing was conducted on different doses of N: 0, 41, 81 and 122 kg N ha-1 with calcium ammonium nitrate (NAC 27%), an inorganic commercial product. Basal application was found to have the greatest impact on potato yield, favoring blending application over chicken manure (38 tha-1 vs. 31 t ha-1). Yield values had the most significant association with LAI and NDVI, from the early stages of growth. There was no significant difference in N2O emissions between the treatments, although the highest emission was found in the plots where chicken litter was applied (319 μg N2O m-2 h-1), just a few days after basal fertilization. Furthermore, it was not able to reach the maximum yield values obtained with the mineral mixture. NDVI index, which provides information on the nutritional diagnosis of the crop, can be used to adjust the dose of surface fertilization and estimate production.Nekazaritzako nitrogenoaren erabilera okerrak, inpaktu negatiboa du ingurumenean. Horien artean, klima aldaketan inpaktu handia duen oxido nitrosoaren (N2O) isuriak. Sentsore optikoen bidez, landarearen nitrogenoaren egoera nutrizionala aztertu da patata landarean (Solanum tuberosum L.), momentuan behar duen dosia, zehatzago aplikatzeko helburuz. Rapidscan, zeptometro eta SPAD neurgailuak erabili dira, normalizatutako ezberdintasun begetazio-indizea (NDVI), hosto-azaleraren indizea (LAI) eta klorofila edukia aztertzeko, hurrenez-hurren. Hondoko ongarriketan oilo-zirina (170 kg N ha-1) eta ongarri minerala (10-18-24+2,5 MgO; 100 kg N ha-1) aplikatu ziren. Azaleko ongarriketan aldiz, nitrato amoniko kaltzikoa (NAC %27) aplikatu zen dosi ezberdinetan: 0, 41, 81 eta 122 kg N ha-1. Hondoko ongarriketa izan zen patataren ekoizpenean gehien eragin zuen faktorea, ongarri mineralaren mesedetan 38 t ha-1, oilo-zirinarena 31 t ha-1 zen bitartean. Ekoizpen balioek, LAI eta NDVI indizeekin eduki zuten loturarik esanguratsuena, hazkuntzaren hasierako faseetatik gainera. N2O isurietan ez zen tratamenduen arteko ezberdintasunik egon, nahiz eta oilo-zirina aplikatutako partzeletan aurkitu zen isuririk altuena (319 μg N2O m-2 h-1) hondoko ongarritzearen egun gutxietara. Gainera, ez zen gai izan, ongarri mineralari esker lortutako ekoizpen-balio maximoetara iristeko. NDVI indizeak, laborearen diagnosi nutrizionalari buruzko informazioa ematen digunez, azaleko ongarriketako dosia doitzeko eta ekoizpena estimatzeko erabil daiteke
Protisto parasitoek anfipodoetan eragindako disrupzio endokrinoa eta beren eragina itsas baliabide biologikoen osasunean eta kutsaduraren efektu biologikoen ebaluaketan
No full textAmphipods form one of the most abundant and diverse groups of crustaceans worldwide. Given their ecological significance, ubiquity, small size, and sensitivity to various toxic substances, they are widely used as sentinels of pollution effects. Like most organisms, amphipods can be parasitized by viruses, bacteria, and protists. Among the protists, we find microsporidians and ascetosporeans, which can infect tissues involved in hormonal development, causing a ‘natural’ endocrine disruption in the host, which would have the potential to imàit the health of marine biological resources and to interfere with pollution effects monitoring programmes. Herein, we characterize these two pathogen lineages that infect common amphipods of the Bay of Biscay and investigate their role as “natural” feminizing agents.Anfipodoek, mundu osoko krustazeo-talde ugarienetako eta anitzenetako bat osatzen dute. Duten garrantzi ekologikoa, nonahikotasuna, tamaina txikia eta hainbat substantzia toxikorekiko sentikortasuna dela eta, kutsaduraren efektuen zentinela gisa erabili ohi dira. Anfipodoak ere, izaki gehienak bezala, birusez, bakterioz eta protistoz parasitatuta egon daitezke. Protistoen artean baditugu mikrosporideoak eta aszetosporak. Horiek, ostalariaren gonadak infekta ditzakete disrupzio endokrino “naturala” eraginez, itsas baliabide biologikoen osasunean eta kutsaduraren efektuen monitorizazio programen gain eragina eduki dezakeena. Hemen, Bizkaiko Golkoko anfipodoak infektatzen dituzten bi protisto leinu hauek ezaugarritu eta berezko agente feminizatzaile gisa duten papera ikertzen dugu