Teologia i Moralność
Not a member yet
618 research outputs found
Sort by
Oczekiwania pracowników socjalnych wobec samorządu lokalnego w realizacji usług na rzecz rodzin zagrożonych. Badania małopolskie
No full textThe article presents the results of a study conducted in 2025 among social workers in the Małopolska region. The main aim of the research was to identify their expectations toward local governments in the implementation of social services for at-risk families. The core research problem was formulated as the following question: What are the expectations of social workers toward local government in the context of performing social work-related tasks? The study is situated within the context of social work as a key component of local social policy, human resource management, and the social security system.A quantitative method (CAWI) was applied, involving 312 respondents – employees of Social Services Centers and Social Welfare Centers. The findings revealed that the most significant expectations concern increased funding, simplification of administrative procedures, psychological support, and professional training. The main barriers identified in social work practice were bureaucracy, low wages, and work overload. The article highlights the need for reforming the management system of social assistance, taking into account the voices of practitioners – social workers – as crucial actors in shaping local policies that support families in crisis.Artykuł przedstawia wyniki badań przeprowadzonych w 2025 roku wśród pracowników socjalnych w województwie małopolskim, których głównym celem było rozpoznanie oczekiwań wobec samorządu lokalnego w zakresie realizacji usług społecznych dla rodzin zagrożonych. Główny problem badawczy sformułowano jako pytanie: jakie są oczekiwania pracowników socjalnych wobec samorządu w kontekście wykonywania zadań z zakresu pracy socjalnej? Badania osadzono w kontekście pracy socjalnej jako kluczowego komponentu lokalnej polityki społecznej, zarządzania zasobami ludzkimi oraz systemu bezpieczeństwa socjalnego. Zastosowano metodę ilościową (CAWI), obejmującą 312 respondentów – pracowników Centrum Usług Społecznych i Ośrodków Pomocy Społecznej. Wyniki wykazały, że najistotniejsze oczekiwania dotyczą zwiększenia finansowania, uproszczenia procedur administracyjnych, wsparcia psychologicznego oraz szkoleń zawodowych. Zidentyfikowano również główne bariery w pracy socjalnej: biurokrację, niskie wynagrodzenie oraz przeciążenie obowiązkami. Artykuł podkreśla konieczność reformy systemu zarządzania pomocą społeczną, uwzględniającej głos praktyków – pracowników socjalnych, jako istotnych aktorów lokalnej polityki wspierającej rodziny w kryzysie
100 lat Apostolstwa Chorych
No full textReview:
Antoni Bartoszek. 2024. Apostolstwo Chorych. 100-letnie doświadczenie duchowe. Podstawy teologiczne. Perspektywy pastoralne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, ss. 546.Recenzja:
Antoni Bartoszek. 2024. Apostolstwo Chorych. 100-letnie doświadczenie duchowe. Podstawy teologiczne. Perspektywy pastoralne. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego, ss. 546
Relacje i komunikacja wewnątrzrodzinna. Artykuł recenzyjny
No full textThe purpose of this review is to present Wiesław Sikorski’s book in the context of other publications on intrafamily communication. The author presents the most important factors responsible for good and poor relationships within families, identifying the causes of conflict and proven methods for resolving them. Presenting therapeutic approaches, he emphasizes the importance of effective communication between family members, both verbally (including metaphorically) and through body language. This is an excellent read not only for those professionally helping families (educators, psychologists, social workers, psychotherapists), but also for anyone wishing to better understand and learn the principles of well-functioning families.Celem recenzji jest zaprezentowanie książki Wiesława Sikorskiego, na tle innych publikacji w zakresie komunikacji wewnątrzrodzinnej. Autor recenzowanej pracy przedstawił najważniejsze czynniki odpowiedzialne za dobre i złe relacje w rodzinie, wskazując przyczyny konfliktów oraz sprawdzone sposoby ich łagodzenia. Prezentując działania terapeutyczne, akcentuje problematykę skutecznej komunikacji między członkami rodziny, zarówno przy użyciu słów (także w formie metafor), jak i mowy ciała. Jest to znakomita lektura nie tylko dla osób profesjonalnie pomagających rodzinom (pedagogów, psychologów, pracowników socjalnych, psychoterapeutów), ale również dla wszystkich, którzy pragną lepiej zrozumieć i poznać zasady dobrego funkcjonowania rodziny
Sprawozdanie z XII edycji „Marian Rusecki Memorial Lectures” – „Via ethica w dobie moralnego zagubienia” (12-13 marca 2025 r.)
No full textZurück zum Menschen. Radykalizm wybranych motywów etyki środowiskowej jako wyraz kondycji współczesnego człowieka
No full textThe article presents selected, extreme motives of ethical and environmental reflection. Research – conducted from a phenomenological perspective – indicates their insufficient axiological grounding and leads to the conclusion that biocentric equality is neither empirically given nor coherent in the ontological horizon. The concept of the equal inbred value of all organisms (and sometimes all beings) turns out to be a biocentric axiom that forms the foundation for the ideological project of radical environmental ethics. It includes, among others, questioning traditional ethics, the concept of new humanism and anthropomorphization of nature and is intended to provide an intellectual basis for practical ecological activity. Such an extreme ethical-environmental variant de facto reveals both the confusion of modern man and the imperative to return to classical anthropological solutions.Artykuł prezentuje wybrane, skrajne motywy refleksji etycznośrodowiskowej. Badania – prowadzone w perspektywie fenomenologicznej – wskazują na ich niedostateczne aksjologiczne ugruntowanie i prowadzą do wniosku, że równość biocentryczna nie jest ani dana doświadczalnie jako troska o postprzyrodę, ani też koherentna w horyzoncie ontologicznym. Koncepcja równej wartości wsobnej wszystkich organizmów (a niekiedy wszystkich bytów) okazuje się aksjomatem biocentrycznym tworzącym fundamenty dla ideologicznego projektu radykalnej etyki środowiskowej. Obejmuje on m.in. zakwestionowanie tradycyjnej etyki, koncepcję nowego humanizmu czy antropomorfizację przyrody i stanowić ma intelektualną podstawę do praktycznej aktywności ekologicznej. Taki skrajny wariant etycznośrodowiskowy de facto odsłania zarówno zagubienie współczesnego człowieka, jak i imperatyw powrotu do klasycznych rozstrzygnięć antropologicznych
Młodzież wobec katolickiej moralności małżeńsko-rodzinnej. Analiza ilościowa w kontekście przemian religijności
Get PDFThe main subject of this study is the analysis of high school students’ opinions on Catholic norms of marital and family morality. The sociological analyses presented are based on the results of a nationwide social survey conducted between 2022 and 2023 among students in the first and fourth grades of secondary schools. Analyses of morality were conducted in the context of the transformations in religiosity, which often influence attitudes towards values. In light of the research, it can be concluded that deviations from traditional Catholic marriage and family morality are so significant that there is almost a revolution in this dimension. Many young Poles perceive themselves as creators rather than recipients of moral values and norms.Głównym przedmiotem niniejszego opracowania jest analiza opinii młodzieży szkolnej na temat katolickich norm moralności małżeńsko-rodzinnej. Podstawą prezentowanych analiz socjologicznych są wyniki ogólnopolskiego sondażu społecznego, zrealizowanego w latach 2022-2023 wśród młodzieży ze szkół ponadpodstawowych z klas pierwszych i czwartych. Analizy dotyczące moralności zostały przeprowadzone w kontekście przemian religijności, która często warunkuje postawy wobec wartości. W świetle przeprowadzonych badań można stwierdzić, że odchylenia od tradycyjnej, katolickiej moralności małżeńsko-rodzinnej są tak znaczne, że w tym wymiarze zachodzi niemal rewolucja. Wielu młodych Polaków czuje się bardziej kreatorami niż adresatami wartości i norm moralnych
Wolność i opcja podstawowa
Get PDFThe theory of “fundamental option” or “fundamental freedom” constitutes an important theme in contemporary moral theology, a theme criticized in John Paul II’s encyclical Veritatis Splendor. Under this theory, it is almost impossible for a person to commit a mortal sin, that is, a sin that turns the agent against God and deprives him of sanctifying grace. This central conception governing this theory is that such a sin must involve an ex-press turning of one’s entire self (or will) away from God. However, within the limitations of space and time and the finitude of human nature, such a complete turning against God is diffi cult to conceive. This paper argues that the issue of sin is misconceived and that the philosophical premise of a fundamental disposition of one’s freedom is not tenable. Sin is a theological category and must be grasped in theological terms. The paper turns to Pope Saint John Paul II’s Encyclical Dominum et Vivifi cantem, which proposes that sin is revealed by and properly understood in terms of the crucifi xion of Christ. The paper concludes with some reflections on those who were directly involved in the crucifixion.Teoria „fundamentalnej opcji” lub „fundamentalnej wolności” stanowi ważny temat we współczesnej teologii moralnej, temat skrytykowany w encyklice Jana Pawła II Veritatis splendor. Zgodnie z tą teorią prawie niemożliwe jest popełnienie grzechu śmiertelnego, to znaczy grzechu, który zwraca człowieka przeciwko Bogu i pozbawia go łaski uświęcającej. Główną koncepcją rządzącą tą teorią jest to, że taki grzech musi wiązać się z wyraźnym odwróceniem całego siebie (lub woli) od Boga. Jednak w ramach ograniczeń przestrzeni i czasu oraz skończoności ludzkiej natury, takie całkowite zwrócenie się przeciwko Bogu jest trudne do wyobrażenia. Niniejszy artykuł dowodzi, że kwestia grzechu jest błędnie pojmowana, że filozoficzne założenie fundamentalnego usposobienia własnej wolności jest nie do utrzymania. Grzech jest kategorią teologiczną i musi być pojmowany w kategoriach teologicznych. W artykule ukazano grzech jako objawiony i właściwie rozumiany w kategoriach ukrzyżowania Chrystusa, na co zwraca uwagę Jan Paweł II w encyklice Dominum et Vivificantem. Artykuł kończy się kilkoma refleksjami na temat tych, którzy byli bezpośrednio zaangażowani w ukrzyżowanie
Sztuczna inteligencja jako szansa dla teologii
Get PDFThis paper aims to show why and how the dynamic development of artificial intelligence can and should be of interest to theological disciplines. First, the author argues that technological artefacts that are part of the culture can be considered as new “sites” of human beings and, thus, theological sites. Reflecting on the algorithms created to mimic and replace intelligent human action leads to asking questions about the nature of man, his functioning and purpose. The author analyzes how this resonates with contemporary tasks and methods of theology. Next, the author examines the context of defining artificial intelligence and points out its implications. In the paper’s final part, the author analyzes how ethics, including ethics practised on the basis of theology, can contribute to shaping the development of artificial intelligence. The overall argument leads to the conclusion that theology, thanks to its unique perspective, can play a significant and positive role in the context of the phenomenon of artificial intelligence. This opens up new and creative opportunities for the theological disciplines to serve faith and culture.Celem artykułu jest ukazanie, dlaczego i w jaki sposób dynamiczny rozwój sztucznej inteligencji może i powinien stanowić przedmiot zainteresowania dyscypliny nauk teologicznych. W pierwszej kolejności autor przekonuje, że artefakty technologiczne, stanowiące część kultury, mogą być traktowane jako jedne z nowych „miejsc” człowieka, a w ten sposób także miejsc teologicznych. Namysł nad algorytmami tworzonymi w celu naśladowania i zastępowania inteligentnych działań ludzi prowadzi do stawiania w nowym kontekście pytań o naturę człowieka, jego funkcjonowanie oraz przeznaczenie. Autor analizuje w jaki sposób współbrzmi to ze współczesnymi zadaniami oraz metodami uprawiania teologii. W dalszej kolejności, autor analizuje kontekst definiowania pojęcia sztucznej inteligencji oraz wskazuje na związane z tym implikacje. W ostatniej części dokonano analizy w jaki sposób etyka, także ta uprawiana na gruncie teologii, może przyczynić się do kształtowania rozwoju sztucznej inteligencji. Całość wywodu prowadzi do wniosku, że w kontekście fenomenu sztucznej inteligencji, teologia, dzięki swojej unikalnej perspektywie, może odgrywać znaczącą i pozytywną rolę. Otwiera to dyscyplinie nauk teologicznych nowe i twórcze możliwości sprawowania służby na rzecz wiary i kultury
W stronę współczesnej interpretacji teologicznej początków ludzkości oraz grzechu pierworodnego
Get PDFThe juxtaposition of the theological teachings on the creation of man and the original sin with the empirical vision of anthropogenesis and the prehistory of humankind is a source of some serious difficulties. To answer these questions, research was undertaken on the possibility of composing an integral protological narrative regarding the key issues in theological anthropology. In this paper, partial results of these studies are presented. The interdisciplinary analysis of the theological data and data provided by specific sciences, such as paleoanthropology and paleoarchaeology, resulted in a proposition of theological-empirical narrative in which the most important doctrines of Christian theological anthropology were presented in a manner consistent with the position of empirical.Konfrontacja teologicznych zagadnień stworzenia człowieka i jego upadku z empiryczną wizją antropogenezy i pradziejów ludzkości jest źródłem poważnych trudności. Aby na nie odpowiedzieć, podjęto badania nad możliwością sformułowania integralnej narracji protologicznej w zakresie kluczowych problemów antropologii teologicznej. W niniejszym tekście syntetycznie zaprezentowano częściowe wyniki tych badań. Interdyscyplinarna analiza danych teologicznych i z nauk szczegółowych, takich jak paleoantropologia i archeologia pradziejowa, umożliwiła zaproponowanie narracji teologiczno-empirycznej, w której podstawowe postulaty chrześcijańskiej antropologii teologicznej przedstawione zostały w sposób niesprzeczny ze stanowiskiem nauk empirycznych