Teologia i Moralność
Not a member yet
618 research outputs found
Sort by
Między ograniczonością ludzką a prawem Bożym. Duszpasterstwo miłosierdzia w sytuacjach nieregularnych
Get PDFThe apostolic exhortation of Pope Francis Amoris laetitia formulates a number of indications regarding the pastoral care of families. They also apply to so-called marital irregular situations. One of the main principles of pastoral care in such situations is responsibility for man, for his spiritual development. This responsibility requires good pastoral understanding of various situations and accompanying the man on his ways of spiritual development. This article proposes the application of the paradigm of mercy as a principle proper for this kind of pastoral work.Adhortacja apostolska papieża Franciszka Amoris laetitia formułuje szereg wskazań dotyczących duszpasterstwa rodzin. Dotyczą one także tak zwanych małżeńskich sytuacji nieregularnych. Jedną z głównych zasad duszpasterstwa w takich sytuacjach jest odpowiedzialność za człowieka, za jego duchowy rozwój. Ta odpowiedzialność wymaga dobrego rozeznania duszpasterskiego różnorodnych sytuacji oraz towarzyszenia na drogach duchowego rozwoju. Niniejszy artykuł postuluje przyjęcie paradygmatu miłosierdzia jako zasady właściwej dla tego rodzaju duszpasterstwa
Oblubieńcza jedność Chrystusa i Kościoła a sakrament małżeństwa w adhortacji apostolskiej Amoris laetitia
Get PDFPope Francis in post-synodal apostolic exhortation Amoris Laetitia, dedicated to the sacrament of matrimony, refers to the spousal union of Christ and the Church. In his work he quotes John Paul II’s documents. The article shows consistency and validity of biblical reality of the spousal love of Divine Bridegroom as the fundament of the sacrament of matrimony. In the text we can see the correlation between the spousal bond of Christ and the Church in its totality both in every single Christian and of the marital bond between Christian spouses.Papież Franciszek w posynodalnej adhortacji apostolskiej Amoris Laetitia, poświęconej sakramentowi małżeństwa, odnosi się do oblubieńczego związku Chrystusa i Kościoła, cytując dokumenty Jana Pawła II, odnoszące się do tego tematu. Artykuł ukazuje spójność i aktualność biblijnej rzeczywistości oblubieńczej miłości Boskiego Oblubieńca, jako fundamentu sakramentu małżeństwa. Tekst artykułu ukazuje również korelację więzi oblubieńczej z Chrystusem Kościoła w całości jak również w osobie poszczególnego chrześcijanina oraz sakramentalnej więzi małżeńskiej
Naprotechnologia ̶ dobra diagnostyka i skuteczne leczenie
Get PDFNaProTECHNOLOGY (ang. Natural Procreative Technology), nowa dziedziny wiedzy medycznej poświęcona zdrowiu prokreacyjnemu kobiety opracowana została w latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych ubiegłego wieku przez doktora Thomasa Hilgersa z Omaha w stanie Nebraska (USA) w Thomas Hilgers jest praktykującym lekarzem ginekologiem-położnikiem, obecnie dyrektorem Instytutu Papieża Pawła VI. NaProTechnology powstała jako odpowiedź na przesłanie encykliki papieża Pawła VI Humanae Vitae do ludzi nauki , aby udowodnili metodę naturalnego planowania rodziny, która odpowiadałaby wymogom etycznym w aspekcie nauki Kościoła.Kilkanaście lat badań naukowych weryfikowanych metodami statystycznymi i praktyką kliniczną pozwoliły na opracowanie nowej metody naturalnego planowania rodziny: Creighton Model Fertility Care System będącej podstawą do wdrożenia profesjonalnego postępowania medycznego w zaburzeniach płodności i innych zaburzeniach cyklu kobiecego o opatentowanej nazwie NaProTechnology.Aktualnie NaProTechnology jest jednym z głównych nurtów naprawczej medycyny prokreacji gdzie kładzie się nacisk na kształtowanie nowej kultury życia ludzkiego oraz na poszanowanie dla praw dziecka, które poczyna się droga naturalną. W artykule autor przedstawia proces diagnostyczno-leczniczy stosowany w nowej metodzie oraz zalety możliwości i ograniczenia powyższej metody wybranych sytuacjach klinicznych w oparciu o aktualna wiedze medyczną
Głosić Ewangelię życia
Get PDFThe aim of the article is to identify the main elements of the ‟Gospel of life” according to St. John Paul II’s teaching. The Pope built the concept of the Gospel of life as a consistent response to the escalation of the culture of death. It is expressed in its deepest layer in anti-theism that leads to anti-humanism. It also means an anthropological error, breaking the creative relationship of freedom and truth. The consequence of these views is the fi ght against life. In response to this program of devastation of the human life, St. John Paul II proposed in place of anti-theism the proclamation of the ‟Gospel of the love of God to man,” which in turn allows the proclamation of the ‟Gospel of dignity (of the human person), which points not to todays varied category of quality of human life but to the undeniable value of life. In this way, the ‟Gospel of life” can be built, the proclamation of which is the priority of the mission of the Church.Celem artykułu jest wskazanie głównych elementów „Ewangelii życia” wedle wskazań św. Jana Pawła II. Papież budował koncepcję Ewangelii życia jako konsekwentną odpowiedź na eskalację kultury śmierci. Wyraża się ona w najgłębszej swej warstwie w anty-teizmie, który prowadzi do anty-humanizmu. Oznacza też błąd antropologiczny, rozrywający twórczą relację wolności i prawdy. Konsekwencją tych poglądów jest walka z życiem. W odpowiedzi na ten program dewastacji ludzkiego życia św. Jan Paweł II proponował w miejsce anty-teizmu proklamację „Ewangelii miłości Boga do człowieka”, która pozwala z kolei na proklamację „Ewangelii godności (osoby ludzkiej), wskazującej nie na popularną dzisiaj zróżnicowaną kategorię jakości życia ludzkiego, ale na niepodważalną wartość życia. W ten sposób można budować „Ewangelię życia”, której głoszenie jest priorytetowym zadaniem misji Kościoła
Andrzej Derdziuk, Na drogach formacji do służby Bogu i człowiekowi, TN KUL, Lublin 2017, ss. 163.
Get PDFAndrzej Derdziuk, Na drogach formacji do służby Bogu i człowiekowi, TN KUL, Lublin 2017, ss. 163
Polityka rodzinna Polski a Evangelium vitae
Get PDFThe encyclical Evangelium Vitae underlines the importance of family policy inthe context of – among others – demographics. The demographic situation of Poland is particularly unfavourable (in the 21st century TFR fl uctuated between 1,2 and 1,4). After 1989 no coherent, well-planned family policy was developed in Poland, and it was only in the last decade when some positive changes started to occur. Changes in the legislation regarding maternity leaves and childcare and the introduction of the new “Family 500+” benefi t in 2016 can be listed among promising solutions. One can already note the positive eff ects of some of these changes, such as the increased number of births.The encyclical Evangelium Vitae underlines the importance of family policy in the context of – among others – demographics. The demographic situation of Poland is particularly unfavourable (in the 21st century TFR fluctuated between 1,2 and 1,4). After 1989 no coherent, well-planned family policy was developed in Poland, and it was only in the last decade when some positive changes started to occur. Changes in the legislation regarding maternity leaves and childcare and the introduction of the new “Family 500+” benefit in 2016 can be listed among promising solutions. One can already note the positive effects of some of these changes, such as the increased number of births
Legalistyczna neutralizacja nauki o czynach wewnętrznie złych i absolutnych zakazach moralnych w adhortacji Amoris laetitia
Get PDFThe Catholic Church’s traditional teaching on intrinsically evil acts and absolute moral prohibitions is clearly problematic for the pastoral and disciplinary solutions proposed in the eighth chapter of Pope Francis’s Apostolic Exhortation Amoris laetitia. Yet this teaching is a part of the moral doctrine of the Church, and it is impossible to contradict this teaching without coming into conflict with that doctrine. This article thus discusses major elements of the strategy of argument that seems to be applied in the Exhortation, in order to neutralize and relativize the traditional doctrine without causing evident contradictions within it. One of these strategic efforts consists of making use of the traditional concept of mitigating circumstances that lessen the negative moral evaluation of a human act. However, this traditional concept seems to be used in the Exhortation to promote a legalistic approach to morality. A so-called ‘laxist’ variant of legalism makes use of a certain interpretation of moral norms in order to defend people against the charge of their infringement. This approach does not take into account the influence that human acts have on the realization of the true human good, which is the goal of morality and the reason that norms exist. Legalism, therefore, does not help people to achieve their true end, which is fulfilment and happiness, but leads them into harmful moral minimalism. Another way to neutralize the teaching on intrinsically evil acts and absolute moral prohibitions consists in a legalistic reinterpretation of the law of gradualness, which is the concept taught by John Paul II. In order to carry out this reinterpretation, the binding norm of the indissolubility of marriage is substituted in the Exhortation Amoris laetitia with the ideal of indissolubility, which by its very nature is supererogatory (i.e., something ‘above the call of duty’). Yet another strategic method of neutralizing the traditional teaching on intrinsically evil acts and exceptionless moral prohibitions is a certain skepticism concerning the very possibility of the application of general norms to certain particular cases. The text makes an impression that these cases may be unique to such an extent that general norms cannot apply absolutely to them. Yet this skepticism consequently denies to the human mind the ability to uncover moral essence of some human acts, or even situates these acts wholly outside the domain of morality. In support of this skepticism, the Exhortation employs a statement of Saint Thomas Aquinas that has been taken out of context, skipping over the places where Saint Thomas explicitly teaches that there are absolutely morally forbidden acts that are deemed so because of their objective intrinsic disorderedness. Finally, the article looks at the concept of mercy, which is attenuated in the Exhortation probably in order to make possible this legalistic neutralization of the teaching on intrinsically evil acts and absolute moral prohibitions. In the Exhortation, mercy seems to be deprived of its status as a virtue and appears instead to be reduced to something akin to pity, which is a purely emotional reaction that has no relationship to the broader horizon of objective human good. Apparently following this strategy of argument, Pope Francis seems to demonstrate that the pastoral and disciplinary solutions he presents are coherent with traditional doctrine. Yet, while invoking certain elements of moral doctrine, he invents for these elements new meanings that explicitly differ from those they had until now.Nauka o czynach wewnętrznie złych i absolutnych zakazach moralnych jest ewidentnie niewygodna dla rozwiązań duszpasterskich i dyscyplinarnych proponowanych w ósmym rozdziale adhortacji apostolskiej Amoris laetitia papieża Franciszka. Nauka ta jest jednak częścią moralnej doktryny Kościoła katolickiego, dlatego nie sposób jej zaprzeczyć bez wchodzenia w otwarty konflikt z doktryną. W związku z tym w artykule omówiono główne elementy strategii, która zdaje się być zastosowana w tekście adhortacji, aby zneutralizować i zrelatywizować tę tradycyjną naukę bez generowania jawnych sprzeczności z doktryną. Jeden z takich zabiegów strategicznych polega na odwołaniu się do tradycyjnej koncepcji okolicznościach łagodzących, które zmniejszają negatywną ocenę moralną czynu ludzkiego. Jednak ta koncepcja wydaje się być wykorzystana w tekście adhortacji, jako wyraz legalistycznego podejścia do moralności. Jedna z odmian legalizmu, która może być określona jako „laksystyczna”, służy jedynie pewnemu interpretowaniu norm moralnych, aby wybronić ludzi przed zarzutem ich naruszania. Taka postawa nie bierze pod uwagę wpływu ludzkich czynów na urzeczywistnianie prawdziwego dobra osoby ludzkiej, które jest celem moralności i racją istnienia norm. Tym samym legalizm nie pomaga ludziom osiągnąć celu, jakim jest spełnienie i szczęście, lecz wiedzie ich do szkodliwego minimalizmu moralnego. Inny sposób neutralizacji nauki o czynach wewnętrznie złych i absolutnych zakazach moralnych polega na legalistycznej reinterpretacji prawa stopniowości, o którym uczył Jan Paweł II. Aby dokonać tej reinterpretacji w tekście adhortacji zamieniono zobowiązującą normę nierozerwalności małżeństwa na ideał nierozerwalności, który ze swej natury jest nadobowiązkowy. Kolejnym strategicznym środkiem neutralizacji nauki o czynach wewnętrznie złych i bezwyjątkowych zakazach moralnych, który wydaje się być obecny w adhortacji, jest pewien sceptycyzm dotyczący możliwości zastosowania norm ogólnych do niektórych szczegółowych przypadków, które rzekomo mogą być do tego stopnia unikalne, że normy ogólne nie mogą ich objąć. W konsekwencji jednak taki sceptycyzm odmawia ludzkiemu rozumowi zdolności poznania moralnej istoty pewnych czynów ludzkich, a nawet sytuuje je poza dziedziną moralności. Na poparcie tego sceptycyzmu w tekście adhortacji posłużono się wyrwaną z kontekstu wypowiedzią św. Tomasza z Akwinu, pomijając zupełnie te fragmenty, gdzie Tomasz wyraźnie uczy o czynach bezwzględnie moralnie zakazanych, ze względu na ich obiektywny, wewnętrzny nieporządek. W końcu artykuł omawia koncepcję miłosierdzia, która została zubożona w adhortacji, aby najprawdopodobniej umożliwić legalistyczną neutralizację nauki o czynach wewnętrznie złych i absolutnych zakazach moralnych. W adhortacji bowiem miłosierdzie wydaje się być pozbawione statusu cnoty i sprowadzone do litości, która jest reakcją emocjonalną, bez związku z szerszym horyzontem obiektywnego dobra człowieka. W wyniku strategii, którą zadaje się stosować papież w adhortacji, usiłuje on wykazać spójność proponowanych przez siebie rozwiązań z doktryną. Jednak powołując się na różne elementy doktryny moralnej, wynajduje dla nich znaczenia wyraźnie odmienne od tych, jakie miały one dotychczas
Zerwanie z tradycją czy niezbędny rozwój? Dwa sposoby rozumienia posynodalnej adhortacji Amoris laetitia
Get PDFIn his apostolic letter Pope Francis underlines indeed the connection with the statements of his predecessors, but he performs also an important paradigm shift in the tradition of the Church concerning the marriage and the family. This step allows the new approach to remarried people after the breakdown of their sacramental marriage. This paradigm shift concerns not only such situations but the marital and familial ethics as a whole. The pope encourages to respect towards the judgment of the spouses conscience and expresses his extensive skepticism towards the deductive methods in the moral considerations. In the previous Church teaching with the help of these methods, conclusions concerning every single situation were derived from general truths. According to the Pope Francis the logics of marginalization and exclusion can no longer be the way of the Church. As the Pope says, the Church cannot throw the moral laws like stones at the people who do not follow the ideals. They should be rather invited to make next steps on the way of love, which they recognize in their conscience as an answer to the God’s call, here and now.W swojej adhortacji papież Franciszek podkreśla wprawdzie powiązanie z wypowiedziami poprzedników, dokonuje jednak w ramach tradycji Kościoła dotyczącym małżeństwa i rodziny istotnej zmiany paradygmatu. Umożliwia to nowe podejście do osób, które zawarły nowy związek po rozpadzie sakramentalnego małżeństwa. Zmiana paradygmatu dotyczy nie tylko kwestii powtórnie zaślubionych po rozwodzie, ale w ogóle etyki małżeńsko-rodzinnej. Papież zachęca do respektowania osądu sumienia małżonków, wyrażając daleko idący sceptycyzm wobec metody dedukcyjnej w kwestiach moralnych, w ramach której w dotychczasowym nauczaniu Kościoła z prawd ogólnych wyprowadzano daleko idące wnioski dla każdej pojedynczej sytuacji. Zdaniem Franciszka logika marginalizacji i potępienia nie może już określać drogi Kościoła. Nie może on rzucać moralnymi prawami jak kamieniami w życie osób, którzy nie we wszystkim są zgodni z ideałem, ale raczej powinien ich zaprosić do czynienia na drodze miłości dalszych kroków, które w swoim sumieniu rozpoznają jako tu i teraz możliwą odpowiedź na wezwanie Boże
Praktyka eutanazji w belgii jako owoc przemian społeczno-obyczajowych
Get PDFThe Belgian act legalising euthanasia was passed on 28th May 2002 and was amended on 28th February 2014. The new law has made euthanasia accessible to minors without age restrictions and is an innovation which violates basic Christian values. But openness to the killing of innocent lives might be the beginning of society\u27s self-destruction. It is a dangerous thought that minors, who are limited in their rights because of their immaturity, are allowed to choose destruction of the greatest gift: life itself. This is fruit of social and civil changes and specially consequence of process of secularization.A rapid increase of euthanasia applications of patients with certain conditions and who fear losing consciousness, raises questions about the future and safeguarding. The current situation may actually infuse people with fear and insecurity. There is also a question of trust in doctors, who under Belgian law may bring death in the name of providing healthcare. A doctor may only proceed with the performance of euthanasia in accordance with certain procedures, but many times procedures are violated and lives are endangered.Artykuł podejmuje analizę etycznych aspektów eutanazji w Belgii. Ustawa z 28 maja 2002 roku dopuszczająca eutanazje w Belgii uległa 28 lutego 2014 nowelizacji, umożliwiając dokonywanie eutanazji na osobach nieletnich bez ograniczeń wiekowych. Otwarcie się na zabijanie niewinnych może stać się początkiem samozagłady społeczeństwa. Bardzo niebezpieczną kwestią jest to, iż osoby nieletnie, które są pozbawione wielu praw z powodu niedojrzałości, mogą decydować o zniszczeniu największego daru, jakim jest życie.Szybko rosnąca ilość składanych wniosków o dokonanie eutanazji w przyszłości, w przypadku utraty świadomości połączonej z określoną kondycją zdrowotną, niesie w sobie pytanie o przyszłość i bezpieczeństwo. Dokonujący eutanazji lekarz jest zobowiązany do przestrzegania procedur, ale często procedury są łamane, a życie człowieka jest zagrożone
Obywatelski projekt „Stop Aborcji” ─ prawne i doktrynalne uzasadnienie inicjatywy oraz ocena jej przebiegu
Get PDFIn the light of the Encyclical Evangelium Vitae (point 73), abortion is a crime no human law can accept. As the direct murder of innocent beings (Evangelium Vitae point 72), abortion is not limited to the relationship between God and the sinner. With far reaching, dramatic social eff ects, it is always an external act demanding a proper response from the state. John Paul II regretted that, in collective consciousness, the abortive assassinations of life lose the character of ‟crime” and paradoxically gainthe status of ‟law,” to the extent that they are demanded to recognize their full legitimacy by the state and then perform them free of charge by health workforce (Evangelium Vitae point 11). Although abortion is often a dramatic and painful experience for the mother, as it may be entangled in the desire to save other important values, John Paul II emphasized that all these and similar arguments, however serious and dramatic, can never justify intentional deprivation of an innocent life. (Evangelium Vitae,point 58). Therefore, the Congregation for the Doctrine of the Faith emphasizes that in case of terminating a pregnancy, resignation from punishing seems to mean that the legislature no longer considers abortion a crime against human life, since murder is always punishable. The implementation of these obvious general principles takes place in the legal order of about 150 countries of the world, including the criminal lawof the Vatican City State, which (regardless of the excommunication latae sententiae in spiritual order) provides for the criminal responsibility of every deliberate perpetrator of abortion killing a child. The criminal liability of the mother for this act has not been abolished also in the great penal law reforms carried out for the pontifi cates of Benedict XVI and Francis. Although the legislation of most other states treats mothersequally with other abortion accomplices, the authors of the ‟Stop Abortion” project have envisaged the full possibility of the court canceling the penalty against the mother, without any condition being imposed by the court, i.e. according to the project notimposing the penalty could take.Tekst przybliża prace nad projektem ustawy będącym przedmiotem obywatelskiej inicjatywy ustawodawczej Stop Aborcji w 2016 r. jak również jej przebieg. Prezentuje jednocześnie prawne i etyczne racje, dla których projektowi nadano taki a nie inny kształt. Nie bez znaczenia w tym kontekście był fakt, że w świetle encykliki Evangelium vitae (pkt 73), aborcja jest zbrodnią, której żadna ludzka ustawa nie może uznać za dopuszczalną. Jako bezpośrednie zabójstwo niewinnych istot (Evangelium vitae pkt 72), aborcja nie ogranicza się do relacji między Bogiem a grzesznikiem. Mając daleko idące, dramatyczne skutki społeczne, pozostaje zawsze czynem zewnętrznym domagającym się stosownej reakcji ze strony państwa. Jan Paweł II ubolewał, że w świadomości zbiorowej aborcyjne zamachy na życie tracą stopniowo charakter „przestępstwa” i w paradoksalny sposób zyskują status „prawa”, do tego stopnia, że żąda się uznania ich pełnej legalności przez państwo, a następnie wykonywania ich bezpłatnie przez pracowników służby zdrowia (Evangelium vitae pkt 11). Chociaż więc aborcja często jest dla matki przeżyciem dramatycznym i bolesnym bo może być uwikłana w chęć ratowania innych ważnych dóbr, to Jan Paweł II podkreślał, że wszystkie te i tym podobne racje, jakkolwiek poważne i dramatyczne, nigdy nie mogą usprawiedliwić umyślnego pozbawienia życia niewinnej istoty ludzkiej (Evangelium vitae pkt 58). Dlatego też Kongregacja Nauki Wiary podkreśla, że w przypadku przerywania ciąży sama rezygnacja z karania wydaje się przynajmniej oznaczać, że prawodawca nie uważa już przerywania ciąży za przestępstwo przeciw życiu ludzkiemu, gdyż zabójstwo zawsze spotyka się z karą. Realizacja tych oczywistych zasad ogólnych ma miejsce w porządku prawnym około 150 państw świata, w tym w prawie karnym Państwa Watykańskiego, które (niezależnie od ekskomuniki latae sententiae w porządku duchowym) przewiduje odpowiedzialność karną każdego umyślnego sprawcy aborcyjnego zabicia dziecka. Chociaż ustawodawstwo większości innych państw traktuje matki na równi z innymi współsprawcami aborcji, autorzy obywatelskiego projektu „Stop Aborcji” przewidzieli niczym nieograniczoną możliwość odstąpienia przez sąd od kary wobec matki, bez konieczności wykazywania szczególnych okoliczności