Polonistyka. Innowacje
Not a member yet
383 research outputs found
Sort by
O wartościach w świetle swobodnych wypowiedzi uczniów. Przestrzeń aksjologicznego projektowania sytuacji lekturowej
The following text concerns values revealated in free student’s opinions. The first point of reference for the issue mentioned above was to search for the axiological image of young generation. The second point of reference is the presence of values in the teaching of the Polish literature and language. Further part of the text describes the koncept of planning the lesson based on the use of students’ opinions (open interpretations), which if organised in a planned and conscious way, could stimulate students’ participation and facilitate reading while dealing with literature discussed at school. Materials obtained this way show the axiological thinking of young people. The way the axiological thinking of young people mentioned in the topic has been discussed in reference to the exemplifying material, which constituted the record of student’s opinions gathered during Polish language classes regarding the very first reception of a literary text chosen for discussion. These selected cultural texts are: The Old Man and the Sea by Ernest Hemingway, Córka czarownic by Dorota Terakowska and Troy directed by Wolfgang Petersen. In the conclusion the author drew attention to the importance of free student’s statements for cultural and literary education and to discover the axiological diagnoses of students.Tekst artykułu skupia się wokół zagadnienia wartości, które ujawniają się w swobodnych wypowiedziach uczniowskich. Jego pierwsza część ogniskuje się wokół badań nad aksjologią wśród uczniów. Druga odnosi kwestie związane z wartościami do problemów dydaktyki literatury. Dalsza część artykułu opisuje koncepcję wykorzystania swobodnych wypowiedzi uczniowskich dla potrzeb kształcenia kulturowo – literackiego oraz służy prezentacji świata rozpoznań aksjologicznych, które ujawniają się w konfrontacji uczniów z rozmaitymi tekstami kultury. Na potrzeby niniejszego artykułu zaprezentowane zostały uczniowskie świadectwa odbioru takich dzieł jak Stary człowiek i morze Ernesta Hemingwaya, Córka czarownic Doroty Terakowskiej oraz filmu Troja w reżyserii Wolfganga Petersena. W zamknięciu tekstu autor zwraca uwagę na rolę i znaczenie tak organizowanych swobodnych wypowiedzi dla odkrywania uczniowskich sposobów wartościowania świata oraz realizacji założeń kształcenia kulturowo-literackiego
Trzy Wschody
The starting point of the sketch is a place on the symbolic map of Eastern Europe – the castle in Zbaraż. From the Polish myth of defending the fortress against the Khmelnytsky army in 1649, I move on to a description of the controversy that is still awakened by Henryk Sienkiewicz’s Ogniem i mieczem [Fire and Sword], first and foremost in the description of social relations. The same events and areas were also described in the works by Jewish (Agnon, Singer) and Ukrainian (Shevchenko) writers. Referring to their works and the work of historians – Polish, Jewish and Ukrainian, I try to show that the East is not a homogeneous concept and still raises numerous animosities and disputes, based on simplifications, stereotypes and mutual national antagonisms that pose a challenge to education based on multiculturalism.Punktem wyjścia szkicu jest punkt na symbolicznej mapie Europy Wschodniej – zamek w Zbarażu. Od narodowego mitu obrony twierdzy przed wojskami Chmielnickiego w 1649 roku przechodzę do opisu kontrowersji, które budzi do dzisiaj Ogniem i mieczem Henryka Sienkiewicza, przede wszystkim w kwestii opisu relacji społecznych. Te same wydarzenia i tereny opisywali w swej twórczości również pisarze żydowscy (Agnon, Singer) oraz ukraińscy (Szewczenko). Odwołując się do ich utworów oraz prac historyków – polskich, żydowskich i ukraińskich, staram się pokazać, że Wschód nie jest pojęciem jednorodnym i do dziś budzi rozliczne animozje i spory, oparty na uproszczeniach, stereotypach i wzajemnych antagonizmach narodowych, które stanowią wyzwanie dla edukacji opartej na wielokulturowości
Mistrzyni i Majsterka
The author presents the role of a teachers’ teacher, Bożena Chrząstowska. Through her personal memory, she illustrates how a researcher rejecting didactic schemes inspired students to their own methodological research. To her actions she refers to the paradoxical suggestion that each teacher’s spontaneous improvisation should be preceded by careful physical preparation and the recognition to which the recipient/student of the Polish language teacher addresses his/her actions.Autor prezentuje rolę nauczycielki nauczycieli, jaką jest Bożena Chrząstowska. Przez osobiste wspomnienie obrazuje, jak badaczka odrzucająca dydaktyczne schematy inspirowała studentów do ich własnych poszukiwań metodycznych. Do Jej działań odnosi paradoksalną sugestię mówiącą o tym, że każdą nauczycielską spontaniczną improwizację warto poprzedzić starannym przygotowaniem przedmiotowym oraz rozpoznaniem, do jakiego odbiorcy/ucznia szkolny polonista kieruje swoje działania
Dzieci, zwierzęta i wielka zabawa. Przekształcenia wątków zwierzęcego folkloru w polskiej literaturze dla dzieci i młodzieży w perspektywie kulturowych studiów nad zwierzętami (cultural animal studies)
One of the important elements of Professor Jerzy Cieślikowski’s theory of great fun is a child-animal relation. Realistic situations of children’s play with an animal according to Cieślikowski were sources of children’s folklore and literature. The author of paper proposes a new critical animal studies (CAS) for children’s literature studies. This new perspective allows to put hypothesis about new child-animal relations in literature, new ecologic education values and – what is most important – lead us to new ethics, by overcoming taboo of animal’s death and suffering in children’s literature.Jednym z bardzo ważnych elementów teorii wielkiej zabawy autorstwa Jerzego Cieślikowskiego jest opis relacji dziecko-zwierzę. Realne sytuacje zabawy dziecka ze zwierzęciem według Cieślikowskiego były istotnym źródłem dziecięcego folkloru, a co za tym idzie, literatury dziecięcej. Autorka artykułu proponuje nową perspektywę badań literatury dziecięcej: critical animals studies (CAS). Spojrzenie to pozwala postawić hipotezy na temat specyficznych relacji dziecko-zwierzę w literaturze dziecięcej, nowych wartości edukacyjnych obejmujących ekologię, a także etykę, w których śmierć i cierpienie zwierząt zostałyby odtabuizowane
Refreny uchodźcze w poezji Nelly Sachs
In the article I have been studying what premises constitute in the work of this German-speaking Nobel Prize winner and how the author brings the wounded world to the poem. I am aiming at interpreting her works in the relation to the refugees theme. I read her neurotic poetry also in the context of the contemporary nomadological discourse and I perceive it as a signpost to the language of solidarity. In the works of the Nobel Prize winner from 1966 one can see a preview of the style of the poems written by contemporary refuges (Breyten Breytenbach or Ashur Etwebi), and the artistic community of people deprived of their homes. I close the article with the conclusion related to the use of poetry in education for peace.W artykule badam, jaki zespół przesłanek konstytuuje się w twórczości niemieckojęzycznej noblistki oraz w jaki sposób autorka sprowadza do wiersza zraniony świat. Interpretuję jej utwory związane z wątkiem uchodźczym. Czytam jej neurotyczną poezję także w obrębie współczesnego dyskursu nomadologicznego i postrzegam jako drogowskaz ku językowi solidarności. W twórczości noblistki z 1966 roku można dostrzec zapowiedź stylistyki współczesnych wierszy uchodźców (m.in. Breyten Breytenbach czy Ashur Etwebi), buduje się wspólnota artystyczna osób pozbawionych domu. Artykuł zamykam konkluzją związaną z wykorzystaniem poezji w edukacji na rzecz pokoju
Dziady cz. IV w zwierciadle ekosystemu romantycznego
In this article, I have used the metaphor of the ecosystem in which animals, plants and humans are involved. Animals play an important role in the Mickiewicz’s ecosystem, becoming the basis for revaluing the thought of who can be a hero, because the author recognizes them as equal with those of Gustav or Priest figure. What is more, animals are not being perceived as objects any more. Mickiewicz’s hero sees himself as part of nature. In the article special attention has been paid to the insects as animals standing at the crossroads of life and death. In this role, the author of Dziady part IV casted insects, which seem to blur the boundary between two realities.W artykule, poświęconym czwartej części Dziadów Adama Mickiewicza, posłużyłam się metaforą ekosystemu, w który uwikłane są zwierzęta, rośliny oraz ludzie. Zwierzęta odgrywają istotną rolę w Mickiewiczowskim ekosystemie, stając się podstawą przewartościowania myślenia o tym, kto może być bohaterem, gdyż autor przyznaje im status równoprawny z tym, który posiadają Gustaw czy Ksiądz. Co więcej, zwierzęta przestają być postrzegane przedmiotowo. Mickiewiczowski bohater widzi siebie jako cząstkę natury. W artykule zwrócono szczególną uwagę na insekty jako zwierzęta stojące na styku śmierci i życia. W tej roli autor Dziadów obsadził owady, które zdają się zacierać granicę między dwoma rzeczywistościami
Znamienity niemiecki polonista - doktorat honoris causa dla Profesora Rolfa Fiegutha. LAUDATIO A PROMOTORE DICTA
Ludzie zabijają przecie zwierzęta nie tylko dla ocalenia życia, lecz na rosół i pieczeń – Henryka Sienkiewicza literackie uśmiercanie zwierząt
In Henryk Sienkiewicz’s literary works motifs of animals appears in some displays. The map and typology of animals arise from topography and serve principle of realism as a way of describing reality. The writer exposes “duels” between animals and a human being. The animals (bull, bear, lion) are treated as a threat to human beings, but Sienkiewicz is also sensitive to their suffering and death. Apart from hunter’s perspective and weakly used formula per analogiam ad humanum in Sienkiewicz’s works considerable dose of “imagination of sympathy” according to J.M. Coetzee’s idea is visible.W pisarstwie Henryka Sienkiewicza motywika animalna przejawia się w kilku odsłonach. Mapa występowania i typologia zwierząt wynikają z uwarunkowań topograficznych i służą przyjętej zasadzie realizmu jako sposobowi oglądu i opisu rzeczywistości. Ze szczególnym upodobaniem eksponuje pisarz pojedynki człowieka ze zwierzęciem, który stanowi dla niego zagrożenie (bykiem, niedźwiedziem, lwem), ale również podejmuje temat cierpienia zwierząt „stowarzyszonych”, zwłaszcza konających na oczach czytelnika. Mimo fokalizacji męskiej (perspektywa myśliwego) i raczej miernie wykorzystanej formuły per analogiam ad humanum, jest jednak w dziełach autora Trylogii doza „wyobraźni współczującej” (Coetzee)