Platforma czasopism Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II
Not a member yet
3673 research outputs found
Sort by
(Specjalistyczne) tłumaczenie jako narzędzie do nabywania języka. Od tekstów technicznych przez medyczne teksty do tłumaczenia informacji prawnych
This article presents professional translation as a tool for language acquisition, with a focus on the language combinations Dutch-Czech and Czech-Dutch . The contribution first outlines the theoretical framework that underlies the courses in professional translation, which cover technical, medical and legal texts. Subsequently, the main differences between the text types are discussed, as well as the specific challenges translators have to solve, with a particular focus on legal texts. The methods and translation strategies used in translation courses to address the most common translation problems are discussed. Finally, it explains how students acquire various (sub)competencies through translating professional texts that not only help them in their translation performance, but also contribute to their overall language skills.Dit artikel presenteert vakvertalen als een instrument voor taalverwerving, met een focus op de taalcombinatie Nederlands-Tsjechisch en vice versa. De bijdrage schetst eerst het theoretische kader dat ten grondslag ligt aan de colleges vakvertalen, waarin technische, medische en juridische teksten aan bod komen. Vervolgens worden de belangrijkste verschillen tussen de tekstsoorten besproken, evenals de specifieke uitdagingen die vertalers moeten aangaan, met speciale aandacht voor juridische teksten. De methoden en vertaalstrategieën die tijdens de colleges worden gebruikt om de meest voorkomende vertaalproblemen aan te pakken, worden eveneens besproken. Tot slot wordt uitgelegd hoe studenten door het vertalen van vakteksten verschillende (sub)competenties verwerven die hen niet alleen helpen bij hun vertaalprestaties, maar ook bijdragen aan hun algemene taalvaardigheid.Artykuł przedstawia tłumaczenie specjalistyczne jako narzędzie do nauczania języka, ze szczególnym uwzględnieniem kombinacji językowych niderlandzko-czeskich i czesko-niderlandzkich. W pierwszej części omówiono podstawy teoretyczne kursów tłumaczenia specjalistycznego, obejmujących teksty techniczne, medyczne i prawnicze. Następnie opisano główne różnice między typami tekstów, a także specyficzne trudności, z którymi tłumacze muszą się mierzyć, zwłaszcza w przypadku tekstów prawniczych. Przedstawiono metody i strategie tłumaczeniowe stosowane na kursach w celu rozwiązania najczęstszych problemów tłumaczeniowych. Na koniec wyjaśniono, jak kursanci nabywają różne (sub)kompetencje poprzez tłumaczenie tekstów specjalistycznych, które nie tylko pomagają im w wykonywaniu tłumaczeń, ale także przyczyniają się do rozwoju ich ogólnych umiejętności językowych
Duchowość organizacyjna a zrównoważony rozwój przedsiębiorstw
This study explores the relationship between organizational spirituality and corporate sustainability within the Sri Lankan context and in a relatively unexamined area. Although organizational spirituality is increasingly relevant, many organizations hesitate to integrate it. This paper addresses the ways to incorporate spirituality into organizations and its implications for environmental, social, and economic sustainability. The COVID-19 pandemic has heightened the relevance of organizational spirituality, particularly in the face of bankruptcy and sustainability challenges. A quantitative approach was employed, with data collected via Google questionnaires from management-level employees (HR managers, CEOs, HR executives, etc.) across Sri Lanka’s banking, insurance, and diversified finance sectors. The analysis covered 61 companies, with organizational spirituality as the independent variable as well as economic, social, and environmental sustainability as the dependent variables. Data analysis was conducted using descriptive statistics, frequency analysis, and the Partial Least Squares (PLS) regression model analysis via SMART PLS 4.0. The findings reveal a significant positive relationship between organizational spirituality and corporate sustainability, indicating that higher levels of organizational spirituality positively impact economic, social, and environmental sustainability. Theoretical implications include contributions to stakeholder theory development, while practical implications suggest that company owners can leverage this relationship to enhance economic conditions. Policymakers can also use these insights to guide policy development and implementation in Sri Lanka.Niniejsze badanie analizuje związek między duchowością organizacyjną a zrównoważonym rozwojem przedsiębiorstw w kontekście Sri Lanki – dotąd stosunkowo słabo zbadanym obszarze. Mimo że duchowość w miejscu pracy zyskuje na znaczeniu, wiele organizacji nadal obawia się jej integracji. Artykuł przedstawia sposoby włączania duchowości do struktur organizacyjnych oraz jej wpływ na zrównoważony rozwój w wymiarach środowiskowym, społecznym i ekonomicznym. Pandemia COVID-19 dodatkowo uwydatniła znaczenie duchowości organizacyjnej, szczególnie w obliczu upadłości i wyzwań związanych z utrzymaniem stabilności. W badaniu zastosowano podejście ilościowe, a dane zebrano za pomocą ankiet Google wśród pracowników wyższego szczebla zarządzania (menedżerów HR, dyrektorów generalnych, specjalistów ds. zasobów ludzkich itp.) z sektora bankowego, ubezpieczeniowego i finansowego w Sri Lance. Analiza objęła 61 przedsiębiorstw, przy czym duchowość organizacyjna była zmienną niezależną, a zrównoważony rozwój ekonomiczny, społeczny i środowiskowy – zmiennymi zależnymi. Dane przeanalizowano przy użyciu statystyki opisowej, analizy częstości oraz modelu regresji metodą cząstkowych najmniejszych kwadratów (PLS), wykorzystując oprogramowanie SMART PLS 4.0. Wyniki wykazały istotny dodatni związek między duchowością organizacyjną a zrównoważonym rozwojem przedsiębiorstw, co oznacza, że wyższy poziom duchowości w organizacji pozytywnie wpływa na rozwój ekonomiczny, społeczny i środowiskowy. W wymiarze teoretycznym badanie wnosi wkład w rozwój teorii interesariuszy, w ujęciu praktycznym sugeruje natomiast, że właściciele firm mogą wykorzystać ten związek do poprawy kondycji ekonomicznej przedsiębiorstw. Wnioski mogą również stanowić podstawę dla decydentów politycznych do formułowania i wdrażania skutecznych strategii rozwoju w Sri Lance
Book Review: Arosha Adikaram, Tharusha Gooneratne, and Maduka Udunuwara. Crafting Your Research: A Guide to Management Students. Understanding Research Philosophy and Design. 2021. Stamford Lake (Pvt) Limited, Sri Lanka
Kształtowanie, estetyka i znaczenie średniowiecznych ogrodów oraz ich współczesna recepcja
In diesem Artikel wird versucht, die Qualitäten und Werte des mittelalterlichen Gartens aufzuzeigen. Ein Garten ist ein komponierter und gestalteter Raum, dessen ästhetische Qualitäten auch in einem moralischen Kontext gelesen wurden. Der Mensch weist dem Garten eine Reihe von Bedeutungen zu und verbindet sein Leben und seine Tätigkeit mit dem Garten. Der Charakter dieses Raumes, seine Bestandteile rufen bestimmte Gefühle und Überlegungen im Menschen hervor, sie sind bewusst gestaltet, um den Eindruck von Ordnung und Harmonie zu vermitteln. Die Utilitas des Gartens schließt die Möglichkeit des Erlebens der Venustas nicht aus. Dies wird in Texten mittelalterlicher Autoren wie Walahfrid Strabo, Albert dem Großen oder Peter Crescentin festgestellt. Zeitgenössische Rekonstruktionen antiker Gartenanlagen, obwohl sie den Texten und mittelalterlichen Originalen treu bleiben oder von ihnen inspiriert sind, werden vom modernen Betrachter ganz anders gelesen. Der Garten verliert nicht seine Bedeutung, sondern verändert sie, erweitert sie oder lenkt sie auf neue Qualitäten, auf kognitive Werte, die vom historischen Moment und den kulturellen Bedingungen abhängen.Artykuł podejmuje próbę wskazania na jakości i wartości ogrodu średniowiecza. Ogród to przestrzeń komponowana i projektowana, której jakości estetyczne odczytywano również w kontekście moralnym. Człowiek przypisuje mu szereg znaczeń, wiąże swoje życie i aktywność z hortus. Charakter tej przestrzeni, jej elementy składowe wywołują w człowieku określone uczucia, refleksje, są celowo kształtowane dla osiągnięcia wrażenia porządku, harmonii. Ogrodowa utilitas nie wyklucza możliwości doświadczania venustas. Mówią o tym teksty średniowiecznych autorów, takich jak Walahfrid Strabo, Albert Wielki czy Piotr Crescentyn. Współczesne rekonstrukcje dawnych założeń ogrodowych, choć wierne lub inspirowane tekstami i średniowiecznymi pierwowzorami, są przez współczesnego odbiorcę odczytywane w zupełnie inny sposób. Ogród nie traci swego znaczenia, ale je zmienia, poszerza lub kieruje ku nowym jakościom, wartościom poznawczym, które zależne są od momentu historycznego i uwarunkowań kulturowych.This article attempts to highlight the qualities and values of the medieval garden. A garden is a composed and designed space, whose aesthetic qualities were also interpreted in a moral context. People ascribe a range of meanings to it, linking their lives and activities to the hortus. The character of this space and its components evoke specific feelings and reflections, and are deliberately shaped to achieve a sense of order and harmony. Garden utilitas does not exclude the possibility of experiencing venustas. This is reflected in the texts of medieval authors such as Walfrid Strabo, Albert the Great, and Peter Crescentinus. Contemporary reconstructions of ancient gardens, although faithful to or inspired by medieval texts and models, are interpreted in a completely different way by the modern viewer. A garden does not lose its meaning, but rather changes, expands, or directs it toward new qualities and cognitive values, which depend on the historical moment and cultural conditions
Etsi legislator non daretur: w poszukiwaniu właściwej koncepcji prawa kanonicznego
The research problem around which these analyzes focus, concerns the issue of the creation and validity of law without the law-making activity of the legislator. A special research area is the canon law system in its historical aspect of evolution from the original and arbitrary forms of resolving controversies to positively established norms subsequently included in the law code. Considerations on the role of the legislator will also enable the reconstruction of the legal order of the Church in such areas as the ontology of law, the relationship between law and statute, or the originality of canon law in relation to secular legal orders.Problem badawczy, wokół którego koncentrują się niniejsze analizy, dotyczy kwestii powstania oraz obowiązywania prawa bez aktywności prawotwórczej prawodawcy. Szczególnym obszarem badawczym jest porządek prawa kanonicznego w jego historycznym aspekcie ewolucji, od pierwotnych i arbitralnych form rozstrzygania kontrowersji aż po pozytywnie stanowione normy ujęte następnie w kodeks prawa. Rozważania nad rolą prawodawcy umożliwią także rekonstruowanie prawnego porządku Kościoła w takich jego obszarach, jak ontologia prawa, relacja prawa do ustawy czy oryginalność prawa kanonicznego względem świeckich porządków prawnych
Przyczyny gravis defectus discretionis iudicii (kan. 1095, nr 2 KPK) w opublikowanych wyrokach Roty Rzymskiej z roku 2014
One of the forms of consensual incapacity to marry is a serious lack of evaluative discernment as to the essential matrimonial rights and obligations mutually transferred and accepted (can. 1095, n. 2 CIC). Cases of nullitatis matrimonii examined in this respect at the Tribunal of the Roman Rota from the very beginning, i.e. from the entry into force of the applicable CIC, account for a considerable percentage of the total number of cases. Suffice it to say that in 2014, out of 266 judgments issued, as many as 109 were made for gravis defectus discretionis iudicii (recognised only or with other title/s of invalidity); only 11 of them were published, of which 6 were positive, i.e. annulling the marriage. The latter, therefore, are the subject of this study: c. Heedia Estaban (27.02.2014), c. Graulich (10.04.2014), c. Pinto (13.05.2014), c. Ferreira Pena (27.05.2014), c. Caberletti (31.07.2014), c. Arellano Cedillo (14.11.2014). The main reason for the serious lack of evaluative discernment was psychoaffective immaturity.Jedną z form dobrowolnej niezdolności do zawarcia małżeństwa jest poważny brak rozeznania oceniającego co do istotnych praw i obowiązków małżeńskich wzajemnie przekazywanych i akceptowanych (kan. 1095, nr 2 KPK). Sprawy nullitatis matrimonii rozpoznawane w tym zakresie w Trybunale Roty Rzymskiej od samego początku, tj. od wejścia w życie obowiązującego KPK, stanowią znaczny odsetek ogólnej liczby spraw. Dość powiedzieć, że w 2014 r. na 266 wydanych orzeczeń aż 109 zapadło z tytułu gravis defectus discretionis iudicii (wyłącznie lub z innym tytułem/tytułami nieważności), opublikowano tylko 11 z nich, z czego 6 było pozytywnych, tj. stwierdzających nieważność małżeństwa. Te ostatnie są zatem przedmiotem niniejszego opracowania: c. Heedia Estaban (27.02.2014), ok. Graulich (10.04.2014), ok. Pinto (13.05. 2014), c. Ferreira Pena (27.05.2014), c. Caberletti (31.07.2014), c. Arellano Cedillo (14.11.2014). Główną przyczyną poważnego braku rozeznania oceniającego była niedojrzałość psychoafektywna
Otwarty czy zamknięty katalog źródeł prawa kanonicznego? Uwagi teoretycznoprawne
The question about the system of sources of law in the canonical legal order is quite a complex task. Formulating research questions in the context of investigations regarding the catalog of sources of law becomes even more complicated. The article aims to find the answer to the question about an open or closed catalog of sources of canon law. Scientific research includes the analysis of applicable norms as well as the law-creative role of custom and the so-called state laws adopted by the church legislator into the canon law system.Pytanie o system źródeł prawa w kanonicznym porządku prawnym jest dosyć złożonym zadaniem. Formułowanie pytań o charakterze badawczym w kontekście dociekań dotyczących katalogu źródeł prawa staje się sprawą tym bardziej skomplikowaną. W artykule postawiono sobie za cel poszukiwanie odpowiedzi na pytanie o otwarty lub zamknięty katalog źródeł prawa kanonicznego. Badania naukowe będą obejmować analizę obowiązujących norm oraz prawotwórczej roli zwyczaju i tzw. ustaw państwowych recypowanych przez kościelnego ustawodawcę do systemu prawa kanonicznego
Z problematyki obiektywnej podmiotowości organizacji międzynarodowych
In contemporary international relations, cooperation through international organisations is fundamental to the functioning of the international community in all areas of cooperation. This study seeks to present and evaluate the concept of the international legal personality of international organisations, which is not widely accepted within international legal doctrine. The author will present and evaluate its essence and most important elements in the context of the general issue of international legal personality.We współczesnych stosunkach międzynarodowych współpraca z udziałem organizacji międzynarodowych stanowi zasadniczy filar funkcjonowania społeczności międzynarodowej we wszystkich dziedzinach takiej współpracy. Międzynarodowe organizacje rządowe, jako powszechnie akceptowane podmioty prawa międzynarodowego, biorą coraz większy udział w procesie jego stanowienia i stosowania. Celem artykułu jest zaprezentowanie oraz ocena obiektywnej koncepcji podmiotowości organizacji międzynarodowych, która nie jest powszechnie akceptowana w nauce prawa międzynarodowego. Jej istota oraz najważniejsze elementy zostaną zaprezentowane w kontekście ogólnej problematyki podmiotowości prawa międzynarodowego
Wychowanie aksjologiczne w przedszkolu w świetle podstawy programowej
The article addresses the significance of values education in the context of preschool education, emphasizing its crucial role in the process of the child’s development. It presents the importance of values in preschool education, indicating their various classifications, including the one proposed by Leon Dyczewski. The tasks of preschool educators and the goals of preschool as an educational institution are discussed. The article also touches on the priorities of national education policy, which emphasizes values education, underlining the importance of axiology in shaping the young individual. An analysis of the Preschool Education Core Curriculum was conducted, revealing that the educational goals assigned to physical, emotional, social, and cognitive development of the child address values from the groups of vital, sociocentric, ethical, aesthetic, and cognitive values. The article seeks to understand which groups of values appear in the document that serves as the basis for planning educational and developmental activities in preschool education. Axiological competencies, which form the foundation for understanding both oneself and the surrounding world, are therefore an essential element in the process of shaping the moral identity of the individual, being a key aspect of moral and social education in children.W artykule podjęto problematykę znaczenia wychowania do wartości w kontekście edukacji przedszkolnej, podkreślając jego kluczową rolę w procesie rozwoju dziecka. Przedstawiono znaczenie wartości w edukacji przedszkolnej, wskazując na różnorodne klasyfikacje wartości, w tym zaproponowaną przez Leona Dyczewskiego. Omówiono zadania nauczycieli wychowania przedszkolnego oraz cele przedszkola jako instytucji wychowawczej. Poruszone zostały również priorytety polityki oświatowej państwa, które kładą nacisk na wychowanie do wartości, podkreślając znaczenie aksjologii w kształtowaniu młodego człowieka. Dokonano analizy Podstawy programowej wychowania przedszkolnego, która pozwoliła zauważyć, że cele kształcenia przyporządkowane do obszaru rozwoju fizycznego, emocjonalnego, społecznego i poznawczego dziecka realizują wartości z grupy wartości witalnych, socjocentrycznych, etycznych, estetycznych, poznawczych. Celem analizy było zrozumienie, które grupy wartości występują w dokumencie stanowiącym podstawę planowania działań wychowawczych i edukacyjnych w wychowaniu przedszkolnym. Kompetencje aksjologiczne, stanowiące fundament dla rozumienia siebie, jak i otaczającego świata, są zatem istotnym elementem w procesie kształtowania tożsamości moralnej jednostki, stanowiąc kluczowy aspekt wychowania moralnego i społecznego dziecka