Platforma czasopism Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II
Not a member yet
3673 research outputs found
Sort by
XV-wieczny antyfonarz z Opactwa Cystersów w Mogile – źródło do badań monodii liturgicznej
No full textThis article is a preliminary presentation of the oldest available Cistercian antiphonary from the Cistercian Abbey in Mogiła. Due to its unique character, it constitutes an important source of knowledge about the ancient Cistercian liturgy and the musical art practised in this monastery. Even a preliminary examination of the book reveals that we are in fact dealing with three different sources, not all of which necessarily have a Cistercian provenance, but whose selected fragments have been so skillfully integrated from a liturgical point of view that they form a single book. Since it was prepared for the Cistercian community, it is an invaluable source for the knowledge of the choir prayer of this order. The directions for further research outlined in the article will certainly provide much valuable information and research material for musicologists and liturgists dealing with the Cistercian officium divinum.Artykuł stanowi wstępną prezentację najstarszego dostępnego antyfonarza cysterskiego z Opactwa Cystersów w Mogile. Z uwagi na swój unikatowy charakter stanowi on ważne źródło wiedzy na temat dawnej liturgii cysterskiej i uprawianej w tym klasztorze sztuki muzycznej. Już wstępna adiustacja księgi pozwala stwierdzić, że mamy do czynienia de facto z trzema różnymi źródłami, spośród których niekoniecznie wszystkie mają cysterską proweniencję, a których wybrane fragmenty tak umiejętnie scalono pod względem liturgicznym, że tworzą jednolitą księgę. Ponieważ sporządzona była ona dla wspólnoty cystersów, jest bezcennym źródłem dla poznania chórowej modlitwy tego zakonu. Nakreślone w artykule kierunki dalszych badań z pewnością dostarczą wielu cennych informacji i materiału badawczego dla muzykologów i liturgistów zajmujących się cysterskim officium divinum
Pieśń mszalna: Przy obchodzie… Historia, modyfikacje i współczesna praktyka
No full textPolish Mass hymns have quite a rich history and constitute an important, yet still insufficiently studied segment of the native Polish musical-liturgical tradition. In a strict sense, they are songs arranged specifically to be performed by all during the liturgy of the Mass. Historically, they were primarily nine-part cycles, modelled on the Ordinarium and Proprium Missae. They thus usually had the following structure: Introit, Gloria, Gradual, Credo, Offertory, Sanctus, Beneditus, Agnus, Ite missa est. One of the 105 Polish mass songs is a cycle intended for Marian feasts: Przy obchodzie… It was printed first time in Attachment II to Mioduszewski’s Śpiewnik Kościelny. There are a total of 35 source transmissions of this Mass song not counting all editions: Rev. Jan Siedlecki’s Śpiewnik Kościelny, Skarbiec modlitw i pieśni and Droga do nieba. To thoroughly examine the research material, this study employs an integrated methodology combining historical source inquiry, comparative and stylistic analysis, as well as liturgical interpretation. The article presents melodic as well as textual variants of this hymn, which were discovered on the basis of a search. Particular attention is devoted to the problems associated with adapting the hymn’s text to the renewed liturgy after the Second Vatican Council. In addition to presenting the history of this song, the present study also attempts a reinterpretation of the individual texts which functioned in tradition and replaced the ordinarium missae, thus making it possible to preserve the hymn from oblivion and to indicate concrete possibilities for its use within contemporary liturgical practice.Polskie pieśni mszalne mają dosyć bogatą historię i stanowią ważny, wciąż niedostatecznie opracowany segment rodzimej, polskiej tradycji. W ścisłym sensie są to pieśni ułożone specjalnie do wykonywania przez wszystkich podczas liturgii Mszy Świętej. W historii były to przede wszystkim dziewięcioczęściowe cykle, wzorowane na Ordinarium i Proprium Missae. Miały więc one najczęściej następującą strukturę: Introit, Gloria, Graduał, Credo, Ofertorium, Sanctus, Beneditus, Agnus, Ite missa est. Jedną z 105 polskich pieśni mszalnych jest cykl przeznaczony na święta maryjne: Przy obchodzie… Pierwszy raz została ona wydrukowana w Dodatku II do Śpiewnika Kościelnego Mioduszewskiego. Istnieje łącznie 35 przekazów źródłowych tej pieśni mszalnej, nie licząc wszystkich wydań Śpiewnika kościelnego ks. Jana Siedleckiego, Skarbca modlitw i pieśni, Drogi do nieba. Aby rzetelnie opracować materiał badawczy, w niniejszym studium posłużono się zintegrowaną metodologią łączącą historyczną kwerendę źródeł, analizę porównawczą i stylistyczną, a także intepretację liturgiczną. W artykule przedstawione zostały warianty melodyczne, a także tekstowe tej pieśni, które udało wydobyć się na podstawie przeprowadzonych badań. Szczególną uwagę poświęcono problemom adaptacji tekstu pieśni do odnowionej liturgii po II Soborze Watykańskim. Oprócz przedstawienia historii tego śpiewu, niniejsze opracowanie jest także próbą reinterpretacji poszczególnych tekstów, pozwalając tym samym zachować pieśń od zapomnienia, a także wskazanie konkretnych możliwości jej wykorzystania we współczesnej praktyce liturgicznej
Kulturowe i religijne przesłanki powstania Sióstr od Aniołów
No full textThe article analyses the founding of the Sisters of Angels in the context of women’s emancipation and the situation of the Church in Russia. It is the unique congregation established in the 19th century outside the Kingdom of Poland. The aim of the research is to analyze the reasons for the community's distinctiveness from other non-habit-wearing congregations. The methodology includes an analysis of 19th-century publications on women’s emancipation and archival documents of the founders of the congregations. The conclusions point to the emancipatory context of the beginnings of the Sisters of the Angels due to their national and spiritual values.Artykuł analizuje powstanie Sióstr od Aniołów na podstawie źródeł w kontekście emancypacji kobiet i sytuacji Kościoła w Rosji. To jedyne niehabitowe zgromadzenie powstałe w XIX w. poza Królestwem Polskim. Celem badań jest ustalenie przyczyn odmienności wspólnoty na tle innych zgromadzeń niehabitowych. Metodyka obejmuje analizę archiwalnych pism założycieli zgromadzeń oraz publicystyki XIX w. na temat emancypacji kobiet. Wnioski wskazują na emancypacyjny kontekst początku Sióstr od Aniołów ze względu na wartości duchowe i narodowe
Traktat krakowski i hołd pruski z 1525 r. – źródła w Archiwum Głównym Akt Dawnych
No full textThe 500th anniversary of the Treaty of Cracow (1525) is generally associated with the Prussian Homage. However, the significance of this anniversary concerns the peace treaty rather than the feudal tribute that was normal in the feudal world. This duty was imposed on the Grand Masters of the Teutonic Order by the provisions of the Treaty of Toruń (1466). Under its terms, successive Grand Masters paid homage to the Polish kings. The basis of Prince Albrecht Hohenzollern’s homage to King Sigismund I the Elder was a peace treaty known as the Treaty of Cracow. It ended a four-year truce in the war between the Kingdom of Poland and the Teutonic Order in 1519-1521. The treaty was signed in Cracow on April 8, 1525. Two days later, the homage ceremony took place in the Cracow market square. The ceremony demonstrated the feudal dependence of the secularized Teutonic Order in Prussia on the king and the Kingdom of Poland. After swearing allegiance to King Sigismund, Albert, Duke of Prussia, received his Duchy of Prussia as a fief of the Kingdom of Poland. This article lists and characterizes source materials from The Central Archives of Historical Records in Warsaw relating to the Treaty of Cracow.Przypadająca obecnie 500. rocznica traktatu krakowskiego z 1525 r. kojarzona jest z hołdem pruskim. Doniosłość jubileuszu dotyczy jednak raczej traktatu pokojowego niż hołdu lennego. Ten w uwarunkowaniach feudalnych był zjawiskiem normalnym. Powinność taką na wielkich mistrzów zakonu krzyżackiego nałożyły postanowienia drugiego pokoju toruńskiego z 1466 r. Na jego mocy kolejni wielcy mistrzowie składali hołdy lenne królowi polskiemu. Podstawą do złożenia przed królem Zygmuntem I Starym hołdu przez księcia Albrechta Hohenzollerna był traktat pokojowy, zwany traktatem krakowskim. Kończył on czteroletni rozejm w wojnie polsko-krzyżackiej z lat 1519-1521. Traktat podpisano w Krakowie 8 kwietnia 1525 r. Dwa dni później w rynku krakowskim miały miejsce uroczystości hołdu pruskiego. Ceremonia ukazywała zależność lenną zsekularyzowanego państwa zakonnego (krzyżackiego) w Prusach od króla i Królestwa Polskiego. Po złożeniu przysięgi wierności królowi Zygmuntowi książę Albrecht otrzymał w lenno Prusy Książęce. W niniejszym artykule zostały wymienione i scharakteryzowane materiały źródłowe z zasobu Archiwum Głównego Akt Dawnych w Warszawie dotyczące traktatu krakowskiego
Perception of the Role of Artificial Intelligence in Supporting Cognitive and Decision-Making Processes in Organizations
No full textThis article analyzes the role of artificial intelligence in improving cognitive and decision-making processes in organizations, taking into account the context of the ongoing digitization of enterprises. The aim of the study was to determine the extent to which employees perceive artificial intelligence as a tool that supports competency development, analytical processes, and decision-making in organizations, as well as to assess the stability of these perceptions over a short time horizon. The study also sought to identify the areas in which AI is perceived as most and least useful in the context of cognitive and decision-making processes, and to evaluate the practical significance of changes in the level of acceptance between the two measurement waves. The research was conducted using a diagnostic survey in two stages, differing in sample size and separated by a single quarter. This allowed for the capture of short-term changes in the perception of the role of artificial intelligence. Analysis using the Cohen’s h effect index showed that the differences between the studies were marginal. This confirms the stability of attitudes toward the technology. It also indicates its established position as a tool supporting cognitive and decision-making processes. The results have practical significance, pointing to the need to integrate AI with competency development processes and organizational culture. The added value of the study stems from the combination of theoretical and empirical perspectives and the use of an effect measure in the analysis of attitudes toward artificial intelligence
Przestępstwa honoris causa popełniane przez kobiety (abortio, infanticido, derelictio modo nati et intellectualis falsitas honoris causa)
Get PDFCommitting a criminal act motivated by reasons of honor was widely accepted in criminal law orders as a mitigating circumstance for criminal liability. Nowadays, this practice is still in effect in many countries. It is uniformly accepted in the judicature that honor crimes, by their conceptual scope, include behavior that constitutes a form of violence against women. The Istanbul Convention has undoubtedly contributed to the above, particularly its Article 42, indicating that acts of violence against women shall not be justified on cultural, customary, religious, traditional or so-called “honor” grounds. However, the jurists rarely mention a group of honor crimes that, as a rule, can only be committed by women, such as abortion, infanticide, abandonment of a newborn, or intellectual falsification honoris causa. The article presents the existing European and non-European regulations on the honor crimes indicated above. Selected historical regulations binding in the second half of the 20th century are also presented. The purpose of the article is to show that the types of honor crimes indicated above are motivated by violence against women, so the Istanbul Convention is also applicable to them.Działania podejmowane w celu ratowania honoru były powszechnie akceptowane w porządkach karnoprawnych jako okoliczność łagodząca odpowiedzialność karną. Stan ten obowiązuje do dziś w wielu porządkach karnoprawnych. W doktrynie jednolicie przyjmuje się, że przestępstwa honorowe (honor crimes) swoim zakresem pojęciowym obejmują zachowania stanowiące formę przemocy wobec kobiet. Do powyższego przyczyniła się niewątpliwie Konwencja Stambulska, w szczególności jej art. 42, wskazujący, że akty przemocy wobec kobiet nie będą usprawiedliwiane względami kulturowymi, zwyczajowymi, religijnymi, tradycyjnymi ani tzw. względami „honoru”. W literaturze rzadko wspomina się jednak o grupie przestępstw honorowych, które co do zasady mogą zostać popełnione jedynie przez kobiety, takich jak aborcja, dzieciobójstwo, porzucenie noworodka czy fałsz intelektualny honoris causa. W artykule przedstawione zostały obowiązujące europejskie i pozaeuropejskie regulacje w kwestii przestępstw honorowych wskazanych powyżej. Przedstawiono także wybrane regulacje historyczne obwiązujące w drugiej połowie XX w. Celem artykułu jest wykazanie, że powyższe typy przestępstw honorowych motywowane są przemocą wobec kobiet, a więc również w stosunku do nich znajduje zastosowanie Konwencja Stambulska. Podjęto również próbę wskazania rozumienia pojęcia honoru w oderwaniu od uwarunkowań kulturowych
Znaczenie zasobów religijnych w procesie dostarczania wielowymiarowego wsparcia osobom zagrożonym marginalizacją z powodu konfliktu z prawem
Get PDFReligious resources – from the perspective of people helping people at risk of conflict with the law – constitute a key element of their own professional and personal background, supporting the process of helping. Hence, religion and spirituality often not only shape the system of values and motivation to work with excluded people, but also provide tools, language and practices that can be effectively used in the process. In the article, the authors at the beginning show the importance of religion as a socialization factor, and then analyze the perception of justice, punishment and forgiveness in religious traditions.Zasoby religijne – z perspektywy osób pomagających osobom zagrożonym konfliktem z prawem – stanowią kluczowy element ich własnego zaplecza zawodowego i osobistego, wspierającego proces pomagania. Stąd niejednokrotnie religia i duchowość nie tylko kształtują system wartości i motywację do pracy z osobami wykluczonymi, ale także dostarczają narzędzi, języka i praktyk, które mogą być skutecznie wykorzystywane w przedmiotowym procesie. Autorzy w artykule w pierwszej kolejności ukazują znaczenie religii jako czynnika socjalizacyjnego, a następnie analizują postrzeganie sprawiedliwości, kary i przebaczeniu w tradycjach religijnych
Wszechsubiektywność i jej wybrane konsekwencje
No full textIn this paper, I elaborate a broadly Zagzebskian case for divine omnisubjectivity understood along the lines of her Empathy Model, defend it against an objection, and consider some implications of it.W niniejszym eseju przedstawiam argument zbliżony do argumentu Zagzebskiej na rzecz boskiej wszechsubiektywności rozumianej zgodnie z jej modelem empatii, bronię go przed zarzutem i rozważam pewne jego konsekwencje
