Platforma czasopism Towarzystwo Naukowe Katolickiego Uniwersytetu Lubelskiego Jana Pawła II
Not a member yet
3673 research outputs found
Sort by
The Perceived Stress and Psychological Resilience: The Serial Mediation of Cognitive Control and Cognitive Flexibility
No full textThe present study aims to investigate the mediator role of cognitive control and cognitive flexibility in the relationship between university students’ perceived stress and their psychological resilience during COVID-19 pandemic. The sample consisted of 405 university students. The findings showed that perceived stress indirectly via cognitive control and cognitive flexibility effects psychological resilience of university students during pandemic. Cognitive control and cognitive flexibility mediates the relationship. The negative effect of perceived stress on cognitive control and cognitive flexibility caused a decrease in students’ psychological resilience. The cognitive flexibility has a positive effect on university students’ psychological resilience. Interventions and techniques for stress management can support cognitive control and cognitive flexibility of young people under high stress, this may contribute to increasing psychological resilience of them. Implications for intervention are discussed
Posttraumatic Growth in Adolescents Exposed to Trauma: The Predictive Role of Resilience and Social Support
Get PDFThe aim of the study was to determine the links between resilience, social support and posttraumatic growth (PTG) in a group of teenagers aged 12–17 years (M = 14.65, SD = 1.28) who have experienced 4 types of traumatic events. The analyses were carried out, using the results obtained from 242 teenagers (1st measurement) and then the results of 175 respondents (2nd measurement). The analyses also included sociodemographic (age, gender) and situational variables (type of event and time since its occurrence). The study used the Personal Growth Questionnaire, the Resilience Measurement Scale, and the Social Support Scale. The results of the study indicated strong links between resilience and PTG, but only in the first measurement. Resilience also played the role of the main predictor of PTG. All analyzed types of support were positively associated with PTG (from 1st measurement) but turned out to weakly predict positive posttraumatic changes in the second one. In the occurrence of posttraumatic growth resilience plays a more important role than received social support
Intymność, język i fałszywe przekonania. Zdrowie reprodukcyjne w rubrykach poradniczych czasopisma „Grazia” w latach 1950–1975
Get PDFThe article examines the mechanisms through which medical knowledge related to sexuality and reproductive health is transmitted in the advice column of the Italian weekly magazine Grazia. The study’s corpus includes letters from readers, featured in 135 issues of the magazine, published between 1950 and 1975, in a column initially titled “I consigli del medico” and later renamed “La salute”. The correspondence published in Grazia reveals not only the state of the readers’ knowledge concerning their bodies, sexual life and reproductive health, but also the specific nature of the relationship between the senders (the magazine’s readers) and the recipient (the columnist). The findings of the study highlight the presence of prejudices, false beliefs, euphemisms, and infantilisms. Furthermore, the column serves a dual function: it provides solutions to medical problems while also educating women according to the conservative norms of the time.L’articolo analizza il meccanismo di trasmissione del sapere medico legato alla sessualità e alla salute riproduttiva presente nei consigli del settimanale italiano Grazia. Il corpus dello studio include la posta delle lettrici proveniente da 135 numeri del settimanale, pubblicata tra gli anni 1950 e il 1975 nella rubrica intitolata “I consigli del medico”, in seguito chiamata “La salute”. La corrispondenza presente sulle pagine di Grazia svela non solo lo stato del sapere delle lettrici riguardo il loro corpo, la vita sessuale e la salute riproduttiva, ma anche un particolare tipo di rapporto tra le mittenti (le lettrici del settimanale) e il destinatario (il rubricista). Il quadro che emerge dallo studio non manca di pregiudizi, false credenze, eufemismi e infantilismi. Inoltre, la rubrica stessa svolge una duplice funzione: da un lato aiuta a risolvere problemi medici, dall’altro serve a formare le donne secondo le norme (alquanto conservatrici) dell’epoca.Artykuł analizuje mechanizmy przekazywania wiedzy na temat seksualności i zdrowia reprodukcyjnego w rubryce porad medycznych włoskiego tygodnika Grazia. Korpus badawczy tworzą listy czytelniczek, zamieszczone w 135 numerach pisma z lat 1950–1975 w rubryce zatytułowanej początkowo I consigli del medico („Porady lekarza”), a później La salute („Zdrowie”). Korespondencja opublikowana na łamach Grazii pozwala zrekonstruować poziom wiedzy czytelniczek na temat funkcjonowania ich ciała, życia seksualnego i zdrowia reprodukcyjnego oraz ujawnia specyficzny charakter relacji między nadawcami (czytelniczkami) a odbiorcą (redaktorem rubryki poradniczej). Obraz, który wyłania się z analizy tej korespondencji, wskazuje na obecność licznych uprzedzeń, fałszywych przekonań, eufemizmów oraz języka infantylizującego. Ponadto okazuje się, że sama rubryka spełnia podwójną funkcję: z jednej strony odpowiada na pytania związane ze zdrowiem reprodukcyjnym, z drugiej – przekazuje kobietom obowiązujące w tamtym czasie (dość konserwatywne) normy społeczne
Intymistyka Kazimierza Twardowskiego
Get PDFThe article tackles the problem of belletristic (or literary, depending on historically changing conventions of literature) writing of literary critics, philosophers, and other thinkers in the humanities, as well as those representing exact sciences. The analysis of juvenile diaries and poems of Kazimierz Twardowski, the founder of the Lviv-Warsaw School, in the context of diaries and poetry by Roman Ingarden and Bronisław Malinowski, justifies the following strong statement: their non-academic works pretending to be “literature”, seem backward in comparison to their revolutionary, subversive for their time academic writing. That assumption is also valid in the cases of Maria Dłuska’s or Stefania Skwarczyńska’s poetical attempts. The article however focuses on the communicational, cultural, and familial specificity of Austrian Galicia. Those circumstances were seemingly decisive for the particularity of the three thinkers’ intimate writing.Artykuł podejmuje problem – niegdyś postawiony jako zagadnienie „literatury literaturoznawczej” – pisarstwa literackiego (lub uznawanego na mocy konwencji za takie) badaczy literatury, filozofów i innych myślicieli-humanistów oraz reprezentantów nauk nazywanych ścisłymi. Analiza dzienników młodzieńczych i wierszy Kazimierza Twardowskiego, twórcy szkoły lwowsko--warszawskiej, w kontekście dzienników i poezji Romana Ingardena i Bronisława Malinowskiego pozwala postawić mocną tezę o zastanawiającym konserwatyzmie ich utworów nienaukowych (dzienników intymnych), w tym tych pretendujących do literatury (wierszy), w stosunku do rewolucyjnych i wywrotowych w swoim czasie – naukowych. Tezę tę można by wesprzeć odwołaniami do poezjowania Marii Dłuskiej czy Stefanii Skwarczyńskiej, jednak artykuł zmierza przede wszystkim do wydobycia sytuacji komunikacyjno-kulturowej i rodzinno-środowiskowej w c. k. Galicji, decydującej, jak wszystko wskazuje, o swoistości diarystyki i poezji trzech wymienionych myślicieli
W reakcji na katastrofę. Upadek Francji w dziennikach Andrzeja Bobkowskiego i Alexandra Wertha z wiosny 1940 roku
Get PDFThe article is devoted to interpreting the diaries of Andrzej Bobkowski (1913–1961) and Alexander Werth (1901–1969). The two authors, a Polish intellectual and an English journalist, were in the French capital at the time of the German attack on France in May 1940 and kept their diaries there. So, these are diaries of war, but not of occupation or from the front lines. The first text remains in manuscript so far, while the second was published in the fall of 1940 under the title The Last Days of Paris. Bobkowski’s and Werth’s diaries document the reaction to France’s impending catastrophe, the catastrophe of themselves and the capital. Bobkowski does so with reference to personal fate, seeing the fall of France as the cause of yet another life crisis, which he will interpret after a while as a circumstance that makes him realize his writing vocation. Werth, on the other hand, sees the collapse of the Third Republic as a threat to European civilization, which leads him to discover the value of the basic elements of which it is composed. Thus, both authors ultimately present the historical solstice as a conflict of an axiological (moral, aesthetic, spiritual) nature.Artykuł poświęcony jest interpretacji dzienników Andrzeja Bobkowskiego (1913–1961) i Alexandra Wertha (1901–1969). Obydwaj autorzy, polski intelektualista i angielski dziennikarz, przebywali w momencie ataku niemieckiego na Francję w maju 1940 w stolicy tego kraju i prowadzili tam swoje dzienniki. Zatem są to diariusze wojenne, ale nie okupacyjne czy frontowe. Pierwszy tekst pozostaje do tej pory w rękopisie, drugi został opublikowany na jesieni 1940 pod tytułem The Last Days of Paris. Dzienniki Bobkowskiego i Wertha dokumentują reakcję na zbliżającą się katastrofę Francji, ich samych, jak i stolicy. Bobkowski robi to w odniesieniu do losów osobistych, widząc w upadku Francji powód kolejnego życiowego kryzysu, który po pewnym czasie zinterpretuje jako okoliczność uświadamiającą mu jego pisarskie powołanie. Natomiast Werth postrzega załamanie Trzeciej Republiki jako zagrożenie dla cywilizacji europejskiej, co wiedzie go do odkrycia wartości podstawowych elementów, z których ona się składa. Obydwaj autorzy ostatecznie przedstawiają więc przesilenie historyczne jako konflikt o charakterze aksjologicznym (moralnym, estetycznym, duchowym)
Kilka uwag na marginesie rozmów Piotra Kłoczowskiego z Józefem Czapskim
Get PDFThis article is devoted to the paradoxes of the presence of Józef Czapski – a painter and writer banned by the censorship during the communist years. His books reached Poland in small quantities smuggled across the border from the West, while as a painter in the country he was almost completely absent...
Czapski’s versatility, the different areas of his activity – artistic, writing, emigration – are united by his diary of 270 volumes, which is available only in fragmentary form: either quotations ‘plucked’ from the whole, with their graphic side omitted, or selected reproductions. This work is a particular editorial challenge.
Published in 2024, the new, expanded edition of Piotr Kłoczowski’s conversations with Józef Czapski, The World in My Eyes, is an extraordinary, irreplaceable testimony and a very important source of knowledge about Czapski’s biography, still astonishing and fascinating, a description of his path to painting, the spiritual formation from which he came, his own search, important readings, meetings with people who influenced him, his friends. Piotr Kłoczowski was an exceptional intellectual partner for Czapski, who at the same time was able to create an atmosphere of intimacy conducive to the artist’s memories.Artykuł jest poświęcony paradoksom obecności Józefa Czapskiego – malarza i pisarza w latach PRL-u zakazanego przez cenzurę. Jego książki w niewielkich ilościach docierały przemycane przez granicę z Zachodu do Polski, natomiast jako malarz w kraju był prawie zupełnie nieobecny...
Wszechstronność Czapskiego, różne obszary jego aktywności – artystycznych, pisarskich, emigracyjnych, łączy jego dziennik liczący 270 tomów, dostępny tylko w formie fragmentarycznej: albo „wyłuskanych” z całości cytatów, z pominięciem ich graficznej strony, albo wybranych reprodukcji. Utwór ten jest szczególnym wyzwaniem edytorskim.
Wydane w 2024 roku nowe, rozszerzone wydanie rozmów Piotra Kłoczowskiego z Józefem Czapskim Świat w moich oczach jest niezwykłym, niezastąpionym świadectwem i bardzo ważnym źródłem wiedzy o biografii Czapskiego, wciąż zadziwiającej i fascynującej, opisem jego drogi do malarstwa, formacji duchowej, z której się wywodził, własnych poszukiwań, ważnych lektur, spotkań z ludźmi, którzy mieli wpływ na niego, przyjaciół. Wyjątkowym partnerem intelektualnym Czapskiego był Piotr Kłoczowski, który jednocześnie potrafił stworzyć atmosferę intymności, sprzyjającą wspomnieniom artysty
In divinis laudibus… Męczeństwo jako liturgia. Średniowieczne sekwencje o św. Wawrzyńcu
Get PDFThis article presents the sequences about St Lawrence in the context of a literary source showing martyrdom as liturgy. This kind of works were written in the medieval period, with the exception of the sequence of Adam of St Victor, they are anonymous. The authors of the sequences perfectly understood the spirit of the liturgy. An analysis of the works in terms of stylistic devices used, versification and content attests to this. The language of the liturgy used by the authors even today leads the viewer to the conclusion, that the figure of St Lawrence is emblematic of the truth, that the Church is the place, where everyone can be realized in full, from birth to glorious death. On the other hand, they show the figure of a noble man, faithful to his ideals, ready to give his life for them, which makes him a role model regardless of the time and era in which we live.Niniejszy artykuł przedstawia sekwencje poświęcone św. Wawrzyńcowi w kontekście źródła literackiego ukazującego męczeństwo jako liturgię. Utwory te powstały w okresie średniowiecza i, z wyjątkiem sekwencji Adama ze św. Wiktora, mają anonimowy charakter. Autorzy sekwencji doskonale rozumieli ducha liturgii, co potwierdza analiza dzieł pod względem użytych środków stylistycznych, wersyfikacji oraz treści. Stosowany przez nich język liturgii nawet dziś prowadzi odbiorcę do wniosku, że postać św. Wawrzyńca stanowi emblemat ukazujący prawdę, że Kościół jest miejscem, w którym człowiek może w pełni się zrealizować, od narodzin po chwalebną śmierć. Jednocześnie ukazują także postać człowieka szlachetnego, wiernego swym ideałom, gotowego oddać za nie życie, co czyni z niego wzór do naśladowania niezależnie od czasu czy epoki, w której przyszło mu żyć
Prawo jako gra – perspektywy ludologicznej analizy prawa
Get PDFThe article aims to highlight the significant connections and similarities between law, as a broadly understood social phenomenon, and games, thereby underscoring the value of ludology and game studies in the field of law research. Both phenomena are deeply rooted in the concept of normativity, as their conceptual core involves activities bound by rules. Tracing mutual similarities may be an interesting starting point for analysing some social aspects of law in a new light.Niniejszy artykuł ma na celu podkreślenie istotnych powiązań i podobieństw między prawem, jako szeroko rozumianym zjawiskiem społecznym, a grami, wskazując tym samym wartość ludologii i badań nad grami jako na potencjalne narzędzie analityczne w badaniach nad prawem. Oba zjawiska są głęboko zakorzenione w zjawisku normatywności, ponieważ ich koncepcyjny rdzeń obejmuje działania ograniczone regułami. Śledzenie wzajemnych podobieństw może być interesującym punktem wyjścia do analizy niektórych społecznych aspektów prawa w nowym świetle
Sztuczna inteligencja i ochrona danych osobowych. Zarys problemu
Get PDFThe aim of this article is the analyze the risks to the protection of personal data arising from their processing by AI systems and to identify solutions to minimize these risks. The study uses a dogmatic-legal method, based on an analysis of existing regulations and literature on the subject. The results of the study indicate significant gaps in the regulations and the need to implement protective measures, such as data anonymization and algorithm audits. The findings can form the basis for further research and legislative action on data protection in AI systems.W ostatnich latach trwa dyskusja na temat relacji zachodzących pomiędzy prawem ochrony danych osobowych a sztuczną inteligencją. Z pewnością pojawia się wiele wątpliwości dotyczących przetwarzania danych osobowych przez systemy AI, które wynikają z różnic w celach i metodach działania obu tych obszarów. W ramach niniejszego artykułu zostały przedstawione potencjalne zagrożenia dla ochrony danych osobowych wynikających z ich przetwarzania przez systemy AI, a także zaproponowane rozwiązania, których wdrożenie przez dostawców systemów AI może uchronić przed owymi zagrożeniami
