CNS Czasopisma Naukowe w Sieci
Not a member yet
16863 research outputs found
Sort by
Identification of external and internal factors influencing the willingness to work remotely. Quantitative approach
No full textThis paper aimed to identify external and internal factors that influence the willingness to work remotely. The study employed a quantitative approach, utilizing the CAWI technique alongside an online survey. A total of 152 young adults participated in the research, and the data collected was analyzed using Statistica software. The study took place between February and April 2025. Eight variables relating to external factors that may affect the willingness to work remotely were examined. Additionally, the impact of nine characteristics and skills of respondents — based on the Belbin concept of team roles — on preferences for remote work was analyzed. The findings indicate that external factors play a more significant role in influencing the willingness to work remotely, with the most notable factors being the opportunity for independent prioritization of work duties and time savings. Statistical analysis, employing the chi-square test, revealed a significant relationship between the assessment of remote learning and the declared willingness to work in this manner. This relationship was characterized by high strength and a positive direction, as confirmed by the Spearman rank correlation coefficient. The study offers insights for employers, aiding in the planning of work organization in light of future employment models
The role of deposit guarantees in increasing savings for retirement — an analysis of individual pension products offered by banks
No full textRetirement saving requires patience and a long horizon. It is therefore important to provide a sense of security to those who decide to make voluntary additional savings. Individual Retirement Accounts (IKE) and Individual Retirement Security Accounts (IKZE), which are offered by the banks, can be considered the most conservative, highly regulated products for saving for retirement. They all have variable interest rates, which in nominal terms will always be positive. In addition, important from the point of view of the saver is the very low level of risk. It is therefore a very good solution for those wishing to invest funds for old age safely. It is worth remembering that these savings are guaranteed by the Bank Guarantee Fund (BFG), up to the equivalent of €100 000 along with other funds in the same bank. As the limit on IKE and IKZE contributions increases yearly, the author believes that the level of guarantees for banks’ IKE and IKZE should be increased. The article aims to show that higher deposit guarantees for IKE and IKZE offered by banks can contribute to greater savings for retirement. The existing incentives are not effective, as indicated by the relatively small number of IKEs and IKZEs in total, and the fact that not all of them are deposited per year. Studies have shown that contributions to bank IKEs and IKZEs are higher than to IKEs and IKZEs in general. For bank IKE in particular, it was observed that they were more systematic. The sum of average payments to both bank products without taking into account the account interest rates between 2005 and 2023 was more than PLN 120,000. Therefore, it can be concluded that payments alone would have used up almost 30% of the declared deposit guarantee if one had both IKE and IKZE at the same bank
Карл Шмітт у політико-правових роздумах Шимона Рундштайна
No full textSzymon Rundstein is remembered as one of the most outstanding and versatile Polish lawyers. In his scientific work he was inspired primarily by the legal thought of Hans Kelsen, including mainly normativism, an indispensable element. In the framework of the presented considerations, Rundstein will be described as a lawyer who focused, among other things, on the analysis of the legal reality of totalitarian states. In this respect, the most important will be his analysis of the Third Reich and the political and legal thought of Carl Schmitt. The concepts of the German lawyer were subjected to criticism by Rundstein, which took into account normativist motivations, but at the same time was conducted in a reliable manner.Шимон Рундштайн увійшов в історію як один із найвидатніших і водночас найуніверсальніших польських правників. У своїй науковій діяльності він надихався передусім правовою думкою Ганса Кельзена, зокрема нормативізмом, який є її невід’ємним елементом. Запозичена у Кельзена, а згодом дещо модифікована перспектива (що полягала в заміні поняття Grundnorm поняттям «ідеї права», що було виявом феноменологічного підходу до права) стала вихідним пунктом для роздумів про сутність цивільного, адміністративного, конституційного та міжнародного права. Ш. Рундштайн обстоював необхідність дослідження права в його чистому вигляді, без урахування впливу соціологічних, психологічних, історичних чи політичних чинників. Предметом його досліджень було право, що аналізувалося «формально та схематично», незалежно від критерію його чинності. З погляду дослідника політичних і правових доктрин особливо цікавими є аналізи Ш. Рундштайна, що стосуються режимів, які ми, використовуючи сучасну термінологію, визнаємо історичними прикладами тоталітарних держав. Використовуючи щодо них термін «тоталізми», Ш. Рундштайн мав на увазі Союз Радянських Соціалістичних Республік, Третій рейх та Італію. Цим тоталізмам польський правник відмовляв у будь-яких цінностях. Для міркувань, здійснених у цій статті, найістотнішими були оцінки Ш. Рундштайна, що стосувалися націонал-соціалістичної правової дійсності, а також політичної та правової думки німецького правника Карла Шмітта — відомого критика кельзенівського нормативізму. У цьому контексті заслуговує на увагу зауваження Лукаша Свєнціцького, який вказував, що Ш. Рундштайн помічав винятковість концепції К. Шмітта на тлі інших німецьких правників і у своїх оцінках не повторював щодо нього закиду «інтелектуального варварства», хоча водночас пам’ятав про їхню політичну зумовленість. З цієї причини загальна оцінка політичної та правової думки К. Шмітта в спостереженнях Ш. Рундштайна постає як аргументована критика з урахуванням академічних вимог
Політичні та правові основи організації українського національного спротиву російській збройній агресії із урахуванням законодавчих вимог по дотриманню норм міжнародного гуманітарного права у Збройних Силах України
No full textThe article presents an analysis of the regulatory and legal framework applied during the imposition of the martial law regime in Ukraine and highlights the specific aspects of compliance with international humanitarian law (IHL) by the military formations of the Armed Forces of Ukraine in organizing national resistance to the armed aggression of the Russian federation against Ukraine. Based on the conducted analysis, the author concludes that, in the course of performing combat (special) tasks and during active military operations against the aggressor, the servicemen of the Armed Forces of Ukraine are strictly obliged to comply with Ukrainian legislation in effect under martial law, as well as with the norms of international humanitarian law, which constitute an integral part of Ukraine’s national resistance strategy. As demonstrated in the article, for the Armed Forces of Ukraine have developed a comprehensive regulatory framework to ensure compliance with international humanitarian law and continuously undertake measures to improve the knowledge and understanding of IHL among military personnel. The study of key terms and concepts of international humanitarian law, as well as the accountability of military personnel for violations of IHL, is a mandatory component of the basic general military training programs in the Armed Forces of Ukraine and is considered a priority area of activity for senior military officials. The article pays particular attention to the institution of legal advisers operating within the Armed Forces of Ukraine. During armed conflict, these functions are fulfilled by commanders’ legal assistants (lawyers of the Armed Forces of Ukraine), who play a crucial role in ensuring the unwavering observance of IHL by commanders and all military personnel, as they are obligated to know, adhere to, and act in accordance with universally recognized principles and norms of international humanitarian law. The article provides a detailed review of the regulatory and legal framework in force and applied during the imposition of martial law in Ukraine, demonstrating the broad legislative base established to ensure the effective organization of national resistance and the defense of Ukraine against the aggressive and unlawful actions of the armed formations of the Russian federation.W artykule autor przedstawia analizę zapewnienia normatywno-prawnego stosowanego podczas wprowadzenia w Ukrainie reżimu stanu wojennego oraz omawia specyfikę przestrzegania norm międzynarodowego prawa humanitarnego przez formacje wojskowe Sił Zbrojnych Ukrainy przy organizacji narodowego oporu przeciwko rosyjskiej agresji zbrojnej wobec Ukrainy. Na podstawie przeprowadzonej analizy autor dochodzi do wniosku, że podczas realizacji zadań bojowych (specjalnych) oraz w trakcie działań zbrojnych przeciwko agresorowi żołnierze Sił Zbrojnych Ukrainy są zobowiązani do bezwzględnego przestrzegania prawa obowiązującego w Ukrainie w czasie wprowadzenia stanu wojennego, jak również do respektowania norm międzynarodowego prawa humanitarnego, które stanowią nieodłączny element organizacji narodowego oporu. W tym celu, jak pokazano w artykule, w Siłach Zbrojnych Ukrainy opracowano kompleksowy system regulacji normatywnych w zakresie przestrzegania międzynarodowego prawa humanitarnego, a także regularnie podejmowane są działania mające na celu edukację i pogłębianie wiedzy personelu wojskowego w tym zakresie. Nauka podstawowych terminów i pojęć z zakresu międzynarodowego prawa humanitarnego oraz odpowiedzialności żołnierzy za naruszenia tych norm przez zmobilizowanych wojskowych Sił Zbrojnych Ukrainy stanowi obowiązkowy element programów podstawowego przeszkolenia ogólnowojskowego i jest priorytetowym kierunkiem działalności wyższych dowódców wojskowych. Szczególna uwaga w artykule poświęcona została instytucji doradców prawnych funkcjonującej w Siłach Zbrojnych Ukrainy. Podczas konfliktu zbrojnego funkcje te pełnią pomocnicy dowódców ds. pracy prawnej (radcy prawni), którzy stanowią kluczowy element zapewnienia bezwzględnego przestrzegania przez dowódców i cały personel Sił Zbrojnych Ukrainy norm międzynarodowego prawa humanitarnego, ponieważ są oni zobowiązani do znajomości, przestrzegania i działania zgodnie z powszechnie uznanymi zasadami i normami tego prawa. Szczegółowo przeanalizowane w artykule zapewnienie normatywno-prawne obowiązujące podczas wprowadzenia stanu wojennego w Ukrainie wskazuje na istnienie szerokiej podstawy legislacyjnej, której celem jest zapewnienie skutecznej organizacji narodowego oporu i ochrony Ukrainy przed agresywnymi i bezprawnymi działaniami formacji zbrojnych Federacji Rosyjskiej
Skuteczność realizacji prawa do ogólnego średniego, zawodowego i technicznego wykształcenia w warunkach stanu wojennego
No full textThe article analyzes the specifics of implementing the constitutional right to education under martial law. Furthermore, it identifies the operational priorities of educational institutions in wartime conditions. It was concluded the Ministry of Education and Science of Ukraine must ensure a balance between safety and the mandated quality of education. Several major challenges facing the educational systems were identified, including: the necessity of meeting international standards in education; prioritizing key aspects in implementing the constitutional right to education, particularly the equal access to education; providing comprehensive support for personnel and students under arms; providing safe learning and working conditions for all participants of the educational process; providing continuity of education for students or staff that were uprooted or otherwise disconnected from the educational process due to armed aggression and were forced to either flee the country, live under hostile occupation, or undergo internal displacement. What follows is an outline of the specific features of the types of secondary education—including its general, technical, and vocational branches—in the context of the implementation of the constitutional right to education under wartime conditions.W artykule analizowana jest kwestia specyfika realizacji konstytucyjnego prawa do nauki w warunkach reżimu prawnego stanu wojennego. Określono priorytety działalności instytucji edukacyjnych w warunkach agresji zbrojnej. Stwierdzono, że Ministerstwo Edukacji i Nauki Ukrainy ma zapewnić równowagę między bezpieczeństwem a niezbędną jakością edukacji. Podkreślono, że do najważniejszych wyzwań stojących przed systemem edukacji należą: konieczność zapewnienia międzynarodowych standardów nauczania; wyznaczenie hierarchii priorytetów w realizacji konstytucyjnego prawa do edukacji, w szczególności równego dostępu do nauki; wszechstronne wsparcie dla pracowników i uczniów, którzy bronią swego kraju z bronią w ręku; zagwarantowanie bezpiecznych warunków uczenia się i pracy dla wszystkich uczestników procesu edukacyjnego; zapewnienie ciągłości kształcenia, w szczególności dla tych uczestników procesu edukacyjnego, którzy w wyniku agresji zbrojnej przebywają za granicą, na terytoriach okupowanych lub są osobami wewnętrznie przesiedlonymi. Scharakteryzowano cechy realizacji kształcenia średniego, zawodowego i technicznego w kontekście realizacji konstytucyjnego prawa do edukacji w warunkach prawnego systemu stanu wojennego
Ochrona widoku na morskie wybrzeże w prawie rzymskim
No full textThis article explores the protection of the view of the seashore within the framework of Roman law. The author analyzes four constitutions from the late Dominate period that regulated the servitude of view. Two have survived in their entirety (Zeno’s Constitution and Justinian’s 63rd Novel), while only fragments of the remaining two have been preserved (Leo’s Constitution and Justinian’s 165th Novel). Additionally, the article examines the approach taken by Julian of Ascalon in Palestine to the issue of view protection in his urban planning treatise. Roman law safeguarded only the prospectus maris. However, the law did not encompass the broader view of the sea but was limited to the view of the seashore, which held significant legal priority over the open sea. Contemporary regulations prohibited neighboring property owners from obstructing a dominant estate’s sea view. Consequently, any construction on adjacent properties had to maintain a setback of 100 feet, or approximately 30 meters. Until the promulgation of Justinian’s 165th Novel, these protections applied solely to direct views. However, this Novel extended legal safeguards to include oblique views of the sea as well
Szkockie „ustawy łososiowe” — ochrona prawna łososia atlantyckiego (Salmo salar) w prawie szkockim (1318–1707)
No full textThe paper deals with the legal protection of Atlantic salmon in the Scottish legal system from the 14th to the early 18th century, i.e. until the end of the Kingdom of Scotland as a separate sovereign state. Based on legislative sources, the author reconstructs the evolution of regulations concerning salmon fishing and protection, pointing to the unique place that Atlantic salmon occupied in Scottish culture and the legal system. The analysis shows that already in the Middle Ages, regulations were characterized by a complex structure comprising protective, penal, executive, and regulatory provisions. Attention was also paid to the transition from individual protection and royal privileges to a more systemic approach to fishing as an economic activity
Stosunek metropolity Teodozego Rostockiego do reform polityczno-prawnych w Polsce doby stanisławowskiej
No full textTheodosius of Rostocki was the last metropolitan of Kiev, the supreme head of the Uniate Church and the first and only representative of this church to sit in the Senate of the Polish-Lithuanian Commonwealth. Taking the place in the Senate in 1790 was the fulfillment after almost two hundred years of one of the postulates of the Union of Brest, which provided for equal rights of the Latin and Greek Catholic Churches in the Polish-Lithuanian Commonwealth. As a senator, he was included in the work of the pro-reform party. Sitting in the Senate was an opportunity for Rostocki and the Greek Catholics to prove their loyalty and usefulness to Poland. He supported all the most important political and legal reforms adopted by the Great Sejm in the second round of its deliberations. Also guided by the Polish raison d’état, he had a negative attitude towards the non-religious moves of the Orthodox Church in Poland inspired by Russia. His actions aimed at strengthening the status of the Uniate Church in Poland were of a similar nature, as they contributed to reducing Poland’s dependence on Russia. Rostocki’s sitting in the Senate and the attitude of the Uniates in the last years of the Polish-Lithuanian Commonwealth, although short, had a broader aspect, not only personal and religious. It was an example of the patriotic attitude of the members of the Uniate Church in Poland, who were able to rise above the historical wrongs they had previously suffered
Idea historii naturalnej
No full textThe article presents the first Polish translation of Theodor W. Adorno’s The Idea of Natural History, delivered as a lecture for Kant Society in Frankfurt in 1932. In this text, Adorno develops the concept of “natural history” as a theoretical category that articulates the mutual entanglement of nature and history. The main points of reference are György Lukács’s notion of “second nature” and Walter Benjamin’s concept of allegory. Drawing on these ideas, Adorno formulates his own understanding of “natural history”, which allows him to reveal both the naturalness of history and the historicity of nature. The article represents his first attempt to clarify this key category, which would later become one of the central concepts of his theory.Artykuł jest tłumaczeniem wykładu Theodora W. Adorna „Idea historii naturalnej”, wygłoszonego na zaproszenie Towarzystwa Kantowskiego we Frankfurcie w 1932 roku. Autor rozwija w nim koncepcję „historii naturalnej” jako kategorii, która pozwala uchwycić wzajemne przenikanie się natury i historii. Głównymi punktami odniesienia w tekście są pojęcie „drugiej natury” Györgya Lukácsa oraz koncepcja alegorii Waltera Benjamina. Na podstawie tych koncepcji Adorno proponuje własne rozumienie pojęcia „historii naturalnej”, które umożliwia mu ukazanie zarówno naturalności historii, jak i historyczności natury. Artykuł stanowi pierwszą próbę wyjaśnienia tytułowej kategorii, która stanie się jednym z najważniejszych pojęć jego teorii
Czym są reparacje?
No full textAn excerpt from Chapter Seven of Ariella Azoulay’s Potential History: Unlearning Imperialism (2019), titled “Repair, Reparations, Return: The Condition of Worldliness”, redefines reparations not as a one-time compensation paid after the fact, but as an ongoing practice of reclaiming a shared world. Azoulay critiques the imperial logic of time, which confines crimes to the past and defers repair, as well as archival technologies that normalize violence — such as the categories of “indentured labor” or “apprenticeship.” She proposes “the forward-thrusting shutter”: the acknowledgment of the unforgivability of colonial and slave-based crimes, the dismantling of privileges based on accumulation through dispossession, and a shared, material labor of rebuilding relationships and conditions of coexistence. Reparations are thus framed as a fundamental right — not to be a perpetrator and to care for the world as a common, planetary good. Their realization requires that heirs of oppression renounce positions of power and actively participate in the process of repair.Fragment siódmego rozdziału książki Potential History: Unlearning Imperialism Arielli Azoulay („Repair, Reparations, Return: The Condition of Worldliness”) (2019) przedefiniowuje reparacje — ukazuje je nie jako jednorazowe odszkodowanie wypłacane po fakcie, lecz jako trwającą praktykę odzyskiwania współdzielonego świata. Autorka krytykuje imperialną logikę czasu, która zamyka zbrodnie w przeszłości i odracza naprawę, oraz archiwalne technologie normalizujące przemoc — takie jak kategorie „niewolnictwa kontraktowego” czy „przymusowego czeladnictwa”. Azoulay proponuje „zwolnienie migawki”: uznanie niewybaczalności kolonialnych i niewolniczych zbrodni, demontaż przywilejów opartych na akumulacji przez wywłaszczenie oraz wspólną, materialną pracę nad odbudową relacji i warunków współistnienia. Reparacje stają się tu pierwotnym prawem do niebycia sprawcą i do troski o świat jako wspólne, planetarne dobro. Ich urzeczywistnienie wymaga, by spadkobiercy opresji zrezygnowali z pozycji władzy i aktywnie włączyli się w proces naprawy