Repositorio da Universidade da Coruña
Not a member yet
35055 research outputs found
Sort by
Segmentación de instrumentos musicais en gravacións de concertos mediante aprendizaxe profunda
[Resumo]: A automatización na gravación de concertos representa un avance significativo na produción
audiovisual. A identificación e localización dos instrumentos presentes no escenario en que
se produce un concerto é un primeiro paso crucial para acadar este obxectivo. Neste pro-
xecto propónse unha metodoloxía automática basada en técnicas de procesado de imaxe e
aprendizaxe profunda para a segmentación, en tempo real, de instrumentos en gravación de
espectáculos musicais co obxectivo de enriquecer con máis información un sistema de produ-
ción automática de concertos.
Co emprego desta tecnoloxía procúrase mellorar significativamente a eficiencia da pro-
dución audiovisual no sector musical, recortando os custos de produción sen detrimento da
calidade do produto e ofrecendo unha experiencia máis inmersiva e dinámica para o espec-
tador. A información obtida da segmentación dos instrumentos, xunto con outras fontes de
datos, será usada como base para a toma de decisións na realización de eventos musicais.[Abstract]: The automation in the recording of concerts represents a significant advancement in au-
diovisual production. Identifying and locating the instruments present on the stage during a
concert is a crucial first step to achieving this goal. In this project, an automatic methodology
based on image processing techniques and deep learning is proposed for real-time segmen-
tation of instruments in recordings of musical performances, with the aim of enriching an
automatic concert production system with more information.
By using this technology, it seeks to significantly improve the efficiency of audiovisual
production in the music sector, cutting production costs without compromising the quality
of the product and offering a more immerse and dynamic experience for the viewer. The in-
formation obtained from the segmentation of the instruments, along with other data sources,
will be used as a basis for decision making in the staging of musical events.Traballo fin de grao (UDC.FIC). Enxeñeria informática. Curso 2023/202
The role of non-pharmacological interventions for disrupted sleep in the moderate-severe dementia population: a systematic review
[Abstract] This study systematically reviews the literature on non-pharmacological
interventions for disrupted sleep-in people meeting established criteria for
moderate-severe dementia, and to analyze the methodological quality of the
included studies. The PubMed, PEDro, Cochrane, Virtual Health Library, APA
PsycInfo databases were searched using a systematic literature review approach to
identify various types of non-pharmacological treatments that improve disrupted
sleep-in subjects with moderate-severe dementia. In accordance with the inclusion
criteria, eight studies were systematically reviewed and analyzed according to the
type of non-pharmacological treatment carried out. This systematic review showed
that 50% of the studies used bright light therapy, 12.5% the use of manual therapy,
and 37.5% sleep hygiene or walking or a combination of these interventions. Based
on the results of the present study, although there is some evidence to support these
strategies, it is not significantly supported and highlights variation in the way the
interventions were delivered. Disrupted sleep is highly prevalent in people with
dementia and have a negative impact on the quality of life of the sufferer and the
caregiver. Non-pharmacological approaches to its treatment are increasingly
popular as an alternative to drugs, whose efficacy and side effects have raised
concerns among the population. Currently, there is a need to carry out more future
research to establish its effectiveness and to be able to provide clear guidelines at
the time of clinical practice
Herramientas digitales al servicio de la optimización del aprendizaje: Propuesta de interfaz móvil e infografías 3D a partir del manual de un equipo marítimo
[Resumen] El objeto de este trabajo es la creación de una nueva herramienta digital.
Concretamente una aplicación móvil que sirva como interfaz para presentar y gestionar
la información sobre el separador de sentinas DELTA OWSA del fabricante DETEGASA.
Se pretende mejorar significativamente la experiencia de aprendizaje y su uso efectivo.
Esta aplicación contendrá una serie de infografías 3D diseñadas para mejorar el
aprendizaje sobre el funcionamiento, de cómo y cuándo realizar el mantenimiento y de
cómo solventar las principales averías que puedan surgir a lo largo de la vida útil del
equipo.
Se ha optado por la creación de un prototipo de aplicación móvil para facilitar su uso
en cualquier lugar y en cualquier momento, sin necesidad de tener conexión a internet,
ni estar conectado a una red local. La aplicación móvil permite la integración de medios
digitales que enriquece la experiencia de usuario y favorece el aprendizaje.
Esta característica permite que la aplicación se ajuste a los principios del mobile
learning (m-learning), permitiendo que los profesionales o estudiantes puedan
aprender de manera autónoma y flexible. El m-learning potencia la portabilidad del
aprendizaje y se adapta a las necesidades del usuario en movimiento.
Se han creado infografías 3D para la ayuda de la rápida y fácil compresión de los
principios de funcionamiento del separador de sentinas.
Tanto el software utilizado para la creación de las animaciones como el de la aplicación
móvil son de código abierto. Las animaciones 3D se han realizado en con el software
Blender y la aplicación para móvil Android se ha programado con el lenguaje Python.[Resumo] Este traballo ten como finalidade a creación dunha nova ferramenta dixital. En
concreto, unha aplicación móbil que serve de interface para presentar e xestionar
información sobre o separador de sentinas DELTA OWSA do fabricante DETEGASA.
Preténdese mellorar significativamente a experiencia de aprendizaxe e o seu uso
efectivo. Esta aplicación conterá unha serie de infografías 3D deseñadas para mellorar
a aprendizaxe sobre o funcionamento, como e cando realizar o mantemento e como
solucionar as principais avarías que poidan producirse ao longo da vida útil do equipo.
Tomouse a decisión de crear un prototipo de aplicación móbil para facilitar o seu uso
en calquera lugar e en calquera momento, sen necesidade de ter conexión a Internet
nin estar conectado a unha rede local. A aplicación móbil permite a integración de
medios dixitais que enriquecen a experiencia do usuario e favorecen a aprendizaxe.
Esta característica permite que a aplicación se axuste aos principios da aprendizaxe
móbil (m-learning), permitindo que profesionais ou estudantes aprendan de forma
autónoma e flexible. O M-learning mellora a portabilidade da aprendizaxe e adáptase
ás necesidades do usuario en movemento.
Creáronse infografías 3D para axudar a comprender rápida e facilmente os principios
de funcionamento do separador de sentinas.
Tanto o software utilizado para crear as animacións como a aplicación móbil son de
código aberto. Realizáronse as animacións 3D co software Blender e programouse a
aplicación móbil de Android coa linguaxe Python.[Abstract] The purpose of this project is the creation of a new digital tool, specifically a mobile
application that serves as an interface to present and manage information about the
DELTA OWSA bilge separator manufactured by DETEGASA. The goal is to significantly
improve the learning experience and its effective use. This application will include a
series of 3D infographics designed to enhance learning about its operation, when and
how to perform maintenance, and how to resolve the main issues that may arise
during the equipment's lifespan.
A mobile application prototype has been developed to facilitate its use anywhere and
anytime, without the need for an internet connection or being connected to a local
network. The mobile application allows the integration of digital media, enriching the
user experience and promoting learning.
This feature enables the application to align with the principles of mobile learning (mlearning),
allowing professionals or students to learn autonomously and flexibly. Mlearning
enhances the portability of learning and adapts to the needs of users on the
go.
3D infographics have been created to help with the quick and easy understanding of
the bilge separator’s operating principles.
Both the software used to create the animations and the mobile application are open
source. The 3D animations were created using Blender software, and the Android
mobile application was programmed in Python.Traballo fin de mestrado (UDC.ETSNEM). Enxeñaría Mariña. Curso 2023/202
Aplicación Android con Flutter para la edición y publicación de imágenes
[Resumen]: A lo largo de la última década las redes sociales se han expandido de forma continuada
hasta convertirse en parte de la vida de millones de personas. Algunas de las redes sociales
más conocidas se basan en la publicación de imágenes por parte de los usuarios, lo que ha
conseguido acercar a estos al mundo de la edición de imágenes.
Por ello, se plantea el desarrollo de una aplicación móvil para Android que proporcione a
sus usuarios una plataforma de edición de imágenes, pero que también actúe como una red
social en sí misma para poder visualizar y valorar las ediciones de otros usuarios.
Los usuarios de la aplicación tendrán que registrarse para poder utilizarla, y una vez registrados podrán navegar por las distintas publicaciones de ejemplo que ofrece la aplicación,
editar y subir sus propias publicaciones y valorar las publicaciones de otros usuarios.
Las publicaciones estarán divididas en dos clases: aquellas que la propia aplicación ofrece
de ejemplo y aquellas publicadas por los usuarios. Antes de publicar una imagen, se ofrecerá
al usuario la posibilidad de editarla añadiéndole distintos filtros y texto, además de recortarla.
Además, los usuarios podrán decidir el nivel de privacidad de cada una de sus publicaciones,
lo que determinará qué usuarios podrán verlas.
También se permitirá a los usuarios establecer relaciones de seguimiento entre ellos a
través de sus perfiles. Cuando un usuario decida seguir a otro, tendrá que hacerlo desde el
perfil de este último. De esta manera, el usuario que realiza el seguimiento pasará a estar en la
lista de amigos del segundo, quien recibirá una notificación al respecto. Esto también ayudará
a definir un nivel de privacidad en el cual una publicación podrá ser vista sólo por los amigos
del usuario que la publica.
La aplicación seguirá la arquitectura cliente-servidor. Los encargados de la parte servidor
serán: Firebase; ofreciendo una base de datos NoSQL alojada a la nube, y Unsplash, que nos
proporcionará una API con la que acceder a una enorme colección de imágenes. Por otro lado,
para la implementación de la parte cliente se utilizará el lenguaje Dart junto con el framework
Flutter para construir la interfaz de usuario.
Para el desarrollo de este proyecto se utilizará una versión adaptada y simplificada de
Scrum, una metodología en la cual se dividirá el proyecto en pequeñas subtareas, las cuales
se irán completando de manera gradual a lo largo de las distintas iteraciones. Cada iteración
constará de sus propias fases de planificación, diseño, desarrollo y pruebas.[Abstract]: Over the past decade, social media has continuously expanded, becoming a part of millions
of people’s lives. Some of the most well-known social networks are base don user image posts,
which has brought users closer to the world of image editing.
Therefore, the development of a mobile application for Android is proposed, providing its
users with an image editing platform that also acts as a social network itself, allowing them
to view and rate the edits of other users.
Users of the application will need to register to use it. After logging into the system, users
will be able to browse through various example posts offered by the application, edit and
upload their own posts, and rate the posts of other users.
Posts will be divided into two categories: those offered as examples by the application
and those published by users. Before publishing an image, users will have the opportunity to
edit it by adding various filters and text, as well as cropping it. Additionally, users can decide
the privacy level of each of their posts, which will determine which users can view them.
Users will also be allowed to connect with each other through their profiles. When user
decides to connect with another, he will need to do so from the latter’s profile. This way, the
user sending the request will be added to the second user’s friend list, and this second user
will receive a notification about it. This will also help define a privacy level where a post can
be seen only by the owner’s friends.
The application will follow a client-server architecture. Firebase will handle the server
side, providing a NoSQL database hosted in the cloud. On the other hand, the client side will
be implemented using the Dart language along with the Flutter framework to build the user
interface.
The development of this project will use Screm, a methodology that divides the project
the project into small subtasks, which will be gradualy completed over different iterations
or Sprints. Each Sprint will consist of its own phases of planning, design, development and
testing.Traballo fin de grao (UDC.FIC). Enxeñeria informática. Curso 2023/202
Escalabilidad y eficiencia en Inteligencia Artificial a través de algoritmos federados verdes
[Resumen]: En los últimos años los modelos de Inteligencia Artificial (IA) han aumentado de tamaño en pasos agigantados, aupados por unos resultados y casos de uso cada vez mejores y más refinados; con todo, los algoritmos actuales de estos modelos se centran, como único objetivo, en conseguir la máxima eficacia en la resolución del problema asignado, pero no tienen en cuenta la eficiencia energética del modelo conjunto. Se ha comprobado que estos modelos, y la infraestructura necesaria para ellos, tienen un impacto muy importante en el consumo de recursos eléctricos e hídricos, por lo que es necesario incluir este enfoque en su desarrollo y reducir tales impactos.
Un planteamiento reciente en la IA es el llamado Aprendizaje Federado, que permite entrenar modelos de manera colaborativa en múltiples dispositivos sin necesidad de centralizar sus datos y preservando su privacidad.
Dicha técnica se presenta como una alternativa que solventa las desventajas de las técnicas
centralizadas corrientes, que requieren grandes silos de información y un mayor consumo
energético y temporal para su entrenamiento. El Aprendizaje Federado, por otro lado, es distribuido, eficiente y privativo por diseño, por lo que es un incentivo para la convergencia de las nuevas tecnologías de la información como IoT y las operativas propias de la Industria 4.0.
En este Trabajo Final de Grado se ha abordado el desarrollo, análisis y experimentación
de métodos de aprendizaje federado desde una perspectiva verde, en sintonía con la manifestación de interés del Programa Nacional de Algoritmos Verdes [8] publicado por el Ministerio de Asuntos Económicos y Transformación Digital [9]. Específicamente, hemos contribuido y mejorado el método de entrenamiento regularizado y encriptado para redes neuronales de una sola capa que ha sido desarrollado por la UDC en entornos federados (FedHEONN) [12], y experimentado con su implementación en dispositivos embebidos y simulados.
Como tal, hemos aplicado un método de ensamblaje conocido como Random Patches al
algoritmo para contrastar su rendimiento frente la versión original, además de implementar
la capacidad de realizar un entrenamiento incremental por lotes, con el objetivo de lograr
un algoritmo más versátil y de mayor capacidad de representación; obteniendo resultados
satisfactorios y acompañando estos apartados con un estudio de la eficacia de estas técnicas en comparación con su versión original y otro tipo de modelos.
Por último, desarrollamos también la paralelización de ciertos procesos clave del algoritmo
de entrenamiento de FedHEONN, con el objetivo de reducir los tiempos globales de ejecución, a la par que se construye una API para servidor y cliente/s que proporciona los medios para su uso entre varios dispositivos conectados a la red, simulando un escenario federado realista.[Resumo]: Nos últimos anos os modelos de Intelixencia Artificial (IA) aumentaron de tamaño en pasos axigantados, levados por uns resultados e casos de uso cada vez mellores e máis refinados; con todo, os algoritmos actuais destes modelos céntranse, como único obxectivo, en conseguir a máxima eficacia na resolución do problema asignado, pero non teñen en conta a eficiencia enerxética do modelo conxunto. Comprobouse que estes modelos, e a infraestrutura necesaria para eles, teñen un impacto moi importante no consumo de recursos eléctricos e hídricos, polo que é necesario incluír este enfoque no seu desenvolvemento e reducir tales impactos.
Unha formulación recente na IA é a chamada Aprendizaxe Federada, que permite adestrar
modelos de maneira colaborativa en múltiples dispositivos sen necesidade de centralizar os
seus datos e preservando a súa privacidade.
Dita técnica preséntase como unha alternativa que resolve as desvantaxes das técnicas centralizadas correntes, que requiren grandes silos de información e un maior consumo enerxético e temporal para o seu adestramento. A Aprendizaxe Federada, doutra banda, é distribuído, eficiente e privativo por deseño, polo que é un incentivo para a converxencia das novas tecnoloxías da información como IoT e as operativas propias da Industria 4.0.
Neste Traballo Final de Grao abordouse o desenvolvemento, análise e experimentación con
métodos de aprendizaxe federada dende unha perspectiva verde, en sintonía coa manifestación de interese do Programa Nacional de Algoritmos Verdes [8] publicado polo Ministerio de Asuntos Económicos e Transformación Dixital [9]. Especificamente, contribuímos e melloramos o método de adestramento regularizado e encriptado para redes neuronais dunha soa capa desenvolto pola UDC en contornas federadas (FedHEONN) [12], e experimentamos coa súa implementación en dispositivos embebidos e simulados.
Como tal, aplicamos un método de ensamblaxe coñecido como Random Patches ao algoritmo para contrastar o seu rendemento fronte a versión orixinal, ademais de implementar a capacidade de realizar un adestramento incremental por lotes, co obxectivo de lograr un algoritmo máis versátil e de maior capacidade de representación; obtendo resultados satisfactorios e acompañando estes apartados cun estudo da eficacia destas técnicas en comparación coa versión orixinal e outro tipo de modelos.
Por último, desenvolvemos tamén a paralelización de certos procesos crave do algoritmo
de adestramento de FedHEONN, co obxectivo de reducir os tempos globais de execución, á
vez que se constrúe unha API para servidor e cliente/s que proporciona os medios para o seu uso entre varios dispositivos conectados á rede, simulando un escenario federado realista.[Abstract]: In recent years, Artificial Intelligence (AI) models have increased in size inmensly, boosted by increasingly better and more refined results and use cases; however, the current algorithms of these models focus, as their sole objective, on achieving maximum effectiveness in solving the assigned problem, but do not take into account the energy efficiency of the joint model.
It has been found that these models, and the infrastructure required for them, have a very
significant impact on the consumption of electrical and water resources, so it is necessary to
include this approach in their development in order to reduce such impacts.
A recent approach in AI is the so-called Federated Learning, which allows models to be trained collaboratively on multiple devices without the need to centralize their data and preserving their privacy.
This technique is presented as an alternative that overcomes the disadvantages of current
centralized techniques, which require large information silos and greater energy and time consumption for its training. Federated Learning, on the other hand, is distributed, efficient and privative by design, making it an incentive for the convergence of new information technologies such as IoT and Industry 4.0 operations.
This Final Degree Project has addressed the development, analysis and experimentation
of federated learning methods within a green perspective, in line with the manifestation of
interest of the National Green Algorithms Program [8] published by the Ministry of Economic
Affairs and Digital Transformation [9]. Specifically, we have contributed to and improved
the regularized and encrypted training method for single-layer neural networks that has been
developed by UDC in federated environments (FedHEONN) [12], and experimented with its
implementation on embedded and simulated devices.
As such, we have applied an ensemble method known as Random Patches to the algorithm
to contrast its performance against the original version, in addition to implementing the ability
to perform incremental batch training, with the aim of achieving a more versatile algorithm and greater representation capacity, obtaining satisfactory results and accompanying these sections with a study of the efficiency of these techniques compared to its original version and other types of models.
Finally, we also developed the parallelization of certain key processes of the FedHEONN
training algorithm, with the aim of reducing the overall execution times, while building an API
for server and client/s that provides a medium for its use among several devices connected to the network, simulating a realistic federated scenario.Traballo fin de grao (UDC.EPEF). Enxeñaría en tecnoloxías industriais. Curso 2023/202
Boundary Treatment for High-Order IMEX Runge–Kutta Local Discontinuous Galerkin Schemes for Multidimensional Nonlinear Parabolic PDEs
It includes supplementary materials[Abstract]: In this article, we propose novel boundary treatment algorithms to avoid order reduction when implicit-explicit Runge–Kutta time discretization is used for solving convection-diffusion-reaction problems with time-dependent Dirichlet boundary conditions. We consider Cartesian meshes and PDEs with stiff terms coming from the diffusive parts of the PDE. The algorithms treat boundary values at the implicit-explicit internal stages in the same way as the interior points. The boundary treatment strategy is designed to work with multidimensional problems with possible nonlinear advection and source terms. The proposed methods recover the designed order of convergence by numerical verification. For the spatial discretization, in this work, we consider local discontinuous Galerkin methods, although the developed boundary treatment algorithms can operate with other discretization schemes in space, such as finite differences, finite elements, or finite volumes.The third author's research has been funded by FEDER and the Spanish Governmentthrough the coordinated research project RTI2018-096064-B-C1, and has been partially funded byMCIN/AEI and "European Union NextGenerationEU/PRTR" through grant PDC2022-133663-C21 and by MCIN/AEI and "ERDF: A Way of Making Europe"" by the European Union through grant PID2022-137637NB-C21. The other authors' research has been funded by grant ED431G 2023/01 of CITIC, funded by Consellería de Educación, Universidade e Formación Profesional of Xunta deGalicia and FEDER, and by Spanish MINECO under research project number PID2019-10858RB-I00Xunta de Galicia; ED431G 2023/0
Sistema basado en conocimiento para la asignación automática de juicios a letrados.
[Resumen]: Este trabajo de fin de grado (TFG) consiste en el desarrollo de un Sistema Basado en Conocimiento (SBC) que se encargue de la tarea de repartir juicios a una plantilla de letrados del servicio jurídico de manera automática y siguiendo una serie de criterios que hacen que un reparto sea válido, tales como: que cada letrado tenga un número parecido de juicios asignados, que ninguno tenga más de 3 días con juicios asignados en una semana, que no se le asignen juicios en días en los que no está disponible, que no tengan que ir a juicios fuera de Coruña más de una vez a la semana y algunos criterios más. Además de estos, el SBC permite tener también en cuenta algunos requisitos deseables como que los letrados no tengan días con juicios asignados seguidos o que no repitan la asistencia a un mismo juzgado. La metodología utilizada para crear el sistema ha sido CommonKads, un estándar de facto en el desarrollo de este tipo de sistemas, y el lenguaje de programación es Python. Además, para el desarrollo del sistema se ha contado con la colaboración del letrado jefe, encargado de realizar cada mes manualmente esta asignación en la actualidad, y de quien se ha extraído el conocimiento experto incluido en el sistema. El sistema obtendrá una lista de juicios con los datos de cada uno (fecha, juzgado, materia…) junto con otra lista de los letrados disponibles y sus condiciones de disponibilidad. Con estos datos de entrada, el sistema generará una serie de asignaciones letrado-juicios siguiendo los criterios obtenidos del letrado jefe. En consecuencia, se ha obtenido un SBC con una estructura fácilmente sostenible, que permitirá obtener soluciones mucho más robustas y libres de errores, ahorrando un tiempo considerable al letrado jefe.[Abstract]: This Degree Final Project consists on the development of a Knowledge-Based System (KBS) responsible for the task of distributing trials to a staff of lawyers from the legal service automatically and following a series of criteria that make a distribution valid, such as every lawyer having a similar number of trials assigned, not assigning trials on days when lawyers are not free, don’t assign a lawyer to a trial out of Coruña twice a week and some other criteria. Additionally, certain desirable requirements are considered, such as ensuring that lawyers do not have consecutive days with assigned cases or that they do not attend the same court repeatedly. The methodology used to create the system was CommonKADS, a standard in the development of this type of system and the programming language is Python. Additionally, the system’s development involved the collaboration of the chief lawyer, who is currently responsible for manually making these assignments each month, and from whom the expert knowledge embedded in the system was obtained. The system will obtain a list of trials with the data for each one (date, court, subject…) along with another list with the lawyers available during the month and their disponibility conditions. With this input data, the system will generate a series of lawyer-trial assignments following the criteria obtained from the chief lawyer. As a result, an KBS with a sustainable structure has been achieved, which will provide much more robust and error-free solutions, saving the chief lawyer a considerable amount of time.Traballo fin de grao (UDC.FIC). Enxeñaría Informática. Curso 2023/202
Detección eficiente y automática de líneas de alta tensión en nubes de puntos LiDAR
[Resumen]: Este trabajo se centra en el desarrollo de un sistema automatizado y eficiente para la detección de líneas de alta tensión haciendo uso de la tecnología LiDAR. La detección y monitoreo de estas líneas son cruciales para la gestión de infraestructuras eléctricas y la seguridad, siendo el LiDAR una herramienta potente por su capacidad para generar nubes de puntos tridimensionales de alta precisión. Al partir de un algoritmo preexistente el proyecto implementa mejoras significativas en cuanto a tiempo de ejecución optimizando el procesamiento de datos. El resultado es una propuesta más eficaz, que reduce costos asociados a la inspección manual de estas infraestructuras.[Abstract]: This work focuses on the development of an automated and efficient system for highvoltage power line detection using LiDAR technology. The detection and monitoring of these lines are crucial for the management of electrical infrastructure and safety, with LiDAR being a powerful tool due to its ability to generate highly accurate 3D point clouds. Building on a pre-existing algorithm, the project implements significant improvements in execution time by optimizing data processing. The result is a more efficient approach that reduces costs associated with manual inspection of these infrastructures.Traballo fin de grao (UDC.FIC). Enxeñaría Informática. Curso 2023/202
Exposure to second-hand tobacco smoke in Portugal after the implementation of the smoking ban: a systematic review
[Abstract] Introduction: Estimating the prevalence of second-hand tobacco smoke exposure is a public health priority while evaluating the population-attributable disease burden and impact of smoking bans. We conducted a systematic review to analyze how secondhand tobacco smoke exposure has been assessed, and how its prevalence has been estimated among the Portuguese population since the implementation of the partial smoking ban in 2008.
Methods: A literature search was conducted in the Web of Science, MEDLINE and Embase databases until November 2022, applying a pre-designed search strategy and following the PRISMA 2020 guidelines. The search was not restricted by study period, study design, sample size or language, and was complemented by a manual literature search. A modified Newcastle-Ottawa scale was used to assess the quality of the studies.
Results: Thirteen cross-sectional studies were included. The prevalence of second-hand tobacco smoke exposure among the three European studies ranged from 8.2% (adult population exposed at home in 2010) to 93.3% (adolescent/adult population exposed in bar/restaurant terraces in 2016). Three nationwide studies estimated children’s exposure at home: ranging from 32.6% in 2010 - 2011 to 14.4% in 2016. According to the most recent studies, 49.8% of women living in Porto were exposed during the third trimester of pregnancy in 2010 - 2011; 32.6% and 38.4% of children were exposed at home, respectively in Lisbon and the Azores.
Conclusion: A significant proportion of the Portuguese population, especially children and pregnant women, remain exposed to secondhand tobacco smoke. A comprehensive smoke-free policy is needed, not only in outdoor public places, but also in indoor private settings.[Resumo] Introdução: Estimar a prevalência da exposição ao fumo ambiental de tabaco (FAT) é uma prioridade de saúde pública, permitindo avaliar a carga de doença atribuível na população e o impacto da lei de proibição de fumar. Realizou-se uma revisão sistemática para analisar como tem sido avaliada a ex-posição ao FAT; e como tem sido estimada a sua prevalência na população portuguesa, desde a implementação da proibição parcial de fumar em 2008. Métodos: Foi feita uma pesquisa bibliográfica nas bases de dados Web of Science, MEDLINE e Embase até novembro de 2022, aplicando uma es-tratégia de pesquisa pré-concebida e seguindo as diretrizes PRISMA 2020. A pesquisa não foi restringida por período de estudo, desenho do estudo, tamanho da amostra ou idioma, e foi complementada por uma pesquisa manual da literatura. Foi utilizada a escala de Newcastle-Ottawa modificada para avaliar a qualidade dos estudos.Resultados: Foram incluídos 13 estudos transversais. A prevalência da exposição ao FAT nos três estudos europeus variou entre 8,2% (população adulta exposta em casa em 2010) e 93,3% (população adolescente/adulta exposta em esplanadas de bares/restaurantes em 2016). Três estudos nacio-nais estimaram a exposição das crianças em casa: variando entre 32,6% em 2010 - 2011 e 14,4% em 2016. De acordo com os estudos mais recentes, 49,8% das mulheres residentes no Porto foram expostas ao FAT durante o terceiro trimestre de gravidez em 2010 - 2011; 32,6% e 38,4% das crianças foram expostas ao FAT em casa, respetivamente em Lisboa e nos Açores. Conclusão: Uma percentagem significativa da população portuguesa, em particular as crianças e as mulheres grávidas, continua exposta ao fumo am-biental do tabaco. É necessária uma política abrangente de proibição de fumar, não só em locais públicos exteriores, mas também em locais interiores privados.This work has been funded by the Instituto de Salud Carlos III (ISCIII) through the Project “PI22/00727” and co-funded by the European Union.info:eu-repo/grantAgreement/ISCIII/Programa Estatal para Impulsar la Investigación Científico-Técnica y su Transferencia/PI22%2F00727/ES/Exposición al humo ambiental de tabaco: prevalencia y mortalidad atribuida en España y las Comunidades Autónomas. Resultados y aportaciones metodológicas para mejorar la toma de decisiones de las administraciones en el control del tabaquismo
Sostibilidade e competitividade do sector gandeiro en Os Ancares: Análise comparada da distribución comercial entre os modelos tradicionais e cooperativistas
[Resumo] Sostibilidade e competitividade preséntanse como conceptos claves nunha sociedade que cambia continuamente. En Os Ancares, no sector da gandaría, cobran especial importancia á hora de analizar e comparar os modelos comerciais que repercutirán
directamente na viabilidade desta actividade no largo prazo. Encontrar o equilibrio entre manter e mellorar as condicións de vida actuais sen comprometer as oportunidades das xeracións futuras e buscar a eficiencia económica atraendo e retendo mercado xogan un papel crucial na viabilidade do negocio dos gandeiros da rexión. Cando falamos de modelos de negocio tradicionais na gandaría estaríamos facendo referencia a prácticas e estruturas comercias que, historicamente, foron predominantes na actividade gandeira, incluso sendo estas transmitidas xeracionalmente. Por outra parte, cando facemos mención aos modelos cooperativistas, o foco situariámolo na asociación voluntaria de produtores e produtoras que buscan optimizar aspectos como a produción ou comercialización, co obxectivo de lograr beneficios comúns. A distribución comercial, coma ponte entre a produción gandeira e o consumidor final, convértese no centro de este análise, pois a través da comparación entre os modelos tradicionais e cooperativistas búscase comprender como a elección dun modelo ou outro pode impactar non só na viabilidade económica do sector gandeiro, senón tamén na sostibilidade ambiental e na cohesión social daqueles que residen/traballan na zona.[Abstract] Sustainability and competitiveness are key concepts in an ever-changing society. In Os Ancares, in the livestock sector, they are particularly important when analysing and
comparing business models that will have a direct impact on the viability of this activity
in the long term. Finding the balance between maintaining and improving current living conditions without compromising the opportunities of future generations and seeking economic efficiency by serving and retaining the market play a crucial role in the viability of the livestock farmers' business in the region. When we talk about traditional business models in livestock farming, we are referring to practices and commercial structures that, historically, were predominant in livestock farming, even if they have been passed down through the generations. On the other hand, when we mention cooperative models, we would focus on the voluntary association of producers who seek to optimize aspects such as production and
marketing, with the aim of achieving common benefits. Commercial distribution, as a bridge between production in general and the final consumer, becomes the focus of this analysis, because through the comparison between traditional and cooperative models we seek to understand how the choice of one model or the other can impact not only on the economic viability of the livestock sector, but also on the environmental sustainability and social cohesion of those who live there.Traballo fin de grao (UDC.ECO). ADE. Curso 2023/202