Muş Alparslan University Institutional Repository
Not a member yet
6298 research outputs found
Sort by
Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi Öğretmenlerinin Ahlak Okuryazarlığına Yönelik Görüşlerinin İncelenmesi
No full textAhlak okuryazarlığı, bireyin ahlaki değerler hakkında edindiği bilgiyi kullanarak kavrama, anlamlandırma, seçimlerini ahlaki açıdan açıklama, ahlaki değerleri değerlendirme ve ahlaki değerlere uygun doğru kararlar alabilme becerisi olarak tanımlanabilir. Bireyin günlük hayatta karşılaşacağı ahlaki durumları fark etmesi, ahlaki durumların altında yatan değerleri belirleyebilmesi, bu ahlaki durumların olası sonuçlarını düşünebilmesi ve ahlaki sorunlar karşısında doğru kararlar alabilmesi için ahlak okuryazarlığı becerisine sahip olması oldukça önemlidir. Ahlak okuryazarlığının okul dışı ortamlarda geliştirilmesi ve pekiştirilmesi istenilmekle birlikte bu becerinin eğitimin kritik bir bileşeni haline getirilmesi gereklidir. Bu bağlamda ahlak okuryazarlığı, eğitim vasıtasıyla ahlaki konularda bilgi sahibi öğretmenlerin yardımı ile geliştirilebilecek bir beceridir. Din, eğitim ve ahlak ilişkisi dikkate alındığında en önemli sorumluluğun Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi (DKAB) öğretmenlerinde olduğunu söylemek mümkündür. Dolayısıyla DKAB öğretmenlerinin söz konusu beceri hakkında fikirlerini ortaya koymak elzemdir. Bu çalışmada, DKAB öğretmenlerinin ahlak okuryazarlığına yönelik görüşlerini belirlemek amaçlanmıştır. Araştırma öncesinde, Muş Alparslan Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etiği Kurulu’ndan (18.04.2023 tarihli ve 90240 sayılı) etik komisyon onayı ve Muş İl Milli Eğitim Müdürlüğü’nden (17.05.2023 tarihli ve 93101 sayılı) araştırma uygulama izni alınmıştır. Araştırmanın çalışma grubu, amaçlı örnekleme yöntemlerinden kolay ulaşılabilir durum örneklemesiyle belirlenmiş olup, 2023-2024 eğitim öğretim yılında Muş ilinde görev yapan 11 DKAB öğretmeninden oluşmaktadır. Çalışmada, nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılmış, araştırma verileri uzman görüşleri alınarak hazırlanan yarı yapılandırılmış görüşme formuyla toplanmıştır. Veri toplama aracı iki bölümden oluşmaktadır. Birinci bölümde, DKAB öğretmenlerinin cinsiyet, yaş, çalışma yılı ve görev yaptığı kurum gibi demografik özelliklerini içeren sorular bulunmakta, ikinci bölümde ise çalışmanın amacı doğrultusunda hazırlanmış açık uçlu sorular yer almaktadır. Araştırmanın verileri, öğretmenlerle bireysel ve yüz yüze görüşmeler yapılarak toplanmıştır. Toplanan bu veriler MAXQDA 2020 paket programına aktarılmış ve içerik analizi ile çözümlenmiştir. Araştırmada elde edilen sonuçlara göre öğretmenler; ahlak okuryazarlığı kavramının neliği, DKAB öğretmenlerinin ahlak okuryazarlığı konusunda hangi yeterliliklere sahip olması gerektiği ve ahlak okuryazarlığı becerisinin öğrenciye nasıl verilmesi gerektiği hakkında bilgi sahibi oldukları; öğretmenlerin öğrencilere ahlak okuryazarlık becerisi kazandırma konusunda genel olarak yetkin oldukları ve DKAB dersinin öğrencilerin ahlak okuryazarı olarak yetişmelerine katkı sağladığı tespit edilmiştir. Öte yandan öğretmenlerin görüşlerinden yola çıkarak öğrencilerin ahlak okuryazarlık durumunun genel olarak kötü olduğu sonucuna da ulaşılmıştır. Araştırmanın sonuçlarından hareketle Milli Eğitim Akademisi’nde öğretmen adaylarına ahlak okuryazarlığı becerisini konu edinen eğitimlerin verilmesi, başta DKAB dersi olmak üzere diğer derslerin öğretim programlarının amaçları arasına kavramsal olarak ahlak okuryazarlığı becerisinin ilave edilmesi, ailelere çocuklarına ahlak okuryazarlığı becerisinin nasıl kazandırılabileceği ve okulun ahlaki vizyonunun evde nasıl sürdürülebileceği ile ilgili seminerlerin düzenlenmesi gibi öneriler geliştirilmiştir
Performance Improvement in a Vehicle Suspension System with FLQG and LQG Control Methods
No full textThis study investigates the effect of active control on a quarter-vehicle suspension system. The car suspension system was modeled using the Lagrange-Euler method. The linear quadratic Gaussian (LQG) and fuzzy linear quadratic Gaussian (FLQG) control methods were designed and used for active control to increase vehicle handling and passenger comfort, with the aim of reducing or eliminating vibrations by performing active control of passive suspension systems using these methods. The optimum values of the coefficients of the points where the membership functions of the LQG and Fuzzy LQG methods touch were obtained using the grey wolf optimization (GWO) algorithm. The success of the control performance rate of the applied methods was compared based on the passive suspension system. In addition, the obtained results were compared with each other and with other studies using the integral time-weighted absolute error (ITAE) performance criterion. The proposed control method yielded significant improvements in vehicle parameters compared with the passive suspension system. Vehicle body movement, vehicle acceleration, suspension deflection, and tire deflection improved by approximately 88.2%, 91.5%, 88%, and 89.4%, respectively. Thus, vehicle driving comfort was significantly enhanced based on the proposed system.University College London (UCL)This research was funded by University College London (UCL)
Sefaat Kavraminin Semantik Tahlili
No full textThe subject of intercession, which is one of the controversial topics of theology, has also entered the field of research of the science of tafsir due to the frequent use of this concept in the Qur?an. It can be said that the fact that many discussions have been and continue to be held on the meaning of the concept has led us to analyze this concept. This concept, on which there is no unanimity in terms of its nature, stands before us as a problem that maintains its actuality. The primary way to contribute to revealing the nature of the concept is to examine the world of meaning of this concept. The concept of intercession is an important concept that is mentioned in thirty-one verses of the Qur?an. The main purpose of researching this concept and the desired result is to determine the meanings of the concept of intercession in the pre-Islamic society and Islamic understanding and to put forward a concept analysis that will help how the understanding of intercession should be in the light of the Qur?an. By analyzing the semantics of this concept, it is to contribute to the clarification of this anachronistic issue that has been discussed for centuries. While analyzing the root of the concept, first of all, it was tried to determine the meanings of the concept in the poems of the ignorance period. Then, the meanings of the concept in classical dictionary books were examined. Finally, an effort has been made to create a synthesis through the interpretations of the commentators on the concept.Kelâm ilminin tartismali konularindan birisi olan sefaat konusu Kur’ân-i Kerim’in bu kavrami sikça kullanmasi sebebiyle tefsir ilminin de arastirma alanina girmistir. Kavramin anlam dünyasi üzerinde birçok tartismanin yapildigi ve yapilmaya devam ettigi gerçegi bizi, bu kavramin analiz edilmesine sevk ettigi söylenebilir. Mahiyet açisindan üzerinde ittifakin saglanamadigi bu kavram, güncelligini koruyan bir problem olarak karsimizda durmaktadir. Kavramin mahiyetini ortaya koymaya katki saglamanin öncelikli yolunun ise bu kavramin mana dünyasinin irdelenmesidir. Sefaat kavrami, Kur’ân-i Kerîm’in otuz bir âyette konu edindigi önemli bir kavramdir. Bu kavramin arastirilmasindaki temel amacin ve bununla ulasilmak istenen sonucun Islâm öncesi toplumda ve Islâm anlayisinda sefaat kavraminin hangi anlamlarda kullanildigini tespit ederek Kur’ân isiginda sefaat anlayisinin nasil olmasi gerektigine yardimci olacak bir kavram tahlili ortaya koymaktir. Bu kavramin semantik incelemesinin yapilmasiyla asirlardir tartisilan bu kadim meselenin biraz daha netlige kavusmasina katkida bulunmaktir. Kavramin kök analizi yapilirken öncelikle câhiliye dönemi siirlerinde hangi anlamlarda ele alindigi saptanmaya çalisilmistir. Daha sonra klasik lügat kitaplarinda kavramin manalari irdelenmistir. Son olarak müfessirlerin kavrama yönelik yorumlari üzerinden bir sentez olusturulmaya gayret edilmistir
The Role of Cheap Chemicals Containing Oxygen Used as Diesel Fuel Additives in Reducing Carbon Footprints
No full textThis study investigates the improvement of combustion performance, engine emissions, energy, exergy, and thermodynamic efficiencies by adding oxygenated additives to diesel/biodiesel blends. Five different fuel mixtures (D100, D80B20, D50B50, D30B50S20, and D30B50G20) were tested in a diesel engine. The positive effects of the additives on engine efficiency became evident. In terms of combustion performance, the maximum in-cylinder pressure was observed with D100; however, a decrease of 11.51% was noted with the D50B50 mixture, while an increase of 7.51% was achieved with the addition of butyl diglycol. The addition of butyl diglycol also increased the heat release rate by 34.36%. Regarding exhaust emissions, the D30B50G20 fuel produced the lowest CO emissions (0.02%), while HC emissions decreased by 80% compared to D100. Smoke opacity was also found to be lower with D30B50G20. However, these additives led to a 2.65% decrease in certain performance metrics. On the other hand, the sustainability analysis revealed that the most efficient fuel mixture was D30B50G20
Investigation of the effects of music on emotions, athletic mental energy, and cognitive flexibility in elite athletes
No full textBu araştırmanın amacı elit sporcularda müziğin sporda duygu, atletik zihinsel enerji ve bilişsel esneklik üzerindeki etkisinin incelenmesidir. Araştırma grubunu A milli takımda aktif olarak sporculuk hayatlarına devam eden 67'si Güreş, 45'i Taekwondo, 57'si Karate ve 37'si Boks olmak üzere toplamda 206 sporcu oluşturmaktadır. Sporculara araştırmacı tarafından hazırlanmış olan bireysel bilgi formu, "Sportif Uygulamalarda Müziğin Etkisi Ölçeği'', "Spor Duygu Ölçeği", "Atletik Zihinsel Enerji Ölçeği" ve "Sporcu Bilişsel Esneklik Ölçeği" yöneltilmiştir. Normallik varsayımı için çarpıklık basıklık değerlerine bakıldığında değerlerin -1,5 +1,5 arasında olması neticesinde verilerin normal dağılıma uygun olduğu belirlenmiştir. Bağımlı değişkenlerin bağımsız değişkenlere göre farklılık olup olmadığını bulmak amacıyla MANOVA testi ve araştırma modeline paralel olarak YOL analizi kullanılmıştır. Sonuç olarak müziğin etkisi, sporda duygu, atletik zihinsel enerji ve bilişsel esneklik ölçek alt boyutlarının demografik değişkenlere göre farklılık gösterdiği, müziğin sporda duyguyu (coşku=%5; mutluluk=%4), atletik zihinsel enerjiyi (%36) ve alternatifler alt boyutunu (%27) anlamlı düzeyde yordadığı tespit edilmiştir. Araştırma, müziğin sporcuların duygusal durumları, bilişsel esneklikleri ve zihinsel enerjileri üzerinde güçlü bir düzenleyici etkiye sahip olduğunu ortaya koymuştur. Müzik dinlemenin, sporcuların olumlu duygularını (coşku, mutluluk) artırdığı, olumsuz duygularını (kaygı, öfke) ise azalttığını, kriz anlarında alternatif yollar bulma noktasında daha etkili olabilecekleri ve zihinsel enerji düzeyini etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.The aim of this research is to examine the effects of music on emotions, athletic mental energy, and cognitive flexibility in sports. The research group consists of a total of 206 athletes, including 67 wrestlers, 45 taekwondo practitioners, 57 karate fighters, and 37 boxers, all of whom are actively pursuing their sports careers in the national team. Athletes were administered an individual information form prepared by the researcher, along with the "Scale of the Effect of Music on Sports Applications," "Sports Emotion Scale," "Athletic Mental Energy Scale," and "Athlete Cognitive Flexibility Scale." When examining the skewness and kurtosis values for the assumption of normality, it was determined that the data were normally distributed, as the values fell between -1.5 and +1.5. To identify whether there were differences in dependent variables based on independent variables, MANOVA tests and path analysis in line with the research model were used. As a result, it was found that the impact of music showed differences according to demographic variables in the subdimensions of emotions in sports, athletic mental energy, and cognitive flexibility, where music significantly predicted emotions in sports (excitement = 5%; happiness = 4%), athletic mental energy (36%), and the alternatives subdimension (27%). The research demonstrated that music has a strong regulatory effect on athletes' emotional states, cognitive flexibility, and mental energy levels. It was concluded that listening to music enhances athletes' positive emotions (excitement, happiness), reduces negative emotions (anxiety, anger), and may help them be more effective in finding alternative solutions during crisis moments while also affecting their mental energy levels
Biocontrol effect of Fomes fomentarius mushroom against Varroa destructor
No full textVarroa destructor is the most important pest of western honeybees. In recent decades, numerous methods have been developed to control this mite. The most common and effective method is the use of chemicals. However, they pose different threats to bees and their products. Therefore, non-chemical methods should also be developed. This study investigated the efficacy of different formulations of the fungus Fomes fomentarius in controlling the Varroa mite. The results showed that the efficacy of smoke, dribble, and gel treatments was 63.80%, 69.17%, and 72.13%, respectively. These treatment methods had no negative effects on the number of sealed brood areas and bee-covered frames (P > 0.001). Burning the fungus with the beekeeper’s smoker led to a rapid death of mites on adult bees. The gel treatment had an extended-release effect. This mushroom and its formulations are recommended for mite control. The efficacy of various mushrooms against Nosema ceranae and deformed wing virus has been investigated by other researchers. However, as there is no source in the literature for the use of fungi to control the Varroa mite, we believe this study is the first. © 2025 Elsevier B.V., All rights reserved
Cultural projection in Feridun Oral's illustrations: A semiotic analysis
Get PDFGöstergebilim, gösteren ve gösterilen arasındaki bağı ele alarak, çeşitli sanat dallarında kullanılan anlam sistemlerini açıklayan bir yöntemdir. Bu yaklaşım sayesinde metinlerin ve nesnelerin gizli anlamları ortaya çıkarılabilir. Modern çağda görsel göstergelerin kültür taşıma işlevini kullananlar arasında çocuk edebiyatı yazar ve çizerleri de yer alır. Çocuk edebiyatındaki kültürel göstergelerin analizi, anlamlandırma süreçlerini biçimlendirerek kültürel değişimleri izleme olanağı sağlar. Bu çalışmada cevaplanması hedeflenen temel araştırma soruları şunlardır: 1. Göstergebilim yöntemi, çocuk edebiyatı kitaplarındaki görsel metinlerin anlamlandırılmasına nasıl katkı sağlar?, 2. Çocuk edebiyatı eserlerinde özellikle Türk kültürüne ait hangi kültürel göstergeler ön plana çıkmaktadır?, 3. Modernleşme sürecinde kültürel öğelerin korunması, aktarılması çocuk edebiyatı bağlamında nasıl gerçekleşmektedir?. Bu bağlamda Feridun Oral'ın yazdığı ve resimlediği yirmi üç adet öykü kitabı örneklem olarak seçilmiştir. Seçilen öykü kitaplarının kapak tasarımları, temel ve örtük anlam ilişkileri bağlamında detaylı bir şekilde değerlendirilmiş, metinlerdeki kültürel kodlar çözümlenmiş ve görsel göstergeler ışığında yorumlanmıştır. Kültürel kodların ilk muhatabı konumunda olan çocuklar için hazırlanan kitaplarda karşılaşılan göstergeleri yorumlamak, kültürün dinamizmini takip edebilme fırsatını verir. Araştırma sonuçları, çocuk edebiyatı kitaplarındaki görsellerin kültürel aktarım sürecinde belirleyici bir rol oynadığını ortaya koymaktadır. Ayrıca, kültürel göstergelerin modern yaşama uyum sağlama süreçleri ile dönüşüm mekanizmaları da araştırmanın bulguları doğrultusunda kapsamlı bir şekilde değerlendirilmiştir.Semiology is a method that explains the meaning systems used in various branches of art by addressing the connection between the signifier and the signified. Thanks to this approach, the hidden meanings of texts and objects can be revealed. Among those who use the cultural conveying function of visual signs in the modern age are children's literature writers and illustrators. The analysis of cultural signs in children's literature provides the opportunity to monitor cultural changes by shaping the meaning-making processes. The basic research questions aimed to be answered in this study are as follows: 1. How does the semiotic method contribute to the meaning of visual texts in children's literature books?, 2. Which cultural signs, especially those belonging to Turkish culture, come to the fore in children's literature works?, 3. How do the preservation and transfer of cultural elements take place in the context of children's literature in the modernization process?. In this context, twenty-three story books written and illustrated by Feridun Oral were selected as a sample. The cover designs of the selected story books were evaluated in detail in the context of basic and implicit meaning relationships, the cultural codes in the texts were analyzed and interpreted in the light of visual signs. Interpreting the indicators encountered in books prepared for children, who are the first addressees of cultural codes, provides the opportunity to follow the dynamism of culture. The research results reveal that the visuals in children's literature books play a decisive role in the cultural transmission process. In addition, the adaptation processes of cultural indicators to modern life and the transformation mechanisms were evaluated comprehensively in line with the findings of the research
Utilization of Activated Biochar from Isatis tinctoria L. for the Efficient Removal of Methylene Blue and Pb2+ from Aqueous Solutions
No full textThis study evaluates the biochar (BC) synthesized from the branches of the plant Isatis tinctoria L. (ITL), along with active biochars (BCNa1, BCNa2), as renewable adsorbents for the adsorption of organic and inorganic pollutants, focusing particularly on methylene blue (MB) and lead ions (Pb2+). The modification of biochar with NaOH resulted in enhanced surface basicity due to an increased presence of oxygen-containing functional groups on the surface. The adsorbents were characterized by FTIR, TGA, XRD, SEM-EDX, BET, CHNS and zero charge point (pHpzc). The parameters studied were: effect of impregnation ratio, initial metal concentration, pH of the solution, adsorbent dosage, temperature, contact time, and multicomponent system. The activated biochar exhibited a Langmuir qmax value of 243 mg g-1 for methylene blue and 75 mg g-1 for Pb2+, with the Freundlich model being the most appropriate for methylene blue and the Langmuir model for Pb2+. The pseudo-second-order and Elovich models indicated a good fit, suggesting that chemical adsorption occurs for all components. The primary mechanisms of adsorption for MB and heavy metals on active biochar were identified as chemical adsorption. The remarkable adsorption capacities and high reusability properties for both organic pollutants and inorganic heavy metals position this active biochar as a potential cost-effective adsorbent for alleviating water pollution issues.Mus Alparslan University Scientific Research Coordination Unit[BAP-24-FEF-4901-02]This study was supported by Mus Alparslan University Scientific Research Coordination Unit. Projects Number: BAP-24-FEF-4901-02
Investigating the Effect of Different Types of Vinegar on Echinococcus granulosus Protoscolexes
No full textBackground and objectives: Echinococcus granulosus is one of the most common parasitic diseases worldwide. Numerous scientific studies have examined the effects of vinegar on foodborne parasitic diseases. In our research, we aimed to investigate the effect of different vinegar varieties (fig, strawberry, grape, pomegranate, apple, rose, medlar, and hawthorn vinegar) on Echinococcus granulosus protoscolex. Methods: The study was carried out on live protoscolex isolated from cystic organs obtained from regional slaughterhouses, which were used as study material to determine the scolicidal effects of eight different types of natural vinegar. Solutions of 1%, 3%, 5%, and 10% concentrations were prepared for each vinegar type, and their effects on live E. granulosus protoscolexes were monitored according to timing (0, 60, 120, 180, and 240. min) using a computer-aided microscope with camera and software. Results: Based on time and concentration, fig (74.16±4.24%) and strawberry (65.5±2.39%) vinegar were found to have the highest scolicidal effect. This was followed by grape (65.56±12.31%), pomegranate (64.08±3.15%), apple (54.34±2.62%), and rose (47.79±5.28%) vinegar, respectively. On the other hand, medlar (41.15±4.54%) and hawthorn (24.65±1.8%) vinegars were found to have the lowest killing rates for E. granulosus protoscolexes. Conclusions: This research highlights the potential of various vinegars as scolicidal agents and suggests further studies to understand the mechanism behind their effectiveness, which could significantly contribute to medical and parasitological applications. © 2025. Open access
Thermodynamic, thermoeconomic, and exergoeconomic analysis of a UAV two stroke engine fueled with gasoline-octanol and gasoline-hexanol blends
No full textIn recent years, as the use of Unmanned Aerial Vehicle (UAV) engines has increased in various application areas such as military fields, defense, emergencies, and mapping, the use of these engines with fossil-based fuels has raised environmental concerns. The addition of heavy alcohols such as octanol and hexanol, which have high energy densities, to the fossil-based fuels used may help reduce environmental concerns and contribute to performance improvement. In this study, the performance, emissions, thermodynamic, thermoeconomic, and exergoeconomic analysis of a two-stroke engine operating with gasoline-octanol and gasoline-hexanol fuels in a UAV is conducted. There are no studies in the literature that examine the energy, exergy, thermoeconomic, and exergoeconomic aspects of a two-stroke UAV engine operating with gasoline-octanol and gasoline-hexanol fuel mixtures. The aim of this study is to understand the performance and emission characteristics of used heavy alcohols such as octanol and hexanol in a two-stroke UAV engine, and to examine them from a thermodynamic perspective. The experiments are carried out at different shaft speed ranges (3250, 3750, 4500, 5250, and 6250 rpm). Additionally, seven different fuels are used in the experiments: gasoline, gasoline-octanol mixtures (volumetrically 10 %, 20 %, and 30 %), and gasoline-hexanol mixtures (volumetrically 10 %, 20 %, and 30 %). The results show that increasing the octanol content in gasoline to 30 % (OC30) reduces the specific fuel consumption (SFC) by up to 5.5 % (at 6250 shaft speed), while increasing the hexanol content to 30 % (HX30) increases it by 6 % (at 5250 shaft speed). CO emissions decrease by an average of 5.3 % and 9.2 % with OC30 and HX30 fuels, respectively (both at 6250 shaft speed), while CO2 emissions increase by an average of 3 % and 10 % with OC30 and HX30 fuels, respectively. With OC30 fuel, the exergetic destruction decreases by an average of 6 % compared to gasoline, while with HX30 fuel, it increases by an average of 3.3 %. OC30 increases the exergetic efficiency by an average of 5.4 % compared to gasoline, whereas HX30 decreases it by 2.9 %