Czasopisma Uniwersytetu Opolskiego (E-Journals)
Not a member yet
4551 research outputs found
Sort by
Muzyka religijna w Rydze w czasach jej przynależności do Rzeczypospolitej. Znaczenie rękopisu tabulatury organowej S-Uu Vok. mus. i hs 88
Get PDFThe article deals with the subject of religious music in the Catholic circle in Riga in the years 1582–1621. This was the time of the recatholisation efforts undertaken by the Jesuits who arrived there. The time was characterised by numerous religious and secular conflicts between the native inhabitants of the city – Lutherans and Catholics. The purpose of this article is to discuss the references in documents attesting to the musical life of Catholics in Riga, as well as to present the only surviving musical source – an organ tablature compiled in the Jesuit community, now stored in the Uppsala universitetsbibliotek under the shelfmark Vok. mus. i hs. 88. W artykule został podjęty temat muzyki religijnej w kręgu katolickim w Rydze w latach 1582–1621. Był to czas działań rekatolizacyjnych podjętych przez przybyłych tam jezuitów, który charakteryzował się licznymi konfliktami na tle religijnym i świeckim między rdzennymi mieszkańcami tego miasta – luteranami a katolikami. Celem artykułu jest omówienie wzmianek w dokumentach świadczących o życiu muzycznym katolików w Rydze, a także przedstawienie jedynego zachowanego źródła muzycznego – tabulatury organowej skompilowanej w środowisku jezuickim, obecnie przechowywanej w Uppsala universitetsbibliotek pod sygnaturą Vok. mus. i hs. 88
Benedict XVI Faithful Friend of the Bridegroom – Theologian of Beauty
Get PDFOn 29th August 2006 Benedict XVI wrote his spiritual testament which was published soon after his death, i.e. 31stDecember 2022. The Pope started his will with the expression of thankfulness to God. Immensely important, also in the context of the following article, seem to be his words: Do not be confused! Often it seems as if science - on the one hand, the natural sciences; on the other, historical research (especially the exegesis of the Holy Scriptures) - has irrefutable insights to offer that are contrary to the Catholic faith. I have witnessed from times long past the changes in natural science and have seen how apparent certainties against the faith vanished, proving themselves not to be science but philosophical interpretations only apparently belonging to science - just as, moreover, it is in dialogue with the natural sciences that faith has learned to understand the limits of the scope of its affirmations and thus its own specificity. (…) I have seen, and see, how, out of the tangle of hypotheses, the reasonableness of faith has emerged and is emerging anew. Jesus Christ is truly the Way, the Truth, and the Life - and the Church, in all her shortcomings, is truly His Body[1].
It cannot be denied that on the 31st day of December 2022, at 9:34, when Pope Benedict XVI went to the House of the Father, the Church lost her Shepherd, faithful to God and to every man, extraordinary and inspiring person, great theologian and mystic of Christianity, defender of faith and morality, and a humble worker in the Lord’s vineyard – as he used to call himself. The funeral service which took place on 5th January 2023 in St. Peter’s Square was attended by the author of these words who represented the Pontifical University of John Paul II in Cracow, the university which had conferred upon Benedict XVI the honoris causa doctorate many years before. During the funeral liturgy His Holiness Pope Francis said the following, unforgettable words about his predecessor: Benedict, faithful friend of the Bridegroom, may your joy be complete as you hear his voice, now and forever! These beautiful words certainly reflected the very essence of the mission of the deceased Pontiff.
This article presents the way of life and the achievements of Pope Benedict XVI, showing him as an outstanding theologian of liturgy and music. It was also important to reflect on his honoris causa doctorate granted to him by the Pontifical University in Cracow. The article finishes with Benedict XVI’s spiritual testament and message of hope.
It was not easy to present in such a short form the immense scale of the achievements of this extraordinary man, so beneficial for the Church and for the whole world. The following text merely outlines the above, for the subject concerns a remarkable theologian, proficient liturgist and musician, defender of Catholic faith and her transparency, humble worker in the Lord’s vineyard and the faithful friend of the Bridegroom – as recalled by his successor. And it seems certain that in the next years, even in the following decades we will still be reading his spiritual message, or maybe one day this great Pontiff shall be accorded the title of the Doctor of the Church, so well deserved.
[1] Benedict XVI, Mój testament duchowy [My Spiritual Testament] [in] L’Osservatore Romano, year XLII, Polish edition, no. 1(449) 2023, p. 8.On 29th August 2006 Benedict XVI wrote his spiritual testament which was published soon after his death, i.e. 31stDecember 2022. The Pope started his will with the expression of thankfulness to God. Immensely important, also in the context of the following article, seem to be his words: Do not be confused! Often it seems as if science - on the one hand, the natural sciences; on the other, historical research (especially the exegesis of the Holy Scriptures) - has irrefutable insights to offer that are contrary to the Catholic faith. I have witnessed from times long past the changes in natural science and have seen how apparent certainties against the faith vanished, proving themselves not to be science but philosophical interpretations only apparently belonging to science - just as, moreover, it is in dialogue with the natural sciences that faith has learned to understand the limits of the scope of its affirmations and thus its own specificity. (…) I have seen, and see, how, out of the tangle of hypotheses, the reasonableness of faith has emerged and is emerging anew. Jesus Christ is truly the Way, the Truth, and the Life - and the Church, in all her shortcomings, is truly His Body[1].
It cannot be denied that on the 31st day of December 2022, at 9:34, when Pope Benedict XVI went to the House of the Father, the Church lost her Shepherd, faithful to God and to every man, extraordinary and inspiring person, great theologian and mystic of Christianity, defender of faith and morality, and a humble worker in the Lord’s vineyard – as he used to call himself. The funeral service which took place on 5th January 2023 in St. Peter’s Square was attended by the author of these words who represented the Pontifical University of John Paul II in Cracow, the university which had conferred upon Benedict XVI the honoris causa doctorate many years before. During the funeral liturgy His Holiness Pope Francis said the following, unforgettable words about his predecessor: Benedict, faithful friend of the Bridegroom, may your joy be complete as you hear his voice, now and forever! These beautiful words certainly reflected the very essence of the mission of the deceased Pontiff.
This article presents the way of life and the achievements of Pope Benedict XVI, showing him as an outstanding theologian of liturgy and music. It was also important to reflect on his honoris causa doctorate granted to him by the Pontifical University in Cracow. The article finishes with Benedict XVI’s spiritual testament and message of hope.
It was not easy to present in such a short form the immense scale of the achievements of this extraordinary man, so beneficial for the Church and for the whole world. The following text merely outlines the above, for the subject concerns a remarkable theologian, proficient liturgist and musician, defender of Catholic faith and her transparency, humble worker in the Lord’s vineyard and the faithful friend of the Bridegroom – as recalled by his successor. And it seems certain that in the next years, even in the following decades we will still be reading his spiritual message, or maybe one day this great Pontiff shall be accorded the title of the Doctor of the Church, so well deserved.
[1] Benedict XVI, Mój testament duchowy [My Spiritual Testament] [in] L’Osservatore Romano, year XLII, Polish edition, no. 1(449) 2023, p. 8
Transport autonomiczny jako element strategii miasta zrównoważonego
No full textThe article contains the identification and characteristics of the relationship between the development of autonomous transport and building a sustainable city strategy. Innovative transport solutions are becoming more and more important in debates on shaping the development of sustainable cities. However, currently there are no structured urban policies combining the two issues. Hence, the aim of this article is to identify the possibilities of creating the development of autonomous mobility based on the sustainable development strategy of the city. The research problem is to determine how the city's sustainable development strategy can affect the development of autonomous mobility. For the purposes of the study, biggest Polish cities were analyzed.W artykule dokonano identyfikacji i określenia charakterystyki związku pomiędzy rozwojem transportu autonomicznego w mieście a budowaniem zrównoważonej strategii miasta. Innowacyjne rozwiązania transportowe stają się coraz ważniejszym elementem w debacie na temat rozwoju zrównoważonych miast. Niestety obecnie nie ma ustrukturyzowanej polityki miejskiej w tym obszarze. Celem artykułu jest przedstawienie sposobów kształtowania autonomicznej mobilności w oparciu o strategię zrównoważonego rozwoju miasta. Problemem badawczym poruszonym w artykule jest wpływ strategii zrównoważonego rozwoju miasta na rozwój autonomicznej mobilności. Dodatkowo wskazano wybrane wnioski z badania ankietowego, przeprowadzonego w polskich miastach
O przyszłości dialektów niemieckich na Węgrzech
No full textDie aktuelle Situation der deutschen Dialekte in Ungarn wurde in letzter Zeit in mehreren Artikeln behandelt. Dieser Beitrag befasst sich mit der Zukunft der deutschen Dialekte in Ungarn im Minderheitenschulsystem. Er untersucht, wie dieses kulturelle Erbe an die jüngere Generation weitergegeben werden kann – vor dem Hintergrund von immer weniger Dialektsprechern. Sowohl die Lehrpläne der Minderheitenschulen als auch die Empfehlungen der Minderheitenorganisationen halten es jedoch für wichtig, dass Kinder im öffentlichen Bildungssystem die Sprache ihrer Vorfahren kennenlernen. Die Autorinnen argumentieren und befürworten auch die Entwicklung moderner Lehrmethoden, insbesondere von Plattformen und multimedialen Lehrmitteln, um die ungarndeutschen Dialekte den Kindern altersgerecht anbieten zu können.The current situation of German dialects in Hungary has been covered in several articles recently.This article deals with the future of German dialects in Hungary in the minority school system. He examines how this cultural heritage can be passed on to the younger generation – against the background of fewer and fewer dialect speakers. However, both the curricula for the minority schools and the recommendations of minority organizations consider it important that children in the public education system speak the language of their ancestors and not just the standard variety of German. The authors also argue and advocate the development of modern teaching methods, especially platforms and multimedia teaching aids. These teaching aids, e.g. an online dialect children’s language database, make it easier for educators who do not speak or understand a German dialect themselves.Aktualna sytuacja dialektów niemieckich na Węgrzech była ostatnio tematem kilku publikacji. Niniejszy artykuł dotyczy przyszłości dialektów niemieckich na Węgrzech w systemie szkolnictwa mniejszościowego. Analizie podlega sposób, w jaki można przekazać to dziedzictwo kulturowe młodemu pokoleniu – w kontekście malejącej liczby osób posługujących się tymi dialektami. Zarówno programy szkolne dla mniejszości, jak i zalecenia organizacji mniejszościowych wskazują, że ważne jest, aby dzieci w publicznym systemie edukacji uczyły się języka swoich przodków. Autorki postulują również wykorzystanie nowoczesnych metod nauczania, zwłaszcza platform i multimedialnych pomocy dydaktycznych do nauki węgierskich dialektów niemieckich w sposób dostosowany do wieku
Składnia języka kancelaryjnego na przykładzie średniowiecznych wrocławskich ksiąg rady miejskiej
No full textIm vorliegenden Beitrag werden Breslauer Ratsprotokolle aus den Jahren 1451 und 1501 in Bezug auf die Syntax untersucht. Die Ergebnisse der am handschriftlichen Sprachmaterial durchgeführten Analysen werden mit Untersuchungen zur frühneuhochdeutschen Syntax verglichen. Ausgehend von der These, dass syntaktische Entwicklungen in den Kanzleisprachen einen besonderen Einfluss auf die Herausbildung des heutigen Deutsch hatten, wird nach der Modernität der Syntax in den Breslauer Ratsbüchern gefragt. Die syntaktische Formelhaftigkeit der Eintragungen in den Stadtbüchern hatte jedoch – wie es sich bei derUntersuchung herausgestellt hat – Einfluss auf die verspätete Umsetzung der als modern angesehenen Muster in diesen Texten.In that contribution I investigate Council Minutes of 1451 and 1501 in a syntactical way. So I analyse handwritten language material. In the next step I compare the results of the analysis with approaches of the syntax of Early New High German. My start point is the these, that in office language the syntactical developments have a special impact on the formation of the contemporary German language. I want to know what actually is the modernity of syntax in the Council Minutes of Wroclaw. But this these only in part canvalidate. The syntactical formulaicity of the registration in that Minutes was – as I assert – the cause of the delayed use of the modern syntactical patterns.W poniższym artykule zbadano składnię ksiąg protokołów posiedzeń rady miejskiej Wrocławia z lat 1451 i 1501. Wyniki analizy przeprowadzonej na rękopiśmiennym materiale językowym porównano z innymi opracowaniami z zakresu składni okresu wczesno-wysoko-niemieckiego. Wychodząc od tezy, że rozwój języka kancelaryjnego miał duży wpływ na kształtowanie się współczesnego języka niemieckiego, należało zbadać protokoły rady miejskiej pod kątem występowania w nich ówcześnie nowoczesnych wzorcówskładniowych. Sformalizowany styl zapisów w księgach miejskich miał jednak – jak się okazało po przeprowadzonej analizie językowej – wpływ na fakt, iż nowoczesne wzorce składniowe przyjęły się w tych tekstach dopiero z opóźnieniem
Psalmy w ordo paenitentiae: studium historyczno-liturgiczne)
Get PDFThe book of Psalms in the Old Testament is a set of inspired religious songs embracing a rich variety of topics through which the Roman-Catholic Church offers to God a sacrifice of glory. Yet the mission of the Church is to share God's reconciliation with all people of the world. The following article indicates the presence of psalmodic verses or the entire psalms in three contexts and their texts: in judaistic rites of penance, in the Pauline doctrine of justification and in the celebration of the sacrament of penance in the West. The fruit of this investigation may be the conclusion, that Scriptura crescit cum orante not only during the reading of the Scriptures, but mainly as its actualization and valorization while celebrating the sacrament of penance. Such a view inclines for a reflection, whether sine psalmis nulla paenitentia?Psalmy w ordo paenitentiae (studium historyczno-liturgiczne)Księga Psalmów zawarta w Starym Testamencie to zbiór natchnionych pieśni religijnych o bogatej tematyce, za pomocą których Kościół rzymskokatolicki składa Bogu ofiarę chwały. Zarazem misją Kościoła jest niesienie wszystkim ludziom Bożego przebaczenia. Artykuł niniejszy wykazuje obecność wersetów psalmicznych czy też całych psalmów w trzech środowiskach i ich tekstach: w judaistycznych obrzędach pokutnych, w Pawłowej doktrynie o usprawiedliwieniu i w sprawowaniu sakramentu pokuty na Zachodzie. Owocem badania jest konstatacja, że Scriptura crescit cum orante nie tylko podczas lektury Pisma, ale przede wszystkim jako jego aktualizacja i waloryzacja w przebiegu obrzędu sakramentu pokuty. Konstatacja ta skłania do postawienia kwestii: sine psalmis nulla paenitentia
Utwory Friedricha W. Bernera (1790–1827) wykonane podczas wrocławskich obchodów święta Reformacji w 1817 roku
Get PDFThe article presents a fragment of the work of F. W. Berner – organist, improviser known in Europe, and animator of the musical life of former Breslau. Several works by this now forgotten artist were created on the occasion of the celebration of the 300th anniversary of the Reformation in Breslau and were performed in the church of St. Elizabeth (Haupt Kirche zu S. Elisabeth) and at the University. The article is an attempt to recreate the program of the jubilee, the occasional service and the university gala in the Aula Leopoldina. The Reformation Day in 1817 in Breslau (October 30 to November 1) was also the beginning of the Union Church (Unierte Evangelische Kirche), which, at the will of Frederick III, combined two Protestant denominations: Lutheran and Reformed.Artykuł prezentuje fragment twórczości F. W. Bernera – organisty, znanego w Europie improwizatora, a także animatora życia muzycznego dawnego Breslau. Kilka dzieł tego zapomnianego dziś twórcy powstało z okazji obchodów jubileuszu 300-lecia reformacji we Wrocławiu i zostało wykonanych w kościele pw. św. Elżbiety (Haupt Kirche zu S. Elisabeth) oraz na Uniwersytecie. Artykuł jest próbą odtworzenia programu jubileuszu, okolicznościowego nabożeństwa oraz uniwersyteckiej gali w Auli Leopoldyńskiej. Święto reformacji w 1817 r. w Breslau (od 30 X do 1 XI) było także początkiem Kościoła unijnego (Unierte Evangelische Kirche), który z woli Fryderyka III łączył dwa wyznania protestanckie: luterańskie oraz reformowane
A mirror of global Lutheranism: Thirteenth General Assembly of the Lutheran World Federation
Get PDFThe World Lutheran Federation (LWF) is worldwide organization gathering Churches of the Lutheran tradition. Having global reach, the Federation is influenced by different processes and tendencies, including secularism in the Western world, theological and cultural syncretism in many countries from outside the Euro-Atlantic space, interreligious and ethnic conflicts and a dynamic growth of many Churches in Africa and Asia. The last General Assembly of the LWF held in Krakow in September 2023 was a particular opportunity for observing how Lutheranism, regarded as a Christian denomination, operates in various social, political, geographical and cultural contexts, and how the Lutheran Churches are an instrument of global unity, even despite internal conflicts, especially because of ethical problems. The article discusses the most important subjects of the Assembly, considering them in light of the assumed globalisation of Lutheranism. It aims to describe the most significant processes occurring in global Lutheranism, reflected in the Assembly’s works. It also discusses the Federation’s global commitment, considering particular example of its partaking in the tax justice movement.
Światowa Federacja Luterańska (LWF) jest ogólnoświatową organizacją zrzeszającą Kościoły tradycji luterańskiej. Mając globalny zasięg, Federacja odzwierciedla różne procesy i tendencje, w tym sekularyzm w świecie zachodnim, synkretyzm teologiczny i kulturowy w wielu krajach spoza przestrzeni euroatlantyckiej, konflikty międzyreligijne i etniczne oraz dynamiczny rozwój wielu Kościołów w Afryce i Azji. Ostatnie Zgromadzenie Ogólne LWF, które odbyło się w Krakowie we wrześniu 2023 r., było szczególną okazją do zaobserwowania, jak luteranizm, postrzegany jako wyznanie chrześcijańskie, funkcjonuje w różnych kontekstach społecznych, politycznych, geograficznych i kulturowych oraz jak Kościoły luterańskie są narzędziem globalnej jedności, nawet pomimo wewnętrznych konfliktów, zwłaszcza z powodu problemów etycznych. Artykuł omawia najważniejsze tematy Zgromadzenia, rozpatrując je w świetle zakładanej globalizacji luteranizmu. Ma również na celu opisanie głównych procesów zachodzących w globalnym luteranizmie, które znalazły odzwierciedlenie w pracach Zgromadzenia. Pokazuje także globalne zaangażowanie Federacji, biorąc pod uwagę konkretny przykład jej udziału w ruchu sprawiedliwości podatkowej.
 
