Czasopisma Uniwersytetu Opolskiego (E-Journals)
Not a member yet
4551 research outputs found
Sort by
Mova tradicìjnihì novih ukraïnsʹkih medìaresursìv ulìteraturno-normativnomuì funkcìonalʹno-stilʹovom
No full textThe article traces the trends of the Ukrainian language in two aspects: literarynormative and functional-stylistic, based on the material of modern digital media resources. The relevance of the study is determined by the need for a new linguistic analysis of the systemic impact of information technologies on the dictionary, grammatical structure, and stylistic differentiation of the literary language. The use of receptive-stylistic methods (functional-stylistic, structural, semantic-axiological, semantic-differential, linguistic-cultural) made it possible to establish positive changes and negative tendencies of the language.It has been established that the mechanisms of the digital space contribute to natural language processes: the return to use of Ukrainian means, the activation of potential opportunities for word formation, the restoration of the semantics of value nominations lost under the influence of external factors. Threats of the digital era are associated with the spread of conscious and unconscious subjective, false information, which causes artificial lexical regulations of the semantics of words, the formation of artificial units for the purpose of information warfare; with uncontrolled functioning of foreign words not adapted to the laws of language; violation of the traditional Cyrillic script; the influence of interactive means on stimulating speech compression; with stylistic diffusion, which destroys the foundations of functional differentiation of the literary language
Ecocide: from a war crime to an international crime?
Full text linkin response to the relevance achieved in the last decade, this article explores the evolution of ecocide as a legal concept, from its origins to its contemporary status as a potential international crime, with the aim of assessing whether current proposals are viable and legally coherent. Using both historical and black-letter legal approaches, the research traces the reciprocal influence of early ecocide definitions on international humanitarian law, and how the latter in turn contributed to consolidating a particular legal conception of the former. Focusing on the key elements of the currently prohibited threshold of environmental damage during armed conflicts, the study addresses its limitations, highlighting the ambiguities of the terms and their unsuitability for peacetime application. We conclude that while ecocide was ultimately codified as a war crime in article 8.2(b)(iv) of the Rome Statute, its broader recognition as a standalone international crime requires clearer definitions and a reconsideration of the threshold criteria, in this way contributing to advancing the legal understanding of ecocide and its potential as a tool for environmental justice.Uznając znaczenie, jakie ekobójstwo zyskało w ostatnim dziesięcioleciu, artykuł przedstawia ewolucję tego pojęcia prawnego od jego początków do współczesnego statusu jako potencjalnego przestępstwa międzynarodowego. celem jest dokonanie oceny, czy bieżące propozycje są wykonalne i prawnie spójne. Wykorzystując zarówno podejście historyczne, jak i formalnoprawne autor ustala w swoim badaniu wpływ wczesnych definicji na międzynarodowe prawo humanitarne, a także, jak to ostatnie z kolei przyczyniło się do skonsolidowania tego szczególnego prawnego pojęcia. Skupiając się na kluczowych elementach progu zabronionego zniszczenia środowiska podczas konfliktu zbrojnego, jaki funkcjonuje obecnie, autor wskazuje na jego ograniczenia, podkreślając dwuznaczność terminów oraz ich nieadekwatność w zastosowaniu w czasie pokoju. W konkluzji autor stwierdza, że chociaż ekobójstwo zostało ostatecznie skodyfikowane jako zbrodnia wojenna w artykule 8.2(b (iv) statutu rzymskiego, szersze uznanie go za autonomiczne międzynarodowe przestępstwo wymaga czytelniejszych definicji i ponownego rozważenia kryteriów progowych. W ten sposób przyczyni się do rozwinięcia prawnego rozumienia ekobójstwa oraz jego potencjału jako narzędzia do zapewnienia środowiskowej sprawiedliwości
Hoffmannová Jana
Full text linkThe paper gives an overview of the scientific activities of the eminent Czech linguist Jana Hoffmannová, researcher at the Institute for the Czech Language of the Czech Academy of Sciences. Since the end of the 1970s Jana Hoffmannová has been mainly engaged in text linguistics and the study of verbal communication. Since the beginning of the 1990s, the spoken Czech, the style of spoken texts and the structure of dialogue have become one of the main subjects of her interest. She has published numerous papers on, for example, intertextuality in spoken communication or on the stylization of speech in literary works. Stylistic issues have been dealt with by Jana Hoffmannová in many works. She is the author of the handbook Stylistika a… (Stylistics and..., 1997), in which she describes the relationships between stylistics and other disciplines focused on text and communication. She analyzed the heterogeneity of style in contemporary literature or stylistic tendencies in academic discourse. Electronic communication is another important subject of her research
Wyłączenia na rzecz komisji, organów sądowych i sądów jako jeden z elementów kształtowania zakresu tajemnicy skarbowej we Francji
Full text linkThe aim of this article is to analyse and assess two of the eight groups of derogations distinguished in the French legal system within the framework of regulation of the scope of fiscal secrecy. The above will allow verifying the thesis concerning the extensive nature of the regulation of exceptions to the obligation to maintain fiscal secrecy in France. Another important issue will be the research question posed by the author about whether one of the characteristic features of French law, in particular administrative law, consisting in the introduction of general rules from which very extensive exemptions apply, is also applicable to tax law. The analysis of the method of regulating the issue of exemption from professional secrecy, referred to in tax law as fiscal secrecy, in the scope of derogations concerning committees and referring to judicial bodies and courts, is the main topic of the considerations in this study. The significance of the presented research for legal sciences is very important, as it will allow creating an introduction to broader analyses aimed at expanding the discussion in this aspect with additional comparative arguments. In order to meet the assumptions of this work, the author used both the historical-legal and dogmatic methods, as well as the comparative method as an auxiliary one. The results and conclusions from the conducted analyses refer to the issue of completeness of French regulations, their detailedness and compatibility with contemporary requirements of digital economic turnover. The conclusion also includes an analysis of the potential use of French solutions by the Polish legislator.
Celem niniejszego artykułu jest analiza i ocena dwóch z ośmiu wyodrębnionych we francuskim porządku prawnym grup derogacji w ramach regulacji zakresu tajemnicy skarbowej. Powyższe pozwoli na weryfikację tezy o nad wyraz rozbudowanym charakterze regulacji wyjątków od obowiązku zachowania tajemnicy skarbowej we Francji. Istotną kwestią będzie również postawione przez Autora pytanie badawcze o to, czy jedna z cech charakterystycznych prawa francuskiego, w tym w szczególności prawa administracyjnego, polegająca na wprowadzaniu reguł ogólnych, od których przysługują bardzo rozbudowane wyłączenia, znajduje również zastosowanie w prawie podatkowym. Analiza sposobu uregulowania kwestii wyłączenia od tajemnicy zawodowej, określanej na gruncie prawa podatkowego mianem tajemnicy skarbowej, w zakresie derogacji dotyczących komisji, jak i odnoszących się do organów sądowych i sądów, stanowi główny temat rozważań w ramach niniejszego opracowania. Znaczenie prezentowanych badań dla nauk prawnych jest niezmiernie istotne, gdyż pozwoli stworzyć wstęp do pogłębionych analiz mających na celu poszerzenie dyskusji w tym aspekcie o dodatkowe porównawcze argumenty. Aby zrealizować założenia niniejszej pracy, Autor zastosował zarówno metodę historyczno-prawną i dogmatyczną, jak i posiłkowo metodę komparatystyczną. Wyniki i wnioski z przeprowadzonych analiz odwołują się do kwestii kompletności francuskich regulacji, ich szczegółowości czy kompatybilności ze współczesnymi wymogami cyfrowego obrotu gospodarczego. Konkluzja obejmuje również analizę potencjalnego wykorzystania francuskich rozwiązań przez polskiego ustawodawcę
La poupée infanticide avec les petites mains. La représentation du corps de Louise dans Chanson Douce (2016)
Full text linkIn Leila Slimani’s Chanson Douce (2016), the perfect nanny becomes a murderer: the novel reproduces a narrative of evil nannies who set themselves up in perfect harmony in a family before murdering the children. Louise is portrayed both as a heroine who ‘saves’ the family and as a murderous monster. Her body serves as a representative of this ambiguity: despite her fragile body, Louise possesses astonishing physical strength. Drawing on anthropological, social and cultural concepts, this contribution will analyse the linguistic and literary representation of Louise’s body, with reference to specific constructs and parts of her body: her employee’s body, her doll’s body, her hands and her face
Colette et le corps masculin : un « female gaze » avant l’heure ?
Full text linkColette puts the physical aspect of things and living beings at the heart of her writing. This applies to men and their bodies. One could almost say she looks at men in the same way as men look at women, especially in her marked preference for young and beautiful bodies. But she also differs in several ways. She does not have any feeling either of superiority or resentment towards men. She also shows an acute conscience of time and its destructive power, which makes men’s beauty as ephemeral as women’s. Finally, her acceptation and representation of the feminine in every man probably makes her one of the first creative writers playing consistently on the blurring of genders
Education, fascism, memory, and the crisis of democracy in the 21st Century: Rethinking 9/11
Full text linkThis article examines the intersection of memory, militarism, and the rise of fascism in the United States in the aftermath of 9/11. It explores how the post-9/11 era, initially marked by national unity and solidarity, quickly devolved into militarism, xenophobia, and the erosion of civil liberties. The manipulation of collective memory and a regressive form of education have played a central role in the rise of far-right authoritarianism, with fear and historical amnesia fueling fascist politics. The commodification of loss and the disavowal of collective responsibility have undermined democracy, contributing to the current crisis of authoritarianism in America. Central to the fight against this authoritarian drift is the crucial notion of making education central to politics and the production of what might be called a radical democratic imaginary, which plays a vital role in shaping critically informed citizens. The article emphasizes that reclaiming educational spaces—both formal and cultural—as sites of critical inquiry and resistance is essential for resisting fascism and reimagining a democratic future.This article examines the intersection of memory, militarism, and the rise of fascism in the United States in the aftermath of 9/11. It explores how the post-9/11 era, initially marked by national unity and solidarity, quickly devolved into militarism, xenophobia, and the erosion of civil liberties. The manipulation of collective memory and a regressive form of education have played a central role in the rise of far-right authoritarianism, with fear and historical amnesia fueling fascist politics. The commodification of loss and the disavowal of collective responsibility have undermined democracy, contributing to the current crisis of authoritarianism in America. Central to the fight against this authoritarian drift is the crucial notion of making education central to politics and the production of what might be called a radical democratic imaginary, which plays a vital role in shaping critically informed citizens. The article emphasizes that reclaiming educational spaces—both formal and cultural—as sites of critical inquiry and resistance is essential for resisting fascism and reimagining a democratic future
Przekroczenie granic prawa uwiecznione w języku. Potencjał informacyjny oraz części składowe tekstu średniowiecznych proskrypcji ze Świdnicy
No full textDie Untersuchungsperspektive stützt sich auf die These, dass die als fester Bestandteil desStadtlebens interpretierbare Kriminalität dem Alltag der Stadtbewohner zuzuschreiben sei. Kann (bzw. wie) dasmittelalterliche und frühneuzeitliche Achtbuch aus Schweidnitz als Spiegel für Rechtsüberschreitungen gesehenwerden? In erster Linie wird das Augenmerk auf das Informationspotenzial der Proskriptionseintragungengerichtet. Ferner werden die Textbestandteile der einzelnen Achteintragungen analysiert, um die Frage nachderen Struktur sowie deren fakultativen und obligatorischen Elementen zu beantworten.The starting point of the following paper is the statement that delinquency, as an integral part of thelives of the city inhabitants, is a part of their everyday life. The following work attempts to answer the question whether – or how – the medieval and early modern book of proscriptions from Świdnica can be regardedas a mirror in which the written down information about crimes perceived as exceeding the boundaries of thelaw can be found. The main considerations concern the information potential of proscription entries. Then,the issue of the text components of individual proscription annotations is discussed in order to determine theirstructure in the context of its optional and obligatory elements.Punktem wyjścia poniższego artykułu jest stwierdzenie, że przestępczość jako składowa częśćżycia mieszkańców miast, przynależy do ich codzienności. W poniższej pracy zostaje podjęta próba odpowiedzina pytanie, czy – i ewentualnie, w jaki sposób – średniowieczna i wczesnonowożytna księga proskrypcjize Świdnicy może zostać uznana za zwierciadło, w którym dają się znaleźć utrwalone na piśmie informacjeo przestępstwach, postrzeganych jako przekroczenie granicy prawa. W pierwszej linii rozważania dotyczą potencjałuinformacyjnego wpisów proskrypcyjnych. Następnie poruszone zostaje zagadnienie części składowychtekstu poszczególnych adnotacji o proskrypcji, aby móc określić ich strukturę w kontekście jej fakultatywnychi obligatoryjnych elementów
Obraz kobiety w utworze Marie Antoinette – Bildnis eines mittleren Charakters Stefana Zweiga
No full textMarie Antoinette, veröffentlicht im Jahr 1932, gehört zu den bekanntesten und meistgeschätztenWerken von Stefan Zweig. Der Autor verfasst eine tiefgründige Biografie der Rokoko-Königin undzeichnet ein psychologisches Porträt der französischen Königin. In den Mittelpunkt stellt er das Individuum.Eines der Hauptthemen des Werkes sind die Grenzen, mit denen Marie Antoinette konfrontiert ist: kulturelle, diesich aus ihrer österreichischen Herkunft ergeben, moralische, die sich auf die Erwartungen an sie als Königinbeziehen, sowie territoriale, die mit der geopolitischen Lage verbunden sind.Marie Antoinette, published in 1932, is one of the most famous and highly regarded works by StefanZweig. The author writes an insightful biography of the Rococo queen and creates a psychological portrait ofthe French monarch. At the center of his focus is the individual. One of the main themes of the work is thevarious boundaries Marie Antoinette faces: cultural, resulting from her Austrian heritage, moral, related to theexpectations placed upon her as a queen, and territorial, connected to the geopolitical situation.Maria Antonina, opublikowana w roku 1932, należy do najbardziej znanych i cenionych utworówStefana Zweiga. Autor sporządza wnikliwą biografię królowej rokoka i kreśli portret psychologiczny królowejFrancji. W centrum zainteresowania autor stawia jednostkę i jej zmagania. Jednym z głównym tematówutworów są granice, z którymi Marie Antonina się mierzy: kulturowe, wynikające z jej austriackiego pochodzenia,moralne, odnoszące się do oczekiwań wobec niej jako królowej czy terytorialne, związane z sytuacjągeopolityczną
Parkingi w przestrzeni miejskiej na przykładzie osiedla Centrum w Białymstoku: Parking lots in urban space – a case study of the “Centrum” housing estate in Białystok
No full textThe aim of the work is to analyze the availability and efficiency of parking lots in the Centrum estate in Białystok. Together with the dynamic increase in the number of passenger cars parking-related issues became one of the main challenges facing modern cities. The Centrum estate of Białystok is particularly sensitive to shortcomings in parking lots along with its influence on residents' quality of life and the functioning of the whole estate due to high-intensity traffic and a high concentration of service, retail, and public institutions. The analysis showed that parking lots occupy only 5.2% of the estate's area. The number of parking lots in the Centrum estate is insufficient to meet the needs of residents and users. Additionally the existing infrastructure is not being utilized optimally, leading to traffic chaos and difficulties for pedestrians.Celem pracy jest ocena rozmieszczenia, dostępności i efektywności wykorzystania miejsc parkingowych na osiedlu Centrum w Białymstoku oraz wskazanie możliwych rozwiązań tego problemu. Wraz z dynamicznym wzrostem liczby pojazdów osobowych problem związany z parkowaniem stał się jednym z głównych wyzwań współczesnych miast. Osiedle Centrum w Białymstoku, jako obszar o wysokim natężeniu ruchu i dużej koncentracji usług, handlu oraz instytucji publicznych, jest szczególnie narażone na niedobór miejsc parkingowych, co wpływa na komfort życia mieszkańców oraz funkcjonowanie całej dzielnicy. Analiza wykazała, że parkingi zajmują jedynie 5,2% powierzchni osiedla. Liczba miejsc parkingowych jest niewystarczająca w stosunku do potrzeb mieszkańców i użytkowników, o czym świadczy duża ilość przypadków dzikiego parkowania. Istniejąca infrastruktura nie jest wykorzystywana w sposób optymalny, co prowadzi do chaosu komunikacyjnego i utrudnień dla pieszych