Institute of Social Sciences
IRISS Repository of Institute of Social Sciences (Belgrade)Not a member yet
2648 research outputs found
Sort by
Zelene obveznice – inovativni instrumenti tržišta kapitala u funkciji zaštite životne sredine
No full textIndustrijski razvoj je rezultirao
problemima zagađenja životne sredine koji
postaju globalna opasnost. Razvoj zelenih
hartija od vrednosti doprinosi optimizaciji
alokacije resursa na tržištu kapitala ali i promociji
ekološke civilizacije i implementaciji
koncepta održivog razvoja. Zelene obveznice
nose nizak rizik ulaganja, dok s druge strane
predstavljaju finansijski instrument sa sposobnošću
prikupljanja značajnih finansijskih
sredstava. U toku 2022. godine došlo je do
regionalnog zaokreta na tržištu zelenih obveznica
kojim su tradicionalno dominirali
evropski emitenti, u korist rasta udela emitenata
iz Sjedinjenih Američkih Država i tržišta
u nastajanju. Kina ne samo da je ostala najveći
emitent zelenih obveznica na tržištima
u razvoju već je po prvi put postala i najveći
izdavalac zelenih obveznica na globalnom
nivou oduzimajući primat Nemačkoj i Sjedinjenim
Američkim Državama. Nestabilnost
tržišta, inflacija, rast kamatnih stopa i geopolitičke
neizvesnosti su doveli do rasta troška
zaduživanja i negativnog uticaja na zainteresovanost
investitora za ulaganja na tržištu
zelenih obveznica. Iako je zabeležen značajan
napredak tržišta zelenih obveznica, još uvek
postoje mogućnosti za dalji rast i poboljšanje
budući da su sredstva prikupljena emisijama
zelenih obveznica i dalje na značajno nižem
nivou u poređenju sa sredstvima prikupljenim
emisijama konvencionalnih obveznica.
Zelene obveznice, kao inovativna vrsta obveznica,
imaju potenijal da postanu veoma
koristan alat za buduće zelene inovacije i inkorporiranje
principa „zelenog“ ponašanja u
svim sferama poslovanja i života. Republika
Srbija je prepoznala mogućnosti proširenja
ponude finansijskih instrumenata izdavanjem
zelenih obveznica. Uspešno izdavanje
zelenih obveznica je još jedan važan korak u
prepoznavanju Republike Srbije kao kredibilne
zemlje u očima investitora učešćem u
inicijativama prelaska na zelenu ekonomij
O odnosu filozofije i teologije kod Tome Akvinskog
Get PDFČlanak analizira odnos filozofije i teologije kod Tome Akvinskog u kontekstu
razlikovanja prirodnog svetla aktivnog razuma i svetlosti vere. Svetlo vere usavršava
i jača prirodno svetlo i zato je prirodni razum podređen višoj svetlosti vere, ne
može joj protivrečiti i mora joj se potčiniti. Teologija koristi prve principe razuma koji
su osnovni preduslovi mišljenja, ali vera i teološka refleksija indirektno koriguju razum
i brane ga od njegovih inherentnih destruktivnih nagnuća, pošto je on potkopan
grehom. Sama teologija filozofiju koristi i zarad veće jasnoće i za artikulaciju otkrivenih
tajni u jedan konzistentan sistem. Takođe, funkcija filozofije je da se uz pomoć
filozofskih modela dođe do nekakve konceptualne sličnosti tajni vere i pojmova prirodnog
razuma
Izazovi i mogućnosti uporednog kvalitativnog istraživanja migracija tokom pandemije Kovida 19: Istraživačka perspektiva
Get PDFUticaj pandemije kovida 19 na različite sfere društva veoma je kompleksan.
U radu se, kroz pregled istraživanja u svetu i Srbiji, ukazuje na uticaj
pandemije kovida 19 na međunarodne migracije i migrante, kao i na rastuće izazove
kvantitativnog i kvalitativnog istraživanja migracija u uslovima pandemije.
Posebna pažnja posvećena je uticaju specifičnih društvenih okolnosti na istraživače
u oblasti migracija, te razvoju istraživačke strategije i sprovođenju uporednog
kvalitativnog istraživanja migracija u dve zemlje za vreme pandemije. Iz
perspektive istraživača, ukazano je na prilagođavanje načina istraživanja, kao i na
mogućnosti i ograničenja sprovođenja istraživanja uticaja pandemije kovida 19
na migrante iz Srbije i Severne Makedonije neposredno po izbijanju pandemije.
Cilj rada je da doprinese boljem razumevanju izazova koje je pandemija kovida
19 nametnula kako međunarodnim migrantima tako i istraživačima u oblasti
migracija. Na osnovu našeg iskustva, ukazano je na potencijal kvalitativnog
istraživanja migracija iz demografske perspektive. U tom smislu se ističe važnost
znanja i metodološke strategije, kao i iskustva istraživača u sprovođenju kvalitativnih
istraživanja. Takođe, predočena je važnost osmišljavanja strategije izgradnje
odnosa poverenja sa sagovornicima tokom višestruko stresnog perioda, kao
i značaj upotrebe triangulacije i ponovljenog kontakta sa sagovornicima u svrhu
veće validnosti prikupljenih podataka i osnaživanja verodostojnosti analize
Spoljna politika Srbije – Rezultanta strukture međunarodnog sistema i(li) činioca unutrašnje politike
No full textAutori rada nastoje da objasne i identifikuju potencijalne uzroke spoljnopolitičkog pozicioniranja i strateškog opredeljenja Srbije u međunarodnom sistemu, sa posebnim naglaskom i analizom uloge javnog mnjenja u tom procesu. U radu se koristi teorija neoklasičnog realizma koja pripada teorijama međunarodnih odnosa i spoljne politike i čiji je istraživački koncept utemeljen na identifikaciji činioca koji određuju spoljnopolitičko ponašanje države koja je predmet istraživanja. Pored strukturalnih faktora, koji stvaraju manje ili više permisivno okruženje i kontekst u kojem države vode spoljnu politiku, na strateško usmerenje mogu uticati i percepcije političkih lidera u zemlji, strateška kultura, način funkcionisanja političkih institucija i opšti odnosi društva i države u kojima se posebno izdvajaju stavovi javnog mnjenja po pitanjima spoljne politike. U radu se analizira sinergetski efekat strukturalnih faktora i činioca unutrašnje politike države na spoljnu politiku Srbije. Posebna pažnja posvećena je konkretnom strateškom usmerenju Srbije i spoljnopolitičkim potezima i korelaciji sa javnomnjenjskim stavovima građana i građanki u toj oblasti
Reči urednika: Demokratske promene u Srbiji: stavovi građana i građanki o demokratskoj transformaciji Srbije u protekle tri decenije
No full textRat u Ukrajini – Srbija ponovo na razmeđu između Istoka i Zapada
No full textCilj ovog rada je da ukaže na moguće ishode rata u Ukrajini i njegove posledice na Srbiju. Analiziraju se razlike između Hladnog rata i ovog sadašnjeg sukoba velikih sila. Polazna hipoteza
rada je da će konflikt između Zapada i Rusije dugo trajati, da je njegov ishod nepredvidljiv
i da će suziti manevarski prostor za spoljnu politiku Srbije, koja je u poslednje dve decenije
pokušavala da održi proces evropskih integracija ali i odbrani svoj teritorijalni integritet.
Očekivano je da će rasti pritisak Zapada na Srbiju oko usklađivanja njene spoljne politike sa
politikom EU ali i oko potpisivanja sporazuma sa tzv. Kosovom, koji će zahtevati od Srbije
da se ne protivi uključivanju tzv. Kosova u međunarodne organizacije. Uprkos težini izbora
sa kojim se Srbija suočava, mišljenja smo da je njeni politički i ekonomski interesi primarno
vode u pravcu EU i Zapada. Pored ekonomskih i političkih razloga, Srbiju u pravcu EU vodi
i njen geografski položaj, odnosno činjenica da se nalazi u Evropi, okružena zemljama koje
pripadaju EU ili NATO-u
A comprehensive examination of precarity among Muslim immigrants in Europe
No full textMuslim immigration to Europe and their integration happens to be a long-standing
question. It was during the economic reconstruction after the Second World War that
large-scale immigration of Muslims to Western Europe started, as they were sought as low-paid guest
workers who were there to stay only temporarily as long as they were needed to rebuild the war-torn
economies of receiving countries. European states expected them to return to their homelands
eventually when the need for their labour ceased to exist. The global economic recession that came
after the Arab-Israeli war in 1973 and the oil boycott made European countries stop importing
workforce. Due to new circumstances, in order to solve the question of unneeded and unqualified
immigrant guest workers, some countries such as Germany, the Netherlands and France even offered
them financial help to return to their home countries, but it didn’t happen. The predominantly male
labourers mostly chose to stay regardless of the unfavourable economy (Haddad, 1999). They
preferred to stay jobless and live off social welfare in Western Europe, over the risk of going
back to their homelands where they would face unemployment in struggling third-world economies.
It should be emphasised that these new economic conditions have directly increased
resentment of immigrants as they were no longer seen as needed cheap labour but as competition in
the unfriendly job market. Eventually, Muslims and other immigrants in Western Europe were allowed
to bring their families to join them in Europe. This led to significant shifts as in the 1970s they
grew from mostly male temporary guest workers living away from the public eye to become permanently
settled family commu- nities. Muslim men were now accompanied by their wives and children. In the
following decades, immigration continued with the arrival of those looking for work and better life
opportunities, pursuing education, but also those fleeing from turmoil in the Middle East,
Afghanistan and other parts of the Muslim world (Haddad, 1999)
The impact of climate change on the health of the population and legal regulations in the Republic of Serbia
No full textClimate change has a significant impact on the health of the
population. Numerous consequences of changed climate conditions such as
temperature increase, increase in the number of tropical days, amount of precipitation, as well as days with extreme amount of precipitation, etc. affect
people’s health and contribute to an increase in the death rate. The effects of
changed climatic conditions on the health of the population are visible in the
Republic of Serbia. During the heat wave in July 2007, there was a significant
increase in the mortality of the population, especially for people with cardiovascular problems, diabetes, kidney and respiratory diseases. In addition
to increasing the death rate, heat waves affect the occurrence of heat strokes,
sunstroke, etc. The increase in temperature is also associated with the emergence of new types of infectious diseases. High temperatures and droughts
have a significant impact on the water supply and on the reduction of agricultural yields, which can also affect the food supply. The consequences of
climate change also occur in the form of other extreme weather events such as
fires and floods, which also threaten the lives of the population. In the floods
in 2014, 51 persons lost their lives. Floods can also affect the spread of various diseases. Having all that in mind, the research is dedicated to the very
important question of whether climate change is recognized in the strategies
and regulations of the Republic of Serbia as one of the risks for the health of
the population? In this research we analyzed the Public Health Strategy in
the Republic of Serbia for the period 2018-2026, the Law on Public Health,
the Law on Health Care, the Law on Patients’ Rights and the Law on Climate
Change. The results of the research show that climate change as a risk for
the health of the population does not have an appropriate place in the health
regulations. At the end of the research, recommendations were given for improving the situation in this field
Finansiranje organske proizvodnje i njen uticaj
Get PDFPovećanje broja stanovnika na planeti zemlji posledično dovodi do potrebe proizvodnje veće količine hrane.
Opstanak čoveka na zemlji je nemoguć bez obezbeđenja dovoljne količine hrane. Proizvodnja hrane na konvencionalan
način primenom pesticida, herbicida i veštačkih đubriva dovodi do degradacije poljoprivrednih resursa i ugrožavanja
zdrave životne sredine. Jedno od osnovnih prava čoveka je pravo na zdravu životnu sredinu. To pravo moguće je
obezbediti balansom između potreba za hranom za oko 8 milijardi ljudi na planeti zemlji i ekoloških zahteva i očuvanja
zdrave životne sredine. Ovaj balans postiže se primenom koncepta održive poljoprivrede što podrazumeva obezbeđenje
dovoljne količine zdravstveno bezbedne hrane i očuvanje životne sredine. Sve veći broj ljudi zainteresovan je za zdravu
hranu. Potpuno bezbedna i zdrava hrana za ljude i životinje jeste organska hrana. Proizvodnja organske hrane koncipirana
je na način da štiti životnu sredinu, štiti sve postojeće resurse, ekonomski je održiva i socijalno prihvatljiva. Sledstveno
tome ruralni, etno i eko turizam dobija sve više na značaju. Ove vrste turizma osim što omogućuju odmor u prirodi u zdravoj
životnoj sredini, pospešuju proizvodnju zdrave ekološki, bezbedne i ispravne (organske) hrane
