Ss. Cyril and Methodius University in Skopje: Journals / Универзитет "Св. Кирил и Методиј"-Скопје
Not a member yet
3175 research outputs found
Sort by
СОВРЕМЕНО ДИДАКТИЧКО-МЕТОДИЧКИ ДИЗАЈНИРАНИ НАСТАВНИ МАТЕРИЈАЛИ ВО НАСТАВАТА ПО МАКЕДОНСКИ ЈАЗИК
Get PDFЦелта на овој труд е насочена кон испитување на образовните потреби и дидактичките компетенции на наставниците за подготовка и користење на дидактичко-методичките наставни материјали во наставата по предметот Македонски јазик за програмските подрачја Почетно читање и пишување и Јазик (прво, второ и трето одделение), а сè со цел да се подобри наставата по Македонски јазик.
За успешна реализација на целите/стандардите за оценување предвидени во програмските подрачја Почетно читање и пишување и Јазик од прво до трето одделение, потребна е соодветна подготовка, примена и класификација на наставните материјали кои ќе послужат како своевидна наставна поддршка за наставниците, но и за учениците, при што ќе им помогнат при изучување на кириличните и латиничните букви, пишувањето и читањето со нив, јазичните и правописните правила, како и примена на правописните знаци.
Во наставната практика постои потреба од дидактичко-методичко дизајнирање на наставните материјали во рамките на програмските подрачја Почетно читање и пишување и Јазик, почитувајќи современи методички, методолошки и докимолошки принципи. Од таа причина испитувањето на ставовите и на образовните потреби на наставниците, како непосредни реализатори на наставата, методолошка е оправданоста за нивно вклучување како посебен истражувачки суппримерок
ПРЕДВИДУВАЊЕТО КАКО ПРЕДУСЛОВ ЗА ПЛАНИРАЊЕ ВО БЕЗБЕДНОСТА
Get PDFПредвидувањето е составен дел на процесот на планирање и аналогно на тоа без предвидувањето не можеме ниту да се обидеме да ја разбереме сета сложеност на денешниот свет, појавите и процесите што се случуваат во него, сложеноста на состојбите и на системите ако не се соочиме со потребата од нивно разбирање и предвидување. Анализирањето на сите аспекти на предвидувањето е мошне комплексна и тешка задача, бидејќи тоа се одликува со голема динамичност, сложеност и специфичност. Поради тоа, проучувањето на предвидувањето првенствено треба да се засновува на негово целосно разбирање и разграничување од другите функции на безбедносниот менаџмент за да се избегне каква било едностраност. Предвидувањето во рамките на овој труд првенствено има неколку значења. Прво, се одредуваат значајни специфики и карактеристики на предвидувањето. Второ, во контекст на согледување на предвидувањето акцентот е ставен на предвидувањето и прогнозирањето. Трето, теоретската експликација се однесува на утврдување на каузалноста на предвидувањето и планирањето за да се согледа дијалектичкиот однос и поврзаноста
ON THE HUMANE DIMENSION OF CONTEMPORARY ARMED CONFLICTS THROUGH NUMBERS AND THE LAW
Get PDFThe re-examination of the classification of modern armed conflicts is done through the analysis of humanitarian law and the available data on armed conflicts, by combining the legal, political and ethical dimensions of war and the statistical indicators of modern conflicts.The author answers the questions about: Defining the conflict according to the various philosophical, social and legal criteria with the cultural, legal and political basis of the war and the corresponding reasons for the occurrence and prolongation of the conflicts; and the main trends of the conflicts through the numerous presences of the conflicts on the global scene, the number of victims, the regional displacement of the conflicts and the role of the Islamic State.In the analysis of the conflicts, the complexity of the modern conflicts through the expanded categories of victims and combatants, as well as the need for the protection of the victims, are emphasized.Hence the research touches on the issue of the applicability of the legal and illegal combatant categories and the corresponding immunity that follows them.Researching the trends of modern armed conflicts cannot avoid the ethical dimensions surrounding the category of child soldiers. From a methodological point of view, the problem of determining precise statistics for the indirectly killed civilians, who continue to represent the largest category, remains unsolved
ФИНАНСИРАЊЕ И НАДЗОР НА ПРИМЕНАТА НА ИНВАЗИВНИ МЕРКИ ЗА ПОТРЕБИТЕ НА БЕЗБЕДНОСТА И ОДБРАНАТА
Get PDFИнвазивните мерки, како што се дефинирани посебните истражни мерки, се ante delictum мерки. Тие се применуваат само во ситуации во кои доказите не можат да се добијат со конвенционални методи, а се потребни за непречено водење на кривичната постапка. Финансиските средства за примена на овие инвазивни мерки, конкретно, за потребите на безбедноста и одбраната се алоцираат со буџет од страна на законодавната власт. Главната хипотеза на овој труд гласи: надзорот над примената и финансирањето на спроведувањето на посебните истражни мерки, има позитивно влијание/или е во директна корелација со ефективниот изградбата/развој и функционирањето на безбедносно-одбранбениот систем, посебно од аспект на принципите за: добро владеење, транспарентност, отчетност, пропорционалност и ефикасна примена на финансиските ресурси.
Тргнувајќи од посочената хипотеза, истражувањето во трудот за базира на две варијабли и тоа: независна варијабла, т.е. надзорот врз примената и финансирањето на спроведувањето на посебните истражни мерки, и зависна варијабла, т.е. ефективниот развој и правилното и ефикасно функционирање на безбедносно-одбранбениот систем.
Од методолошки аспект, во трудот е применет комбиниран пристап на квалитативна и квантитативна анализа, преку истражување, мерење и споредување на: усвоени меѓународни стандарди по однос на примената на посебните истражни мерки, прописите во македонската нормативна рамка, содржината на упатствата и на прирачниците за спроведување на посебните истражни мерки од страна на релевантните институции во македонското општество
INTERNATIONAL CLASSIFICATION OF FUNCTIONING, DISABILITY AND HEALTH: ADULTS WITH VISUAL IMPAIRMENT
Get PDFThe purpose of this paper is to present an overview of current studies on the general limitations of using the International Classification of Functioning, Disability and Health (ICF), as well as to review the results of its application in adults with visual impairment. The literature search was performed in ERIC, EBSCO-Host, ScienceDirect, PROKUEST, SCOPUS, and Google Scholar. Articles were selected if they reported on any of the strengths and weaknesses of the ICF, also its application to adults with visual impairment. The literature review was performed using the PRISMA criteria. The search of relevant literature revealed 8 articles that met the eligibility criteria. The overall conclusion is that while the ICF is a valuable tool for describing how a person functions, it is not an evaluation instrument in itself
PIERRE TEILHARD DE CHARDIN AND THE PHENOMENON OF MAN
Get PDFAware that it is very difficult in one text to review and critically to analyse the entire thought of such a philosopher, Catholic theologian, paleontologist, cultural anthropologist and humanist as Chardin, the author tries to, at least to mention and critically commented on only a few important aspects, parts and dimensions of his polydimensional and transdiscursive thought. Chardin’s discourse is complex and multi-layered. It exceeds the boundaries of special philosophical sciences and disciplines and in its comprehensive holistic systematicity maximally relativizes and makes transparent the border between spiritual/humanistic and natural/biological sciences. At the end of the short review of Chardin, the author presents several critical reviews of his works, which, until today, despite the increased interest in them, unfortunately still remain relatively unknown to the wider philosophical and intellectual public. The text is supported by quoted and referenced philosophical and other professional literature in foreign languages and Macedonian
THE CONCEPT OF PEACE IN THE THEORY OF INTERNATIONAL RELATIONS
Get PDFThe development of the peace concept is closely related to the development of the concept of the state and hence to the efforts for elimination of war as an instrument for resolving disputes between states. In that context, war and peace are traditionally treated as mutually exclusive concepts, i.e., war implies violence, while peace, nonviolence. So, the end of war marks the beginning of peace and vice versa. Therefore, both concepts simultaneously represent the inevitable outcomes of the continuous and dynamic nature of social interaction in the international system, foreshadowing future war for nations and states that are currently at peace and, on the other hand, foreshadowing peace for nations and states that are currently at war. Starting from the indicated traditional understanding of the concepts of peace and war, as well as from the fact that the establishment of peace research begins during the 80s of the XX century, the focus in the paper is specifically placed on the analysis of the peace concept through the prism of the theory of international relationships. Namely, it is indisputable that until the establishment of peace and security research and studies, issues of peace and security are generally considered and interpreted within the framework of the various theoretical approaches for international relations. Hence, the paper more specifically explores the evolutionary character of the perceptions and understanding of the peace concept, especially from the perspective of: federalism, neorealism, liberalism and functionalism. The main goal is to give an answer to the question - What is peace and how can it be achieved, according to the indicated theoretical approaches
Welfare state and welfare abuse: empirical evidence from Poland
Get PDFWelfare abuse is a complex and multidimensional research problem. The purpose of this article is twofold: theoretical and empirical. The theoretical objective is to present the author’s understanding of the term ‘welfare abuse’. The nature and typology of this problem are discussed. In this way, an attempt is made to provide a theoretical framework for research on welfare abuse. The second (empirical) aim builds on these conceptual findings. A self-report survey was conducted, the results of which allowed us to estimate the level of tolerance towards different types of irregularities in Poland.
The author defines welfare abuse as irregularities committed by individuals in the use of welfare benefits. He proposes to divide these irregularities into three categories: (1) optimisation, (2) overuse and (3) misuse. Due to the lack of reliable official data on welfare abuse, one of the possible ways to detect this problem is through surveys. In this case, questions are asked about the degree of justification for various irregularities. This makes it possible to determine the degree of social permissiveness and also, in an indirect way, certain (conscious or unconscious) inclinations to commit such irregularities personally.
The results of the empirical study reveal a surprisingly high level of justification of social fraud in Poland. In some cases (registering as unemployed for the sole purpose of obtaining health insurance, spending child benefit for purposes other than maintaining a child, and fictitious employment in a company just to obtain social security), abuse is the norm, not the exception, because it is justified by the majority of society. In other cases, the percentage of respondents who justify the abuse is lower than the percentage of those who do not, but it is still quite high
FORAGE QUALITY TRAITS OF SOME ASTERACEAE FAMILY SPECIES FOUND IN NATURAL FLORA OF SOUTHEASTERN ANATOLIA
Get PDFThis study was carried out in order to reveal the forage quality traits of twelve Asteraceae family species found in Natural Flora of Southeastern Anatolia in terms of animal nutrition. For this reason, forage samples of the species were taken with three replications during flowering periods of the plant species. According to statistical analysis results, there found highly significant (P<0.01) differences among the species in terms of all of the investigated traits. And the following ranges were determined among the species in the investigated traits; crude protein content (CP) 13.37%-26.90%, acid detergent fiber (ADF) content 21.78%-34.17, neutral detergent fiber (NDF) content 28.69%-40.52%, digestible dry matter (DDM) content 62.28%-71.94%, dry matter intake (DMI) 2.97%-4.21%, metabolizable energy (ME) 9.57-11.45 MJ/kg, relative feed value (RFV) 144.2-230.4, phosphor (P) content 0.27%-0.40%, potassium (K) content 1.97%-5.42, calcium (Ca) content 1.21%-1.78%, magnesium (Mg) content 0.32%-0.49%, Ca/P ratio 3.25-5.19 and K/(Ca+Mg) ratio 1.19-2.84. Result of the study revealed that Notobasis syriaca (L.) Cass. and Onopardum acontium L. species by far the highest CP content, and except for Gundelia tournoforti L. var. armata all of the examined species had the best forage quality, Prime Forage Class, by considering their RFV values. Moreover, it was determined that the macro mineral contents of the species were above the recommended values for livestock feeding. Additionally, it was determined that most of the examined species had below critical grass tetany value (2.2), away from risk of the grass tetany disorder. Finally, due to Ca/P ratio of the species well above recommended level, the danger of Milk Fewer or Hypocalcaemia disease should be taken into account when using forages of the Asteraceae family species in animal feed
ПРЕНЕСУВАЊЕТО НА ВЕРБАЛНАТА ИРОНИЈА ВО „ЛЕТ НАД КУКАВИЧИНОТО ГНЕЗДО“: РОМАН, КИНЕМАТОГРАФСКА АДАПТАЦИЈА И ТИТЛУВАЊЕ НА ЛИТВАНСКИ ЈАЗИК
Get PDFThis article analyses the transformation of verbal irony within literary works during adaptation and subtitle translation processes. During the process of adaptation, verbal irony is often altered or lost. In the realms of Lithuanian cinema, subtitling is a common mode of presentation, necessitating additional adjustments to accommodate translation constraints. The study is structured into theoretical and empirical parts. Firstly, it delves into irony typology, characteristics, adaptation strategies, and subtitling approaches. Then, it employs a comparative methodology to analyse verbal irony in Ken Kesey\u27s novel "One Flew Over the Cuckoo\u27s Nest" (1962), its cinematic adaptation by Miloš Forman (1975), and the Lithuanian subtitle translation by Narius Kairys (2018). This method unveils how verbal irony can change or persist during adaptation and subtitling processes. The examples analysed illustrate that the verbal irony from the novel may be lost or simplified and shortened in the adaptation, but it may also be complemented by non-verbal elements, such as acting and intonation. This research revealed that the film contains new cases of verbal irony absent from the original literary work. Notably, the verbal irony in the subtitles is simplified by using a near-synonym expression, omission or changes in word class and, consequently, loses its original impact.
Во овој труд се анализира трансформацијата на вербалната иронија во книжевните дела при процесот на адаптација и на титлување. При процесот на адаптација, вербалната иронија честопати се менува или се губи. Во литванските кина, титлувањето често се применува, што бара дополнително приспособување за да се задоволат ограничувањата при преведувањето. Трудот е поделен на теориски и на емпириски дел. Прво, се дава осврт на типологијата на иронијата, на нејзините карактеристики, на стратегиите на адаптација и на пристапите кон титлувањето. Потоа, преку компаративна методологија се анализира вербалната иронија во романот на Кен Кисеј „Лет над кукавичиното гнездо“ (1962), во кинематографската адаптација од Милош Форман (1975) и при титлувањето на литвански јазик од Нариус Каирис (2018). Овој метод покажува како вербалната иронија може да се промени или да се задржи во текот на адаптацијата и на титлувањето. Анализата на примерите покажува дека вербалната иронија од романот може да се изгуби или да се поедностави, односно да се скрати при адаптацијата, но и да се надополни со невербални елементи, како глума и интонација. Истражувањето покажа дека филмот содржи нови примери на вербална иронија, коишто ги нема во оригиналното книжевно дело. Имено, вербалната иронија при титлувањето е поедноставена преку речиси синонимни изрази, како и со испуштање или промени во зборовната група, па, како резултат на тоа, се губи оригиналниот ефект