University of Maria Curie-Skłodowska (UMCS): Scientific e-Journals / Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej: e-czasopisma naukowe
Not a member yet
11584 research outputs found
Sort by
Dobra współpraca dłużnika zajętej wierzytelności z organem egzekucyjnym i wierzycielem jako warunek skuteczności egzekucji administracyjnej
Get PDFThis article discusses issues related to implementing the principle of cooperation between the debtor of the seized receivable, the enforcement authority, and the creditor into administrative enforcement procedures, as well as the impact of this principle on the effectiveness of enforcement. The dominant objective of this cooperation is the efficient and rapid exchange of information between these entities, based on a gratuitous nature. However, while the legislator does not provide direct legal sanctions for lack of cooperation on the part of the enforcement authority and the creditor, these sanctions are numerous and severe for the lack of cooperation on the part of the third-party debtor. This neglects the relationship between the third-party debtor and the obligor, which is based on voluntary and often long-term cooperation, from which both entities benefit. This relationship, from a pragmatic perspective, makes it stronger than the administrative relationship between the enforcement authority and the third-party debtor. The legislator attempts to enforce the third-party debtor’s loyalty to the enforcement authority and the creditor through deterrent sanctions, so that the latter provides only truthful, useful, and current information. Behavioral administration tools are forgotten, which, by basing cooperation on established trust, mutual kindness, and courtesy, could ensure the effectiveness of administrative enforcement not only through negative but also positive motivation.W artykule omówiono problematykę związaną z wdrożeniem do administracyjnej procedury egzekucyjnej zasady współpracy dłużnika zajętej wierzytelności, organu egzekucyjnego i wierzyciela oraz wpływu tej zasady na skuteczność prowadzonej egzekucji. Dominującym przedmiotem tej współpracy jest sprawna i szybka wymiana informacji między wyżej wskazanymi podmiotami, oparta na nieodpłatności. O ile jednak za brak współpracy ze strony organu egzekucyjnego i wierzyciela ustawodawca nie przewidział bezpośrednich sankcji prawnych, o tyle za brak współpracy ze strony dłużnika zajętej wierzytelności sankcje te są liczne i dolegliwe. Zapomina się przy tym o relacji dłużnika zajętej wierzytelności ze zobowiązanym, która oparta jest na dobrowolnej i często wieloletniej współpracy, z której oba te podmioty czerpią korzyści, co czyni tę relację z pragmatycznego punktu widzenia silniejszą od stosunku administracyjnego, jaki łączy organ egzekucyjny z dłużnikiem zajętej wierzytelności. Lojalność tego ostatniego wobec organu egzekucyjnego oraz wierzyciela ustawodawca próbuje wymusić odstraszającymi sankcjami, tak aby ten przekazywał wyłącznie informacje prawdziwe, przydatne i aktualne. Zapomina się przy tym o narzędziach administracji behawioralnej, które opierając współpracę na zbudowanym zaufaniu, wzajemnej życzliwości i uprzejmości, mogłyby za pomocą nie tylko motywacji negatywnej, lecz także motywacji pozytywnej zapewnić skuteczność egzekucji administracyjnej
Częściowe zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego – glosa do postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 22 czerwca 2023 r., II CSKP 1273/22
Get PDFThe commented decision of the Supreme Court concerns the issue of a partial waiver of a limited property right, a matter that has not previously been addressed separately in the case law. In this ruling, the Supreme Court formulated a thesis excluding the possibility of such a partial waiver of a limited property right, both in terms of its subject matter and content. The Court also stated that a declaration of will to waive an easement results in the expiration of that right if it includes all co-beneficiaries. The considerations, based on Art. 246 and 285 of the Act of 23 April 1964 – Civil Code, indicate that the position adopted by the Supreme Court deserves approval, with the caveat that it seems permissible to reduce the subject of a joint limited property right through a unilateral legal act by the entitled party. The commentary also highlights that waiving an easement that increases the utility of the entire or a designated part of a property held in co-ownership requires adherence to the rules of management applicable to the dominant property.Glosowane postanowienie Sądu Najwyższego dotyczy problemu częściowego zrzeczenia się ograniczonego prawa rzeczowego, który nie był przedmiotem odrębnej wypowiedzi w dotychczasowej judykaturze. W powyższym orzeczeniu Sąd Najwyższy sformułował tezę wykluczającą wspomniane częściowe zrzeczenie się ograniczonego prawa rzeczowego, zarówno w zakresie przedmiotowym, jak i treściowym. Stwierdził również, że oświadczenie woli o zrzeczeniu się służebności gruntowej prowadzi do wygaśnięcia tego prawa, jeśli obejmuje każdego ze współuprawnionych. Poczynione na tle art. 246 i art. 285 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny rozważania wskazały, że przytoczone stanowisko Sądu Najwyższego zasługuje na aprobatę, z tym jednak zastrzeżeniem, iż dopuszczalna wydaje się redukcja przedmiotu ograniczonego prawa rzeczowego obciążającego więcej niż jedną rzecz w drodze jednostronnej czynności prawnej uprawnionego. W glosie podkreślono także, że zrzeczenie się służebności gruntowej zwiększającej użyteczność całej lub oznaczonej części nieruchomości objętej współwłasnością wymaga zachowania zasad zarządu, którym podlega nieruchomość władnąca
Postawy aplikantów radcowskich wobec założeń Preventive Law oraz Creative Problem Solving
Get PDFThe article has a scientific-research character and examines the attitudes of trainee attorneys-at-law towards the key assumptions of Preventive Law (PL) and Creative Problem Solving (CPS) as strands of the Comprehensive Law Movement within the Polish legal system. The research problem focuses on whether future legal advisers perceive the preventive and creative orientation as a valuable complement to the traditional, litigation-based model of dispute resolution. The aim of the study was to determine the level of acceptance of PL and CPS assumptions and to identify variations in attitudes depending on the field of legal practice. The exploratory empirical research was conducted in 2022 among 88 trainees of the District Chamber of Attorneys-at-Law in Lublin, using a quantitative auditorium survey. The main theses of the article indicate that (1) trainees overwhelmingly support the relational and preventive aspects of legal practice, (2) they highly value creative, out-of-court methods of conflict resolution, but (3) their approach varies depending on the area of practice, particularly with respect to the consideration of clients’ emotional needs. The findings largely confirm the hypothesis of a high level of acceptance of PL and CPS among trainees, while simultaneously revealing internal divergences that require further in-depth research. The study constitutes one of the first attempts to examine PL and CPS using quantitative methods. Its cognitive and practical value lies in identifying directions for transforming legal education and professional training towards more preventive, creative, and humanistic legal practice.Artykuł ma charakter naukowo-badawczy i dotyczy postaw aplikantów radcowskich wobec kluczowych założeń Preventive Law (PL) oraz Creative Problem Solving (CPS) jako nurtów Comprehensive Law Movement w polskim porządku prawnym. Problem badawczy sprowadza się do pytania, czy przyszli radcowie prawni postrzegają orientację prewencyjną i kreatywną jako wartościowe dopełnienie tradycyjnego, procesowego modelu rozwiązywania sporów. Celem badań było określenie poziomu akceptacji założeń PL i CPS oraz zróżnicowania postaw w zależności od obszaru praktyki. Badanie empiryczne o charakterze eksploracyjnym przeprowadzono w 2022 roku wśród 88 aplikantów Okręgowej Izby Radców Prawnych w Lublinie, z wykorzystaniem ilościowej ankiety audytoryjnej. Główne tezy artykułu wskazują, że (1) aplikanci w zdecydowanej większości popierają relacyjne i prewencyjne aspekty działań prawnych; (2) wysoko wartościują kreatywne, pozasądowe metody rozwiązywania konfliktów, ale (3) ich podejście różnicuje się w zależności od obszaru praktyki, w szczególności w zakresie uwzględniania potrzeb emocjonalnych klientów. Wyniki przeprowadzonego badania w znacznej mierze potwierdzają hipotezę o wysokiej akceptacji założeń PL i CPS przez aplikantów, ujawniając jednocześnie wewnętrzne zróżnicowania wymagające pogłębionych badań. Badanie stanowi jedno z pierwszych prób badań PL i CPS z użyciem metod ilościowych. Wartość poznawcza i praktyczna badań przejawia się we wskazaniu kierunków transformacji kształcenia i szkolenia zawodowego prawników w stronę bardziej prewencyjnej, kreatywnej i humanistycznej praktyki
Mediacja w sprawach cywilnych i gospodarczych: niemiecka regulacja prawna w porównaniu z polskim modelem mediacji
Get PDFThe article provides an analysis and interpretation of the German legal framework governing mediation in the context of its Polish counterparts. Its aim is to identify similarities and differences between the provisions on mediation proceedings in Poland and Germany, with particular emphasis on the thesis that German law does not provide for court-referred mediation as understood in Poland, where a judge may refer the parties to a mediator, and that the conciliation proceedings before a conciliation judge envisaged in Germany do not constitute mediation sensu stricto. The analysis is based on legal acts, case law, and scholarly literature, employing grammatical and teleological interpretation as the principal research methods. This article also reviews the 2017 report on the state of mediation with a view to identifying shortcomings in the German regulations and formulating de lege ferenda recommendations. In addition, it analyzes statistics on mediation and conciliation proceedings in Germany, which indicate a relatively small number of such cases and suggest the limited popularity of the institution of mediation in the German legal system.W artykule przedstawiono szczegółową analizę oraz interpretację niemieckich regulacji prawnych dotyczących mediacji, uwzględniając ich odpowiedniki funkcjonujące w polskim systemie prawnym. Celem opracowania jest zidentyfikowanie podobieństw oraz różnic pomiędzy przepisami regulującymi postępowanie mediacyjne w Polsce i Niemczech ze szczególnym naciskiem na tezę, że niemieckie ustawodawstwo nie przewiduje sądowej mediacji w rozumieniu przyjętym w Polsce, gdzie sędzia ma możliwość skierowania stron do mediatora, a postępowanie pojednawcze przed sędzią polubownym nie stanowi mediacji sensu stricto. Analiza została oparta na aktach prawnych, orzecznictwie oraz literaturze przedmiotu, z wykorzystaniem wykładni gramatycznej i celowościowej jako podstawowych metod badawczych. W niniejszym artykule dokonano również przeglądu raportu o stanie mediacji z 2017 roku w celu identyfikacji niedoskonałości niemieckich regulacji oraz sformułowania zaleceń de lege ferenda. Ponadto przeanalizowano statystyki dotyczące mediacji oraz postępowań pojednawczych w Niemczech, które wskazują na relatywnie niewielką liczbę tego typu spraw i sugerują ograniczoną popularność instytucji mediacji w niemieckim porządku prawnym
Ucieleśnienie ludowej pamięci emocjonalnej w folklorze i w ukraińskiej prozie romantycznej (na przykładzie emocji „strachu” i „smutku”)
Get PDFThe article describes the essence of the concept of folk emotional memory. For the first time in Ukrainian literary studies, the features of the artistic functioning of the emotions of “grief” and “fear” in folklore (using examples of Ukrainian folk proverbs, sayings, fairy tales) and samples of Ukrainian romantic prose are considered (works by Panteleimon Kulish, Levko Borovykovsky, Ivan Barshchevsky, Marko Vovchok, etc.). The study also identifies a three-level structure of the embodiment of “fear” in the literary texts of Ukrainian Romanticism: spiritual fear, demonophobia, and existential fear, etc. To achieve the aim of the study, genetic, comparative, and comparative-historical research methods were employed, along with methods of analysis, synthesis.Artykuł charakteryzuje istotę koncepcji ludowej pamięci emocjonalnej. Po raz pierwszy w ukraińskich badaniach literaturoznawczych rozpatrywane są cechy artystycznego funkcjonowania emocji „smutku” i „strachu” w folklorze (na przykładach ukraińskich przysłów ludowych, powiedzeń, baśni) oraz na próbkach ukraińskiej prozy romantycznej (dzieła Pantelejmona Kulisza, Lewka Borowikowskiego, Iwana Barszczewskiego, Marka Wowczka itd.). W badaniu zidentyfikowano również trzypoziomową strukturę ucieleśnienia „strachu” w tekstach literackich ukraińskiego romantyzmu: strach duchowy, demonofobia oraz strach egzystencjalny. Dla realizacji celu i zadań pracy zastosowano następujące metody badawcze: genetyczną, porównawczą, porównawczo-historyczną, a także metody analizy i syntezy itp
Emocje w literaturze, kulturze, języku – wprowadzenie
Get PDFThe article presents the content of issue 2 of "Annales UMCS. Sec. FF" from 2025.Tekst przedstawia zawartość numeru 2 "Annales UMCS. Sec. FF" w 2025 roku
Рэцэнзія: Mirosław Jankowiak. Współczesne gwary białoruskie na Litwie. Tom pierwszy: Rejon orański / Šiuolaikinės baltarusių šnektos Lietuvoje. Pirmasis tomas: Varėnos rajonas. Vilnius: Lietuvių kalbos institutas, 2023, 260 s.
No full text. .
Бележки върху новогръцкия литературен модел (от неговите начала до 30-те години на XX в.)
Get PDFThis article examines the peculiarities of the modern Greek literary model, spanning from its emergence following the national liberation of 1821 to the transformative period of the 1930s. Particular emphasis is placed on the continuity between folk traditions and modern Greek literature, facilitated by the adoption of the dimotiki language form as the foundation for artistic literary expression. The study explores the interplay of internal and external cultural influences throughout this extended period, highlighting their impact on the aesthetic (self)definition of contemporary Greek literature. A central focus is placed on the developmental framework of national literature proposed by Georgios Theotokas (1905–1966) in his seminal essay “The Free Spirit” (1929).Uwagi o nowożytnym greckim modelu literackim (od jego początków do lat 30. XX w.)W artykule prześledzono osobliwości nowożytnego greckiego modelu literackiego, zaczynając od jego początków po wyzwoleniu narodowym w 1821 r., aż do lat 30. XX w. Szczególną uwagę zwrócono na istniejącą ciągłość pomiędzy tradycją ludową a nowożytną literaturą grecką, wynikającą z wyboru formy językowej dimotiki jako sposobu artystycznego wyrazu. W tekście analizowane są różne aspekty zauważalnych w tym okresie wewnętrznych i zewnętrznych wpływów kulturowych, ważnych dla estetycznego (samo)stanowienia współczesnej literatury greckiej. Znaczący w tym kontekście okazuje się model rozwoju literatury narodowej, zaproponowany przez Georgiosa Theotokasa (1905–1966) w eseju „Wolny duch” (1929)
Rozwijanie gotowości do zadośćuczynienia sprawców przemocy domowej w toku programu resocjalizacyjnego „Mediacje po wyroku”
Get PDFThe presented article is of a research nature and undertakes the topic of developing readiness for redress of the persons serving the penalty of deprivation of liberty for committing an offence specified in Article 207 of the Polish Criminal Code. The need to address such an issue stems from the quest for effective social rehabilitation interactions for different groups of perpetrators of the offences, including the abuse of a loved one. The aim of author’s own research was to determine to what extent it is possible to develop the readiness for redress of the perpetrators of domestic violence in the course of the social rehabilitation programme “Post-sentence mediation”. The research was conducted on the premises of one of the penal institutions in Poland. The obtained quantitative research results indicate that no statistically significant changes were found in the participants of the programme in terms of the increased readiness for redress, a sense of responsibility or emotional and cognitive empathy. Nonetheless, a decrease in the average scores concerning the ability to take other people’s perspectives was reported. At the same time, the qualitative research results show that the respondents are ready to take corrective measures towards the aggrieved persons. This means that it is not possible to unequivocally conclude whether it is possible to develop readiness for redress of the perpetrators of domestic violence serving a penalty of deprivation of liberty. Effective social rehabilitation interactions should be sought and carried out in this group, and they should be aimed at shaping a sense of responsibility, which is not only linked to participation in post-sentence mediation, but first of all, to the purpose of serving a penalty of deprivation of liberty.Przedstawiony artykuł ma charakter badawczy i podejmuje tematykę rozwijania gotowości do zadośćuczynienia osób odbywających karę pozbawienia wolności za popełnienie przestępstwa określonego w art. 207 k.k. Potrzeba podjęcia takiego zagadnienia wynika z poszukiwania skutecznych oddziaływań resocjalizacyjnych różnych grup sprawców przestępstw, w tym znęcania się nad osobą najbliższą. Celem badań własnych było określenie, w jakim zakresie możliwe jest rozwijanie gotowości do zadośćuczynienia sprawców przemocy domowej w toku programu resocjalizacyjnego „Mediacje po wyroku”. Badania zostały przeprowadzone na terenie jednego z zakładów karnych w Polsce. Uzyskane wyniki badań ilościowych wskazują, że u uczestników programu nie stwierdzono istotnych statystycznie zmian w zakresie zwiększenia gotowości do zadośćuczynienia, poczucia odpowiedzialności czy empatii emocjonalno-poznawczej. Odnotowano jednak spadek średnich wyników w zakresie umiejętności przyjmowania perspektywy innych ludzi. Jednakże wyniki badań o charakterze jakościowym pokazują, że badani są gotowi do podjęcia działań naprawczych wobec osób pokrzywdzonych. Oznacza to, że nie można jednoznacznie stwierdzić, czy możliwe jest rozwijanie gotowości do zadośćuczynienia u sprawców przemocy domowej odbywających karę pozbawienia wolności. Należy poszukiwać i prowadzić skuteczne oddziaływania resocjalizacyjne w tej grupie ukierunkowane na kształtowanie poczucia odpowiedzialności, które jest nie tylko związane z udziałem w mediacji po wyroku, ale przede wszystkim z celem wykonywania kary pozbawienia wolności
Prężność zaradcza a flourishing wśród studentów z pasją i z różnym poziomem dobrostanu – moderacyjna rola asertywności
No full textIntroduction: The study examined passionate students’ coping mechanisms within the framework of Self-Determination Theory (SDT), considering their level of well-being. Specifically, it focused on the role of assertiveness as a moderator in the relationship between resilience and flourishing. Fulfilling basic psychological needs, such as autonomy, competence, and relatedness, influences the effectiveness of coping with challenges and achieving psychological well-being.Research Aim: The aim of the study was to determine the relationships between resilience, assertiveness, and flourishing, as well as to explore how assertiveness moderates the relationship between resilience and flourishing among passionate students with different levels of well-being.Research Method: The study investigated the moderating role of assertiveness in the relationship between resilience and flourishing in groups of passionate students with lower and higher levels of well-being. Tools included Ryff’s Psychological Well-Being Questionnaire (PWB), the Brief Resilient Coping Scale (BRCS), and the Self-Other Questionnaire.Results: The moderation analysis revealed that assertiveness strengthens the positive effect of resilience on flourishing among students with low levels of well-being. The model accounted for a significant proportion of the variance in flourishing in this group, underscoring the critical role of assertiveness in psychological well-being.Conclusions: The findings indicate that psychological interventions should focus on developing assertiveness to support students’ psychological well-being.Wprowadzenie. Badanie analizuje mechanizmy radzenia sobie studentów z pasją, w kontekście Teorii Samostanowienia (SDT), uwzględniając ich poziom dobrostanu. W szczególności, skupiono się na roli asertywności jako moderatora relacji między prężnością zaradczą a flourishing. Spełnianie podstawowych potrzeb psychologicznych, takich jak autonomia, kompetencje i przynależność, wpływa na efektywność radzenia sobie z wyzwaniami i osiąganie dobrostanu psychicznego.Cel badań: Celem badania było określenie zależności między prężnością zaradczą, asertywnością a flourishing oraz zbadanie, w jaki sposób asertywność moderuje relację między prężnością zaradczą a flourishing w grupach studentów z pasją i z różnym poziomem dobrostanu.Metoda badań: W badaniu wzięła udział grupa studentów w celu zbadania moderacyjnej roli asertywności w relacji między prężnością zaradczą a flourishing w grupach o niższym i wyższym dobrostanie. Wykorzystano narzędzia takie jak Kwestionariusz Dobrostanu Psychologicznego (KDP) Ryff, Krótka Skala Prężności Zaradczej (KSZP) oraz Kwestionariusz JA-INNI.Wyniki: Wyniki analizy moderacji wykazały, że asertywność wzmacnia pozytywne oddziaływanie prężności na flourishing u studentów charakteryzujących się niższym poziomem dobrostanu. Model wyjaśniał znaczną część wariancji wyników we flourishing w tej grupie, co podkreśla istotną rolę asertywności w kontekście dobrostanu psychicznego.Wnioski: Wyniki sugerują, że interwencje psychologiczne powinny uwzględniać rozwijanie asertywności w celu wspierania dobrostanu psychicznego studentów