University of Maria Curie-Skłodowska (UMCS): Scientific e-Journals / Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej: e-czasopisma naukowe
Not a member yet
11584 research outputs found
Sort by
Profesor Jan Gwiazdomorski (1899–1977). Kilka uwag do życiorysu
Get PDFThe present article seeks to cast light on the figure of Professor Jan Gwiazdomorski from a perspective distinct from that adopted in the scholarly literature hitherto. The authors intend to depict this eminent jurist not solely as a professor of law but also as an individual actively committed to the formation of a reborn Polish state, personally participating in the struggle for its independence and subsequently contributing to the development of a robust state grounded in constitutional principles. The analysis is consistently centred on three thematic areas. First, the impact of the familial milieu on the development of Professor patriotic attitudes, as illustrated by the lives of his grandfather Jan, his father Jan Kazimierz, and his brother Kazimierz. Second, the Professor’s active involvement in the struggle for Poland’s independence and in the building of its statehood, recalling both his participation in the battles for independence between 1918 and 1920 and his later role as an official of the General Prosecutor’s Office in Kraków in the famous lawsuit brought against Poland by the Habsburg family concerning the so-called Cieszyn Chamber (Ger. Teschener Kammer). The final area addressed in the article is the Professor’s journalistic activity, centred on an analysis of the contemporary internal situation of the state and an evaluation of the methods by which public authority was exercised.Niniejszy artykuł przedstawia sylwetkę Profesora Jana Gwiazdomorskiego z odmiennej perspektywy niż dotychczas prezentowana w literaturze przedmiotu. Autorzy postawili sobie za cel pokazanie tej wybitnej osoby nie tylko jako profesora prawa, lecz również jako człowieka zaangażowanego w budowę wolnego państwa polskiego, biorącego osobiście udział w walkach o jego niepodległość, a także zaangażowanego w rozwój silnego państwa opartego na zasadach ustrojowych. W analizie konsekwentnie skupiono się na trzech obszarach. Po pierwsze, na wpływie środowiska rodzinnego na kształtowanie się postaw patriotycznych Profesora poprzez ukazanie losów jego dziadka Jana, ojca Jana Kazimierza oraz brata Kazimierza. Po drugie, na zaangażowaniu Profesora w walkę o niepodległość państwa polskiego i budowanie państwowości, przywołując jego aktywny udział w walkach o odzyskanie niepodległości w latach 1918–1920 oraz uczestnictwo jako urzędnika Prokuratorii Generalnej Oddziału w Krakowie w głośnym procesie sądowym wytoczonym Polsce przez rodzinę Habsburgów o Komorę Cieszyńską. Ostatnim obszarem zasygnalizowanym w artykule jest działalność publicystyczna Profesora, która koncentrowała się na analizie ówczesnej sytuacji wewnętrznej państwa i ocenie sposobu sprawowania władzy
Prawo człowieka do pracy i sztuczna inteligencja o cechach ludzkich w miejscu pracy. Bezrobocie technologiczne jako kwestia prawna i etyczna
Get PDFThe article considers various scenarios that are materializing following the emergence of a humanlike AI. In particular, the author argues that technological unemployment (and involuntary unemployment in general) should not be seen only as a technical issue belonging to economic discourse. Technological unemployment should also be seen as an ethical and legal issue, as a theory that entrusts the allocation of resources and jobs to the law of supply and demand alone is clearly in contrast with the Universal Declaration of Human Rights and various constitutional charts and ordinary laws. These pieces of legislation establish that work is not just an opportunity to be seized by competent people, but a fundamental human right.W niniejszym artykule rozważono różne scenariusze, które mogą się zrealizować po pojawieniu się sztucznej inteligencji podobnej do ludzkiej. Autor twierdzi w szczególności, że bezrobocie technologiczne (i ogólnie bezrobocie przymusowe) nie powinno być postrzegane wyłącznie jako kwestia techniczna należąca do dyskursu ekonomicznego. Bezrobocie technologiczne należy również postrzegać jako kwestię etyczną i prawną, ponieważ teoria, która powierza alokację zasobów i miejsc pracy wyłącznie prawu podaży i popytu, jest wyraźnie sprzeczna z Powszechną Deklaracją Praw Człowieka oraz różnymi kartami konstytucyjnymi i przepisami prawa powszechnego. Akty te stanowią, że praca nie jest jedynie szansą, którą mogą wykorzystać kompetentne osoby, lecz podstawowym prawem człowieka
Zachowania zdrowotne dzieci w wieku przedszkolnym w środowisku rodzinnym
Get PDFHealth behaviours of preschool children is a very important element in shaping and consolidating the correct habits of a healthy lifestyle. Active attitudes towards health should be shaped in children from an early age. A healthy lifestyle of a child, including proper nutrition, physical activity in the fresh air, proper hygiene, and an appropriate amount of sleep are important factors in the proper development of a child, their health and well-being. Habits established during this period have a decisive influence on the later lifestyle of an adult. During classes conducted in preschool, there are many opportunities and situations in which it is possible to shape active attitudes of children towards their own health. But a special role in shaping healthy behaviour falls to parents. The aim of the study was to determine the status of health behaviours of children in the family environment. The survey involved 197 parents of 5- and 6-year-old children from selected kindergartens in the cities of Bielsk Podlaski and Siedlce. Attention was paid to habits such as healthy eating, sleep, personal hygiene, follow-up visits to a specialist doctor, mental health and physical activity. Research has shown that, in general, children’s health behaviours are pro-health, but there is a group of children who exhibit anti-health behaviours. Therefore, health education of parents becomes necessary.Zachowania zdrowotne dzieci w wieku przedszkolnym stanowią bardzo ważny element w kształtowaniu i utrwalaniu prawidłowych nawyków zdrowego stylu życia. Już od najmłodszych lat powinno się kształtować u dzieci czynne postawy wobec zdrowia. Zdrowy styl życia dziecka, a w tym: prawidłowe żywienie, aktywność fizyczna na świeżym powietrzu, właściwa higiena, odpowiednia długość snu, są istotnymi czynnikami prawidłowego rozwoju dziecka, jego zdrowia i samopoczucia. Utrwalone w tym okresie przyzwyczajenia i nawyki mają decydujący wpływ na późniejszy styl życia dorosłego już człowieka. Podczas zajęć prowadzonych w przedszkolu występuje wiele okazji i sytuacji, w których możliwe jest kształtowanie czynnych postaw dzieci wobec własnego zdrowia. Jednak szczególna rola w kształtowaniu zdrowych zachowań przypada rodzicom. Celem badań było ustalenie stanu zachowań zdrowotnych dzieci w środowisku rodzinnym. W badaniu ankietowym udział wzięło 197 rodziców dzieci 5- i 6-letnich z wybranych przedszkoli na terenie miasta Bielsk Podlaski i Siedlce. Uwagę zwrócono na takie aspekty, jak: zdrowe żywienie, sen, higiena osobista, wizyty kontrolne u lekarza specjalisty, zdrowie psychiczne i aktywność fizyczna. Badania wykazały, że ogólnie zachowania zdrowotne dzieci są prozdrowotne, jednak istnieje grupa dzieci, która przejawia zachowania antyzdrowotne. Konieczna staje się tu zatem edukacja zdrowotna rodziców
Platformy cyfrowe i lokalny podatek turystyczny w Słowacji według dostawców usług noclegowych
Get PDFThe authors focused on local taxation in Slovakia, specifically local tourist tax on short-term accommodation in light of lately changed legislation involving digital platforms like Airbnb or booking.com, which already play a significant role in tourism and accommodation reservations, into the process of tax collection. The article presents the results of a questionnaire survey focused on the views of accommodation providers, digital platforms and their role in the provision of their services, as well as the local tourist tax applied in Slovakia in the form of accommodation tax. The authors found out that 80% of the respondents believe that the use of electronic platforms increases the number of guests and profit from the accommodation, but, surprisingly, more than half (55%) of the hosts were unaware of the possibility of remitting the tax via the platforms, while more than a third (36.1%) would use this option. This is relevant regarding the fact that these respondents rated the Slovak accommodation tax system as problematic (claiming excessive administrative burden, complexity and frequent changes in legislation, and lack of information). Nevertheless, other respondents also rated the current system negatively, which may be a factor contributing to the tax gap. Based on the findings, it was concluded that the involvement of digital platforms in collecting tourist taxes could be beneficial for the hosts and local self-government. The main conclusions include suggestions for tax administrations and legislators in this context.Autorki skupiły się na podatkach lokalnych w Słowacji, w szczególności na lokalnym podatku turystycznym od wynajmu krótkoterminowego w świetle ostatnio znowelizowanych przepisów obejmujących platformy cyfrowe, pełniące istotną rolę w turystyce i rezerwacji miejsc noclegowych, takie jak np. Airbnb czy booking.com, w kontekście procesu poboru podatku. Artykuł przedstawia w szczególności wyniki ankiety koncentrującej się na spostrzeżeniach dostawców usług noclegowych oraz na platformach cyfrowych i ich roli w świadczeniu usług przez tych dostawców, a także na lokalnym podatku turystycznym stosowanym w Słowacji w formie podatku hotelowego. Stwierdzono, że 80% respondentów uważa, iż wykorzystanie platform elektronicznych podnosi liczbę gości i zysk z noclegów. Co jednak zaskakujące, ponad połowa (55%) usługodawców nie była świadoma możliwości odprowadzania podatku za pośrednictwem tych platform, a ponad jedna trzecia (36,1%) skorzystałaby z tej opcji. Jest to istotne, zważywszy na fakt, że ci respondenci ocenili słowacki system podatku hotelowego jako kłopotliwy (wskazując na nadmierne obciążenie administracyjne, skomplikowane i częste zmiany przepisów oraz brak informacji). Niemniej pozostali respondenci również ocenili system negatywnie, co może stanowić czynnik składający się na lukę podatkową. W oparciu o poczynione ustalenia stwierdzono, że zaangażowanie platform cyfrowych w pobór podatków turystycznych może być korzystne dla dostawców usług noclegowych oraz samorządu terytorialnego. Jako główną część konkluzji przedstawiono sugestie dla organów podatkowych i prawodawców w tym zakresie
Mobbing w instytucjonalnym środowisku pracy. Przykład polskich prokuratur
Get PDFThe survey is part of an identified research gap, which is the issue of mobbing behavior in the environment of common organizational units of the Polish prosecutor’s office. Data was collected by asking 1,891 people (which constituted 12.6% of all employees) in an anonymous survey, both prosecutors and assessors, as well as administrative staff, at all levels of the Polish prosecutor’s office. This is the first study of its kind in Poland and one of the few in general that addresses the institutional legal community. The findings confirm the fact that incidents of harassment at work are more frequent in organizations where duties are routine. The phenomenon of mobbing in the Polish prosecutor’s office is present and is not only of a marginal, incidental nature. Over a quarter of interviewees experienced at work behavior that falls under the statutory definition of mobbing. As expected, the predominant type of professional relationship in which mobbing occurs is a subordinate professional relationship (73% of cases), although in as many as 12% of cases mobbing occurred in equivalent relationships. The results also show the disturbing fact that this type of behavior is not reported (as many as 68% of the mobbed); the main reason being the lack of belief in the effectiveness of such actions and the lack of faith that formal disclosure will change anything. In the light of the facts learned, ways to overcome the identified negative phenomena are given as recommendations.Badanie wpisuje się w zidentyfikowaną lukę badawczą, którą jest problematyka zachowań o charakterze mobbingowym w środowisku powszechnych jednostek organizacyjnych polskiej prokuratury. Dane zgromadzono za pomocą anonimowej ankiety, w której udział wzięło 1891 osób (12,6% wszystkich zatrudnionych), zarówno prokuratorów i asesorów, jak i personelu administracyjnego na wszystkich szczeblach prokuratury Rzeczypospolitej Polskiej. Jest to pierwsze tego typu badanie w Polsce i jedno z nielicznych w ogóle, odnoszące się do instytucjonalnego środowiska prawniczego. Wnioski potwierdzają fakt, że przypadki nękania w pracy są częstsze w organizacjach, w których obowiązki mają charakter rutynowy. Zjawisko mobbingu w polskiej prokuraturze występuje i nie ma wyłącznie charakteru marginalnego, incydentalnego. Ponad jedna czwarta ankietowanych doświadczyła w pracy zachowań wpisujących się w ustawową definicję mobbingu. Zgodnie z oczekiwaniami dominującym typem relacji służbowej, w której dochodzi do mobbingu, jest stosunek podrzędności służbowej (73% przypadków), aczkolwiek aż w ponad 12% przypadków do mobbingu dochodziło w relacjach równorzędnych. Rezultaty wskazują również na niepokojący fakt niezgłaszania tego typu zachowań (aż 68% mobbingowanych), czego głównym powodem jest brak przekonania co do skuteczności takich działań oraz brak wiary, że formalne ujawnienie cokolwiek zmieni. W świetle poznanych faktów jako rekomendacje podano sposoby przezwyciężenia zidentyfikowanych negatywnych zjawisk
Przestępstwo znęcania się nad zwierzętami. Analiza prawno-kryminologiczna w świetle badań akt Sądu Rejonowego w Białymstoku
Get PDFThe article analyzes the crime of animal abuse in the light of criminal cases adjudicated by the District Court in Bialystok. The study was conducted using a quantitative and qualitative analysis of files from 38 cases. The research aimed to determine the characteristics of the perpetrators, the types of abused animals, the most common forms of abuse, the course of criminal proceedings, and the penalties imposed. The results allow for the formulation of several significant conclusions, the most important of which indicates the need for legislative changes and a modification of penal policy in order to more effectively implement the preventive and educational functions of punishment.Artykuł zawiera analizę przestępstwa znęcania się nad zwierzętami w świetle badań spraw karnych rozpoznanych przez Sąd Rejonowy w Białymstoku. Badania przeprowadzono z wykorzystaniem analizy ilościowo-jakościowej akt 38 spraw. Celem było ustalenie charakterystyki sprawców, rodzaju „pokrzywdzonych” zwierząt, najczęstszych form znęcania się, przebiegu postępowania karnego oraz stosowanych kar. Uzyskane wyniki pozwalają na sformułowanie kilku istotnych wniosków, z których najważniejszy wskazuje na konieczność wprowadzenia zmian legislacyjnych oraz modyfikacji polityki karania w celu skuteczniejszej realizacji funkcji prewencyjno-wychowawczej kary
Odpowiedzialność członka zarządu jako osoby trzeciej za zaległości podatkowe spółki z ograniczoną odpowiedzialnością
Get PDFThe institution of ruling on the liability of a management board member of a capital company is regulated by Article 116 of the Tax Ordinance. In the course of initiated proceedings, the tax authority is obliged to gather evidence and assess the prerequisites that condition a ruling in this regard. The authority conducting the proceedings evaluates whether the material and personal conditions for holding a board member liable for the company’s tax arrears are met. Under the mentioned provision, one can distinguish positive and negative prerequisites for ruling on the liability for the company’s tax arrears. Among the positive prerequisites are the expiration of the company’s tax obligation during the board member’s tenure and the ineffective enforcement from the company’s assets, either wholly or partially. The negative prerequisites include the timely submission of a bankruptcy petition, the absence of fault on the board member’s part in failing to submit the bankruptcy petition, and the board member’s indication of the company’s assets from which enforcement would enable the satisfaction of the company’s tax arrears to a significant extent. The article provides a characterization of the institution of ruling on the liability of a management board member, the nature of this liability, and the prerequisites defining this institution, presenting selected views from legal doctrine and case law.Instytucja orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki kapitałowej uregulowana została w art. 116 Ordynacji podatkowej. Organ podatkowy w ramach wszczętego postępowania zobowiązany jest do zgromadzenia materiału dowodowego i oceny przesłanek warunkujących orzeczenie w powołanym zakresie. Organ prowadzący postępowanie dokonuje oceny, czy w sprawie zachodzą przedmiotowe i podmiotowe przesłanki pozwalające na orzeczenie odpowiedzialności za zaległości podatkowe spółki. Na gruncie powołanego przepisu można wyróżnić podlegające ocenie przesłanki pozytywne oraz negatywne orzeczenia o odpowiedzialności za zaległości spółki. Po stronie przesłanek pozytywnych należy wskazać takie jak upływ terminu płatności zobowiązania podatkowego spółki w czasie pełnienia obowiązków członka zarządu oraz bezskuteczność egzekucji z majątku spółki w całości lub w części. Po stronie przesłanek negatywnych należy wskazać złożenie we właściwym czasie wniosku o ogłoszenie upadłości spółki, brak winy członka zarządu w niezgłoszeniu wniosku o upadłość, a także wskazanie przez członka zarządu mienia spółki, z którego egzekucja umożliwi zaspokojenie zaległości podatkowych spółki w znacznej części. W artykule dokonano charakterystyki instytucji orzeczenia o odpowiedzialności członka zarządu spółki, charakteru tej odpowiedzialności oraz przesłanek tę instytucję charakteryzujących, przedstawiając wybrane poglądy doktryny oraz orzecznictwa
Relaciones bilaterales entre Venezuela y Estados Unidos (1974-1979). Política exterior durante el gobierno de Carlos Andrés Pérez y las administraciones de Gerald Ford y Jimmy Carter
Get PDFThis research aims to analyze the relations between the United States and Venezuela (1974-1979), focusing on the influence of political, economic, and strategic factors. The hypothesis is that the relationship was shaped by the convergence and divergence of interests in hemispheric security, oil, and Venezuela’s international projection under Pérez’s doctrine. The methodology employs a tripartite analytical approach that includes historical-critical analysis, the study of treaties and diplomatic agreements, and testimonies from key actors. Theories of political realism and complex interdependence are used. The results highlight moments of cooperation and tension, primarily around Venezuelan oil diplomacy. The conclusion is that these elements shaped the diplomacy and foreign policy of both countries in the context of the Cold War and changes in the international oil market.Esta investigación tiene como objetivo analizar las relaciones entre Estados Unidos y Venezuela (1974-1979), enfocándose en la influencia de los factores políticos, económicos y estratégicos. La hipótesis planteada es que la relación estuvo determinada por la convergencia y divergencia de intereses en seguridad hemisférica, petróleo y la proyección internacional de Venezuela bajo la doctrina Pérez. La metodología emplea un enfoque analítico tripartito que incluye el análisis histórico-crítico, el estudio de tratados y acuerdos diplomáticos, y testimonios de actores clave. Se utilizan teorías del realismo político y la interdependencia compleja. Los resultados destacan momentos de cooperación y tensión, principalmente en torno a la diplomacia petrolera venezolana. Se concluye que estos elementos configuraron la diplomacia y política exterior de ambos países en el contexto de la Guerra Fría y los cambios en el mercado petrolero.
