University of Maria Curie-Skłodowska (UMCS): Scientific e-Journals / Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej: e-czasopisma naukowe
Not a member yet
11584 research outputs found
Sort by
Prawne formy działania a cyberprzestrzeń. O prawnych formach działania administracji w ramach Krajowego Systemu Cyberbezpieczeństwa
Get PDFThis article discusses the proposed typology of legal forms of public administration activity within the framework of the Polish National Cybersecurity System. By juxtaposing research findings with definitional challenges related to the concept, attention is drawn to potential risks and controversies arising from the current legal regulations. Particularly controversial may be atypical, special forms of administrative action within this system, which remain unrecognized by legal doctrine or are even explicitly excluded by the legislator from judicial review in administrative courts.W artykule omówiono zaproponowaną typologię prawnych form działania administracji publicznej w ramach Krajowego Systemu Cyberbezpieczeństwa. Poprzez zestawienie wyników badań z problemami definicyjnymi tego pojęcia zwrócono uwagę na potencjalne niebezpieczeństwa i kontrowersje, które mogą być spowodowane przez obecne regulacje ustawowe. Kontrowersyjne mogą być zwłaszcza nietypowe, szczególne formy działania administracji w ramach tego systemu, które pozostają nierozpoznane przez doktrynę lub są wręcz wyłączone przez ustawodawcę z możliwości zaskarżania ich do sądów administracyjnych
Przeciwdziałanie sztucznie wykreowanym warunkom w unijnej Wspólnej Polityce Rolnej – zakres działań agencji płatniczej
Get PDFThis article aimed to analyse the actions undertaken by the Agency for Restructuring and Modernisation of Agriculture to counteract the creation of artificially established conditions within the framework of support provided from the funds of the Common Agricultural Policy, as well as to assess the complexity and multidimensional nature of artificial conditions as one form of circumvention of the law. The following research questions were posed: How does the Agency for Restructuring and Modernisation of Agriculture identify and verify the occurrence of artificial conditions? What types of strategies are employed by beneficiaries to construct such artificial arrangements? In order to address these questions, an analysis was conducted of the current EU and national legal framework, as well as relevant case law of the Court of Justice of the European Union and Polish administrative courts.Celem artykułu było przeprowadzenie analizy dotyczącej działań, jakie podejmuje Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, aby przeciwdziałać tworzeniu sztucznie wykreowanych warunków w ramach pomocy wypłacanej z funduszy Wspólnej Polityki Rolnej, a także ocena złożoności i wielowymiarowości zjawiska sztucznych warunków jako jednej z form obchodzenia prawa. Postawiono następujące pytania badawcze: W jaki sposób Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wykrywa i weryfikuje występowanie sztucznie wykreowanych warunków? Jakie są przyjmowane schematy działania przez beneficjentów, prowadzące do stworzenia sztucznych warunków? Aby odpowiedzieć na pytania badawcze, przeprowadzono analizę aktualnych regulacji prawa unijnego, prawa krajowego, a także orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej oraz polskich sądów administracyjnych
Zeitgeist festiwali miejskich w Polsce. Symbioza oddolnego aktywizmu, polityki kulturalnej i budowania tożsamości na przykładzie Lublina
Get PDFThe article examines the phenomenon of contemporary urban festivals in Poland, with a particular focus on Lublin as a case study. The aim of the study is to present the evolution of festival concepts and their impact on cultural participation. The author employs the concept of zeitgeist as an interpretative framework to capture the distinctive transformations in festival practices. The paper analyzes four major outdoor festivals in Lublin: Night of Culture, East of Culture – Different Sounds, Carnaval Sztukmistrzów, and Re:tradition. The study is based on secondary sources, including research reports, strategic documents, cultural institution data, and press materials. The analysis demonstrates that contemporary festivals serve not only as entertainment but also as a means of shaping urban space, integrating local communities, and influencing the cultural identity of cities. A key factor in their development is the grassroots activity of the cultural sector, which is a defining characteristic of Lublin. The article also highlights the role of festivals in redefining cultural participation in the context of social and technological changes. The findings suggest that urban festivals are a crucial tool in cultural policy and a key component of modern city promotion strategies.Artykuł analizuje fenomen współczesnych festiwali miejskich w Polsce, ze szczególnym uwzględnieniem Lublina jako studium przypadku. Celem badania jest ukazanie ewolucji idei festiwalowych oraz ich wpływu na uczestnictwo w kulturze. Autor odwołuje się do koncepcji zeitgeistu jako ramy interpretacyjnej, pozwalającej uchwycić charakterystyczne przemiany praktyk festiwalowych. W artykule przeprowadzono analizę czterech lubelskich festiwali plenerowych: Nocy Kultury, Re:tradycji, Wschodu Kultury – Innych Brzmień oraz Carnavalu Sztukmistrzów. Wykorzystano materiały zastane, takie jak raporty badawcze, dokumenty strategiczne, dane instytucji kultury oraz materiały prasowe. Analiza wskazuje, że współczesne festiwale nie tylko pełnią funkcję rozrywkową, lecz także kształtują przestrzeń miejską, integrują lokalne społeczności i wpływają na tożsamość kulturową miast. Istotną rolę w ich rozwoju odgrywają oddolne działania środowiska kultury, które są charakterystycznym elementem Lublina.Podkreślono również rolę festiwali w redefiniowaniu uczestnictwa w kulturze w kontekście zmian społecznych i technologicznych. Konkluzje sugerują, że festiwale miejskie stanowią istotne narzędzie polityki kulturalnej i kluczowy element współczesnych strategii promocyjnych miast
Waluty obce wykonane ze złota dewizowego – glosa do wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2025 r., III FSK 154/23
Get PDFThis commentary examines the judgment of the Supreme Administrative Court concerning the application of the Polish tax on civil law transactions and the interpretation of key terms under Polish foreign exchange law, specifically “foreign currencies” and “monetary gold.” The text is structured into three parts: an introduction; a presentation of the factual and legal background; and conclusions. In the introductory section, the author discusses the concept of currency from both legal and economic perspectives, outlines the basic forms of money, and provides an overview of monetary systems. The second section outlines the factual background of the case and the judgment of the Supreme Administrative Court, which was preceded by an individual tax ruling issued by the Director of the National Revenue Information Service and a prior judgment of the Provincial Administrative Court in Wrocław. In the judgment under review, the Supreme Administrative Court held that the Polish legislature intended the definition of “foreign currencies” to cover all coins and banknotes that serve as legal tender abroad, regardless of whether they also qualify as “monetary gold” under the Foreign Exchange Law. Consequently, the sale of coins made of gold that are legal tender outside of Poland is exempt from the tax on civil law transactions, in the same way as the sale of foreign currencies. In the concluding section, the author concurs with the view expressed by the Supreme Administrative Court, emphasizing that the decisive factor in the case was the function of the gold coins as means of payment outside the territory of the Republic of Poland. Importantly, neither the fact that the coins are made of monetary gold – as defined in the Foreign Exchange Law – nor the circumstance that their intrinsic value (and thus their market price) exceeds their face value affects this qualification.Glosowany wyrok dotyczy kwestii z zakresu podatku od czynności cywilnoprawnych oraz zastosowania terminów z zakresu prawa dewizowego: „waluty obce” i „złoto dewizowe”. Glosa składa się z trzech części – wprowadzenia, stanu faktycznego i prawnego oraz podsumowania. W pierwszej z nich autor omówił pojęcie waluty w ujęciu prawnym i ekonomicznym, podstawowe formy pieniądza oraz systemy walutowe, w kolejnej zaś przedstawił stan faktyczny oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego, który poprzedzało wydanie interpretacji indywidualnej Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej oraz wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. W glosowanym wyroku Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że ustawodawca objął wszystkie monety i banknoty – będące poza krajem środkami płatniczymi – zakresem definicji „waluty obce” bez względu na to, czy te środki płatnicze posiadają jednocześnie status „złota dewizowego”. W związku z tym sprzedaż monet wykonanych ze złota, które stanowią środek płatniczy poza obszarem państwa polskiego, jest zwolniona z podatku od czynności cywilnoprawnych, tak jak sprzedaż walut obcych. W podsumowaniu autor glosy podzielił poglądy Naczelnego Sądu Administracyjnego, stwierdzając, że podstawowe znaczenie w przedmiotowej sprawie ma funkcja płatnicza złotych monet poza obszarem państwa polskiego. Co istotne, nie ma na to wpływu wykonanie ich z tzw. złota dewizowego w rozumieniu Prawa dewizowego oraz to, że wartość ich wewnętrzna, i co za tym idzie – cena rynkowa, jest wyższa od wybitego nominału
Obowiązek pożycia w małżeństwie a art. 8 EKPC – glosa częściowo krytyczna do wyroku ETPC z dnia 23 stycznia 2025 r., skarga nr 13805/21, HW przeciwko Francji
No full textThe purpose of this commentary is to assess the judgment of the ECtHR of 23 January 2025, in the case of H.W. v. France (application no. 13805/21) from the perspective of private law and privacy protection standards. The Court found that attributing sole blame for the breakdown of the relationship to the applicant on the grounds of her long-standing refusal to have sexual relations constituted a disproportionate interference with the sphere of sexual autonomy guaranteed by Art. 8 of the ECHR. The commentary approves of the individual outcome (protection of autonomy and consideration of health factors), while at the same time criticizing the ECtHR’s generalized reasoning, which brings the criteria of criminal law focused on a specific sexual act closer to the civil law assessment of fault for the breakdown of a marriage relating to a broad temporal aspect. The author argues that cohabitation should be treated as a fact that may be relevant to fault in the reality of a specific marriage, rather than as an enforceable obligation; hence, the appropriate standard of adjudication should consist of a circumstantial assessment with a clear filter of consent, violence, and safety. It is advisable to use common sense reasoning that is also appropriate to the age of the spouses, the reasons for the long-term refusal, and the length of time during which there has been no sexual intercourse. It cannot be assumed that the issue of marital relations has the same significance for 20-year-olds as it does for, say, 80-year-olds who enter into a marriage usually dictated by needs other than sexual ones. Practical guidelines have been proposed for French and Polish courts (focusing on facts rather than obligations; no presumption of guilt for refusal alone; strengthening the role of the Istanbul Convention in justifications).Celem glosy jest ocena wyroku ETPC z dnia 23 stycznia 2025 r. w sprawie HW przeciwko Francji (skarga nr 13805/21) z perspektywy prawa prywatnego i standardów ochrony prywatności. Trybunał uznał, że przypisanie skarżącej wyłącznej winy rozkładu pożycia ze względu na wieloletnią odmowę współżycia stanowiło nieproporcjonalną ingerencję w sferę autonomii seksualnej gwarantowanej przez art. 8 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności[1]. Glosa aprobuje rezultat indywidualny (ochrona autonomii i uwzględnienie czynników zdrowotnych), a zarazem krytycznie odnosi się do uogólniającego rozumowania ETPC, które zbliża kryteria prawa karnego nakierowane na konkretny akt seksualny do cywilnoprawnej oceny winy rozkładu pożycia odnoszącej się do szerokiego aspektu czasowego. Autor dowodzi, że pożycie należy ujmować jako fakt, który w realiach konkretnego małżeństwa może być relewantny dla winy, a nie jako egzekwowalny obowiązek; stąd właściwy standard orzekania powinien polegać na okolicznościowej ocenie z wyraźnym filtrem zgody, przemocy i bezpieczeństwa. Wskazane jest zdroworozsądkowe rozumowanie adekwatne również do wieku małżonków, przyczyn długotrwałej odmowy i rozmiaru czasu, w którym nie dochodzi do współżycia. I tak nie sposób zakładać, że kwestia wspólnoty łoża ma takie samo znaczenie dla dwudziestolatków jak i np. osiemdziesięciolatków zawierających związek małżeński podyktowany zazwyczaj innymi potrzebami niż seksualne. Zaproponowano praktyczne wytyczne dla sądów francuskich i polskich (oparcie się na kwestii faktów zamiast obowiązków; brak domniemania winy za samą odmowę; wzmocnienie roli Konwencji Stambulskiej w uzasadnieniach)
Zaliczkowa wypłata na udział w majątku pozostałym po likwidacji spółki osobowej – glosa do wyroku Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 17 stycznia 2022 r., V AGa 57/21
Get PDFIn the judgment of 17 January 2022 (V Aga 57/21), the Appellate court of Katowice held that a partner in a commercial partnership may receive an advance payment for its right to participate in residual assets of a partnership provided that such a payment was authorized by an unanimous resolution of partners or of also persons who caused the judicial appointment of liquidators. The problem of allocation of competences in this regard has not been discussed thoroughly so far by the legal scholars.Sąd Apelacyjny w Katowicach w wyroku z dnia 17 stycznia 2022 r. (V AGa 57/21) stanął na stanowisku, że w spółce osobowej dopuszczalna jest wypłata zaliczek na poczet udziału wspólnika w sumie likwidacyjnej, o ile zostanie poprzedzona jednomyślną uchwałą wspólników oraz ewentualnie osób, które doprowadziły do powołania likwidatora przez sąd. Orzeczenie to stanowi dogodny asumpt do analizy zagadnienia dopuszczalności i warunków wypłat zaliczkowych, a także alokacji kompetencji decyzyjnych w spółce pod tym kątem
Nadanie klauzuli wykonalności wyrokowi wydanemu przeciwko spółce jawnej i jej wspólnikom – glosa do wyroku Sądu Okręgowego w Poznaniu z dnia 12 września 2023 r., II Ca 212/23
Get PDFThis commentary is critical in nature. In the judgment in question, the court awarded a benefit from a general partnership and its partners. The justification for the judgment indicated that a partner bears subsidiary liability for the partnership’s obligations (Art. 31 § 2 of the Commercial Companies Code), but this is not subject to review in court. This is one of the views presented in the legal literature, but it is incorrect. A different approach is correct, according to which the subsidiary liability of a partner in a general partnership should be considered during the examination proceedings. In the event of an unconditional claim for a benefit from the partnership and a partner, the court must examine in court whether the condition for ineffective enforcement against the partnership is met. The optimal way for a creditor to pursue a claim is to demand a benefit from the partner, subject to the condition that enforcement against the partnership proves ineffective. The scope of the court’s jurisdiction in proceedings to issue an enforcement clause against a partner in a general partnership depends on the content of the judgment.Glosa ma charakter krytyczny. W omawianym wyroku sąd zasądził świadczenie od spółki jawnej i jej wspólników. W uzasadnieniu wyroku wskazano, że wspólnik ponosi subsydiarną odpowiedzialność za zobowiązania spółki (art. 31 § 2 k.s.h.), ale nie podlega to ocenie w procesie. Jest to jeden z poglądów prezentowanych w nauce, ale nie jest on trafny. Prawidłowe jest inne podejście, według którego subsydiarna odpowiedzialność wspólnika spółki jawnej powinna być uwzględniona już w postępowaniu rozpoznawczym. W razie bezwarunkowego żądania zasądzenia świadczenia od spółki i wspólnika sąd musi zbadać w procesie, czy jest spełniona przesłanka bezskuteczności egzekucji wobec spółki. Optymalnym sposobem dochodzenia roszczenia przez wierzyciela jest żądanie zasądzenia świadczenia od wspólnika z zastrzeżeniem warunku, że egzekucja wobec spółki okaże się bezskuteczna. Od treści wyroku zależy zakres kognicji sądu w postępowaniu o nadanie klauzuli wykonalności przeciwko wspólnikowi spółki jawnej
Zakaz odmowy zawarcia lub przedłużenia kontraktu B2B z powodu orientacji seksualnej wykonawcy umowy (J.K. przeciwko TP S.A.) – glosa do wyroku Trybunału Sprawiedliwości z 12 stycznia 2023 r., C-356/21
Get PDFThe study constitutes an approving assessment of the position of the Court of Justice of the EU, which was taken in the context of the application of Council Directive 2000/78/EC of 27 November 2000 establishing a general framework for equal treatment in employment and occupation as a result of a preliminary question referred by a national court. It concerns important issues from the point of view of economic law, namely the rights and freedoms fundamental to economic law, i.e. the freedom to conduct economic activity, which may be subject to certain restrictions due to the rights and freedoms of other people. The analysis carried out shows that the Act of 27 November 2000 establishing a general framework for equal treatment in employment and occupation covers entities that do not benefit from protection against discrimination under other provisions. The scope of its application is wide. The ECJ came to the conclusion that the provision which was the basis for the preliminary question cannot justify excluding the application of the protection against discrimination on grounds of sexual orientation granted by the directive, if such exclusion is necessary for the protection of the rights and freedoms of other persons, which is of significant importance for the practice of economic relations. The study also raises the important issue of self-employment and the lack of protection for individuals running a sole proprietorship against unilateral severance of economic relations and deprivation of their source of income.Opracowanie stanowi aprobującą ocenę stanowiska Trybunału Sprawiedliwości UE, które zapadło na tle stosowania dyrektywy Rady 2000/78/WE z 27 listopada 2000 r. ustanawiającej ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy na skutek pytania prejudycjalnego skierowanego przez sąd krajowy. Dotyczy ono istotnych zagadnień z punktu widzenia prawa gospodarczego, mianowicie praw i wolności podstawowych dla prawa gospodarczego, tj. wolności działalności gospodarczej, która może podlegać pewnym ograniczeniom ze względu na prawa i wolności innych osób. Z przeprowadzonej analizy wynika, że ustawa z dnia 27 listopada 2000 r. ustanawiająca ogólne warunki ramowe równego traktowania w zakresie zatrudnienia i pracy obejmuje swym zakresem podmioty, które nie korzystają z ochrony przeciw dyskryminacji na gruncie innych przepisów. Zakres jej stosowania jest szeroki. W glosowanym orzeczeniu Trybunał Sprawiedliwości doszedł do przekonania, że przepis, który legł u podstaw pytania prejudycjalnego, nie może uzasadniać wyłączenia stosowania przyznanej przez dyrektywę ochrony przed dyskryminacją ze względu na orientację seksualną, jeżeli takie wyłączenie jest konieczne ze względu na ochronę praw i wolności innych osób, co ma istotne znaczenie dla praktyki stosunków gospodarczych. W opracowaniu poruszone zostało również ważkie zagadnienie samozatrudnienia, braku ochrony osób wykonujących jednoosobową działalności gospodarczą przed jednostronnym zerwaniem stosunków gospodarczych i pozbawieniem ich źródła utrzymania
Mediacje w organizacji. Przykład ING Banku Śląskiego
Get PDFThe article has a research-based character and presents an analysis of the system of organizational mediation on the example of ING Bank Śląski, with a focus on the practical aspects of resolving interpersonal conflicts in the workplace. The author discusses two main approaches to mediation in organizations: the formal one, based on the provisions of the Polish Code of Civil Procedure, and the informal one, relying on internal organizational regulations. The theoretical part identifies the key challenges related to organizational mediation, with particular emphasis on issues of confidentiality, enforceability of settlements, and legal protection of participants. It is pointed out that mediations conducted outside the regime of the Code of Civil Procedure offer greater flexibility but do not ensure full legal guarantees. The aim of the study was to identify practical solutions and evaluate the effectiveness of the organizational mediation model implemented in ING Bank Śląski. The main part of the paper consists of a case study of ING, which has introduced a two-stage system of employee support in conflict situations. A central role is played by the Trusted Person – an internal mediator who, at the first stage, provides individual support and, if necessary, initiates a formal mediation procedure. The system is characterized by limited documentation, preservation of confidentiality, and clearly defined substantive and personal limitations. The originality of this study lies in presenting a unique solution in the Polish context that combines elements of formal and informal mediation. The research has a national scope and provides cognitive value both for the theory of organizational mediation and HR practice, highlighting the conditions for effectively supporting a culture of dialogue and cooperation.Artykuł ma charakter naukowo-badawczy i przedstawia analizę systemu mediacji organizacyjnych na przykładzie ING Banku Śląskiego, koncentrując się na praktycznych aspektach rozwiązywania konfliktów interpersonalnych w środowisku pracy. Autorka omawia dwa główne podejścia do mediacji w organizacjach: formalne, oparte na przepisach Kodeksu postępowania cywilnego, oraz nieformalne, wykorzystujące wewnętrzne regulacje organizacyjne. W części teoretycznej przedstawiono kluczowe wyzwania związane z mediacją organizacyjną, ze szczególnym uwzględnieniem zagadnień poufności, wykonalności ugód oraz ochrony prawnej uczestników. Wskazano, że mediacje prowadzone poza reżimem Kodeksu postępowania cywilnego oferują większą elastyczność, ale nie zapewniają pełnych gwarancji prawnych. Celem badań było zidentyfikowanie praktycznych rozwiązań oraz ocena skuteczności modelu mediacji organizacyjnej wdrożonego w ING Banku Śląskim. Główną część stanowi studium przypadku ING, który wprowadził dwuetapowy system wsparcia pracowników w sytuacjach konfliktowych. Kluczową rolę pełni w nim Osoba Zaufania – wewnętrzny mediator, który na pierwszym etapie udziela indywidualnego wsparcia, a w razie potrzeby inicjuje formalne postępowanie mediacyjne. System charakteryzuje się ograniczoną dokumentacją, zachowaniem poufności oraz jasno określonymi ograniczeniami przedmiotowymi i podmiotowymi. Oryginalność opracowania polega na przedstawieniu unikalnego w polskim kontekście rozwiązania praktycznego, które łączy elementy mediacji formalnej i nieformalnej. Badanie ma zasięg krajowy i dostarcza wartości poznawczej zarówno dla teorii mediacji organizacyjnych, jak i praktyki HR, wskazując na warunki skutecznego wspierania kultury dialogu i współpracy