University of Maria Curie-Skłodowska (UMCS): Scientific e-Journals / Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej: e-czasopisma naukowe
Not a member yet
11584 research outputs found
Sort by
Tematyka paranormalna, cenzura i przemiany wartości w PRL
Get PDFThis paper focuses on two interrelated processes of change: the evolution of the censorship’s attitude towards paranormal topics and the changes in the system of values, in particular during the last two decades of communist Poland. An examination of the archival records of the Main Office for the Control of the Press, Publications, and Public Performances and an analysis of the content of press articles and books concerning paranormal topics reveal that, from the 1970s onwards, Poland underwent transformations similar to those described by Inglehart in The Silent Revolution (1977), i.e. a shift towards postmaterialist values, although the dynamics and conditions of this process were different than in the West. Paranormal issues and various esoteric practices fitted well with new developments such as the need for individual autonomy, increasing concern for physical and mental health and a deepening ecological awareness.Artykuł dotyczy dwóch powiązanych ze sobą procesów: ewolucji stosunku cenzury PRL do tematów paranormalnych oraz przemian wartości zachodzących w społeczeństwie polskim, ze szczególnym uwzględnieniem ostatnich dwóch dekad PRL. Przegląd materiałów archiwalnych Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk oraz analiza wybranych publikacji prasowych i książkowych na tematy paranormalne wskazują, że od lat siedemdziesiątych następowały w Polsce przemiany podobne do opisanych przez Ingleharta w The Silent Revolution (1977), a więc przejście ku wartościom postmaterialistycznym, chociaż dynamika i uwarunkowania tego procesu były inne niż na Zachodzie. Zagadnienia paranormalne i rozmaite praktyki ezoteryczne dobrze wpisywały się w nowe tendencje, takie jak potrzeba autonomii jednostki, coraz większa troska o zdrowie fizyczne i psychiczne oraz głębsza świadomość ekologiczna
Marzycielstwo jako choroba woli. Uwagi o prusowskich (i platońskich) ideałach życiowych na marginesie noweli Z legend dawnego Egiptu Bolesława Prusa
Get PDFDrawing on literary theory and history, philosophy (including the history of philosophy, anthropology, epistemology, and ontology), as well as historical and social sciences (notably psychology and sociology), the author analyzes Bolesław Prus’s novella From the Legends of Ancient Egypt as an allegorical reflection on the concepts of power, responsibility, and spiritual harmony. The study juxtaposes Prus’s notion of the life ideal with Plato’s tripartite model of the soul: reason, will, and emotion. Ramesses embodies the will subordinated to the common good, while Horus represents dreaminess and emotionality, which – lacking the force of action – lead to failure. Inspired by Platonic thought, Prus argues that only an integrated personality can contribute to the formation of a just society. Although set in ancient Egypt, the novella serves as a commentary on the political realities of Prus’s own time, using the historical setting as a means of circumventing censorship. The article offers a profound analysis of ideals as formative forces shaping both the individual and the state. It presents Prus as a coherent and modern thinker who, drawing on ancient insights, seeks to illuminate for his contemporaries – and for us – the paths toward meaningful (perfect, useful, and fulfilling) individual and collective life.Autorka artykułu w oparciu o aparat literaturoznawczy (z kręgu teorii i historii literatury), filozoficzny (historia filozofii, antropologia, epistemologia i ontologia) oraz historyczny i społeczny (psychologia, socjologia) analizuje nowelę Bolesława Prusa Z legend dawnego Egiptu jako alegoryczną refleksję nad ideą władzy, odpowiedzialności i duchowej harmonii. Zestawia prusowską koncepcję ideału życia z platońską triadą duszy: rozumem, wolą i uczuciem. Ramzes uosabia wolę podporządkowaną dobru wspólnoty, Horus zaś reprezentuje marzycielstwo i emocjonalność, które – pozbawione siły działania – prowadzą do klęski. Prus, inspirowany filozofią Platona, pokazuje, że tylko zintegrowana osobowość może tworzyć sprawiedliwe społeczeństwo. Nowela, choć osadzona w starożytnym Egipcie, komentuje współczesne autorowi realia polityczne, wykorzystując historyczny kostium jako sposób na obejście cenzury. Całość stanowi głęboką analizę idei jako siły kształtującej człowieka i państwo. Artykuł pokazuje Prusa jako integralnego, nowoczesnego myśliciela, posługującego się dawnymi odkryciami, by sobie współczesnym, ale i nam, pokazać drogi sensownego (doskonałego, użytecznego i szczęśliwego) życia indywidualnego i zbiorowego
Programy profilaktyczno-wychowawcze a trudności i potrzeby wychowawcze uczniów w edukacji włączającej w percepcji nauczycieli
No full textIntroduction: School is an important space where students develop intellectually, emotionally, socially and culturally. Each school should develop its own and unique educational and preventive program that also protects previously diagnosed educational problems – their manifestations and causes, as well as educational needs.Research Aim: The aim was to collect the opinions of teachers teaching in grades I–III of public primary schools on the effectiveness of educational and preventive programs implemented in schools and class programs developed on their basis in eliminating the causes of educational and behavioural difficulties, their manifestations and securing the educational needs of disabled and non-disabled students.Method: Empirical material was collected using Questionnaire for Teachers on preventive and educational programs and their importance in eliminating the causes and manifestations of educational problems and securing the needs of students with special educational needs and their non-disabled peers.Results: The presented research results show the low effectiveness of school educational and preventive programs in terms of eliminating students’ educational difficulties and their potential causes in the perception of teachers. Teachers see visibly greater effectiveness in influencing educational problems and their causes in classroom educational and preventive programs.Conclusion: It is important to o change the approach to the document itself, pay attention to improve the proper assessment of students’ educational and behavioural difficulties and needs and also to develop educational competences of teachers and introducing training that will enable them to more carefully design various forms of educational assistance.Wprowadzenie: Szkoła jest ważną przestrzenią, w której uczniowie rozwijają się intelektualnie, emocjonalnie, społecznie i kulturowo. Każda szkoła powinna opracować własny, niepowtarzalny program edukacyjno-profilaktyczny, zabezpieczający jednocześnie zdiagnozowane wcześniej problemy edukacyjne – ich przejawy i przyczyny, a także potrzeby wychowawcze.Cel badań: Celem badań było zebranie opinii nauczycieli uczących w klasach I-III publicznych szkół podstawowych na temat skuteczności realizowanych w szkołach programów wychowawczo-profilaktycznych i opracowanych na ich podstawie programów klasowych w eliminowaniu przyczyn trudności wychowawczych, ich przejawów oraz zabezpieczenie potrzeb wychowawczych uczniów niepełnosprawnych i pełnosprawnych.Metoda badań: Analiz dokonano w oparciu o materiał empiryczny zebrany za pomocą autorskiego Kwestionariusza dla Nauczycieli nt. programów profilaktyczno-wychowawczych i ich znaczenia w niwelowaniu przyczyn i przejawów problemów wychowawczych oraz zabezpieczaniu potrzeb uczniów ze specjalnymi potrzebami edukacyjnymi i ich pełnosprawnych rówieśników.Wyniki: Zaprezentowane wyniki badań wskazują na niską skuteczność szkolnych programów wychowawczych i profilaktycznych w zakresie eliminowania trudności wychowawczych uczniów i ich potencjalnych przyczyn w percepcji nauczycieli. Nauczyciele dostrzegają wyraźnie większą skuteczność w oddziaływaniu na problemy wychowawcze i ich przyczyny klasowych programów edukacyjno-profilaktycznych.Wnioski: Należy zmienić podejście do samego programu wychowawczo-profilaktycznego jako dokumentu, zwrócić uwagę na poprawę właściwej oceny trudności i potrzeb wychowawczych uczniów, a także na rozwój kompetencji edukacyjnych nauczycieli i wprowadzenie szkoleń, które pozwolą im na dokładniejsze projektowanie różnych form pomocy edukacyjnej
Znaczenie klimatu szkolnego dla rozwoju uczniów oraz analiza jego determinantów w systemie edukacji nieskoncentrowanym na umiejętnościach
No full textIntroduction: The article analyses the differences between developmental and career-oriented climates of students in different types of schools. The theoretical analysis integrates psychological, sociological, neuroscientific and educational theories to show that school climate is an important factor influencing students’ future career success.Research Aim: The objective of this article is to present school climate as a pivotal factor influencing comprehensive student development and to underscore the significance of climate in the context of their prospective careers.Method: The survey was conducted among students in the final years of primary school in three different types of schools. Quantitative analysis (ANOVA and Spearman correlation) was used for the analysis.Results: The research shows that school climate is the factor that most differentiates between private and public school. The research also shows the key role of teachers and the school climate in shaping students’ attitudes and behaviour and in strengthening students’ aspirations for their future careers. The results of the study highlight the possibility of creating different developmental incentives within the same education system, showing that the effectiveness of the system can be increased by incremental changes rather than only by systemic changes.Conclusions: The article proposes the implementation of an educational policy that adopts a holistic approach to education, aligning pedagogical strategies with the goal of increasing students’ career readiness and aspirations.Wprowadzenie: Artykuł analizuje różnice między klimatem rozwojowym i zorientowanym na karierę uczniów w różnych typach szkół. Analiza teoretyczna integruje teorie psychologiczne, socjologiczne, neuronaukowe i edukacyjne, aby wykazać, że klimat szkoły jest ważnym czynnikiem wpływającym na przyszły sukces zawodowy uczniów.Cel badań: Głównym celem artykułu jest przedstawienie klimatu szkolnego jako kluczowego czynnika wpływającego na wszechstronny rozwój uczniów oraz podkreślenie roli klimatu w kontekście ich przyszłego funkcjonowania zawodowego.Metoda badań: Badanie przeprowadzono wśród uczniów ostatnich klas szkoły podstawowej w trzech różnych typach szkół. Do analizy wykorzystano analizę ilościową (ANOVA i korelacja Spearmana).Wyniki: Badanie pokazuje, że klimat szkoły jest czynnikiem, który najbardziej różnicuje szkoły prywatne i publiczne. Badanie pokazuje również kluczową rolę nauczycieli i klimatu szkoły w kształtowaniu postaw i zachowań uczniów oraz we wzmacnianiu aspiracji uczniów dotyczących ich przyszłej kariery. Wyniki badania podkreślają możliwość tworzenia różnych bodźców rozwojowych w ramach tego samego systemu edukacji, pokazując, że efektywność systemu można zwiększyć poprzez stopniowe zmiany, a nie tylko poprzez zmiany systemowe.Wnioski: W artykule zaproponowano wdrożenie polityki edukacyjnej, która przyjmuje holistyczne podejście do edukacji, dostosowując strategie pedagogiczne do celu, jakim jest zwiększenie gotowości i aspiracji zawodowych uczniów
Borderscape: Przeszłość i przyszłość europejskich krajobrazów wiejskich. 30. jubileuszowa sesja Permanent European Conference for the Study of the Rural Landscape (PECSRL 2024)
Get PDFbra
Жыццё Аляксандры Мамонькі (Сташкевіч) у міжваеннай празе (1921–1929 гг.)
Get PDFThe Life of Alexandra Mamonka (Stashkevich) in the Interwar Prague (1921–1929)The study of the biography of a particular person contributes to clarifying the idea of an emigrant, an emigrant hero, who, on the one hand, acts as an initiator of social changes, and on the other hand, is a hostage of historical events. From this point of view, the everyday life of Aleksandra Stanislavovna Mamonka (Stashkevich) (1899–?) – the wife of the famous Belarusian public and political figure Yazep Alekseevich Mamonka (1889–1937) is difficult in itself (a short life together with her husband, household unsettlement and vain hopes for a career and recognition) and difficult to research due to insufficient source base. Most of the information about the woman dates back to the 1920s. It is about the arrival of the Mamonka family to Prague; studies of Aleksandra Mamonka as a free listener at the music and pedagogical faculty of the Ukrainian Higher Pedagogical Institute named after M. Dragomanov in Prague; the political activity of Yazep and his expulsion from the ranks of students of the Ukrainian Agricultural Academy in Podebrady; Alexandra Stanislavovna's friendship with Sophia Fyodorovna Rusova's daughter (1856–1940) – Lyubov Lindfors (1886–1962); Alexandra Stanislavovna's attempts to find herself in opera singing.Studiowanie biografii jednostki często rzuca nowe światło na postrzeganie jej jako emigranta – z jednej strony inicjatora zmian społecznych, a z drugiej – zakładnika wydarzeń historycznych. Z tego punktu widzenia droga życiowa Aleksandry s. Stanisława Mamońki (Staszkiewicz) (1899–?) – żony słynnego białoruskiego działacza społeczno-politycznego Jazepa Mamonki (1889–1937) – jest sama w sobie skomplikowana (krótkie wspólne życie z mężem, niestabilność domowa i próżne nadzieje na karierę i uznanie) i trudna do analizy na podstawie materiałów źródłowych. Większość danych na jej temat dotyczy roku 1920. Z tego okresu pochodzą informacje o przyjeździe rodziny Mamońków do Pragi, w szczególności – studiach Aleksandry Mamońki jako wolnej słuchaczki na Wydziale Muzyczno-Pedagogicznym Ukraińskiego Wyższego Instytutu Pedagogicznego im. M. Drogomanowa w Pradze, działalności politycznej Jazepa i jego skreśleniu z listy studentów Ukraińskiej Akademii Rolniczej w Podiebradach, przyjaźni Aleksandry z córką Sofii Rusowej (1856–1940) – Lyubowią Lindfors (1886–1962), próbach Aleksandry Stanisławownej śpiewu operowego.Вывучэнне біяграфіі канкрэтнага чалавека дапамагае скарэктаваць уяўленне пра эмігранта, эмігранта‑героя, які з аднаго боку выступае ініцыятарам сацыяльных змен, а з другога – закладнікам гістарычных падзей. З гэтага пункту гледжання складаным зʼяўляецца жыццёвы шлях Аляксандры Станіславаўны Мамонькі (Сташкевіч) (1899–?) – жонкі вядомага беларускага грамадска-палітычнага дзеяча Язэпа Аляксеевіча Мамонькі (1889–1937) як такі (кароткае сумеснае жыццё з мужам, бытавая неўладкаванасць і марныя спадзяванні на карʼеру і прызнанне), і цяжка вывучаецца з пункту гледжання крыніцазнаўчай базы. Большасць звестак пра Аляксандру Мамоньку (Сташкевіч) адносіцца да 1920 г. Гаворка ідзе пра прыезд сямʼі Мамонькаў у Прагу; вучобу Аляксандры Станіславаўны ў якасці вольнага слухача на музычна-педагагічным факультэце Украінскага вышэйшага педагагічнага інстытута ім. М. Драгаманава ў Празе; палітычную дзейнасць Язэпа Аляксеевіча і выключэнне яго з ліку студэнтаў Украінскай сельскагаспадарчай акадэміі ў Падэбрадах; сяброўства Аляксандры Станіславаўны з дачкой Софʼі Фёдараўны Русавай (1856–1940) – Любоўю Ліндфорс (1886–1962); спробы Аляксандры Станіславаўны знайсці сябе ў оперным спеве
Един непознат аспект на българската схизма: Кирил II и неговото падане от патриаршеския трон на Йерусалим (1872–1877)
Get PDFThe paper examines material from the Archive of the Patriarchate of Jerusalem concerning internal developments in the Patriarchate and the Brotherhood of the Holy Sepulchre in the aftermath of Patriarch Cyril II’s deposition from the patriarchal throne as a result of his refusal to sign, under Russian pressure, the tomos of the Ecumenical Patriarchate condemning the independent Bulgarian Exarchate.Rozwój spraw wewnętrznych Patriarchatu Jerozolimskiego w następstwie schizmy bułgarskiej (1872–1877)Bazą materiałową artykułu są dokumenty z Archiwum Patriarchatu Jerozolimskiego. Analizie poddano materiały dotyczące wewnętrznych wydarzeń w Patriarchacie i Bractwie Grobu Pańskiego po usunięciu z tronu patriarchy Cyryla II w wyniku odmowy podpisania, pod naciskiem Rosji, tomosu Patriarchatu Ekumenicznego potępiającego niezależny egzarchat bułgarski
"Squid Game": Pleasure and Consumption of Korean Drama by Young Saudi Audiences
Get PDFThis study investigates why the Squid Game TV show is so successful among young Saudis across cultural divides. It explores the engagement of young Saudi audiences with the show and the range of enjoyment they derive from it, via a mixed-methodology consisting of two stages: a preliminary survey and comprehensive focus group sessions. The data is gathered via a preliminary online survey (N = 50) involving Saudi youths aged 18 to 21, and from a focus group of 23 Saudi participants aged 18 to 30, all of whom are viewers of Squid Game. The findings demonstrate that three factors promote the success of Squid Game among Saudi youths: first, the storyline; second, the fact that the COVID-19 pandemic turned young Saudi viewers into “binge-watching” viewers, and finally, the word-of-mouth marketing strategy employed by the show’s broadcaster, Netflix, which inspired the engagement of Saudi youths with the show. The study also explores the nature of their pleasure, including intense emotions, and deep engagement experienced by viewers of Squid Game, since emotional engagement is a key driver of engagement
Exposing Civic Normativity: Applying the Persona-Based Walkthrough Method to the Dutch Happiness Meter
Get PDFThis study analyzes the Dutch Happiness Meter (HM) – a digital tool employed by the government to quantify citizens’ happiness – through the lens of critical data studies. We introduce the “persona-based walkthrough method” to explore the HM’s algorithmic underpinnings and its socio technical construction of happiness. By navigating diverse personas through the HM’s interface, we answer the following questions: RQ1: How does the Dutch Happiness Meter (HM) embed socio-cultural norms and biases within its algorithmic design, and how do these translate to the quantification and representation of citizen happiness across diverse demographic groups? RQ2: How does the persona-based walkthrough method reveal the limitations and exclusions of black-boxed e-government applications such as the Happiness Meter, and how can this method contribute to algorithmic accountability and transparency in digital governance? and RQ3: What are the implications of datafying subjective well-being through tools like the Happiness Meter on public perceptions of happiness, and how does algorithmic governance influence the epistemologies of well-being in the context of policy-making and societal inclusion? The analysis untangles cultural and computational synergies, examining their influence on civic normativity and quantified well-being. Our contribution shows how such data-driven systems construct a normative understanding of happiness which impacts governmental strategies and public accountability. The findings reveal critical insights into the underlying assumptions and biases in the HM, particularly how socio-technical systems shape user experience and influence perceptions of well-being. By employing personas, especially “anti-personas”, the study exposes civic normativity as mechanisms of exclusions and inequality. This study aims to contribute to discussions on digital governance’s role in shaping societal perceptions of well-being, highlighting the need for algorithmic accountability, transparency and inclusivity in algorithmic e-governmental infrastructures
Rozwiązywanie sporów gospodarczo-politycznych w stosunkach międzynarodowych na przykładzie regulacji Światowej Organizacji Handlu – zarys problematyki
Get PDFThe World Trade Organization (World Trade Organization, formerly General Agreement on Tariffs and Trade – GATT) is an international economic organization whose mission is to mitigate and eliminate obstacles to international trade. Implementing the principles established in its statute, signed by all 164 member states, the organization has a number of tools to influence international economic relations. Despite a number of perturbations in its activities in recent decades, as well as numerous failures and negative assessments by part of the international community, it remains the only global organization with well-established methods of resolving economic disputes. The purpose of this article is to attempt to analyze the role of the WTO in resolving disputes among its member states on economic grounds by examining selected tools, such as mediation. Selected examples of such activities are analyzed. It should be noted that mediation plays an important role in the palette of international dispute resolution tools and is used by the WTO for the integration of member states around the liberalization and ordering of international trade rules. The WTO, through its dispute mitigation activities, provides an important forum for building global relations.Keywords: World Trade Organization; General Agreement on Tariffs and Trade; mediation; arbitration; dispute settlementŚwiatowa Organizacja Handlu (World Trade Organization, wcześniejszy Układ Ogólny w Sprawie Taryf Celnych i Handlu – GATT) to organizacja międzynarodowa o charakterze gospodarczym, której misją jest łagodzenie i niwelowanie przeszkód w handlu międzynarodowym. Realizując ustanowione w statucie zasady, sygnowane przez wszystkie 164 państwa członkowskie, organizacja ta ma wiele narzędzi do kształtowania międzynarodowych stosunków gospodarczych. Pomimo wielu perturbacji w jej działalności w ostatnich dekadach, jak również licznych porażek oraz negatywnych ocen części środowiska międzynarodowego pozostaje ona jedyną organizacją o zasięgu globalnym z ugruntowanymi metodami rozwiązania sporów na tle gospodarczym. Celem niniejszego artykułu jest próba analizy roli WTO w rozwiązywaniu sporów wśród jej państw członkowskich na tle gospodarczym poprzez zbadanie wybranych narzędzi, w tym mediacji. Zostały przeanalizowane wybrane przykłady takich działań. Należy zauważyć, że mediacje pełnią istotną rolę w palecie narzędzi rozwiązywania sporów międzynarodowych i są wykorzystywane przez WTO dla integracji państw członkowskich wokół liberalizacji i porządkowania zasad handlu międzynarodowego. WTO poprzez swe działania łagodzące spory stanowi ważne forum budowy relacji globalnych.Słowa kluczowe: Światowa Organizacja Handlu; Układ Ogólny w sprawie Taryf Celnych i Handlu; mediacje; arbitraż; rozstrzyganie sporó