Online-Journals und digitale Zeitschriftenausgaben des DAI (Deutsches Archäologisches Institut)
Not a member yet
3677 research outputs found
Sort by
The reconstruction of a Roman water bridge in Attica
No full textIn der Gegend von Nea Ionia (nordöstlich von Athen) befinden sich zwei verhältnismäßig gut erhaltene römische Wasserbrücken. Vorhanden sind dort Pfeiler, die ein oder zwei übereinander gestellte Bogenreihen trugen, auf denen die Wasserleitung lag, welche das Flussbett überbrückte. Sie wurden in opus mixtum errichtet. Eine Aufnahme dieser Denkmäler erfolgte bislang nur für die Karten von Attika, knappe Mitteilungen liegen weiter von E. Ziller und A. Kordellas vor. Die östliche Brücke verlief von Osten nach Westen und gehörte zu einer Leitung, die Wasser aus dem Bezirk Kefalari in Kifissia in den Bezirk Patissia führte. Sie ist in geringerem Umfang erhalten als die westliche, von der noch elf Pfeiler in einer lückenlosen Reihe stehen. Bei der Rekonstruktion ergab sich, dass diese Wasserbrücke eine Länge von mindestens 138 m hatte und aus mindestens 18 Pfeilern bestand.Πρωτότυπος τίτλος: Rekonstruktion einer römischen Wasserbrücke in Attika
Στην ευρύτερη περιοχή της Νέας Ιωνίας (στα ΒΑ της Αθήνας) σώζονται δύο τμήματα ρωμαϊκών υδατογεφυρών. Αποτελούνται από πεσσούς που υποστήριζαν μια ή δύο σειρές τόξων, ανάλογα με τη θέση τους στην κοίτη του ρέματος, οι οποίες υποβάσταζαν υδαταγωγό που γεφύρωνε την κοίτη. Είναι κτισμένες κατά το ρωμαϊκό σύστημα opus mixtum. Οι χάρτες του Kaupert και οι σύντομες αναφορές στις δύο υδατογέφυρες στον Ziller και στον Κορδέλλα είναι οι μόνες πρωτογενείς πηγές για τα μνημεία αυτά. Η ανατολικότερη από αυτές ανήκε σε υδραγωγείο που διοχέτευε το νερό από την περιοχή του Κεφαλαρίου στην Κηφισιά προς την περιοχή των Πατησίων. Σώζεται αποσπασματικά σε αντίθεση με τη δυτικότερη, από την οποία διατηρούνται έντεκα συνεχόμενοι πεσσοί. Από τη μελέτη της γραφικής αναπαράστασης προέκυψε ότι η υδατογέφυρα αυτή είχε μήκος τουλάχιστον 138 μ. και αποτελούνταν το λιγότερο από 18 πεσσούς.Original title: Rekonstruktion einer römischen Wasserbrücke in Attika
In the Nea Ionia area (northeast of Athens) stand two relatively well-preserved Roman water bridges constructed in opus mixtum. The extant remains consist of piers that carried one or two stacked rows of arches, on top of which lay the water conduit that spanned the riverbed. Until now, only Kaupert’s Karten von Attika (maps of Attica) and brief reports by Ziller and Kordellas made note of these monuments. The eastern water bridge ran from east to west and was part of an aqueduct that supplied water from the Kefalari district in Kifissia to the Patissia district. It is less well-preserved than the western water bridge, eleven piers of which still stand in an unbroken row. The reconstruction shows that this water bridge had a length of at least 138 m and consisted of at least 18 piers
Τα λατομεία πωρολίθου της Σάμου
No full textUnweit westlich der antiken Stadt Samos erstreckt sich über einen Berghang ein weitläufiger Steinbruch; in großen Mengen wurde dort der bei den archaischen Großbauten von Stadt und Heiligtum verwendete Poros gewonnen. Der Stein steht in mächtigen Schichten an, die von der Kuppe zur Ebene hin abfallen; insgesamt sind sieben Abbaustellen zu unterscheiden. Um ein möglichst ökonomisches Arbeiten zu gewährleisten, wurde der Poros in Höhlen gebrochen, deren tiefste rund 100 m in den Berg vorgetrieben ist. Die Abbauarbeiten hatten ihren Anfang auf der Kuppe des Berges und erstreckten sich schließlich über den gesamten Hang. Entsprechende Beobachtungen belegen diesen Ablauf; Werkspuren geben darüber hinaus Einblick in die Abbautechnik. Die entstandenen Höhlen sind gut erhalten; die Poros-Steinbrüche von Samos gehören zu den eindrucksvollsten der archaischen Zeit.Original title: Die Poros-Steinbrüche von Samos
An extensive quarry stretches across a hillside not far west of the ancient city of Samos; large quantities of poros were obtained here for use in the large-scale Archaic buildings of the city and sanctuary. The stone is found in massive layers reaching from the summit down to the bottom of the hill; a total of seven extraction sites can be distinguished. In order to make the work as efficient as possible, the poros was excavated in caves, the deepest of which is cut approximately 100 m into the hill. Quarrying began at the top of the hill and ultimately encompassed the entire slope. On-site observations attest this process; traces of the work also give insight into the quarrying methods used. The caves created in the process are well preserved; the poros quarries of Samos are among the most impressive of the Archaic period.Πρωτότυπος τίτλος: Die Poros-Steinbrüche von Samos
Στα δυτικά της αρχαίας πόλης της Σάμου και σε μικρή απόσταση από αυτήν εκτείνεται πάνω στην πλαγιά ενός βουνού ένα μεγάλης κλίμακας λατομείο. Η μεγάλη ποσότητα πωρολίθου που εξορύχθηκε εκεί χρησιμοποιήθηκε στα μεγάλα αρχαϊκά οικοδομήματα της πόλης και του ιερού. Ο λίθος παρουσιάζεται σε στρώματα µεγάλου πάχους που ξεκίνουν από την κορυφή του βουνού και κατεβαίνουν μέχρι την πεδιάδα. Συνολικά διακρίνονται επτά θέσεις λατομίας. Για λόγους περιορισμού των οικονομικών δαπανών, ο πώρος εξορύχθηκε μέσα σε σπηλιές, η πιο βαθειά από τις οποίες έχει λαξευθεί περίπου 100 μ. μέσα στο βουνό. Οι εργασίες εξόρυξης άρχισαν από την κορυφή του βουνού και μετά επεκτάθηκαν προς τα κάτω σε όλη την πλαγιά. Η πορεία αυτή τεκμηριώνεται από σχετικές παρατηρήσεις. Ίχνη εργαλείων εξόρυξης μας δίνουν, περαιτέρω, μια εικόνα για την τεχνική της εξόρυξης. Οι διαμορφωθείσες σπηλιές έχουν διατηρηθεί σε καλό βαθμό. Τα λατομεία πωρολίθου της Σάμου ανήκουν στα ενυπωσιακότερα της αρχαϊκής εποχής
Η οδοντωτή ξοΐς και το πρόβλημα του Εκατόμπεδου ναού: Ζητήματα εργαλείων και τεχνικής στην αρχαϊκή Αθήνα
No full textFor nearly a century, the claw-tooth chisel has been at the heart of debates concerning the dating and siting of monuments on the Archaic Acropolis. Discussion of the adaptation and early uses of the chisel has not been without controversy, and the chronological and topographical ramifications of these issues continue to underscore many of the problems, questions, and assumptions about the 6th and early 5th century B.C. sanctuary of Athena. In particular, the original location of the Hekatompedon, or Bluebeard Temple, has been connected to the use of the claw. This paper reviews the history of the claw as well as its contentious place in scholarly debate, and considers its role in the problem of the so-called H-architecture, with new evidence presented for the location of this structure on the Acropolis. A development in both application and use of the claw is traced, which posits a gradual increase in the familiarity with and flexibility of the chisel in Athens and Attica over the course of the 6th and early 5th century B.C.Originaltitel: The claw-tooth chisel and the Hekatompedon problem
Seit fast einem Jahrhundert steht das Zahneisen im Zentrum von Debatten über die Datierung und Position von Monumenten auf der archaischen Akropolis. Die Diskussion über die Übernahme und den frühen Gebrauch dieses Meißeltyps wurde teils intensiv geführt und die chronologischen und topographischen Konsequenzen dieser Fragen bilden unverändert eine Grundlage vieler weiterer Fragen, Probleme und Annahmen hinsichtlich des Heiligtums der Athena im 6. und frühen 5. Jahrhundert v. Chr. Insbesondere die ursprüngliche Position des Hekatompedon oder Blaubart-Tempels wurde mit dem Gebrach des Zahneisens in Verbindung gebracht. Der vorliegende Aufsatz untersucht die Geschichte des Zahneisens ebenso wie seinen umstrittenen Platz in der Forschungsdiskussion und betrachtet seine Rolle für das Problem der sogenannten H-Architektur, für deren Position auf der Akropolis neue Hinweise vorgestellt werden. Sowohl in der Art seines Einsatzes als auch im Anwendungsbereich des Zahneisens wird eine Entwicklung nachgezeichnet, wobei eine graduelle Zunahme in der Vertrautheit mit dem Gerät und der Flexibilität seines Einsatzes in Athen und Attika im Laufe des 6. und frühen 5. vorchristlichen Jahrhunderts konstatiert wird.Πρωτότυπος τίτλος: The claw-tooth chisel and the Hekatompedon problem
Για σχεδόν έναν αιώνα, η οδοντωτή ξοΐς βρισκόταν στο επίκεντρο των συζητήσεων αναφορικά με τη χρονολόγηση και τη θέση των μνημείων πάνω στην αρχαϊκή Ακρόπολη. Η συζήτηση της υιοθέτησης της οδοντωτής ξοΐδος καθώς και των πρώιμων χρήσεών της δεν στερούνταν διχογνωμιών και οι χρονολογικές και τοπογραφικές συνέπειες αυτών των ζητημάτων συνεχίζουν να αποτελούν τη βάση πολλών προβλήματων, ερωτημάτων και υποθέσεων για το ιερό της Αθηνάς κατά τον 6ο και πρώιμο 5ο αιώνα π. Χ. Η αρχική θέση του Εκατόμπεδου ναού, ή ›ναού του Κυανοπώγωνα‹, έχει συσχετιστεί ιδαίτερα με τη χρήση της οδοντωτής ξοΐδος. Το παρόν άρθρο εξετάζει την ιστορία της οδοντωτής ξοΐδος καθώς και την αμφισβητούμενη θέση της στην επιστημονική συζήτηση και εκτιμά το ρόλο της στο πρόβλημα του κτηρίου Η (λεγόμενη αρχιτεκτονική Η) με νέα στοιχεία που παρουσιάζονται για τη θέση αυτού του οικοδομήματος πάνω στην Ακρόπολη. Ανιχνεύεται μια εξέλιξη τόσο στην εφαρμογή όσο και στη χρήση της οδοντωτής ξοΐδος, η οποία προϋποθέτει βαθμιαία αύξηση της ευελιξίας του εργαλείου και μεγαλύτερη εξοικείωση µε αυτήν τη σμίλη στην Αθήνα και στην Αττική κατά τον 6ο και πρώιµο 5ο αιώνα π. Χ
Ein Mittelhelladisches Apsidenhaus in Frantzi im Spercheiostal. Stratigraphische Zeugnisse der Stufen MH III – SH I: Stratigraphische Zeugnisse der Stufen MH III – SH I
No full textRescue excavations in the village of Frantzi in the south-eastern part of the Spercheios valley, south of Lamia, unearthed the remains of an important MH to LH III B – III C Early settlement. The southern part of an apsidal house was preserved under the foundation of the central LH III Mycenaean complex. The stratigraphic context permits us to draw some conclusions about MH III – LH I material culture at Frantzi and, by extension, the wider area of the Spercheios valley. Although a significant amount of fine grey wheel-made pottery was found, light unpainted domestic pottery, mainly reddish-yellowish or orange-yellowish washed ware, is probably the most representative for the end of MH / beginning of LH in Central Greece. Generally, the local ceramic assemblage is characterised by its conservatism, although the presence of individual forms of light-coloured pottery and specific imported wares indicates a shift towards the Late Bronze Age.Πρωτότυπος τίτλος: A Middle Helladic apsidal house at Frantzi in the Spercheios valley. Stratigraphic evidence of the MH III – LH I period
Στη σωστική ανασκαφική έρευνα που διενεργήθηκε στην κοινότητα Φραντζή, νότια της Λαμίας, ήλθαν στο φως οικιστικά αρχιτεκτονικά κατάλοιπα που χρονολογούνται από τη Μεσοελλαδική (ΜΕ) έως και την Υστεροελλαδική (ΥΕ) ΙΙΙ Β2 – πρώιμη ΥΕ ΙΙΙ Γ περίοδο. Το νότιο τμήμα οικίας της ΜΕ ΙΙΙ – ΥΕ Ι περιόδου διασώθηκε αποσπασματικά, επειδή αποτέλεσε βάση θεμελίωσης του κεντρικού τμήματος του ΥΕ ΙΙΙ συγκροτήματος. Από το μικρό στρωματογραφημένο σύνολο της αψιδωτής οικίας μπορούν με βάση την κεραμική να διατυπωθούν συμπεράσματα σχετικά με τα χαρακτηριστικά της ΜΕ ΙΙΙ – ΥΕ Ι περιόδου στον οικισμό αυτό και κατ’επέκταση στην ευρύτερη περιοχή της κοιλάδας του Σπερχειού. Αν και η τεφρή λεπτότεχνη κεραμική αντιπροσωπεύεται από ψηλά ποσοστά, εντούτοις η ανοιχτόχρωμη άβαφη οικιακή (ερυθροκίτρινη ή πορτοκαλοκίτρινη) είναι η πιο αντιπροσωπευτική κατηγορία στο τέλος της ΜΕ – αρχές της ΥΕ περιόδου στον κεντροελλαδικό χώρο. Σε γενικές γραμμές, η τοπική κεραμική παραγωγή χαρακτηρίζεται από συντηρητισμό, ενώ ταυτόχρονα, τόσο η παρουσία της ανοιχτόχρωμης κεραμικής, όσο και ορισμένων ξεχωριστών σχημάτων, καθώς επίσης και των επείσακτων σκευών, δείχνουν μια στροφή προς την Ύστερη Εποχή του Χαλκού.Originaltitel: A Middle Helladic apsidal house at Frantzi in the Spercheios valley. Stratigraphic evidence of the MH III – LH I period
Rettungsgrabungen im Dorf Frantzi im südöstlichen Spercheiostals, südlich von Lamia, haben Reste einer wichtigen Siedlung der Stufen MH bis SH III B–III C Früh erbracht. Der südliche Teil eines Apsidenhauses war unter dem Fundament der zen tra len SH III-zeitlichen mykenischen Anlage erhalten. Die stratigraphischen Befunde und stratifizierten Funde erlauben Rückschlüsse auf die materielle Kultur der Stufen MH III – SH I in Frantzi und mittelbar auch im weiteren Bereich des Spercheiostals. Obwohl graue, auf der Scheibe gedrehte Feinkeramik in erheblicher Menge gefunden wurde, bildet helle unbemalte Gebrauchskeramik, zumeist mit einem schwachen rot- oder orange-gelblichen Überzug, die für das Ende des Mittel- und den Beginn des Späthelladikums in Zentralgriechenland charakteristischste Fundgruppe. Allgemein ist das örtliche Keramikrepertoire von großem Konservatismus geprägt, obwohl einzelne Formen hellgrundiger Keramik sowie bestimmte importierte Waren auf die Wende zur Spätbronzezeit hinweisen
Θνήσκουσες Αμαζόνες
No full textDen Bronzestatuen verwundeter Amazonen des Phidias, Polyklet und Kresilas im ephesischen Artemisheiligtum liegt ein einheitliches Konzept zugrunde: Beim Sterben halten sie sich aufrecht. Dieses seltene Thema und das überlebensgroße Format machen die rühmende Absicht evident. Das Konzept weist auf die attische Bilder- und Gedankenwelt der Κlassik hin: Im Athen des 5. Jahrhunderts lassen sich nämlich zwei gegensätzliche Auffassungen vom Krieg und von den Feinden fassen. Einerseits gilt es, für Athen zu kämpfen, wie die Epitaphioi ausrufen. Andererseits hebt Aischylos in den Persern deren Leiden ins Allgemein-Menschliche; in Agamemnon betont er die gemeinsame Schuld beider Gegner im Krieg. Solche Gedanken, die auch attische Vasenbilder und die polygnotische Gemälde des ›eroberten Troia‹ reflektieren, bieten einen Kontext für die ephesischen Statuen der mythischen Erzfeinde Athens: Die Kriegerinnen, besiegt und todgeweiht, halten sich aufrecht und stellen so, ähnlich wie Frauengestalten der attischen Tragödien (Alkestis, Antigone) und andere attische Bildwerke der Klassik, das ›bewusste Sterben‹ dar. Eine politische Sinngebung ist an den Amazonenstatuen nicht zu erkennen; sie können nur die Weihung eines reichen Einzelnen sein.Original title: Sterbende Amazonen. Die eigenartige Weihung im ephesischen Artemision
The bronze statues of wounded Amazons by Phidias, Polycletus, and Cresilas in the Ephesian sanctuary of Artemis share a common theme: in dying, they hold themselves upright. This uncommon theme and the larger-than-life-size format of the statues clearly betrays the sculptors’ intention to glorify their subjects. The theme points to the iconographic and intellectual world of classical Attica: in 5th-century Athens, we find two contrary views of war and enemies. On the one hand, one must fight for Athens, just as epitaphioi called on citizens to do so. On the other hand, Aeschylus’ Persians elevates the suffering of the Persians to a general human phenomenon; in the Agamemnon, Aeschylus stresses the shared guilt of both adversaries in wartime. Such ideas, which are reflected in vase paintings and in Polygnotus’ paintings of ›conquered Troy‹, provide the context for the Ephesian statutes of the mythical arch-enemies of Athens: the female warriors, defeated and doomed to die, hold themselves upright and, like female figures of Attic tragedy (Alcestis, Antigone) and other Attic artworks from the Classical Period, depict ›conscious dying‹. No political symbolism can be detected in the statues of the Amazons; they can only have been the dedication of a wealthy individual.Πρωτότυπος τίτλος: Sterbende Amazonen. Die eigenartige Weihung im ephesischen Artemision
Τα χάλκινα αγάλματα των πληγωμένων Aμαζόνων του Φειδία, του Πολύκλειτου και του Κρησίλα στο Αρτεμίσιο της Εφέσου βασίζονται σε ένα κοινό σκεπτικό: τη στιγμή του θανάτου οι Aμαζόνες είναι όρθιες. Αυτό το σπάνιο θέμα καθώς και η υπερμεγέθης κλίμακα των αγαλμάτων καθιστούν την υμνητική πρόθεση του έργου φανερή. Το θέμα του έργου παραπέμπει στον αττικό εικονιστικό και πνευματικό κόσμο της κλασικής περιόδου: στην Αθήνα του 5ου αιώνα υπάρχουν δύο αντιθετικές αντιλήψεις για τον πόλεμο και την ειρήνη. Από την μία υπάρχει η αντίληψη του αγωνίζεσθαι υπέρ της Αθήνας, όπως προτρέπουν οι Επιτάφιοι. Από την άλλη ο Αισχύλος στους Πέρσες εξυψώνει τα πάθη στο πανανθρώπινο. Στον Αγαμέμνονα τονίζει τις κοινές ευθύνες και των δύο αντιπάλων στον πόλεμο. Αυτές οι ιδέες, οι οποίες αντανακλώνται και στην αττική αγγειογραφία και στους πίνακες του Πολύγνωτου για την ›πτώση της Τροίας‹, προσφέρουν ένα νοηματικό πλαίσιο για τα αγάλματα των άσπονδων μυθικών εχθρών της Αθήνας στην Έφεσο: Οι πολεμίστριες, ηττημένες και λίγο πριν το θάνατο, στέκονται όρθιες και, όπως οι γυναικείες μορφές των αττικών τραγωδιών (Άλκηστις, Αντιγόνη) και άλλων αττικών έργων της κλασικής περιόδου, προβάλλουν τον ›συνειδητό θάνατο‹. Στα αγάλματα των Aμαζόνων δεν αναγνωρίζεται πολιτικό περιεχόμενο. Δεν μπορεί παρά να είναι το αφιέρωμα ενός πλούσιου ιδιώτη.
Marburg/Frankfurt am Main, Germany. The Development of German Prehistory: The Marburg Graduates of the Years 1929 to 1943 and their Relation to the Romano-Germanic Commission. Research between September to December 2023
No full textDas vom Deutschen Archäologischen Institut (DAI) an der Römisch-Germanischen Kommission in Frankfurt am Main (RGK) geförderte viermonatige Forschungsprojekt »Die Entwicklung der deutschen Vor- und Frühgeschichtsforschung im Spiegel der Qualifizierungsarbeiten der Marburger Absolventen der Jahre 1929 bis 1943« befasste sich mit den Dissertationen der ersten ausgebildeten Vorgeschichtler unter Gero von Merhart (1886–1959) an der Philipps-Universität in Marburg. Im Mittelpunkt der Untersuchung standen die Beziehungen zwischen den Marburger Studierenden und Absolvent:innen mit der RGK und hier insbesondere mit ihren beiden damaligen Direktoren Gerhard Bersu (1889–1964) und Ernst Sprockhoff (1892–1967) in Hinblick auf ihre Abschlussarbeiten. Der folgende Beitrag möchte erste Ergebnisse des Projektes vorstellen. The following article presents the preliminary results of the research project »The development of German Prehistory as mirrored in the dissertations of the Marburg graduates of the years 1929–1943«. This project was supported by a four-month research grant from the Romano-Germanic-Commission (RGK) of the German Archaeological Institute (DAI), in which the dissertations of the first prehistorians who studied under Gero von Merhart (1886–1959) at the Philipps-University Marburg were analysed. The main focus, in terms of the dissertations, was placed on the relationship between the Marburg Prehistory students and graduates and the Romano-Germanic-Commission and its directors Gerhard Bersu (1889–1964) and Ernst Sprockhoff (1892–1967)
Kalapodi, Greece. Early Age Pottery from the Sanctuary at Kalapodi. The Work of the Year 2023
No full textDie protogeometrische und geometrische Zeit (ca. 1050‒700 v. Chr.) stellt eine Schlüsselepoche in der Erforschung des Heiligtums von Kalapodi (Phokis, Griechenland) dar, belegt sie doch die kontinuierliche Nutzung des Kultplatzes von der Bronzezeit bis in die historische Zeit. Die Feinkeramik aus den seit den 1970er Jahren vom Deutschen Archäologischen Institut durchgeführten Grabungen wird in einem jüngst begonnen Forschungsvorhaben einer kontextuellen Auswertung zugeführt. Die Dokumentationskampagne 2023 erbrachte erste repräsentative Ergebnisse betreffend die Zusammensetzung des im Heiligtum genutzten Gefäßrepertoires und Informationen bezüglich der Chronologie sowie der horizontalen und vertikalen Stratigraphie des Fundplatzes.The Protogeometric and Geometric periods (ca. 1050 to 700 BC) represent a key epoch in the study of the sanctuary of Kalapodi (Phocis, Greece), as they provide evidence of the continuous use of the cult site from the Bronze Age to the historic period. The fine pottery from the excavations carried out by the German Archaeological Institute since the 1970s is being contextually analysed in a recently launched project. The 2023 documentation campaign yielded the first representative results regarding the composition of the vessel repertoire used in the sanctuary and information regarding the chronology as well as the horizontal and vertical stratigraphy of the site