30935 research outputs found
Sort by
Examination of the relationship between stress coping levels and care burden of parents giving care to a child receiving chemotherapy
No full textKemoterapi Alan Çocuğa Bakım Veren Ebeveynlerin Stresle Başa Çıkma Düzeyleri İle Bakım Yükü Arasındaki İlişkinin İncelenmesi Öğrencinin Adı ve Soyadı: Ayten Kazan Danışmanı: Doç Dr. Leyla Zengin Aydın Anabilim Dalı: Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı 1.1. Özet Amaç: Bu çalışma, kemoterapi alan çocuğa bakım veren ebeveynlerin stresle başa çıkma düzeyleri ile bakım yükü arasındaki ilişkinin incelenmesi amacıyla yapılmıştır. Gereç Ve Yöntem: Eylül 2023-Nisan 2024 tarihleri arasında Dicle Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Hastanesi çocuk hematoloji-onkoloji kliniği ve polikliniğine başvuran hastaların ebeveynleri ile yürütülmüştür. Çalışmanın örneklemini Çocuk Hematoloji-Onkoloji kliniği ve polikliniğine başvuran 141 ebeveyn oluşturmuştur. Çalışma verileri, "Kişisel Bilgi Formu", " Stresle Başa Çıkma Ölçeği (SBÖ)" ve "Kanserli Çocukların Aile Bakım Vericileri İçin Bakım Yükü Ölçeği" kullanılarak toplanmıştır. Bulgular: Ebeveylerin SBÖ toplam puanı ile Kanserli Çocukların Aile Bakım Vericileri İçin Bakım Yükü Ölçeği toplam puanı arasında negatif yönde, zayıf derecede ve istatistiksel olarak anlamlı ilişki tespit edilmiştir (p<0,05). Ebeveylerin yaş gruplarına göre SBÖ toplam puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir (F=5.253; p=0,002). Mesleklere göre SBÖ toplam puanları açısından istatistiksel olarak anlamlı farklılık tespit edilmiştir (χ2=9,862; p=0,046). Sonuç: Çalışmada, kemoterapi alan çocuğa bakım veren ebeveynlerin stresle başa çıkma düzeyini yaş ve meslek durumu gibi değişkenler etkilemektedir. Stresle başa çıkma düzeyi artıkça bakım yükünün azaldığı görülmektedir. Kemoterapi alan çocuğa bakım veren ebeveynlerin stresle başa çıkma düzeyleri ve bakım yükü ile ilgili daha fazla araştırma yapılması önerilebilir.Examination Of The Relationship Between Stress Coping Levels And Care Burden Of Parents Giving Care To A Child Receiving Chemotherapy Student's Surname And Name: Ayten Kazan Adviser Of Thesis: Doç. Dr. Leyla Zengin Aydın Department: Hemşirelik Esasları Anabilim Dalı 1.2. Abstract Aim:This study was conducted to examine the relationship between stress coping levels and care burden of parents who care for a child receiving chemotherapy. Material and Method The study was conducted with caregivers of patients admitted to the pediatric hematology-oncology clinic and outpatient clinic of Diyarbakır Dicle University Hospital between September 2023 and April 2024. The study sample consisted of 141 caregivers admitted to the pediatric hematology-oncology clinic and outpatient clinic. The study data were collected using the "Personal Information Form", "Coping with Stress Scale (CSS)" and "Caregiving Burden Scale for Family Caregivers of Children with Cancer". Results: There was a statistically significant difference in terms of total scores of CSS according to age classes (F=5,253; p=0,002). A statistically significant difference was found in terms of the total scores of the CSS according to occupations (χ2=9,862; p=0,046). There was a negative, very weak/weak and statistically significant relationship between the total score of the CSS and the total score of the Caregiving burden scale for family caregivers of children with cancer (p<0.05). Conclusion: In the study, variables such as age and occupational status affect the level of coping with stress of parents caring for children receiving chemotherapy. A significant relationship was found between the total score of the CPS and the total score of the burden of care scale for family caregivers of children with cancer. It may be recommended to conduct further research on the stress coping levels and burden of care of parents caring for children receiving chemotherapy
Kurtubî Tefsirinde Hıristiyanlık ve Hıristiyanlar
No full textBu çalışmanın konusu, tefsir alanında büyük bir üne sahip olan Kurtubî'nin geniş kapsamlı tefsirinde Hıristiyanlık ve Hıristiyanlara dair düşünce, yorum ve değerlendirmelerinin incelenmesidir. Çalışmanın temel amacı, Kurtubî'nin Hıristiyanlık ve Hıristiyanlarla ilgili görüşlerini analiz ederek bu düşüncelerin günümüz Hıristiyanlığını anlamadaki pratik değerini ortaya koymaktır. Araştırma, Kurtubî'nin yorumları ışığında, Kur'an-ı Kerim'de Hıristiyanlık ve Hıristiyanlar hakkında bilgi veren ayetlerin mesajını daha açık ve anlaşılır bir şekilde kavramayı hedeflemektedir. Çalışmada ilk olarak Kur'an-ı Kerim'de Hıristiyanlık ve Hıristiyanlarla ilgili ayetler tespit edilmiş, ardından bu ayetlere Kurtubî'nin yaklaşımı ele alınmıştır. Kurtubî'nin düşüncelerinin daha net bir şekilde ortaya konulabilmesi için diğer tefsirlerle kıyaslama yöntemi kullanılmıştır. Araştırma, Kurtubî'nin Hıristiyanlık ve Hıristiyanlara yönelik yorumlarında akli delilleri etkili bir şekilde kullandığını, isabetli tespitlerde bulunduğunu ve bu bağlamda yerinde cevaplar verdiğini ortaya koymuştur. Bununla birlikte, Kurtubî'nin zaman zaman akli delillere dayanmayan bilgilere de yer verdiği tespit edilmiştir. Çalışma ayrıca, Kurtubî'nin Hıristiyanlık ve Hıristiyanlar hakkında sunduğu bazı bilgilerin yalnızca kendi döneminde anlam ifade ettiği, ancak önemli bir kısmının günümüzde de değerlendirilebilecek nitelikte olduğu sonucuna ulaşmıştır.The focus of this study is an examination of the thoughts, interpretations, and evaluations of Christianity and Christians as presented in the comprehensive exegesis of Qurtubi, a renowned scholar in the field of Islamic exegesis (tafsir). The primary objective of the study is to analyze Qurtubi's views on Christianity and Christians, highlighting the practical relevance of these insights for understanding contemporary Christianity. The research aims to provide a clearer and more comprehensible understanding of the messages conveyed in the Qur'anic verses related to Christianity and Christians through the lens of Qurtubi's interpretations. The study first identifies the Qur'anic verses concerning Christianity and Christians and then evaluates Qurtubi's approach to these verses. To offer a more thorough presentation of Qurtubi's perspectives, his interpretations are compared with those of other exegetes. The research demonstrates that Qurtubi effectively employed rational arguments in his interpretations of Christianity and Christians, providing accurate observations and appropriate responses. However, it also reveals that Qurtubi occasionally included information not supported by rational evidence. Furthermore, the study concludes that while some of Qurtubi's insights on Christianity and Christians were contextually specific to his era, a significant portion of his observations remains valuable for contemporary analysis
The relationship between anger-anger expression style and aggression in individuals with substance use disorder
No full textAmaç: Bu araştırmanın amacı, madde kullanım bozukluğu olan bireylerde öfke, öfke ifade tarzı ve saldırganlık arasındaki ilişkiyi belirlemektir. Yöntem: Tanımlayıcı ve ilişkisel türde tasarlanan bu araştırma, 7 Ağustos 2024-11 Haziran 2025 tarihleri arasında Elazığ Ruh ve Sinir Hastalıkları Hastanesi AMATEM polikliniği ve kliniğinde madde kullanım bozukluğu tedavisi gören 150 birey ile gerçekleştirildi. Veriler; Tanımlayıcı Özellikler Formu, Sürekli Öfke-Öfke İfade Tarzı Ölçeği (SÖ-ÖİT) ve Buss Perry Saldırganlık (BPSÖ) Ölçekleri ile toplandı. Analizlerde aritmetik ortalama, standart sapma, minimum, maksimum sayı, yüzde, Kurtosis-Skewness, Mann Whitney-U, Kruskall Wallis testleri ve Sperman Korelasyon analizi kullanıldı. Bulgular: Bireylerin SÖ-ÖİT toplam puan ortalaması 23,73±5,17, BPSÖ toplam puan ortalaması 102,65±14,45 olarak bulundu. Bireylerin tanımlayıcı özelliklerine göre, SÖ-ÖİT ve BPSÖ puan ortalamaları karşılaştırıldığında, eğitim, çalışma durumu, madde kullanmaya başlama yaşı, birlikte yaşanılan kişiler ve kullanılan madde türüne göre istatistiksel olarak anlamlı farklılıklar bulundu (p0,05). Sürekli öfke ile saldırganlık arasında istatistiksel olarak pozitif orta düzeyde bir ilişki bulundu (r=0,656; p0.05). A moderate positive correlation was found between anger and aggression (r=0.656; p<0.001), and a moderate negative correlation was found between anger control and aggression (r=-0.588; p<0.001). Conclusion: Participants had moderate levels of anger and aggression. Given the positive association between anger and aggression and the negative association with anger control, interventions that reduce anger level and enhance anger management skills may be beneficial in care plans
Evaluation of the February 6 Earthquakes in the context of the integrated disaster management system
No full textBu çalışma, 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş depremlerini bütünleşik afet yönetimi perspektifinden değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma, bütünleşik afet yönetiminin kavramsal çerçevesini, Türkiye'deki gelişimini ve 6 Şubat depremlerinin etkilerini incelemektedir. Bulgular, Türkiye'nin afet yönetim sisteminin bütünleşik yaklaşımı benimsemesine rağmen, uygulamada sorunlar yaşadığını göstermektedir. Risk azaltma ve hazırlık çalışmalarındaki yetersizlikler, koordinasyon sorunları ve iyileştirme çalışmalarındaki planlama eksiklikleri öne çıkmaktadır. Depremlerden çıkarılan dersler doğrultusunda, yasal ve kurumsal çerçevenin güçlendirilmesi, risk azaltma çalışmalarının etkinleştirilmesi, hazırlık faaliyetlerinin geliştirilmesi, müdahale kapasitesinin artırılması ve toplum tabanlı afet yönetiminin desteklenmesi önerilmektedir.This study aims to evaluate the February 6, 2023 Kahramanmaraş earthquakes from an integrated disaster management perspective. The research examines the conceptual framework of integrated disaster management, its development in Turkey, and the impacts of the February 6 earthquakes. Findings indicate that although Turkey's disaster management system has adopted an integrated approach, it faces implementation challenges. Inadequacies in risk reduction and preparedness activities, coordination problems, and planning deficiencies in recovery efforts are highlighted. Based on lessons learned from the earthquakes, recommendations include strengthening the legal and institutional framework, enhancing risk reduction efforts, improving preparedness activities, increasing response capacity, and supporting community-based disaster management
The Turkish validity and reliability study of the exclusive breastfeeding Social Support Scale
No full textAmaç: Bu araştırma Sadece Anne Sütü ile Besleme Sosyal Destek Ölçeği'nin Türkçe geçerlik ve güvenirliğini yapmak amacıyla yapılmıştır. Gereç ve Yöntem: Araştırma, metodolojik tipte tanımlayıcı bir araştırma olarak tasarlanmıştır. Araştırma, Dicle Üniversitesi Hastaneleri Çocuk Poliklinikleri'ne başvuran ile emzirme odasını kullanan 320 emziren anne ile gerçekleştirilmiştir. Verilerin toplanmasında 'Tanıtıcı Özellikler Veri Formu' ve 'Sadece Anne Sütü ile Besleme Sosyal Destek Ölçeği' kullanılmıştır. Verilerin analizler IBM SPSS 25 ve AMOS 23 programında gerçekleştirilmiştir. Bulgular: Geçerlik analizi kapsamında, önce dil ve kapsam geçerliği sağlanmış,İngilizce-Türkçe çeviri ve geri çeviri yöntemiyle anlam benzerliği kontrol edilmiştir. Uzman görüşleriyle kapsam geçerliği test edilmiş ve KGİ = 0.95 ile ölçek bazında, madde bazındaki KGİ = 0.80-1 arasında değerler almıştır. Açıklayıcı Faktör Analizi sonucunda faktör yükleri 0.615 ile 0.905 arasında bulunmuştur. Ölçek, üç faktör altında toplanmış ve toplam varyansın %79,728'ini açıklamıştır. Ölçeğin genel Cronbach alfa değeri 0.947 iken, fiziksel alt boyutu 0.943, duygusal alt boyutu 0.915 ve bilgilendirme alt boyutu 0.942 olarak hesaplanmıştır. Ölçek toplam ortalama puanı 30,92±9,27 olarak belirlenmiştir. Ölçeğin test-tekrar test güvenilirliği, 30 kişiye 4 hafta arayla yapılan ölçümlerle korelasyon katsayısı r=0.922, p<0.001 olarak bulunmuştur. İki yarıya bölme güvenirlik analizi sonucunda, birinci bölümün Cronbach alfa değeri 0.891, ikinci bölümün 0.932 olarak bulunmuş, iki bölüm arasındaki iç tutarlılık katsayısı 0.801 ve Spearman-Brown ile Guttman Split-Half katsayıları 0.889 olarak hesaplanmıştır. Uç değer analizi sonucunda veri setinde uç değere rastlanmamıştır. Son olarak, modelde yapılan iyileştirmelerle uyumu artıran kovaryanslar belirlenmiş ve yenilenen uyum indeksleri RMSEA = 0.072, GFI = 0.927, AGFI = 0.88, CFI = 0.975, χ² = 182.665 (p < 0.001) olarak hesaplanmıştır. Sonuç: Sadece Anne Sütü ile Besleme Sosyal Destek Ölçeği'nin geçerlik ve güvenirliği oldukça yüksek bulunmuştur. Bu bulgular, ölçeğin Türk toplumunda yapılacak araştırmalarda kullanılmaya uygun olduğunu göstermektedir.Aim: The aim of this study is to conduct a validity and reliability study of the Exclusive Breastfeeding Social Support Scale in Turkish. Material and Method: The study was designed as a methodological descriptive research. It was conducted with 320 breastfeeding mothers who visited the pediatric outpatient clinics of Dicle University Hospitals and used the breastfeeding room. Data were collected using the "Descriptive Characteristics Data Form" and the "Exclusive Breastfeeding Social Support Scale." Data analysis was conducted using IBM SPSS 25 and AMOS 23 software. Results: As part of the validity analysis, language and content validity were ensured, and meaning equivalence was verified through English-Turkish translation and back-translation. Content validity was tested based on expert opinions, with a Content Validity Index (CVI) of 0.95 at the scale level and 0.80-1 at the item level.Exploratory Factor Analysis revealed factor loadings ranging from 0.615 to 0.905. The scale was grouped into three factors, explaining 79.728% of the total variance.The overall Cronbach's alpha coefficient of the scale was 0.947, with values of 0.943 for the physical subdimension, 0.915 for the emotional subdimension, and 0.942 for the informational subdimension. The total mean score of the scale was 30.92±9.27. Test-retest reliability was assessed with 30 participants over a four-week interval, yielding a correlation coefficient of r = 0.922, p < 0.001. Split-half reliability analysis showed a Cronbach's alpha of 0.891 for the first half and 0.932 for the second half, with an internal consistency coefficient of 0.801 between the two halves.The Spearman-Brown and Guttman Split-Half coefficients were both 0.889. Outlier analysis indicated no extreme values in the dataset. Finally, model modifications identified covariance adjustments that improved model fit, resulting in updated fit indices: RMSEA = 0.072, GFI = 0.927, AGFI = 0.88, CFI = 0.975, χ² = 182.665 (p<0.001). Conclusion: The Exclusive Breastfeeding Social Support Scale demonstrated high validity and reliability. These findings suggest that the scale is suitable for use in research within the Turkish population
Determi̇nati̇on of the paramagnetic characterization and dosimetric properties of certain cosmetic raw materials by electron paramagnetic resonance spectroscopy
No full textGünümüzde kozmetik ürünlerin mikrobiyolojik güvenliği, hem tüketici sağlığı hem de ürün raf ömrü açısından büyük önem taşımaktadır. Bu bağlamda, mikrobiyal kontaminasyonun önlenmesi amacıyla kullanılan sterilizasyon yöntemleri arasında gama radyasyonu, etkili ve kalıntı bırakmayan bir seçenek olarak öne çıkmaktadır. Gama ışınlaması, özellikle toz formundaki kozmetik hammaddelerin sterilizasyonunda, yüksek penetrasyon gücü ve düşük sıcaklıkta uygulanabilirliği sayesinde tercih edilmektedir.Bu çalışmada, kozmetik endüstrisinde yaygın olarak kullanılan azelaik asit toz hammaddesinin gama radyasyonu ile sterilizasyonu incelenmiş; radyasyon uygulamasının azelaik asit örneğinde oluşturduğu paramanyetik merkezler ve dozimetrik özellikler, Elektron Paramanyetik Rezonans (EPR) spektroskopisi yöntemi ile değerlendirilmiştir. Gama ışınlarının, kristal yapı ve radikal oluşumu üzerindeki etkileri araştırılarak, radyasyonun hem sterilizasyon etkinliği hem de malzeme yapısı üzerindeki kimyasal etkileri ortaya konmuştur.Bu çalışma, hem kozmetik hammaddelerin güvenli sterilizasyonuna ışık tutmakta, hem de EPR spektroskopisinin radyasyon doz takibi ve paramanyetik değişim analizindeki etkinliğini vurgulamaktadır.Today, the microbiological safety of cosmetic products is of great importance in terms of both consumer health and product shelf life. Among the sterilization methods used to prevent microbial contamination, gamma irradiation stands out as an effective and residue-free technique. Gamma rays are particularly preferred for the sterilization of powder-form cosmetic raw materials due to their high penetration ability and applicability at low temperatures. In this study, azelaic acid raw materials, which is commonly used in the cosmetic industry, were sterilized using gamma radiation. The paramagnetic centers and dosimetric properties formed as a result of irradiation were evaluated using Electron Paramagnetic Resonance (EPR) spectroscopy. The effects of gamma rays on the crystal structure and radical formation were investigated to assess both the sterilization efficiency and the chemical changes induced in the azelaic acid material.This research sheds light on the safe sterilization of cosmetic raw materials while highlighting the effectiveness of EPR spectroscopy in radiation dose monitoring and paramagnetic characterization
The role of Christian Arab intellectuals in the Nahda movement in Palestine and Jordan (1831–1948)
No full textBu çalışma, XIX. yüzyılın başlarında Arap dünyasında ortaya çıkan Nahda hareketinin Filistin ve Ürdün gibi merkez dışı bölgelerdeki seyrini ve bu süreçte Hristiyan Arap aydınların üstlendikleri rolü analiz etmeyi amaçlamaktadır. Nahda'nın genellikle Kahire, Beyrut ve Şam gibi merkezî odaklarla sınırlı bir hareket olarak ele alınmasına karşılık bu araştırma, söz konusu modernleşme sürecinin yerel dinamikler aracılığıyla nasıl çeşitlendiğini ve bölgesel ölçekte nasıl yeniden biçimlendiğini ortaya koymayı hedeflemektedir. Çalışmanın temel sorunsalı, Hristiyan Arap aydınların Nahda'ya yalnızca katılımcı değil, dönüştürücü aktörler olarak ne ölçüde müdahil olduklarını ortaya koymaktır. Bu bağlamda 1831–1948 yılları arasında Osmanlı'nın son dönemi, İngiliz mandaterliği ve Nekbe sonrası süreç dikkate alınarak eğitim kurumları, basın-yayın faaliyetleri ve edebî üretim alanlarında gerçekleştirilen girişimler tarihsel bağlamları içerisinde çok yönlü biçimde incelenmiştir. Araştırma, tarihsel yöntem temelinde kurgulanmış; dönemin süreli yayınları ile birlikte birincil ve ikincil kaynaklardan kapsamlı şekilde yararlanılmıştır. Elde edilen bulgular, Hristiyan Arap aydınların pedagojik vizyon, kültürel kimlik inşası, entelektüel üretim ve edebiyat alanındaki katkılarının, Nahda'nın yalnızca entelektüel bir uyanış değil, aynı zamanda sosyo-politik bir dönüşüm projesi olarak değerlendirilmesini gerekli kıldığını göstermektedir. Çalışma, Hristiyan Arap aydınları, Filistin ve Ürdün'de Nahda'nın bölgesel derinliğini şekillendiren, süreklilik kazandıran ve kültürel dönüşüm süreçlerine yön veren kurucu aktörler olarak konumlandırmaktadır.This study investigates the trajectory of the Nahda movement—emerging in the early 19th century within the Arab world—in the peripheral regions of Palestine and Jordan, focusing specifically on the role played by Christian Arab intellectuals. Contrary to the conventional view that situates Nahda exclusively within the central hubs of Cairo, Beirut, and Damascus, this research highlights how the movement evolved through local dynamics and acquired distinct regional expressions. The primary question addressed is not merely whether Christian Arab intellectuals participated in Nahda, but to what extent they acted as transformative agents within this process. To that end, the study explores the multifaceted contributions of these intellectuals in the domains of education, print culture, and literary production across three historical phases: the late Ottoman period, the British Mandate era, and the post-Nakba period (1831–1948). Employing a historical methodology, the research draws extensively on periodicals of the time as well as both primary and secondary sources. The findings demonstrate that Christian Arab intellectuals played a decisive role in pedagogical transmission, cultural identity construction, intellectual discourse, and literary innovation. These contributions reveal that Nahda should not merely be understood as an intellectual awakening, but as a multidimensional modernization project with socio-political implications. Ultimately, the study positions Christian Arab intellectuals as foundational agents who expanded, sustained, and localized the Nahda movement within the specific contexts of Palestine and Jordan
Comparative analysis and evaluation of physico-mechanical properties of natural stones on limestone-ignimbrite-basalt stone samples
No full textBarınma gereksinimi, insanlık tarihi sürecinde en temel ihtiyaçlardan biri olmuştur ve bu amaçla çeşitli yapı malzemeleri kullanılmıştır. Doğal taşlar, doğada yaygın bulunmaları, kolay temin edilmeleri ve dayanıklılıkları nedeniyle yapıların ana malzemesi olarak öne çıkmıştır. Bölgesel olarak farklı fiziksel ve mekanik özellikler sergileyen doğal taşlar, bulundukları bölgeye göre çeşitli yapılarda kullanılmıştır. Geleneksel yapıların korunması ve sürdürülebilirliğinin sağlanabilmesi için kullanılan malzeme ve tekniklerin iyi bilinmesi önemlidir. Bu çalışmada, Diyarbakır, Mardin ve Bitlis-Ahlat'ta bulunan mimari yapılardaki doğal taşların çeşitli deneylerle fiziksel ve mekanik özellikleri belirlenmiştir. Deneyler; nokta yük dayanım indeksi, Los Angeles aşınma kaybı, tek eksenli basınç dayanım, Schmidt çekici deneylerini kapsamaktadır. Sonuç olarak, taş numuneler üzerinde yapılan deneylerde dayanımı en yüksek taş malzemenin bazalt, en düşük dayanım değerleri Bitlis-Ahlat taşında tespit edilmiştir. Çalışmada seçilen ve farklı özellikteki doğal taş türlerinin fiziksel ve mekanik özelliklerinin karşılaştırmalı analizleri sunularak, bu analizler doğrultusunda tablo ve grafikler oluşturulmuştur. Ayrıca yapılan bu çalışma, gelecekte yapılacak akademik araştırmalar ile mimari-inşaat sektöründe kullanılacak bu taşlara yönelik bilimsel bir temel oluşturmayı amaçlamaktadır.The need for shelter has been one of the most basic needs throughout
human history, and various building materials have been used for this
purpose. Natural stones have come to the fore as the main material of
buildings due to their abundance in nature, easy availability and durability.
Natural stones, which exhibit regionally different physical and mechanical
properties, have been used in various structures depending on the region
they are located in. It is important to know well the materials and techniques used to protect and ensure the sustainability of traditional
buildings. In this study, the physical and mechanical properties of natural
stones in architectural structures in Diyarbakır, Mardin and Bitlis-Ahlat
were determined through various experiments. Experiments: It includes
point load strength index, Los Angeles wear loss, uniaxial compressive
strength and Schmidt hammer tests. As a result, in the experiments
conducted on stone samples, the highest strength stone material was
determined to be basalt, while the lowest strength values were determined
in Bitlis-Ahlat stone. In the study, comparative analyses of the physical and
mechanical properties of the selected and different types of natural stones
were presented, and tables and graphs were created in line with these
analyses. In addition, this study aims to create a scientific basis for these
stones to be used in the architecture-construction sector with future
academic research
The business judgment rule in light of Delaware Supreme Court decisions: Shield of protection or weapon of liability?
No full textİşadamı Kararı İlkesi (Business Judgment Rule-BJR), Amerikan hukukunda karar vericilerin sorumluluğunu sınırlayan bir mekanizma olarak öne çıkmaktadır. Bu ilkeye göre, şirketin yönetim organları başarı sağlama yükümlülüğüne sahip değildir; yalnızca özen yükümlülüğüne aykırı hareketlerinden dolayı sorumlu tutulabilirler. Dolayısıyla, yönetim organlarına karar alma sürecinde belirli bir takdir yetkisi tanınmakta ve bu hareket alanı Amerikan hukukundaki BJR kavramıyla da ilişkilendirilmektedir. BJR’nin temel amacı, girişimci riskin doğrudan şirkette kalmasını sağlamak ve bu riskin tek tek organlara yüklenmesini önlemektir. Ayrıca, yönetim organlarının, potansiyel zarara yol açabilecek olsa da şirketin çıkarı açısından gerekli olan kararları alma konusunda teşvik edilmesi hedeflenmektedir. Eğer bir yönetim organı sürekli tazminat davası riski altında olursa, gerekli ancak riskli davranışlarda bulunma isteği azalacak ve bu durum, şirketin faaliyetlerinde tıkanmalara yol açacaktır.The Business Judgment Rule (BJR) emerges in American law as a
mechanism designed to limit the liability of corporate decision-makers. Under
this principle, the management organs of a company are not obligated to
guarantee success; they are liable only for actions that breach their duty of care.
Accordingly, management is granted a certain degree of discretion in decisionmaking, a scope of action that aligns with the concept of BJR in American
corporate law. The primary purpose of the BJR is to ensure that entrepreneurial
risk remains with the corporation itself and is not transferred onto individual
officers or directors. Moreover, the rule aims to encourage management to
undertake decisions that, while potentially involving risk, are essential for the
interests of the company. If a management body constantly faces the threat of
liability claims, its willingness to engage in necessary but risky actions
diminishes, potentially resulting in paralysis of the corporation’s operational
activities
Investigation of chemical properties of mulberry tree (morus alba l., morus rubra L. and morus nigra L.) fruits grown in lice district of Diyarbakir province
No full textBu araştırmada, Diyarbakır ili Lice ilçesinde yetişen beyaz dut (Morus alba L.), kırmızı dut (Morus ruba L.) ve siyah dut (Morus nigra L.) meyvelerinin bazı kimyasal özellikleri incelenmiştir. İki çeşit beyaz dut, bir çeşit kırmızı ve bir çeşit siyah dut numuneleri toplanarak, bunların bir kısmı yaş olarak -24oC derecede derin dondurucuda muhafaza edilmiş, bir kısmı da güneşte kurutularak elde edilmiştir. Yaş ve kuru dutlardan toplam fenolik madde (TFM) LC-MS/MS kullanılarak analizler yapılmıştır. Numunelerde kateşin, protokateşinik asit, rutin, kuersetin, akasetin, krisin, kuersetin, luteolin, naringenin, hesperidin, izokuersetin, vanilin; organik asitler isesitrik asit, malik asit, salisilik asit, kinik asit ve kolorjenik asitgibi fenolik bileşiklerin tayini yapılmıştır. Dört çeşit yaş ve dört çeşit kuru dut numunelerindeki TFM tayininde bulunan fenolik bileşenler % 96 etanol ile ekstrakte edilmiştir. Kullanılan dutlar siyah dut (SD), kırmızı dut (KD), beyaz tatlı dut (BTD) ve beyaz uzun dutlardır (BUD). Bu dutların hem yaş hem kuru hallerinde bulunan fenolik bileşik miktarları incelendiğinde, bazı dutların tamamında tüm fenolik bileşikler ve organik asitler bulunmuş, bazı dutların yaş hallerinde bulunup kuru hallerinde bulunmamış ve bazı dutların kuru hallerinde bulunmuş yaş hallerinde bulunmamıştır. Protokateşik asit, kinik asit, klorojenik asit, rutin, izokuersitrin, hesperidin, luteolin, naringenin, kuersetin, kemferol ve akasetin bileşikleri tüm dut örneklerinde görülmüştür. LC-MS/MS ile yapılan analizlerde dut örnekleride en fazla fenolik bileşik miktarı beyaz tatlı dutlarda görülmüştür. Dutlar kurutulduğunda TFM miktarının artığı tespit edilmiştir. Ayrıca ICP-MS cihazıyla dört çeşit kuru dut üzerinde yapılan ağır metal tayininda Na, Mg, Al, K, Ca, V, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, Cu, As, Ag, Cd ve Pb elementlerine rastlanmıştır. Elde edilen sonuçlara bakıldığında tüm dut çeşitlerinde potasyum miktarı en fazla olduğu görülmektedir. Gümüş elementinin sadece siyah dut ve tatlı beyaz dutta bulunmuştur. Mg, Al, Co, Ni, K,Ca, V,Cr, Mn ve Fe elementlerinin en fazla uzun beyaz dutta dulunduğu görülmüştür, Mangan elementinin tüm dut örneklerinde en düşük değerlere sahip olduğu belirlenmiştir.In this research, some chemical properties of white mulberry (Morus alba L.), red mulberry (Morus ruba L.) and black mulberry (Morus nigra L.) fruits grown in the Lice district of Diyarbakır province were examined. Samples of two types of white mulberry, one type of red and one type of black mulberry were collected, some of them were kept in the deep freezer at -24 oC degrees as fresh, and some were obtained by drying in the sun. Total phenolic substance (TFM) from fresh and dried mulberries Analyzes were performed using LC-MS/MS. Some of the phenolic compounds obtained are catechin, protocatechinic acid, routine, quercetin, acacetin, chrysin, quercetin, luteolin, naringenin, hesperidin, isoquercetin, vanillin; As for organic acids, phenolic compounds such as citric acid, malic acid, salicylic acid, quinic acid and collorgenic acid were determined. Phenolic components found in TFM determination in four types of fresh and four types of dried mulberry samples were extracted with 96% ethanol. The mulberries used are black mulberry (SD), red mulberry (KD), white sweet mulberry (BTD) and white tall mulberry (BUD). When the amounts of phenolic compounds found in both the fresh and dry states of these mulberries were examined, phenolic compounds and organic acids were found in all of some mulberries, they were found in the fresh state of some mulberries but not in the dry state, and they were found in the dry state of some mulberries but not in the wet state. Protocatechuic acid, Quinic acid, Chlorogenic acid, Rutin, Isoquercitrin, Hesperidin, Luteolin, Naringenin, quercetin, Kemferol, acacetin, compounds were seen in all mulberry samples. In the analyzes carried out with LC-MS/MS, the highest amount of phenolic compounds in the mulberry samples obtained from the Lice district of Diyarbakır province was observed in white sweet mulberries. It was determined that the amount of TFM increased when mulberries were dried. In addition, Na, Mg, Al, K, Ca, V, Cr, Mn, Fe, Co, Ni, Cu, As, Ag, Cd, Pb elements were detected in the heavy metal determination made on four types of dried mulberries with the ICP-MS device. Considering the results obtained, it is seen that the amount of potassium is the highest in all mulberry varieties. The silver element was found only in black mulberry and sweet white mulberry. It was observed that the elements Mg, Al, Co, Ni, K, Ca, V, Cr, Mn, Fe were found to be highest in long white mulberry, and the manganese element was found to have the lowest values in all mulberry samples.Dicle Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinatörlüğü (DÜBAP) tarafından Proje No: DÜBAP-ZGEF.23.021 kapsamında desteklenmiştir