Akademia Ignatianum w Krakowie: Czasopisma
Not a member yet
2764 research outputs found
Sort by
Introduction
Get PDFThis volume of the Ignatianum Philosophical Yearbook is dedicated to the issue of transhumanism. The texts in this issue focus predominantly on various bioethical issues discussed by transhumanists. Bioethical reflection around transhumanism is present primarily in the Englishlanguage literature, with the bulk of the debates taking place with the participation of prominent schoolars from the Anglo-American area. Increasingly, the issue is also visible in the German-speaking area. In Poland, on the other hand, it is only just entering the sphere of interest of bioethicists from various scientific and research backgrounds. Recent years have abounded in publications addressing various issues related to transhumanism
Etyka medyczna w perspektywie transhumanistycznej
Get PDFThe ethics of transhumanism, i.e. the ethics of human enhancement, is a deontological ethics with the imperative to do good as the basic moral norm. However, the specific practical actions through which a given good is to be realized are assessed in terms of the expected consequences. Thus, transhumanist ethics is essentially consequentialist ethics, and since the transhumanist attitude is expressed in the pursuit of human enhancement, so any “improvement” realized is considered to be an increase in the sum of the good as a result of increased human well-being. Thus, the ethics of human enhancement is a utilitarian ethics. Medical ethics is deontological in nature, but in a transhumanist perspective it becomes a utilitarian ethics – an “improvement” action is judged moral if it increases the sum of the good. This must significantly change the understanding of the basic principles of medical ethics. This change will be a part of a broader and more fundamental change, involving blurring the line between therapeutic and “improving” actions and giving the latter both individual and social dimensions.Etyka transhumanizmu, czyli etyka ulepszania człowieka, jest etyką deontologiczną z nakazem czynienia dobra jako podstawową normą moralną. Jednak konkretne praktyczne działania, poprzez które ma być realizowane dane dobro, są oceniane z uwagi na przewidywane konsekwencje. Etyka transhumanistyczna jest więc w istocie etyką konsekwencjalistyczną, a skoro postawa transhumanistyczna wyraża się w dążeniu do ulepszania człowieka, zatem każde zrealizowane „udoskonalenie” jest uznane za zwiększenie sumy dobra i w rezultacie zwiększenie dobrostanu człowieka. Tym samym etyka ulepszania człowieka jest etyką utylitarystyczną. Etyka medyczna ma charakter deontologiczny, ale w perspektywie transhumanistycznej staje się etyką utylitarystyczną – działanie „udoskonalające” oceniane jest jako moralne, jeżeli zwiększa sumę dobra. Musi to w istotny sposób zmieniać rozumienie podstawowych zasad etyki medycznej. Zmiana ta będzie fragmentem zmiany szerszej i bardziej podstawowej, polegającej na zatarciu granicy między działaniami terapeutycznymi a działaniam
O (ukrytych) atrybutach Boga
Get PDFJeff Speaks argues that perfect being theists should refrain from attributing attributes to God and adopt agnosticism about the nature of God. The reason why they would make such a restriction is because of the problem of hidden attributes. Even if a perfect being theist manages to attribute to God a set of attributes that manifests no inconsistencies, the most sensible choice on the nature of God, according to Speaks, would still be agnosticism. Speaks argues that while it is possible for a theist to propose a coherent set of God’s attributes, he cannot guarantee that no conflict will arise between this set and God’s hidden attributes (those that are cognitively inaccessible to humans). I formulate three objections to Speaks’ view: an objection from the impossibility of showing inconsistency, an objection from the partial hiddenness of the attributes, and an objection from the simplicity of God. The first objection consists in pointing out that it is impossible to establish the occurrence of an actual inconsistency between visible and hidden attributes. The theist of perfect being may insist that the mere possibility of inconsistency between attributes is not the same as its actual occurrence. If so, then no strong reason can be seen for the perfect being theist to be compelled to advocate agnosticism about the nature of God. The second objection is contained in the remark that Speaks’ position appeals to the notion of attributes implicit absolutely. However, it is possible to retain the notion of hidden attributes while at the same time weakening it somewhat by speaking of the partially hidden attributes. This weaker notion of latent attributes does not force the theist to adopt agnosticism, for if he ascribes partially hidden attributes to God, he nevertheless has some knowledge of God. The third objection emphasises that by changing the conception of transcendence, Speaks’ notion of hidden attributes can be abandoned. The theist thus has at least three ways to avoid being agnostic about the nature of God.Jeff Speaks twierdzi, że teiści bytu doskonałego powinno powstrzymać się od przypisywania Bogu atrybutów i przyjąć agnostycyzm w kwestii natury Boga. Powodem, dla którego mieliby dokonać takiego ograniczenia, jest problem ukrytych atrybutów. Nawet jeśli teista bytu doskonałego zdoła przypisać Bogu taki zestaw atrybutów, który nie będzie przejawiał żadnych niespójności, to i tak – zdaniem Speaksa – najrozsądniejszym wyborem w sprawie natury Boga będzie agnostycyzm. Speaks przekonuje, że choć możliwa jest sytuacja, w której teista proponuje spójny zestaw atrybutów Boga, to nie może zagwarantować, że między owym zestawem a ukrytymi atrybutami Boga (tymi, które są dla człowieka poznawczo niedostępne) nie dojdzie do konfliktu. Wobec poglądu Speaksa formułuję trzy zarzuty: zarzut z niemożliwości wykazania niespójności, zarzut z częściowej ukrytości atrybutów oraz zarzut z alternatywnego ujęcia transcendencji. Pierwszy zarzut polega na wskazaniu, że niemożliwe jest stwierdzenie zachodzenia faktycznej niespójności między atrybutami jawnymi a ukrytymi. Teista bytu doskonałego może podkreślać, że sama możliwość niespójności między atrybutami to nie to samo, co jej faktyczne zachodzenie. Jeśli tak, to nie widać mocnego powodu, aby teista bytu doskonałego był zmuszony do opowiedzenia się za agnostycyzmem w sprawie natury Boga. Drugi zarzut zawiera się w uwadze, że stanowisko Speaksa odwołuje się do pojęcia atrybutów ukrytych absolutnie. Można jednak zachować pojęcie atrybutów ukrytych, jednocześnie nieco je osłabiając przez mówienie o częściowej ukrytości atrybutów. Owo słabsze pojęcie atrybutów ukrytych nie wymusza na teiście przyjęcia agnostycyzmu, gdyż jeżeli przypisuje on Bogu atrybuty ukryte częściowo, to jednak posiada pewną wiedzę na temat Boga. Trzeci zarzut podkreśla, że zmieniając koncepcję transcendencji, można zrezygnować z pojęcia ukrytych atrybutów, jakie proponuje Speaks. Teista ma więc przynajmniej trzy sposoby uniknięcia agnostycyzmu w kwestii natury Boga
Nabywanie kompetencji społecznych przez przedszkolaków w sytuacjach zadaniowych
Get PDFChildhood is a period of human life when interactions with peers become an opportunity to acquire social skills. The aim of this article is to contribute to analyses concerning social competence of preschool children in two dimensions: cognitive, by expanding knowledge of the theoretical basis for the acquisition of social competence; and teleological, by presenting educational situations that support the acquisition of social competence in childhood. In the first part, the concept of social competence was characterised, pointing out the definitional difficulties arising from different theoretical approaches in social sciences. Then, the profile of the Swiss researcher Anne-Nelly Perret-Clermont, who originated from the Geneva School, was presented, as well as the assumptions of the social-cognitive concept, which is an example of the post-Piagetian trend in social research. The second part presents examples of the practical application of the phenomenon of social-cognitive conflict in the interactions of six-year-old kindergarten children. The aim of the study was to draw attention to the possibilities of supporting their social competences. Three types of art-construction exercises that encourage children to share a tool, an idea and space are described. Attention was paid to the emergence of argumentative skills during interaction and the dilemmas of organising work in children’s teams.Dzieciństwo jest okresem życia człowieka, w którym interakcje z rówieśnikami stają się okazją do nabywania umiejętności społecznych. W artykule dokonano analizy zagadnienia kompetencji społecznych dzieci w wieku przedszkolnym w dwóch wymiarach: poznawczym, poprzez poszerzenie wiedzy o teoretycznych podstawach nabywania kompetencji społecznych oraz teleologicznym, poprzez prezentację sytuacji edukacyjnych wspierających nabywanie kompetencji społecznych w dzieciństwie. W pierwszej części scharakteryzowano pojęcie kompetencji społecznych wskazując na trudności definicyjne wynikające z różnych podejść teoretycznych w naukach społecznych. Następnie zaprezentowano sylwetkę szwajcarskiej badaczki Anne-Nelly Perret-Clermont wywodzącej się ze Szkoły Genewskiej i omówiono założenia koncepcji społeczno-poznawczej, która jest przykładem nurtu post-piagetowskiego w badaniach społecznych. W drugiej części przedstawiono komunikat z analizy trzech sytuacji zadaniowych stanowiących przykład praktycznego zjawiska konfliktu społeczno-poznawczego zastosowania w interakcjach dzieci sześcioletnich w przedszkolu. Opisano trzy rodzaje ćwiczeń plastyczno-konstrukcyjnych zachęcających dzieci do dzielenia się narzędziem, pomysłem i przestrzenią. Zwrócono uwagę na wyłanianie się umiejętności argumentacyjnych w trakcie interakcji oraz dylematy związane z organizowaniem pracy w zespołach dziecięcych
Od Korczaka do Kulmowej. O ekopoezji Joanny Kulmowej i „ekopoetyckich” zabawach siedmiolatków
Get PDFThis article is the second part of the author’s reflections on the role of high-art poetry in a child’s life. The protagonists of the first article were five-year-old children, active recipients of Wisława Szymborska’s poems (Chęcińska, 2020). In the second part, with Joanna Kulmowa’s “poetic mindfulness,” which the poet has made a carrier of ecological content. The poetic play of seven-year-old children was combined. Kulmova’s “ecopoetry,” like the “ecopoetics” of the contemporary poet Julia Fiedorczuk (Fiedorczuk i Beltrán, 2020), is associated with the “practice of attentive listening,” experiencing and experiencing the world. Conducted in the dimension of ostensive-inferential communication, it opposes anthropocentrism, is combined with the development of ecological imagination, aesthetic curiosity and self-reflection. This article is addressed mainly to early childhood education teachers, who are to be encouraged to compose poems by outstanding poets. According to the author of the article, highly artistic poetry, due to its great communication potential, can become an important element of a child’s life as sustainable poetry. Due to the theoretical and practical distinctiveness of early childhood education pedagogy, the anthropocentric cultural changes progressing in the world, as well as a kind of “poetic apossiopsis” occurring on the publishing market, which is totally dominated by prose works for children, it seems to be important and necessary today.Niniejszy artykuł stanowi drugą część rozważań autorki na temat roli wysokoartystycznej poezji w życiu dziecka. Bohaterami pierwszego artykułu były pięcioletnie dzieci, aktywni odbiorcy wierszy Wisławy Szymborskiej (Chęcińska, 2020).W drugiej części z „uważnością poetycką” Joanny Kulmowej, którą poetka uczyniła nośnikiem ekologicznych treści połączona została poetycka zabawa dzieci siedmioletnich. „Ekopoezja” Kulmowej, tak jak „ekopoetyka” współczesnej poetki, Julii Fiedorczuk (Fiedorczuk i Beltrán, 2020), wiąże się z „praktyką uważnego słuchania”, doświadczania i przeżywania świata. Prowadzona w wymiarze komunikacji ostensywno-inferencyjnej przeciwstawia się antropocentryzmowi, łączy się z rozwijaniem ekologicznej wyobraźni, estetycznym zaciekawieniem i autorefleksją. Niniejszy artykuł adresowany jest w głównej mierze do nauczycieli wczesnej edukacji, których ma zachęcić do opracowywania wierszy wybitnych poetów. Zdaniem autorki artykułu wysokoartystyczna poezja ze względu na jej ogromny potencjał komunikacyjny może stać się ważnym elementem życia dziecka jako sustainable poetry. Ze względu na odrębność teoretyczno-praktyczną pedagogiki wczesnej edukacji, postępujące na świecie antropocentryczne zmiany kulturowe, a także swoistą „poetycką aposjopezę” występująca na rynku wydawniczym, zdominowanym totalnie przez prozatorską twórczość dla dzieci, wydaje się to dzisiaj ważne i konieczne
Kultura bezpieczeństwa w środowiskach firmowych w świetle nowoczesnych metod edukacji pracowniczej
Get PDFModern enterprises are entities particularly vulnerable to cyber threats linked to social engineering methods widely used by cyber criminals. Today, corporate environments often have to face almost daily attempts at data theft based on many derivatives of modern varieties of phishing, and one of the main ways to combat such threats remains employee education, which can take various forms. A human being is generally identified as the weakest element in the “security chain” of a given correctly configured IT system. This state of affairs is taken into account both by companies preparing educational programs and training for their employees on their own, and those that outsource such activities to external companies. Effective creation of the so-called “security culture” within the scope of a given corporation is an extremely challenging and highly nontrivial task, and this topic is relatively rarely discussed in specialized literature. Continuous revision of the means and methods of conducting programmatic training and simulations, and management of activities contributing to the co-creation of a healthy corporate environment with a satisfactory degree of resistance to external threats, should therefore be one of the main priorities of the units administering local incident prevention instruments within the scope of a given company.Nowoczesne przedsiębiorstwa są bytami w szczególny sposób narażonymi na cyberzagrożenia powiązane z metodami inżynierii społecznej, szeroko wykorzystywanymi przez cyberkryminalistów. Dziś środowiska firmowe muszą niemalże na co dzień mierzyć się z próbami kradzieży danych opartymi na wielu pochodnych współczesnych odmian phishingu, a jednym z głównych sposobów walki z tego rodzaju zagrożeniami pozostaje w dalszym ciągu edukacja pracownicza, która przyjmować może różne formy. Człowiek z reguły określany jest jako najsłabszy element „łańcucha bezpieczeństwa” danego poprawnie skonfigurowanego systemu informatycznego. Ten stan rzeczy biorą pod uwagę zarówno spółki samodzielnie przygotowujące programy edukacyjne i szkolenia dla swoich pracowników, jak i te, które przeprowadzanie tego rodzaju działań zlecają firmom zewnętrznym. Skuteczne kreowanie tzw. kultury bezpieczeństwa danej korporacji jest zadaniem niezwykle odpowiedzialnym, a przy tym wysoce nietrywialnym, a temat ten stosunkowo rzadko poruszany jest w literaturze przedmiotu. Ciągła rewizja środków i metod prowadzenia programowych szkoleń i symulacji oraz zarządzanie działaniami przyczyniającymi się do współtworzenia zdrowego środowiska firmowego w zadowalającym stopniu odpornego na zagrożenia zewnętrzne powinny zatem stanowić jeden z głównych priorytetów jednostek administrujących lokalnymi instrumentami prewencji incydentów, które mają miejsce w danej spółce
Korzenie a dziedzictwo kulturowe polskich emigrantów do Teksasu drugiej fali
Get PDFThe article explores the second wave of Polish immigration to Southeast Texas during the 19th century, focusing on the cultural heritage of the Polish diaspora, particularly from Greater Poland and Galicia. It examines the foundational figures of the Polish ethnic community in Texas, including Meyer Levy, Father Feliks Orzechowski, and Josef Bartula. Utilizing content analysis of 4,358 pages across 124 volumes from the Polish Genealogical Society Texas (PGST), published between 1984 and 2021, the study reveals the significant contributions of these individuals – Jewish merchants, Catholic clergymen, and community leaders – to the history of Polish settlement in Texas. The article also underscores the impact of Polish immigrants on the state’s agricultural development and their role in enriching the ethnically diverse fabric of Texas. Additionally, it highlights the crucial roles played by women and children in the early success of these immigrant communities.Artykuł podejmuje tematykę drugiej fali osadnictwa polskiego w Teksasie w XIX w. Pogłębia wiedzę na temat dziedzictwa kulturowego ówczesnej Polonii, zwłaszcza emigracji z ziem polskich Wielkopolski i Galicji. Kładzie także podwaliny pod polską wspólnotę etniczną z jej ojcami założycielami: Meyerem Levym, księdzem Feliksem Orzechowskim i Josefem Bartulą. Przebadano 4358 stron, zebranych w 124 tomach Polskiego Towarzystwa Genealogicznego w Teksasie (PGST), które ukazywały się w latach 1984–2021. Materiał przebadano metodą analizy treści (content analysis). Ustalono, że żydowski kupiec, duchowni katoliccy i sołtys pozostawili trwały ślad w historii polskiego osadnictwa w Teksasie. Podkreśla się także wpływ polskich imigrantów na przemysł rolniczy państwa w drugiej połowie XIX w. i ich wkład w zróżnicowaną etnicznie tkankę Stanu Samotnej Gwiazdy. Rola kobiet i dzieci we wspólnym wysiłku na rzecz sukcesu kolonii jest również widoczna na samym początku istnienia tego społeczeństwa w Teksasie
Żydowska wierność Imieniu Boga jako wyzwanie dla chrześcijan
Get PDFThis article examines the implications of Jewish theology regarding God’s Name, as articulated in André Chouraqui’s commentary on the Decalogue, for the practice of Christian faith. The study reveals a paradoxical connection between the profound reverence for God’s transcendence, epitomized by the Tetragrammaton, and the deep affirmation of the Absolute’s immanence within humanity. In Jewish theology, monotheism is understood as a profound humanism, with an ethic of responsible freedom – marked by empathy and solidarity (i.e., love of one’s neighbor) – offering a lens through which to understand God. This Jewish fidelity to the ineffable Name paradoxically supports and reinforces Christian fidelity to the revelation of the Father’s Name through Christ. It challenges Christians to reflect on their understanding of the mystery of Christ, who embodies the divine Name.Artykuł stanowi refleksję nad implikacjami żydowskiej teologii Bożego Imienia, wyłożonej zwięźle w komentarzu do Dekalogu autorstwa André Churaquiego, dla przeżywania wiary chrześcijańskiej. Podjęte studium ukazuje paradoksalny związek między wyrażonym przez słynny Tetragram pietyzmem w odniesieniu do Boskiej transcendencji a głęboką afirmacją immanencji Absolutu w człowieczeństwie. W świetle żydowskiej teologii monoteizm realizuje się jako głęboki humanizm, a etyka odpowiedzialnej wolności, nakierowanej na empatię i solidarność (czyli miłość bliźniego), stanowi optykę dla poznania Boga. Wszystko to sprawia, że żydowska wierność dla tajemnicy Niewypowiadalnego Imienia w sposób paradoksalny daje wsparcie i stoi na straży chrześcijańskiej wierności wobec objawienia Imienia Ojca w Chrystusie. Wierność ta stanowi również wyzwanie dla chrześcijan: pobudza do rachunku sumienia z uważności na bogactwo tajemnicy Chrystusa, ucieleśnionego Imienia Boga
Spotkania z Braćmi: Dialog katolicko żydowski. Wspomnienia
No full textThe following article is not a conventional scientific study but rather an existential reflection on dialogues that have occasionally converged on the pursuit of Truth. It is structured in several sections: the first addresses the anniversary of the publication of the Dabru Emet document; the second provides a brief overview of Jesuit Stanisław Musiał and the events at UIK related to the awards named in his honor; and the third revisits the author’s interactions with various individuals and communities. The article also explores the theological and ethical question of whether it is both possible and necessary for Christians to act on behalf of their Jewish counterparts, particularly in relation to the concept of levirate law.Poniższy artykuł nie ma charakteru ściśle naukowego opracowania. Jest egzystencjalną refleksją nad spotkaniami, które czasami przeradzały się w dialog i przybliżały do Prawdy. Składa się z kilku części. Pierwsza to nawiązanie do rocznicy ukazania się dokumentu Dabru emet. Druga część to krótkie wspomnienie jezuity Stanisława Musiała i spotkań na Uniwersytecie Ignatianum przy okazji wręczenia nagród jego imienia. Kolejna część to migawki spotkań autora artykułu z siostrami i braćmi. Pojawia się także pytanie, czy możliwa i potrzebna jest „posługa w imieniu braci”, wypełnienie prawa lewiratu, przez chrześcijan
Uwagi o dialogu chrześcijańsko-żydowskim w powojennej Polsce
Get PDFFrom a first-hand perspective, the author recounts key developments in Christian-Jewish dialogue in Poland from 1945 to the present. The discussion covers early initiatives in the People’s Republic of Poland, the emergence of substantial dialogue between 1986 and 1989, the proliferation of dialogue-focused institutions in the 1990s, and recent developments in the 21st century. The article highlights specific organizations and institutions dedicated to fostering this dialogue and examines the attitudes of Polish Jews towards Christians.Autor opisuje z pozycji świadka ważne dla dialogu chrześcijańsko-żydowskiego wydarzenia w Polsce po roku 1945 do teraz: pierwsze inicjatywy w Polskiej Rzeczpospolitej Ludowej; początki poważnego dialogu przypadające na lata 1986–1989; rozkwit instytucji i inicjatyw powiązanych z dialogiem w latach 90.; obecne stulecie. Zwraca uwagę na konkretne organizacje i instytucje, których celem jest wspomniany dialog, oraz przedstawia stanowisko Żydów polskich względem chrześcijan