ID Design Press
Not a member yet
    307 research outputs found

    Прогностички фактори кај детската акутна лимфобластна леукемија- преглед на литература

    Get PDF
    The treatment outcome of acute lymphoblastic leukemia (ALL)has remarkably improved over the recent decades, leading to a 5-year overall survival rate up to 90%. This impressive achievement is mainly due to the use of effective multi-agent chemotherapy regimens and the precise stratification of patients into risk groups based on well defined prognostic factors including the clinical features that are present at diagnosis, biologic and genetic features of leukemia cells, and early response to treatment. Patients classified as low risk are treated with less intensive therapy, whereas more aggressive regimens are reserved for those with high-risk features. Currently, minimal residual disease (MRD) is the most important and independent predictor of treatment outcome. This review will describe the clinical, biological, and response-based features and current evidence supporting their clinical application in childhood ALL.  Во последните неколку декади е остварен значаен напредок во терапискиот исход кај детската акутна лимфобластна леукемија (АЛЛ), што резултира со денешно 5-годишно вкупно преживување кое достигнува до 90%. Овој импресивен успех се должи на примената на ефикасни, комбинирани хемотераписки режими и прецизна стратификација на пациентите во ризични групи според добро дефинирани прогностички фактори кои ги вклучуваат клиничките карактеристики присутни при дијагнозата, биолошките и генетските карактеристики на леукемиските клетки и раниот одговор на терапија. Пациентите кои се класифицираат во прогностичка група со низок ризик се третираат со помалку интензивна терапија, додека за тие со високо-ризични карактеристики се применуваат поагресивни режими. Минималната резидуална болест (МРБ) во моментов претставува најважен и независен предиктор на терапискиот исход. Во овој ревијален труд се опишани клиничките, биолошките карактеристики и раниот одговор на терапија како и актуелните сознанија кои ја поддржуваат нивната клиничка примена кај детската АЛЛ

    Дијабетес мелитус и хипертензивни мозочни крварења

    Get PDF
    Diabetes mellitus is an increasingly common public health problem and affects the population health. In many studies, DM is very often in a close correlation with many cardiovascular diseases and brain hemorrhage in general. The aim of the paper was to determine whether the presence of diabetes mellitus has influence on the occurrence of cerebral hemorrhage. Material and methods: The study included 61 patients diagnosed with hypertensive intracerebral hematoma in the hemispheres of the brain. Results: The prevalence of diabetes in the group of survivors of intracerebral hemorrhage was 26.67%, while in the group of subjects in whom the disease ended lethally diabetes had an insignificantly higher prevalence of 43.75% (Chi-square: 1.61df = 1, p = 0.21). Analysis of the prevalence of diabetes regarding the mobility of the respondents showed that there were no respondents with diabetes in the group of patients who could function independently, while there were 7 (24.14%) respondents with diabetes in the group who required help or aid for accomplishing their daily activities, and 5 (50%) in the group of respondents who were completely dependent on someone else in performing the everyday functioning. Statistical analysis showed these differences as insufficient to be statistically confirmed as significant (Fisher exact test, p = 0.105). Conclusion: In patients who have had cerebral hemorrhage with lethal outcome diabetes mellitus is a very common phenomenon, as well as in patients who have survived but subsequently have decreased mobility. But these differences are not statistically significant. Measures for reduction of the incidence of diabetes mellitus are needed. These measures include early detection of the disease, treatment and prevention of disability.Дијабетес мелитус (ДМ) претставува јавноздравствен проблем кој е се повеќе присутен и влијае на здравствената состојба на населението. Во повеќе студии ДМ се доведува до корелација со кар­диоваскуларни заболувања, а и мозочните крварења воопшто. Цел на трудот е да се утврди дали присуството на дијабетес мелитус влијае на исходот на мозочно крварење. Материјал и методи: За целите на ова истражување беше формиран примерок од 61 пациент со дијагноза хипертензивен интрацеребрален хематом во хемисферите на мозокот. Резултати: Застапеноста на дијабетесот во групата испитаници кои го преживеале интрацеребралното крварење е 26,67%, додека во гру­пата испитаници кај кои болеста завршила летално дијабетесот има несигнификантно поголема застапеност од 43,75% (Chi-square:1,61df=1,p=0,21). Анализата за застапеноста на дијабетес во однос на мобилноста на испитаниците покажува дека нема испитаници со шеќерна болест во групата пациенти кои можат самостојно да функционираат, додека шеќерна болест имаат 7 (24,14%) испи­таници во групата со можност за дневни активности со помош на помагало, и 5 (50%) во групата испитаници кои во обавувањето на секојдневните функции се комплетно зависни од туѓа помош. Статистичката анализа на овие разлики покажа дека не се сигнификантни (Fisherexact p=0,105). Заклучок: Кај пациентите кои имаат мозочно крварење со летален исход почесто е присутен ДМ, како и кај пациенти кои преживале но после тоа имаат намалена мобилност. Но овие разлики не се статистички значајни. Потребни се мерки за намалување на инциденцата на дијабетес мелитус. Овие мерки вклучуваат рано откривање на болеста, лекување и спречување на попреченост

    Приоритизација на зоонозите во Република Северна Македонија – дали е потребен пристап на Едно Здравје

    Get PDF
    Zoonoses have a different impact on public health, determined by geographical and socio-economic factors, which requires their prioritization for prevention and control purposes to be performed at the national level. Prioritization of zoonoses is a mechanism used in policy-making, primarily in allocating available resources. Aim of the paper is to compare two different methods used for prioritization of zoonoses by Institute of public health (IPH) and Food and Veterinary Agency (FVA). Material and methods: IPH used a method prepared by the U.S. Centers for Disease Control and Prevention (CDC), - One Health Zoonotic Disease Prioritization (OHZDP) tool, adapted to national conditions (2019). FVA used a standardized semi-quantitative method based on the OIE Methodological Manual (List and Categorization of priority diseases in animals including and those transmitted to humans). A total of 21 zoonoses have been selected, based on their importance for the human and veterinary sector. These diseases are ranked according to the stated criteria of the two previously conducted prioritizations and their comparison is performed. Results: With the prioritization conducted by IPH and FVA the first 5 ranked zoonoses are: Hemorrhagic fevers with renal syndrome, Leishmaniasis, Tularemia, Brucellosis and Listeriosis. With the prioritization carried out by the FVA the first 5 ranked zoonoses are: Bovine brucellosis, Bovine tuberculosis, Salmonellosis, Avian influenza and West Nile fever. A Cumulative Annual Incidence is taken as a control parameter. Regarding this, the 5 first ranked zoonoses are Echinococcosis, Brucellosis, Lyme fever, Leishmaniasis and Tularemia. Conclusions: A comparative analysis of the separate lists of priorities for human and veterinary medicine shows that only a certain percentage overlap. Also, the presence of a number of zoonoses with endemic character, but also a more pronounced risk of new emergent diseases, determines the need to provide consensus on the methodology of prioritization of zoonoses, and its formalization and institutionalization, as a crucial step towards identification and prioritization of zoonoses that would be the subject of joint programs and interventions.Зоонозите имаат различен импакт на јавното здравство, детерминирано од географските и социо-економските фактори, што условува нивната приоритизација за цели на превентива и контрола да биде изведена на национално ниво. Целта на трудот е да се споредат два различни методи што се користат за приоритизирање на зоонозите од Институтот за јавно здравје (ИЈЗ) и Агенцијата за храна и ветеринарство (АХВ). Материјал и методи: ИЈЗ користеше метод подготвен од U.S. Centers for Disease Control and Prevention (CDC), - One Health Zoonotic Disease Prioritization (OHZDP) tool, прилагодена на националните услови (2019). АХВ користеше стандардизиран полу-квантитативен метод заснован на методолошкиот прирачник на OIE  (List and Categorization of priority diseases in animals including and those transmitted to humans). Селектирани се вкупно 21 зоонози, врз основа на нивната важност за хумaниот и ветеринарниот сектор. Овие зоонози се рангирани според наведените критериуми на двете претходно спроведени приоритизации и е извршена нивна споредба. Резултати Со приоритизација спроведена од ИЈЗ и АХВ (семи-квантитативна метода Rist CDC), први 5 рангирани зоонози се: Хеморагични трески со бубрежен синдром, Лајшманијаза, Туларемија, Бруцелоза и Листериоза. Со приоритизација спроведена од АХВ (модификација на квантитативниот методот на OIE), први 5 рангирани зоонози се: бруцелоза кај говеда, туберкулоза кај говеда, салмонелоза, авијарна инфлуенза и западнонилска треска. Како контролен параметар е земен кумулативна годишна инциденца (КГИ). Првите 5 рангирани зоонози согласно КГИ се: Ехинококоза, Бруцелоза, Лајмска треска, Лајшманијаза и Туларемија. Заклучоци: Споредбената анализа на одделните листи на приоритетни зоонози за хумана и ветеринарна медицина покажува дека само одредени зоонози се преклопуваат. Исто така, присуството на голем број зоонози со ендемичен карактер, но и поизразен ризик од појава на нови заболувања, ја одредува потребата да се обезбеди консензус за методологијата на приоритизација на зоонози, како и нејзина формализирање и институционализација, како клучен чекор кон идентификување и приоритизирање на зоонози кои би биле предмет на заеднички програми и интервенции

    Евалуација на педијатриски пациенти со јувенилен идиопатски артрит третирани со биолошка терапија Тоцилизумаб (Actemra)

    Get PDF
    Juvenile idiopathic arthritis (JIA) is the most common chronic disease in childhood. It manifests a heterogenic group of symptoms of arthritis, lasting at least 6 weeks and it appears before the age of 16. Patients who had no good therapeutic response to conventional therapy with Methotrexate were treated with biological therapy. The aim of this paper was to evaluate 9 patients who were receiving Tocilizumab at the Department of Rheumocardiology, University Clinic of Pediatric Diseases in Skopje. Materials and methods: Our study included 9 patients treated at our Department with biological therapy with Tocilizumab. Prior to initiation of the biological therapy, all patients underwent laboratory investigations, purified protein derivative (PPD) skin test for tuberculosis, X ray of the lungs and heart, and analysis of hepatitis markers. All patients were treated with amp. Actemra (tocilizumab) 8 mg/kg/tt i.v. Two of the patients had a severe form of the disease (one with severe systemic form and one with severe oligoarticular form of JIA). All presented patients had clinical remission of the disease. Conclusion: Therapy with tocilizumab in patients with juvenile idiopathic arthritis is a good therapeutic choice. The results obtained in our study have shown a significant therapeutic effect of tocilizumab even in severe forms of the disease.  Јувенилниот идиопатски артрит е најчеста форма на хронично заболување во детската возраст, кое се манифестира со  хетерогена група на симптоми на артрит коишто траат најмалку 6 недели, а се појавиле пред 16-годишна возраст. Пациентите кои не дадоа добар тераписки одговор на конвенционалната терапија со Метотрексат, беа префрлени на биолошка терапија. Целта на оваа студија беше да изврши евалуација на 9 пациенти кои примаа тоцилизумаб на Одделот за реумокардиологија на Универзитетската клиника за детски болести во Скопје. Материјали и методи: Во нашата студија  беа вклучени 9 пациенти третирани на нашиот Оддел со Тоцилизумаб во период од 2010-2020 година. Кај сите пациенти пред започнување на терапијата беа направени лабораториски иследувања, прочистен протеински деривативен кожен тест за туберкулоза (ППД), РДГ на градите, и маркери за хепатит. Сите пациенти беа третирани со амп. Актемра 8мг/кг/тт и.в. Два пациента имаа тешка клиничка презентација на јувенилен идиопатски артрит (првиот со тешка системска форма на болеста, а вториот со тешка олигоартикуларна форма). Кај сите третирани пациенти настана ремисија на клиничката слика по спроведување на терапијата. Заклучок: Биолошката терапија со тоцилизумаб кај пациентите со јувенилен идиопатски артрит е добар тераписки избор. Резултатите покажаа сигнификантен тераписки ефект дури и кај потешките облици на болеста

    Следење на редукција и одржување на перипростетично коскено ткиво кај безцементна примарна ендопротеза на колк со алендронатна терапија

    Get PDF
    Loss of periprosthetic bone tissue in primary hip endoprostheses is common in clinical practice. This loss can be progressive and in extreme conditions can jeopardize the longevity of the prosthesis. In order to monitor the function of Alendronate therapy for bone maintenance, the study included 50 patients with implanted total cement-free hip endoprosthesis (TPH). The first group of 25 patients received Alendronate, calcium and vitamin D3 orally postoperatively. The second group of 25 patients were examined postoperatively without therapy. Patients were followed by radiographic and dual-energy X-ray absorptiometry (DXA) at 6 and 12 months. The study showed that in patients with TPH there was a difference in the X-ray findings as well as occurrence of osteolysis in certain Gruen zones, which was confirmed by changes in the state of bone mineral density (BMD) and bone mineral content (BMC) in the interval between 6 and 12 months using the DXA method. Alendronate therapy after TPH implantation allows reduction of periprosthetic bone mass loss, maintenance of bone mineralization and implant hardening.Губењето на перипростетичното коскено ткиво кај примарните ендопротези на колкот е честа појава во клиничката пракса. Ваквиот губиток може да биде прогресивен и во екстремни услови да ја загрозува долготрајноста на протезата.   Заради наблудување на функцијата на алендронатната терапија за одржување на коскеното ткиво  во студијата беа вклучени 50 пациенти со вградена тотална безцементна ендопротеза на колк (ТПК). Првата група од 25 пациенти постоперативно  примаа  орално  алендронат, калциум и витамин Д3. Втората група од 25 пациентипостоперативно  беа иследувани  без примена на терапија. Пациентите беа следени со радиографски и двојно-енергетска рендгензрачна апсорптометрија  (DXA) на 6 и 12 месеци.  Студијата покажа  дека кај пациентите со ТПК  постои разлика во РТГ наодите како и  појава на остеолиза во одредени Gruenovi зони, штосе потврди со промени и во состојбата  на вредностите на коскената минерална густина(BMD) и коскената минерална  содржина (BMC) во интервалот помеѓу 6 и 12  месеци  со помош на DXA  методот. Алендронатната терапија по вградување на ТПК овозможува намалување на перипростетичната загуба на коскената маса, одржување на минерализацијата на коскеното ткиво и зацврстување на имплантот

    Промени на квалитетот на гласот кај деца со расцеп на непце/усна во однос на децата без аномалија

    Get PDF
    Children with cleft palate/lip are exposed to risk for verbal communication disorders that include resonance, articulation, voice disorders, and expressive language. The aim of this paper was to evaluate the changes in the voice quality of the children with cleft palate in relation to children without anomaly. The study included 52 participants, 26 with previously corrected cleft palate / lip, and 26 respondents without anomaly who are between 3 and 6 years old. Subjective assessment of voice quality was performed by using the GRBAS scale. Perceptual scales are important in assessing the voice quality, determining the degree and severity of voice disturbance, and deciding on further clinical procedures. Although the instrumental approach to voice examination is relevant because it provides objectivity, the subjective impression in assessing voice quality is crucial. Statistical processing was performed by groups, group structure (gender and age), a certain highest value, as well as percentage participations. The results showed that 50% of the participants were diagnosed with certain changes in the voice. Children aged 3-5 years have a 2.25 times higher incidence of voice changes than children aged 6-8 years. The largest number of participants belong to group 0 - There is no change in voice quality which represents as much as 50% of the total number of patients in the first group. While "3 - Pronounced changes in the voice" were not identified in the respondents aged 3-5 years. In 50% of the total number of participants there is no change in voice quality and these are located in girls aged 3-5 years.Децата со расцеп на непце /усна се изложени на ризик од нарушувања во вербалната комуникација кои вклучуваат резонанца, артикулација, нарушувања на гласот и експресивниот јазик. Целта на овој труд беше да се согледаат промените на квалитетот на гласот  кај децата со расцеп на непце во однос на децата без аномалија. Во истражувањето беа вклучени  52 испитаници од кои  26 сопретходно  корегиран  расцеп на непце/усна, а 26 испитаници без аномалија на возраст од 3 до 6 години. Субјективна проценка на квалитетот на гласот е извршена со примена на скалата Грбас. Перцептивните скали се значајни во проценка на квалитетот на гласот, одредување на степенот и тежината на пореметувањето на гласот, како и во одлучување за понатамошните клинички постапки. И покрај тоа што инструменталниот пристап во испитувањето на гласот е релевантен бидејќи обезбедува објективност, субјективниот впечаток  во проценка на квалитетот на гласот е клучен. Извршена е статистичка обработка по групи, структура на групите (пол и возраст), одредена e највисока вредност, како и процентуални учества. Резултатите покажаа дека  кај 50% од испитаниците се дијагностицирани одредени промени во гласот. Децата на возраст од 3-5 години имаат 2,25 пати поголема инциденца на промени на гласот во однос на деца на возраст од 6-8 години. Најголемиот број на испитаници спаѓаат  во групата 0 - Не постои промена во квалитетот на гласот кој што претставува дури 50% од вкупниот број на пациенти во  првата  група. Додека „3 - Изразени промени во гласот“,не се идентификувани  кај  испитаниците на возраст од 3-5 години. Кај 50% од вкупниот број на испитаниците не  постои промена во квалитетот на гласот и  овие  се лоцирани кај девојчиња на возраст од 3-5 години

    Најчести нарушувања на раката кај возрасни пациенти со синдром на карпален тунел

    No full text
    Carpal tunnel syndrome (CTS) is one of the most common peripheral neuropathies caused by chronic compression of the median nerve in the area of the carpal tunnel and its etiology is multifactorial. Trigger fingers and de Quervain’s disease are common disorders of the hand related to CTS in adults.Theaim of this study was to present the most common disorders of the hand such as stenosing tenosynovitis in adults with surgically treated CTS and to evaluate their demographic data.Material and methods: A total of 116 surgically treated patients with established diagnosis of CTS (clinically and by electrophysiological examination) were included in this prospective study, which was conducted at the University Clinic for Orthopedic Diseases in Skopje. Demographic data, findings of history of the disease and clinical examination were recorded and analyzed.Results: Participants with CTS included in the study were with a mean age of 55.41±10.7 years (age range 29-75). 75% of them were female. 63.8% of participants suffered from one or more comorbid chronic diseases. On admission to hospital, disorders such as trigger fingers and de Quervain’s disease were concomitantly diagnosed in 15.51% on ipsilateral hand with CTS. All disorders were surgically treated following open carpal tunnel release, as “one stage procedure”, under local anesthesia.Conclusion: Our findings have determined concomitant existence of CTS and stenosing tenosynovitis (trigger fingers and de Quervain’s disease) on ipsilateral hand, which suggests common etiological factors. Female gender and age range 40-60 years are major common factors related to these three disorders. Синдром на карпалниот тунел (СКТ) е состојба на периферна невропатија предизвикана од хронична компресија на n. medianus во предел на карпалниот тунел, и има мултифакториска етиологија. Често пати овој синдром кај возрасни лица е поврзан и со состојби на закочени прсти и де Куервенова болест. Целта на овој труд беше да гиприкажеповрзанитесостојби на стенозирачкитеносиновити  на ракатакај оперативно лекуванитевозраснипациенти со СКТ и нивнитедемографскикарактеристики. Материјал и методи: Оваапроспективнаклиничкастудија на 116 возрасниопериранипациенти со дијагноза СКТ (потврдена со клинички и електрофизиолошкииспитувања)  беше изведена на Клиниката за ортопедскиболести - Скопје. Релевантнидемографскиподатоци, наоди од историја на болеста и клиничкитеиспитувањабеарегистрирани и статистичкиобработениспоредутврденикритериуми за вклучување на испитаниците со СКТ.Резултати: Испитаницитебеа на возраст од 29 до 75 години, со просечна возраст од 55,41 ± 10,7 години и доминантност на пациентите од женски пол (75%). 63,8% од пациентите со СКТ имааедна или повеќепридружниболести. Кај 15,51% пациентибеаистовременодијагностициранисостојби на закоченипрсти и де Куервеноваболест на истата рака и тиебеа оперативно третирани во еден акт со отворенатадекомпресија на n. medianus. Заклучок: Истовременотопостоење на СКТ и стенозирачкитеносиновити (закоченипрсти и де Куервеноваболест) со различно време на појавувањеупатуваат на заедничкиетиолошкифактори. Најглавнизаедничкиризик-фактори за појава на овиесостојби е женскиот пол кајпациентите и возраст од 40-60 години

    Епидемиолошки аспекти на каротидната артериска болест

    Get PDF
    Carotid artery disease most commonly manifests as atherosclerotic carotid artery disease, which can lead to an ischemic stroke. Our aim was to present the epidemiological aspects of carotid disease and to demonstrate the association of risk factors with carotid disease. For that purpose, we prospectively followed 1031 patients at the University Clinic for Cardiology in Skopje, who were examined for carotid stenosis and its correlation with risk factors such as hypertension, smoking, hyperlipidemia, diabetes, obesity and peripheral arterial disease. Results: Carotid stenosis was correlated with arterial hypertension, hyperlipidemia, diabetes mellitus, smoking, and peripheral arterial disease. Conclusions: Our study found that conventional risk factors such as hypertension, diabetes, smoking, and dyslipidemia were independently associated with significant carotid artery disease and peripheral arterial disease.Болеста на каротидната артерија најчесто се манифестира како атеросклеротична болест на истоимената артерија, што може да доведе до исхемичен мозочен удар. Целта на оваа студија беше да ги претставиме епидемиолошките аспекти на каротидната болест и да ја демонстрираме поврзаноста на факторите на ризик со каротидната болест. Материјал и методи: Проспективно следевме 1031 пациент на Универзитетската клиника за кардиологија во Скопје, кај кои беа направени испитувања за  каротидна стеноза и нејзината корелација со ризик-факторите како што се: артериската хипертезија, пушењето, хиперлипидемијата, дијабетот, дебелината и периферната артериска болест. Резултати: Каротидната стеноза беше во корелација со артериската хипертензија, дебелината, хиперлипидемијата, дијабетот, пушењето и периферната артериска болест. Заклучок: Со оваа студија утврдивме дека конвенционалните фактори на ризик како што се хипертензија, дијабет, пушење и дислипидемија, периферната артериска болест се независно поврзани со значајна каротидна артериска болест

    Поврзаност на Poland-oв синдром и хипертиреоза кај женско дете во пубертет – Приказ на случај

    Get PDF
    Poland syndrome (PS) is a rare congenital malformation, most commonly characterized by absence of chest wall muscles on one side of the body. It may be accompanied with other deformities of the extremities. We present the case of a 10-year-old girl with Poland syndrome and hypertrichosis of the back of the trunk and extremities. The clinical examination did not reveal the etiology of the syndrome, such as familial predisposition or some event that led to interrupted blood flow during the early embionic growth. The pregnancy was concieved with in vitro fertilization (IVF); triplets were born and our patient is one of these three girls. The hypertrychosis appeared at 8 years of life, without evidence of previous familial occurance, medications or hormonal disbalance. Other malformations that were found were: a mild form of kyphoscoliosis and mitral valve prolapse. The child was evaluated using a multidisciplinary approach, with further follow-up planned with surgical correction of the chest wall and breast augmentation.Поландовиот синдром е ретка конгенитална малформација, која најчесто се карактеризира со отсуство на мускули на градниот кош на една страна на телото. Може да биде придружена и со други деформитети на екстремитетите. Нашиот приказ на случај е женско дете старо 10 години со Поландов синдром, здружен со појава на хипертрихоза на грбот и екстремитетите. Направените иследувања кај детето не ја открија етиологијата на синдромот, како генетска предиспозиција или настан за време на бременоста на мајката кој довел до намалена циркулација за време на раниот ембрионален раст на плодот. Кај мајката е спроведена in vitro фертилизација (IVF) и ова е едно од трите женски деца кои се родени. Хипертрихозата се појавила на 8-годишна возраст, без податок за претходна фамилијарна појава, медикаментозна терапија или хормонален дисбаланс. Додатни малформации кои се најдени беа: лесна форма на кифосколиоза и пролапс на митрална валвула. Детето е водено мултидисциплинарно со план за понатамошна хируршка корекција на градниот кош и неразвиената града

    Проценка на епидемиолошката состојба и оптовареноста со COVID-19 на глобално, регионално и национално ниво

    Get PDF
    The current pandemic of corona virus disease 2019 (COVID-19) is an infectious disease caused by a newly discovered severe acute respiratory syndrome Coronavirus 2 (SARS-CoV-2). Global COVID-19 burden is characterized by a high variability in death rate across countries. Several possible explanations have been proposed, but it is not clear whether this variability is due to a single predominant factor or instead to multiple causes. The aim of this paper was to present and analyze the epidemiological situation and burden of the COVID-19 pandemic in Kosovo compared to other countries in Europe and the world. Material and methods: Public health approach and desk review were applied to present and analyze the trends over time of selected epidemiological indicators for COVID-19 based on multiple sources of data as well as WHO epidata and literature review. The assessment of the epidemiological situation in EU/EEA member states was done using the surveillance data routinely collected by ECDC. Official medical records from the National Institute of Public Health, other relevant health institutions; State Statistical Office and Ministry of Health in Kosovo were used. Results: According to ECDC as of 11 February 2021, 106,472,660 cases of COVID-19 (in accordance with the applied case definitions and testing strategies in the affected countries) have been reported, including 2,323,103 deaths. COVID-19 cases have been reported from: Africa: 3,673,181 cases, Asia: 20,438,608 cases, Europe: 34,681,426 cases, America: 47,620,931 cases; Oceania: 57,809 cases, Others: 705 cases. Deaths have been reported from: Africa 95,128 deaths, Asia 343,886, America 1,107,066, Europe 775,883, Oceania 1,210 and Other 6 deaths. In Kosovo from 13 March 2020 until 15th February 2021 there have been 64,298 cases of COVID- 19 with 1534 deaths. Absolute values of the indicators remain high in all countries in Europe, including those with stable or decreasing trends in these indicators, suggesting that transmission is still wide spread. The epidemic trajectory over the next months will be determined by the balance of four factors, with many different outcomes possible: the continued scale-up of vaccination, declining seasonality, the spread of new variants and increased behaviors that favor COVID-19 transmission. Conclusion: Findings from this paper can help to develop evidence-based policy interventions in Kosovo for risk assessment of COVID-19 and protection of general population and especially vulnerable groups with higher risk from COVID 19.Тековната пандемија со корона вирус од 2019г.(COVID-19) е инфективно заболување предизвикано од новооткриениот корона вирус 2 кој предизвикува  тежок акутен респираторен синдром (Severe Acute Respiratory Syndrome Coronavirus 2 (SARS-CoV-2). Глобалниата оптовареност со COVID-19 се карактеризира со голема варијабилност во стапката на смртност во државите. Предложени се неколку можни објаснувања, но не е јасно дали оваа варијабилност се должи на единствен доминантен фактор или на повеќе причини. Целта на овој труд беше да се презентира и анализира епидемиолошката состојба и оптовареноста со  пандемијата COVID-19 во Косово и да се спореди со другите земји во Европа и светот. Материјал и методи: Јавноздравствен пристап и прегледот на документи се применети за да се презентира и анализира трендот на избраните епидемиолошки индикатори за COVID-19 врз основа на податоци од повеќе извори, како и епидата на СЗО и преглед на литература. Проценката на епидемиолошката состојба во земјите-членки на ЕУ/ЕЕА беше направена со користење на податоците за следење, рутински собрани од ECDC. Беа користени официјални медицински извештаи од Националниот институт за јавно здравје, други релевантни здравствени институции; Државниот завод за статистика и Министерството за здравство на Косово. Резултати: Според ECDC заклучно со 11 февруари 2021 година, во светот пријавени се 106.472.660 случаи на COVID-19 (во согласност со применетите дефиниции на случаи и стратегии за тестирање во погодените земји), вклучително и 2.323.103 смртни случаи. Пријавени се случаи со COVID-19 од: Африка: 3.673.181 случаи, Азија: 20.438.608 случаи, Европа: 34.681.426 случаи, Америка: 47.620.931 случаи; Океанија: 57 809 случаи, други: 705 случаи. Пријавени се смртни случаи од: Африка 95.128 смртни случаи, Азија 343.886, Америка 1.107.066, Европа 775.883, Океанија 1.210 и други 6 смртни случаи. Во Косово од 13 март 2020 година до 15 февруари 2021 година пријавени се 64.298 случаи на COVID-19 и 1.534 смртни случаи. Апсолутните вредности на индикаторите остануваат високи во сите земји во Европа, вклучително и оние со стабилни или трендови на опаѓање, што укажува дека трансмисијата е сè уште широко распространета. Текот на епидемијата во следните месеци ќе биде одреден од рамнотежата помеѓу четири фактори, со можни  различни исходи: континуирано зголемување на вакцинацијата, сезонско намалување, ширење на новите варијанти на вирусот и зголемено однесување што придонесува за преносот на COVID-19. Заклучок: Наодите од овој труд можат да помогнат да се развијат политики и интервенции засновани на докази во Косово, за проценка на ризик за COVID-19 и заштита на општата популација и особено на ранливите групи со поголем ризик од COVID 19

    0

    full texts

    0

    metadata records
    Updated in last 30 days.
    ID Design Press
    Access Repository Dashboard
    Do you manage Open Research Online? Become a CORE Member to access insider analytics, issue reports and manage access to outputs from your repository in the CORE Repository Dashboard! 👇