ID Design Press
Not a member yet
307 research outputs found
Sort by
Познавање и однесување во однос на ХЦВ инфекции помеѓу студенти на медицински факултет, Универзитет Св. Кирил и Методиј, Скопје
Get PDFThe aim of the study was to determine knowledge and attitudes for HCV infection among medical students. Material and methods: The research was an analytical cross-sectional study. The study was conducted at Medical faculty, and convenience sample of 360 students, interviewed students of the second semester to final year. Specially designed questionnairy was developed by the researcher It was consisted of three parts include questions related to socio-demographic status, to level of knowledge for HCV infection, and question related to attitude of students towards HCV-positive patients. Results: The response rate of the survey was 90%. Тhe present study, indicated that medical student overall knowledge is moderate (very good 7-8). Students had more information about hepatitis prevention than about other aspects of the disease such as mode of transmission and symptoms, there was a significant correlation among student’s attitude and the total level of knowledge toward patients with hepatitis C in a way that higher knowledge is associated with better attitude. Conclusion: Our study has shown that medical students have a sufficient knowledge about HCV to face future challenges; they need further education on the subject. Цел на студијата е да се утврдат знаењата и ставовите на студентите по медицина за ХЦВ инфекција. Материјал и методи: истражувањето е аналитичка студија на пресек спроведена на Медицинскиот факултет, на примерок од 360 студенти. Анкетирани се студенти од вториот семестар се до завршната година. Притоа користен е специјално дизајниран прашалник, кој е развиен од страна на истражувачот. Прашалникот е составен од три дела: прашање поврзани со социо-демографски податоци, знаење за ХЦВ инфекции и став на студентите кон ХЦВ-позитивни пациенти. Резултати: Стапката на одговор на анкетата беше 90%. Oваа студија, посочи дека целокупното знаење на студентите по медицина е умерено (многу добро-7-8). Студентите имаат повеќе информации за превенција на хепатит Ц отколку за другите аспекти на болеста, како начин на пренесување и симптоми. Регистрирана е статистички значајна разлика помеѓу знаењето за хепатитис Ц со нивото на образование на студентите. Заклучок: Нашата студија покажа дека студентите по медицина имаат доволно знаење за ХЦВ, но потребно е да се продолжи со едукација на оваа тема
Точност на лекарскитe извештаи за причина на смрт од кардиоваскуларни болести во болница од секундарна здравствена заштита
Get PDFMortality statistics for causes of death is a basic indicator of the state of health of the population in one country. Its validity is entirely based on the accuracy of Death Certificates that is primary source of data. The purpose of this research is to determine the accuracy of Death Certificates with the inscription (I10 - I50) according to the as the main cause of death in the City general hospital "8th of September" in Skopje. Material and Methods: The survey is a crossectional study implemented in the City general hospital "8th September" - Skopje in the period from January 2015 to December 2016. The study analyzed the Death Certificates that according to ICD10 were inscribed with the I10 - I50 a codes as the main cause of death. There were 121 patients aged 24 to 84 who died in the period 0-28 days of hospitalization, regardless of sex and other socio-demographic characteristics. The analysis of the accuracy of the Death Certificates was done in accordance with the standardized form of the MONICA project. Results: The average age of the deceased in the entire sample was 72.41 ± 9.14 [95% CI (70.71-74.11)] years. Fully filled Death Certificates were 67 (56.3%), incorrect 22 (18.5%) and partly accurate 30 (25.2%). There is no significant association (p> 0.05) between the sexes of the examinees and the accuracy of the inclusion of the primary cause of death. Significantly (p <0.05) more accurately inscribed secondary cause of death in males was found. Conclusion: With a certain limitation of the small number of cases, the research points to the inconsistency between the data taken from the hospital documentation and the cause of death written in the Death Certificates. There is a real need to take adequate measures to improve the quality of the Death Certificates.
Морталитетната статистика по причини за смрт е основен показател на здавствената состојба на населението во една земја. Нејзината валидност во целост е базирана на точноста на Лекарските извештаи за причина на смрт (ЛИПС) што претставуваат нејзин основен извор на податици. Цел на ова истражување е да се утврди точноста на лекарските извештаи со впишано КВЗ (I10 - I50) како основна причина за смрт во Градската општа болница „8ми Септември“ во Скопје. Материјал и методи: Истражувањето представува квантитативна аналитичка студија на пресек имплементирана во Градската општа болница „8ми Септември“ - Скопје во периодот од јануари 2015 до декември 2016 година. Во истражувањето беа анализирани ЛИПС-овите кои согласно МКБ10 беа со впишано КВЗ (I10 - I50) како основна причина за смрт. Опфатени беа 121 пациент на возраст од 24 до 84 години кои починале во периодот 0 - 28 дена од хоспитализацијата и тоа независно од полот и другите социо-демографски карактеристики. Анализата на точноста на ЛИПС-овите, беше направена согласно стандардизиран образец од MONICA проектот. Резултати: Просечната возраст на починатите во целиот примерок изнесуваше 72,41±9,14 [95% CI (70.71-74,11)] години. Tочно пополнети ЛИПС-ови биле 67 (56,3%), неточно 22 (18,5%) и делумно точно 30 (25,2%). Нема сигнификантна асоцијација (p>0,05) меѓу полот на испитаниците и точноста на впишување на примарната причина за смрт. Утврдена е сигнификантно (p<0,05) поточно е впишана секундарна причина за смртта кај лицата од машки пол. Заклучок: Со извесна лимитација поради малиот број на случаи истражувањето укажува на неусогласеност помеѓу податоците превземени од болничката документација и причината за смрт впишана во ЛИПС-овите. Постои реална потреба да се превземат адекватни мерки за подобрување на квалитетот на ЛИПС
Јавноздравствени аспекти на фонолошко артикулативните нарушувања кај деца во предучилишна возраст – преглед на литература
Get PDFSpeech communication is complex and is based on the integrity of the central nervous system (CNS) function, as well as the speech mechanisms that are conditioned and controlled by an auditory perception, verbal memory, intellectual activity, but also by the peripheral speech apparatus. If there is a deviation from this integrated complex system in its perfect functioning, speech disorders occur. The aim of the paper was to make a literature review that provides scientific evidence of the most frequent phonological articulation disorders in pre-school children and their public health impact. Materials and Methods: Search in the available databases, such as Pubmed, Google scholar, as well as a review of the references in the papers, doctoral dissertations and master thesis. The following search terms were used: speech, language, disorders, dysphasia, dyslalia, aphasia, public health. Results: A total of 90 abstracts were found, all of them were read and 15 were selected as appropriate for the purpose of our research, as well as in extenso papers that were found and analyzed for this review. Conclusions: According to the available scientific evidence, the development of speech and language is a useful indicator of the overall development of the child, and the cognitive ability is related to the success of the school, and therefore the academic development. This rationale supports pre-school speech and language screening as a part of the basic language routine care for children. Public health impact will be reduced through timely diagnosis, prompt detection, prevention and removal of all factors leading to permanent speech disorders.Говорната комуникација е сложена и се темели на целовитоста на функцијата на централниот нервен систем (ЦНС), а исто така и на говорните механизми, што се условени и контролирани со аудитивна перцепција, вербално помнење, интелектуална активност, но истовремено и од периферниот говорен апарат. Доколку има отстапување од овој интегриран сложен систем во неговото совршено функционирање настануваат говорни нарушувања. Целта на трудот беше да се направи преглед на литературата која дава научни докази за појавата на најчестите фонолошко артикулативни нарушувања кај децата во претшколска возраст и нивното јавноздравствено влијание. Материјал и методи: Пребарување во достапните бази на податоци, како што се Pubmed, Google scholar, како и преглед во референците на најдените трудови, докторски дисертации и магистерски трудови. Притоа беа користени следните зборови за пребарување: говор, јазик, нарушувања, дисфазија, дислалија, афазија, јавно здравје. Резултати. беа понајдени 90 апстракти, сите беа прочитани и од нив 15 беа одбрани како соодветни за целта на нашето истражување, а беа пронајдени и цели трудови и обработени за овој преглед. Заклучок. Според достапните научни докази развојот на говорот и јазикот е корисен показател за целокупниот развој на детето, а когнитивната способност е поврзана со успехот во училиштето, како и со академскиот развој. Ова образложение го поддржува претшколскиот скрининг за говор и јазик, како дел од основната јазична рутинска грижа за децата. Јавноздравствениот импакт ќе се намали преку навремената дијагноза, благовременото откривање, спречувањето и отстранувањето на сите фактори кои доведуваат до отстапки во правилниот развој на говоро
Kорелација помеѓу средниот артериски притисок (МАР) и мозочната сатурација (rSO2) кај пациенти подложени на хипотензивна општа анестезија при септо- и ринопластика
Get PDFHypotensive anesthesia is such anesthetic technique where during general anesthesia the patient's mean arterial pressure is decreased by more than 20% of its preoperative value. Motivation: To prevent the occurrence of brain hypoxia during hypotensive anesthesia in patients undergoing septo- and rhinoplastic surgery. Aims: To determine the average values of brain saturation in awaken patients; to find the correlation between the mean arterial pressure and brain saturation during moderate hypotension, and to analyze the adverse reactions postoperatively. Materials and methods: Twenty (ASA 1) patients, anaesthetised in moderate hypotensive general anesthesia with Remifentanyl and Sevoflurane were enrolled in the study. They were observed at five times interval (T1-5): MAP, HR and rSO2, and a correlation between the parameters was determined. Results: A moderate hypotension was achieved in T4 (MAP = 69.05 ± 7.09). The average baseline values of brain saturation from 73.30 ± 5.44% to the left, 75.30 ± 5.18% to the right brain hemisphere were obtained. The curve of brain saturation had an upward trend, a peak that coincided with an introduction to anesthesia, in a further course with a downward trend. We found a mild to moderate positive correlation between MAP and rSO2 during hypotensive anesthesia, but throughout the entire period there was a higher rSO2 than the basal initial value. Conclusion: Moderate hypotension and stable mean arterial pressure (MAP) contribute to stable brain saturation (rSO2).Хипотензивната анеÑтезија е таква анеÑтезиолошка техника при која Ñредниот артериÑки при- тиÑок на пациентот Ñе намалува за повеќе од 20% од неговата предоперативна вредноÑÑ‚. Мотив: да Ñе Ñпречи појава на хипоокÑија на мозокот при употреба на хипотензивна анеÑтезиолошка техника кај пациенти подложни на Ñепто/риноплаÑтика. Цели на трудот: да Ñе утвр
Хипотензивната анестезија е таква анестезиолошка техника при која средниот артериски притисок на пациентот се намалува за повеќе од 20% од неговата предоперативна вредност. Мотив: да се спречи појава на хипооксија на мозокот при употреба на хипотензивна анестезиолошка техника кај пациенти подложни на септо/ринопластика. Цели на трудот: да се утврди просечната вредност на мозочната сатурација кај будни пациенти, да се одреди корелацијата на средниот артериски притисок и мозочната сатурација при умерена хипотензија, и да се анализираат постоперативните несакани ефекти. Материјали и методи: во студијата беа вклучени 20 пациенти, АСА 1, водени со умерена хипотензивна анестезија предизвикана со ремифентанил и севофлуран. Во пет временски интервали (Т1-Т5) се следеа параметрите: MAP, HR, rSO2 и се одреди нивната корелација. Резултати: умерена хипотензија се постигна во Т4 (МАР=69,05±7,09). За просечна базална вредност на мозочната сатурација се утврдија: 73,30 ± 5,44% за левата и 75,30±5,18% за десната мозочна хемисфера. Кривата на мозочната сатурација покажуваше нагорен тренд и пик кој се совпаѓаше со воведот во анестезија, а во понатамошниот тек тенденција кон опаѓање. Се најде слаба до умерена позитивна корелација помеѓу MAP и rSO2 во текот на хипотензивната анестезија, а во целиот тек на мерењето rSO2 беше повисоко од базалната вредност. Заклучок: умерената хипотензија и стабилниот среден артериски притисок придонесуваат за стабилна мозочна сатурација
Квалитет на живот кај пациентите кои се на медикаментозен третман за бенигна простатична хиперплазија
Get PDFThe purpose of this study was to determine the impact of symptoms and the effects of drug treatment on the quality of life in patients with benign prostatic hyperplasia. We evaluated two groups of patients with the International Prostate Scoring System questionnaire, the Beck depression inventory and an issue/question on quality of life. The first (control) group consisted of patients with benign prostatic hyperplasia who were on alpha-blocker therapy, while the second group of patients (examined) were on combination therapy with alpha blocker and 5-alpha reductase inhibitor. In analyzing the results, we came to the conclusion that patients in the control group had a better quality of life and psychosocial status due to the weaker symptoms of the disease. Patients in the second group had a poorer quality of life due to development of side effects of 5-alpha reductase inhibitors therapy: erectile dysfunction and depression. Modalities in the therapeutic approach enable improvement of the symptoms in the second group and improvement of the quality of life in patients with dual therapy for BPH.Целта на ова истражување беше да се одреди влијанието на симптомите и ефектите од медикаментозниот третман врз квалитетот на живот на пациентите со бенигна простатична хиперплазија (БПХ). За таа цел направивме евалуација на две групи пациенти преку интернационален прашалник за скорирање на симптомите на долен уринарен тракт, Беков прашалник за депресија и прашање за квалитетот на животот. Првата (контролна) група ја сочинуваа пациенти со БПХ кои беа на терапија со алфаблокатор, додека вторатагрупа (испитувана) пациенти беа на комбинирана терапија со алфаблокатор и 5-алфа-редуктаза инхибитор. При анализа на резултатите дојдовме до заклучок дека пациентите во контролната група имаа подобар квалитет на живот како и психосоцијален статус кои се должат на послабо изразените симптоми на болеста. Пациентите во втората група имаа полош квалитет на живот заради појавата на несакани ефекти од терапијата со 5АРИ: еректилна дисфункција и депресија, како и заради потешко изразените симптоми. Модалитетите во терапевтскиот пристап овозможуваат подобрување на симптомите во втората група и подобрување на квалитетот на живот на пациентите со двојна терапија за БПХ. 
Евалуација на влијанието на алкохолизмот како социомедицински фактор врз појавата на мозочните крвавења
Get PDFPurpose of the paper: To determine the effect of alcohol consumption on the emergence and treatment of hypertensive brain hemorrhages and the harmful effects on morbidity and mortality of patients. Material and methods: A retrospective study of 61 patients was performed at the University Clinic of Neurosurgery from 2011 to 2016 with various manifestations of brain bleeding. Patients were divided into 2 groups: with and without emphasized risk factors. In the group with emphasized risk factors 15 examinees consumed alcohol. The following variables were examined: sex, age, bleeding volume, compression, the outcome of treatment and functional mobility. Results: The results indicate that alcoholism significantly affects the onset of brain bleeding, especially in patients who consume more than 200 ml of alcohol per day. The most likely cause is liver damage and hemostasis disorder. Conclusion: Alcoholism as a socio-medical factor has a significant role in the occurrence of brain hemorrhages.Цел на трудот: Да се утврди влијанието на консумирањето алкохол во појавата и лекувањето на хипертензивните мозочни крвавења и штетните последици врз морбидитетот и морталитетот на пациентите. Материјал и методи: Беше изведена ретроспективна студија кај 61 пациент на ЈЗУ Универзитетска клиника за неврохирургија од 2011 до 2016 год. со различни манифестации на мозочни крвавења. Пациентите беа поделени во 2 групи: со и без нагласени ризик-фактори.Во групата со нагласени ризик-фактори се утврди дека 15 испитаници консумирале алкохол.Беа испитувани следниве варијабли: пол, возраст, волумен на крвавењето, компресија, исход на лекувањето и функционална мобилност. Резултати: Резултатите укажуваат дека алкохолизмот значително влијае на појавата на мозочните крвавења, особено кај болните што консумираат повеќе од 200 ml алкохол дневно. Најверојатна причина е оштетувањето на црниот дроб и нарушувањето на хемостазата. Заклучок: Алкохолизмот како социомедицински фактор има сигнификантна улога во појавата на мозочните крвавењ
Eфектите од апликација на радијална екстракорпорална терапија со ударни бранови на спастична шака по мозочен удар
Get PDFHand spasticity after stroke increases the difficulties of daily living activities and limits the effectiveness of rehabilitation. Radial extracorporeal shock wave therapy (RESWT) has been suggested as an alternative treatment in spasticity reduction.The aim of the study was to evaluate the effectiveness of RESWT on hand spasticity in stroke patients. Material and methods: Controlled clinical trial in which 30patients with post-stroke hand spasticity were assigned in two groups. The examined group received RESWT (6 treatments in a period of two to three days) along with a standard rehabilitation programme. The control group received only standard rehabilitation programme. Clinical evaluations for both groups were performed using the Modified Ashworth Scale (MAS) and the subscore for motor recovery of the Fugl–Meyer assessment for the upper extremity at baseline, immediately after the second, at 6th and 14th week from the start of the rehabilitation.Results: The mean MAS score was significantly decreased inthe examined group after the RESWT.The examined group showed a significant improvement according to Fugl-Meyer test score after treatment. These results lasted 12 weeks after the treatment. Conclusion: RESWT has reduced the hand spasticity and led to a better motor outcome of spastic hand after а stroke.Спастицитетот на шаката по мозочен удар ги зголемува тешкотиите на болните во секојдневното самозгрижување и ја ограничува ефикасноста на рехабилитацијата. Радијалната екстракорпорална терапија со ударни бранови (РЕКТУБ) е предложена како алтернативен третман за редукција на спастицитетот. Целта на истражувањето беше да се евалуираат ефектите од апликација на РЕКТУБ на спастична шака по мозочен удар. Материјал и методи: Контролирана клиничка студија во која беа вклучени 30 пациенти со спастична шака по мозочен удар, поделени во две групи. Испитуваната група беше третирана со РЕКТУБ (6 третмани секој втор или трет ден) и стандардна рехабилитациона програма. Контролната група беше третирана само со стандарднарехабилитациона програма. За клиничка евалуација беа користени Модифицираната Ашфорт Сакала (МАС) и супскорот за моторно закрепнување од Фугл-Мајер тестот за процена на сензомоторната функција на горен екстремитет и тоа пред третманот, по завршување на 2-та, 6-та и 14-та недела од почетокот на рехабилитацијата. Резултати: Средната вредност на оцената на МАС беше значително намалена кај испитуваната група веднаш по РЕКТУБ. Кај испитуваната група се забележа значително подобрување на скорот за моторно закрепнување на Фугл-Мајертестот. Овие резултати се задржаа 12 недели по третманот. Заклучок: РЕКТУБ го намали спастицитетот на шаката по мозочен удар и доведе до нејзино подобро моторно закрепнување
Поврзаност на полиморфизмите rs20325282 во генот ABCB1 и RS1695(A313G) во генот GSTP1 со токсичните ефекти при хемотерапија на карцином на дојка со циклофосфамид и доксорубицин
Get PDFBreast cancer is a major morbidity and mortality factor and is among the most frequent female neoplasms globally. Combined cyclophosphamide and doxorubicin adjuvant chemotherapy is frequently associated with a series of toxic effects of different grades and clinical significance. Constitutive polymorphisms in the genes involved in detoxification and metabolism of chemotherapeutics play a key role in toxic effects predisposition. The main goal of this study was to determine the genetic association of polymorphisms rs20325282 in ABCB1 gene and rs1695 (A313G) in GSTP1 gene with occurrence of toxic effects during chemotherapy with cyclophosphamide and doxorubicin in patients with breast carcinoma. Material and methods: The polymorphisms were genotyped in DNA samples derived from 110 cases of breast cancer treated adjuvantly with cyclophosphamide and doxorubicin, after providing a signed consent from each patient. Statistical analyses were performed comparing the clinical data regarding the toxic effects and adverse reactions with the freqencies of the genotypes and alleles of both polymorphisms. Results: the analyses indicated that polymorphisms rs20325282 in ABCB1 gene and rs1695 in GSTP1 have a predictive value in determing the probability and/of risk of occurence of neutropenia, leukopenia and any toxic effect except nausea and vomiting. The polymorphism rs1695 in GSTP1 has a predictive value in estimation of the risk for chemotherapy-induced anemia. Conclusions: these findings could be used prospectively for adjustment and personalisation of the chemotherapy according to the individual genotypes combination in each patient.Карциномот на дојката е меѓу водечките причини за морбидитет и морталитет и е меѓу најчестите малигни неоплазми кај женскиот пол во светски рамки. Адјувантната хемотерапија со комбинација на циклофосфамид и доксорубицин често е проследена со низа токсични ефекти со различен степен на изразеност и клиничка значајност за што клучна улога имаат конститутивните полиморфизми во гените вклучени во детоксификацијата и метаболизмот на хемотерапевтиците. Основната цел на студијата беше да се определи генетската поврзаност на полиморфизмите rs20325282 во генот ABCB1 и rs1695 во генот GSTP1 со појавата на токсични ефекти во текот на хемотерапијата со циклофосфамид и доксорубицин кај пациентките со карцином на дојка. Материјал и методи: определувањето на двата полиморфизма се изврши врз DNA примероците изолирани од 110 случаи со карцином на дојка кои биле третирани адјувантно со циклофосфамид и доксорубицин, по претходно добиена согласност од пациентките. Статистичките анализи беа извршени споредувајќи ги клиничките податоци за токсичните ефекти со фреквенциите на генотиповите и алелите од испитуваните генски полиморфизми. Резултати: анализите покажаа дека полиморфизмите rs1695 во генот GSTP1 и rs20325282 во генот ABCB1 имаат предиктивна вредност во проценката на веројатноста, односно ризикот од појава на неутропенија, леукопенија и на кој било токсичен ефект, со исклучок на гадење и повраќање. Покрај тоа, полиморфизмот rs1695 во генот GSTP1 има предиктивна вредност при идентификација на ризикот од појава на анемија. Заклучок: во иднина овие сознанија можат да се користат за прилагодување и персонализирање на хемотерапијата според индивидуалната генотипска комбинација кај секој поединечен пациент
Социодемографски профил и мутации за тромбофилија кај жени со неуспешна in vitro фертилизација – почетни резултати од студија на случај и контрола
Get PDFThere are many factors for in vitro fertilization (IVF) failure, and hereditary thrombophilia has been mentioned as one of them in the last few years. Thrombophilia is a condition of predisposition to thromboembolism. The aim of the study was to evaluate the sociodemographic characteristics and to examine the representation of thrombophilic mutations in women with IVF failure. Material and methods: In a retrospective-prospective case-control study we evaluated 52 women, divided in two groups. Twenty-twowomen with at least three IVF failures were included in the examined group (EG). Thirty women, age matched, who gave birth to at least one healthy child without obstetric complications were included in the control group. Presence of gene mutations for factor II Prothrombin (G20210A), factor V Leiden (FVL) and methylentetrahydrofolate reductase (MTHFR C677T) was examined in both groups. Sociodemographic data, data from personal, family and obstetric anamnesis was collected with standard questionnaire. Results: Representation of nationality in both groups roughly corresponds to the national structure in Republic of Macedonia. In both groups the most prevalent age was from 30 to 34 years (40% in the CG and 50% in the EG). According to the degree of education, homogeneity between the two groups was registered. In most of the EG, MTHFR heterozygous was 63.6% vs. 56.7% in the CG, followed by the FV Leiden heterozygous with 13.6% vs. 3.3% in the CG, MTHFR homozygous with 9.1% vs. 6.7% in CG, factor II Prothrombin (G20210A) heterozygous with 4.5% vs. 6.7 in CG. 72.7% of women in the EG and 60% in the CG had one thrombophilic mutation, and 9.1% of women in EG and 6.7% in CG had two thrombophilic mutations. 18.2% of women in EG and 33.3% in CG did not have any mutations. Conclusion: The sociodemographic profile of women with IVF failure is a woman aged between 30 and 34 years with a university degree, with at least one thrombophilic mutation. Thrombophilic mutation has not been registered in only a small percentage of women with failed IVF.За неуспешната in vitro фертилизација (ИВФ) се заслужни повеќе фактори, меѓу кои последниве години се вбројува и наследната тромбофилија. Тромбофилија е состојба на предиспозиција за тромбоемболизам. Цел на трудот е да се евалуираат социодемографските карактеристики и да се испита застапеноста на мутациите за тромбофилија кај жените со неуспешна in vitro фертилизација. Материјал и методи: Во ретроспективно-проспективна студија на случај и контрола се евалуирани 52 жени, поделени во две групи. Во испитуваната група (ИГ) се вклучени 22 жени со најмалку три неуспешни ИВФ. Во контролната група (КГ) се вклучени 30 жени на иста возраст, што веќе родиле барем едно здраво дете, без акушерски компликации. Кај жените е испитано присуство на мутации на генот за фактор II протромбин (G20210A), фактор V Leiden (FVL) и метилентетрахидрофолатредуктаза (MTHFR C677T). Социодемографски податоци, податоци од лична, акушерска и семејна анамнеза беа прибрани со стандарден прашалник. Резултати: Застапеноста на националноста во испитуваните групи приближно одговара на националната структура во Република Македонија. И во двете групи најзастапена група е на возраст од 30 до 34 години (40% во КГ и 50% во ИГ). Според степенот на образование се регистрира хомогеност помеѓу двете групи. Во ИГ во најголем процент се регистрира MTHFR хетерозигот 63,6% vs. 56,7% во КГ, потоа FV Leiden хетерозигот со 13,6% vs. 3,3% во КГ, MTHFR хомозигот со 9,1% vs 6,7% во КГ и фактор II (G20210A) хетерозигот со 4,5% vs. 6,7 во КГ. 72,7% од жените во ИГ и 60% во КГ имаат присуство на една тромбофилна мутација, а 9,1% од жените во ИГ и 6,7% во КГ имаат присуство на две тромбофилни мутации. 18,2% од жените во ИГ и 33,3% во КГ немаат ниту една мутација. Заклучок: Социодемографскиот профил на жените со неуспешни ИВФ е жена на возраст помеѓу 30 и 34 години, со високо образование, кај која има присуство на најмалку една тромбофилна мутација. Само кај мал процент од жените со неуспешни ИВФ не е регистрирана ниту една тромбофилна мутација
Преваленција на метаболички синдром кај пациенти со шизофренија во Центарот за ментално здравје "Пролет", Психијатриска болница – Скопје
Get PDFSchizophrenia has been associated with an increased risk of cardio-metabolic morbidity and mortality. Metabolic syndrome (MS), as a reliable predictor of cardiovascular morbidity and mortality, has also been shown to be more prevalent in patients with schizophrenia. In this study, we investigated the prevalence of MS in a sample of patients with schizophrenia in the Center for Mental Health – “Prolet”, Psychiatric Hospital -Skopje, and the potential risk factors associated with it. Materials and methods: 50 patients with schizophrenia were recruited. All subjects provided a fasted sample of venous blood to measure high-density lipoprotein cholesterol (HDL-C), triglycerides and glucose levels. Weight, height and waist circumference were measured. Metabolic syndrome was defined according to the National Cholesterol Education Program Adult Tretmant Panel III (NCEP ATD III) criteria. Results: The prevalence of MS in patients with schizophrenia was 46.0%. Increasing body mass index (BMI) was identified to be significantly associated with the prevalence of MS. Conclusion: This study found a high prevalence of MS in patients with schizophrenia, and that BMI might be a risk factor in the development of MS. This information is clinically relevant as BMI is routinely measured in psychiatric practice today, and could be used to monitor for development of MS in schizophrenia.Шизофренијата е поврзана со зголемен ризик од кардио-метаболички морбидитет и морталитет. Метаболичкот синдром (МС) e релевантен предиктор за морбидитет и морталитет на кардиоваскуларните заболувања, исто така, се покажа дека е поприсутен кај пациенти со шизофренија. Цел на ова истражување беше да ја утврдиме преваленцијата на МС во примерок од пациенти со шизофренија во Центарот за ментално здравје - "Пролет", Психијатриска болница - Скопје и потенцијалните ризик фактори поврзани со него. Материјали и методи: примерокот се состои од 50 пациенти со шизофренија. Кај сите пациенти е земена венска крв за да се одреди нивото на холестерол HDL, триглицериди и гликоза, измерена е телесна тежина, телесна висина и обемот на половината. МС е дефиниран според критериумите за Национална програма за холестеролска програма за возрасни третман - панели III (NCEP ATP III). Резултати: Преваленцијата на МС кај пациенти со шизофренија изнесуваше 46,0%. Се покажа дека зголемувањето на индексот на телесна маса (BMI) е значително поврзано со преваленцијата на МС. Заклучок: Оваа студија покажала висока преваленција на МС кај пациенти со шизофренија и дека BMI може да биде фактор на ризик во развојот на МС. Оваа информација е клинички релевантна бидејќи BMI рутински се мери во психијатриска пракса и може да се користи за следење на развојот на МС кај пациентите со шизофренија