2,467 research outputs found
Z dziejów poetyckiej recepcji rycin do Tryumfów Petrarki: Mikołaj Rej, Maciej Stryjkowski, Stanisław Witkowski
Get PDFThe article deals with the poetic reception of six woodcuts made by Hans Brosamer for Petrarch’s Triumphs which were at the disposal of the printer Maciej Wirzbięta. Mikołaj Rej wrote a cycle of epigrams devoted to them that was included in the second edition of Źwierzyniec of 1574. In his epigrams, he made use of the scenes depicted in the woodcuts to formulate general moral advice. One of the engravings of the series, displaying the Triumph of Fame, was the subject of epigrams also by Maciej Stryjkowski (1574) and Stanisław Witkowski (1609). Both authors presented a successful interpretation of the engraving and its individual elements. The same graphic inspiration makes it possible for us to compare the sensitivity and technique of three Old-Polish poets.Artykuł dotyczy poetyckiej recepcji poświęconych Tryumfom Petrarki sześciu drzeworytów autorstwa Hansa Brosamera, którymi dysponował drukarz Maciej Wirzbięta. Mikołaj Rej napisał na ich temat cykl epigramatów włączony do drugiego wydania Źwierzyńca z 1574 r. Sceny ukazane na drzeworytach wykorzystał do sformułowania we fraszkach ogólnych zaleceń moralnych. Na należącą do cyklu grafikę z tryumfem Sławy epigramaty napisali też Maciej Stryjkowski (1574) i Stanisław Witkowski (1609). Obaj autorzy przedstawili udaną interpretację ryciny i jej poszczególnych elementów. Wspólna graficzna inspiracja pozwala porównać wrażliwość i warsztat trzech staropolskich poetów
Z Komborni do Gręboszowa. Stanisław Pigoń i Jakub Bojko
Get PDFThe paper is an attempt at adding several remarks and comments to what is already known about the artistic profile, as well as writing and research techniques applied by Stanisław Pigoń. Its basic idea is to outline certain literary similarities between the author of Z Komborni w świat and Jakub Bojko, a generation older writer and a man of the people from Gręboszów, a village in the Małopolska region. Starting with more or less explicit data in Stanisław Pigoń’s works, the author of the paper observed some genological, ideological and formal-linguistic levels in terms of those literary parallels in the works of both writers. According to the author, the collected data, as well as conclusions reached on their basis, could prove contributive to a better recognition of Stanisław Pigoń’s artistic profile and achievements. Moreover, it may be a starting point to an urgent and comprehensive study into the idiolects of both Stanisław Pigoń and Jakub Bojko, his spiritual ancestor.Artykuł jest próbą zgłoszenia kilku uwag i dopowiedzeń do istniejącego stanu wiedzy na temat sylwetki twórczej oraz tajników warsztatu pisarskiego i badawczego Stanisława Pigonia. Zasadniczy zamysł opracowania skupia się na zarysowym ukazaniu pewnych linii powinowactw piśmiennictwa autora Z Komborni w świat z o całe pokolenie starszym pisarzem i trybunem ludowym, Jakubem Bojką, rodem z małopolskiej wsi Gręboszów. Wychodząc od mniej lub bardziej eksplicytnie zawartych danych w pismach Stanisława Pigonia, polem obserwacji owych paralel twórczych autor artykułu uczynił niektóre genologiczne, ideowe oraz formalno-językowe płaszczyzny pisarstwa obydwu postaci. W opinii autora zgromadzone dane oraz wyprowadzone na ich podstawie wnioski mogą stanowić przyczynek tak do lepszego rozpoznania sylwetki i dokonań twórczych wielkiego syna ziemi krośnieńskiej, jak też stanowić zalążek do pilnego i całościowego opracowania idiolektu tak Stanisława Pigonia, jaki i też jego duchowego antenata – Jakuba Bojki
From Kombornia to Gręboszów. Stanisław Pigoń and Jakub Bojko
No full textArtykuł jest próbą zgłoszenia kilku uwag i dopowiedzeń do istniejącego stanu wiedzy na temat sylwetki twórczej oraz tajników warsztatu pisarskiego i badawczego Stanisława Pigonia. Zasadniczy zamysł opracowania skupia się na zarysowym ukazaniu pewnych linii powinowactw piśmiennictwa autora Z Komborni w świat z o całe pokolenie starszym pisarzem i trybunem ludowym, Jakubem Bojką, rodem z małopolskiej wsi Gręboszów. Wychodząc od mniej lub bardziej eksplicytnie zawartych danych w pismach Stanisława Pigonia, polem obserwacji owych paralel twórczych autor artykułu uczynił niektóre genologiczne, ideowe oraz formalno-językowe płaszczyzny pisarstwa obydwu postaci. W opinii autora zgromadzone dane oraz wyprowadzone na ich podstawie wnioski mogą stanowić przyczynek tak do lepszego rozpoznania sylwetki i dokonań twórczych wielkiego syna ziemi krośnieńskiej, jak też stanowić zalążek do pilnego i całościowego opracowania idiolektu tak Stanisława Pigonia, jaki i też jego duchowego antenata – Jakuba Bojki.The paper is an attempt at adding several remarks and comments to what is already known about the artistic profile, as well as writing and research techniques applied by Stanisław Pigoń. Its basic idea is to outline certain literary similarities between the author of Z Komborni w świat and Jakub Bojko, a generation older writer and a man of the people from Gręboszów, a village in the Małopolska region. Starting with more or less explicit data in Stanisław Pigoń’s works, the author of the paper observed some genological, ideological and formal-linguistic levels in terms of those literary parallels in the works of both writers. According to the author, the collected data, as well as conclusions reached on their basis, could prove contributive to a better recognition of Stanisław Pigoń’s artistic profile and achievements. Moreover, it may be a starting point to an urgent and comprehensive study into the idiolects of both Stanisław Pigoń and Jakub Bojko, his spiritual ancestor
From the History of the Poetic Reception of Engravings to Petrarch’s Triumphs: Mikołaj Rej, Maciej Stryjkowski, Stanisław Witkowski
No full textArtykuł dotyczy poetyckiej recepcji poświęconych Tryumfom Petrarki sześciu drzeworytów autorstwa Hansa Brosamera, którymi dysponował drukarz Maciej Wirzbięta. Mikołaj Rej napisał na ich temat cykl epigramatów włączony do drugiego wydania Źwierzyńca z 1574 r. Sceny ukazane na drzeworytach wykorzystał do sformułowania we fraszkach ogólnych zaleceń moralnych. Na należącą do cyklu grafikę z tryumfem Sławy epigramaty napisali też Maciej Stryjkowski (1574) i Stanisław Witkowski (1609). Obaj autorzy przedstawili udaną interpretację ryciny i jej poszczególnych elementów. Wspólna graficzna inspiracja pozwala porównać wrażliwość i warsztat trzech staropolskich poetów.The article deals with the poetic reception of six woodcuts made by Hans Brosamer for Petrarch’s Triumphs which were at the disposal of the printer Maciej Wirzbięta. Mikołaj Rej wrote a cycle of epigrams devoted to them that was included in the second edition of Źwierzyniec of 1574. In his epigrams, he made use of the scenes depicted in the woodcuts to formulate general moral advice. One of the engravings of the series, displaying the Triumph of Fame, was the subject of epigrams also by Maciej Stryjkowski (1574) and Stanisław Witkowski (1609). Both authors presented a successful interpretation of the engraving and its individual elements. The same graphic inspiration makes it possible for us to compare the sensitivity and technique of three Old-Polish poets
The Collection of Bishop Stanisław Karnkowski of 1579
No full textThe proceedings of Tridentine Council (1545-1563) bore fruit in the form of a dynamic development of the reformatory activity of the Catholic Church. At the provincial synods of the Gniezno province a need was born to work out a new collection of church law on the basis of the Tridentine reformatory legislature. This work of codification was undertaken by the Bishop of Włocławek Stanisław Karnkowski in 1579. This paper discusses in turn the author of the collection, the causes for the collection, the sources of codification, the approval of the Holy See, the editorial method used in the collection and the legal value of the bills contained in it. The paper closes with a statement that the collection of 1579 was private, although it gained popularity in pastoral care, and even served as a point of reference for the new, official codification of Polish church law
Julia Ledóchowska and the Act of 5 November 1916
No full textCelem artykułu jest ukazanie działalności matki Urszuli (Julii) Ledóchowskiej w sztokholmskim Komitecie Polskim Pośredniczącym (Polska förmedlingskommitten), powołanym w połowie marca 1916 r. w momencie ogłoszenia Aktu 5 listopada 1916 r., oraz reakcji szwedzkiej Polonii na ten wydany w imieniu cesarzy Niemiec i Austro-Węgier manifest, głoszący powołanie niepodległego Królestwa Polskiego. Autor przedstawia wachlarz nastrojów wśród polonijnych działaczy w Sztohkolmie oraz tamtejszych polityków z racji możliwego odrodzenia Polski, z czołową rolą matki Ledóchowskiej, wiceprezes Komitetu Polskiego w Sztokholmie. Przedstawione zostały artykuły ukazujące się w szwedzkiej prasie, obrazujące oddźwięk szwedzkich i polonijnych środowisk wobec nowej polityki państw centralnych: będące wynikiem działań propagandowych, mających pozyskać przychylność opinii publicznej wobec nowej polityki państw centralnych, dotyczące rozważania na temat jej spodziewanych pozytywnych i negatywnych skutków, jak też przyszłego losu Polski. Autor opisuje również obawy przed utworzeniem armii polskiej z ramienia państw centralnych. W artykule wykorzystane zostały przede wszystkim raporty delegata Departamentu Wojskowego Naczelnego Komitetu Narodowego w Sztokholmie Stanisława Wędkiewicza do centrali w Krakowie, a także listy matki Urszuli Ledóchowskiej, której opinia miała duże znaczenie dla sposobu postrzegania Aktu 5 listopada przez szwedzką Polonię.The aim of the article is to present the activity of Mother Urszula (Julia) Ledóchowska in Stockholm’s Polish Agency Committee (Polska förmedlingskommitten), established in mid-March 1916 at the time of the announcement of the Act of 5 November 1916, as well as the reaction of the Polish community living in Sweden to this manifesto, issued on behalf of the Emperors of Germany and Austria-Hungary and proclaiming the establishment of the independent Polish Kingdom. The author presents a range of attitudes among Polish activists in Stockholm and local politicians to the possible rebirth of Poland, with the leading role of Mother Ledóchowska, Vice-President of the Polish Committee in Stockholm. The author discusses Swedish press articles illustrating the resonance of the Swedish and Polish community to the new policy of the central states, which was a result of the propaganda aimed at winning the favour of public opinion for the new policy of the central states, also considering its expected positive and negative effects, as well as the future fate of Poland. The author also describes the fear of creating a Polish army on behalf of the central states. The article analyses reports of the delegate of the Military Department of the Supreme National Committee in Stockholm, Stanisław Wędkiewicz, to the headquarters in Kraków, as well as letters written by Mother Urszula Ledóchowska, whose opinion was of great importance, shaping the way in which the Act of 5 November was perceived by the Polish community in Sweden
„Calizna”. From the peculiarities of Stanisław Pigoń's idiolect (based on the diary „Z Komborni w świat”)
No full textArtykuł jest próbę zwrócenia uwagi na charakterystyczne właściwości języka pism Stanisława Pigonia – wybitnego historyka literatury i zarazem pisarza twórczo odwołującego się do ludowych zasobów polszczyzny. Opracowanie ma charakter mikroanalizy, polegającej na prześledzeniu rodzaju oraz statusu semantycznego wybranych jednostek leksykalnych w tekście wspomnieniowego utworu Stanisława Pigonia Z Komborni w świat, powszechnie uważanego za klasyczny gatunek polskiej literatury pamiętnikarskiej. Obiektem szczegółowej prezentacji i analizy autor artykułu uczynił pojedynczy leksem calizna, którego obecność w twórczości memuarystycznej Stanisława Pigonia pośrednio wskazuje na o wiele szerzej pojęte właściwości Jego języka i warsztatu pisarskiego. W końcowej części opracowania znalazły się także zarysowo ujęte wytyczne wychodzące naprzeciw potrzebie bardziej całościowego opisu idiolektu Pigonia – uczonego i pisarza.The article is an attempt to draw attention to the characteristic features of the language of the writings of Stanisław Pigoń - an outstanding literary historian and at the same time a writer who creatively referred to the folk resources of Polish language. The study has the character of a microanalysis based on tracing the type and semantic status of selected lexical units in the text of Stanisław Pigoń's memoir piece Z Komborni w świat, commonly regarded as a classic genre of Polish memoir literature. The author of the article made the single lexeme calizna the object of detailed presentation and analysis, the presence of which in Stanisław Pigoń's memoiristic work indirectly points to much broader properties of his language and writing technique. The final part of the paper also contains outline guidelines to meet the need for a more comprehensive description of the idiolect of Pigoń – scholar and writer
Stanisław Barańczak in underground publishing
Get PDFThe author presents the work of Stanisław Barańczak published underground
Stanisław Majewski (1944–2020). Flashback
No full textAim: Presentation of the scientific, didactic and organizational achievements of Dr. Stanisław Majewski. Methods: An analysis of source materials. Results: P resentation of t he biography, a nd scientific a nd d idactic achievements of Stanisław Majewski. His teaching experience and career at the Jan Kochanowski University. His system of values in various aspects of life. Conclusions: Stanisław Majewski is the author of several dozen scientific, didactic and methodological articles as well as many scientific reviews. He is the author of three books important for Polish education. He influenced many generations of students
Stanisław Majerski – autor projektów zakopiańskiej Księżówki : Stanisław Majerski – the author of the “Księżówka” building’s in Zakopane projects
No full textAbstrakt:
Autor prezentuje nowe ustalenia dotyczące autorstwa budynku Księżówki w Zakopanem. W Żołyni, niewielkiej miejscowości w województwie podkarpackim, znajduje się Zbiór Dąbrowskich z Żołyni liczący kilka tysięcy projektów. Wśród nich autor odnalazł dzieła architekta Stanisława Majerskiego, m.in. projekty dla Księżówki w Zakopanem. Projekty dla tego obiektu, sygnowane także przez Majerskiego, odszukał również w Archiwum Narodowym w Krakowie. Analiza projektów wykazała, że wspomniany architekt był autorem murowanej części Księżówki. Jest to nowe ustalenie, ponieważ dotychczas budynek przypisywany był Eugeniuszowi Wesołowskiemu. Autor przedstawia także hipotezę, że powstała w okresie międzywojennym na miejscu dawnej Adasiówki drewniana część budynku również mogła zostać zrealizowana według projektu Stanisława Majerskiego.
Summary:
The Author presents new findings regarding the authorship of the ‘Księżówka’ building in Zakopane. Żołynia, a small town in the Subcarpathian Voivodeship, seats the Żołynia Dąbrowski Collection with several thousand projects, among which the author found the works of the architect Stanisław Majerski, including the projects of the ‘Księżówka’ in Zakopane. What is more, he found this object’s designs in the National Archives in Krakow, signed by Majerski as well. The analysis performed indicated the authorship of the above-mentioned architect pertaining to the brick part of the ‘Księżówka’, which is a new finding in this matter, because the building was previously attributed to Eugeniusz Wesołowski. The Author also presents a hypothesis stating that the wooden part of the building, erected during the interwar period on the site of the former ‘Adasiówka’, could also had been erected based on Stanisław Majerski’s design
- …
