603 research outputs found
Pracownia kopii artystycznych w białostockim getcie
No full textArtykuł przedstawia słabo rozpoznany wątek z dziejów okupacji niemieckiej w Białymstoku. We wrześniu 1939 r. do miasta i regionu napłynęła fala uciekinierów z innych ziem Polski. Wśród nich była znaczna liczba artystów, głównie – choć niewyłącznie – pochodzenia żydowskiego. Pod okupacją radziecką zostali wchłonięci do machiny propagandowej, malowali portrety oficjeli i dekoracje na święta państwowe. Ich los uległ zmianie po wybuchu wojny niemiecko-radzieckiej, kiedy Żydzi zostali zamknięci w getcie. Tam oficer Wehrmachtu stworzył warsztaty kopii artystycznych lub raczej fałszowania obrazów, zatrudniające
około 20 malarzy. Nieliczni świadkowie twierdzili, że produkcja była bardzo duża i kierowano ją do marszandów w III Rzeszy, Francji, Holandii i innych okupowanych krajach. Dalsze losy namalowanych w getcie obrazów pozostają nieznane.The article presents a poorly recognized thread in the history of the German occupation of Bialystok. In September 1939, a wave of refugees from other parts of Poland flowed into the city and region. Among them were a significant number of artists, mainly – though not exclusively – of Jewish origin. Under Soviet occupation, they were absorbed into the propaganda machine, painting portraits of officials and decorations for state holidays. Their fate changed after the outbreak of the German-Soviet war, when the Jews were confined to a ghetto. There, a Wehrmacht officer set up a workshop for artistic copies or, rather, forged paintings, employing some 20 painters. Few witnesses claimed that the production of paintings was very large and was sent to art dealers in the Third Reich, France, the Netherlands and other occupied countries. The further fate of the paintings painted in the ghetto remains unknown.Archiwum Archidiecezji Warmińskiej w Olsztynie, Księga ślubów parafii św. Jakuba w Olsztynie w 1929 r., k. 275, poz. 9.Archiwum Państwowe w Olsztynie, Urząd Stanu Cywilnego w Olsztynie (Standesamt zu Allenstein), sygn. 42/705/61 „Geburts-Haupt-Register Tom I. 1899–1899”, akt urodzenia na
nazwisko Oskar Franz Steffen, ur. 20.01.1899 r. w Olsztynie, s. Augusta i Marthy z domu Elbing.Archiwum Urzędu Stanu Cywilnego w Olsztynie, Akta Stanu Cywilnego, Akt urodzenia nr 247/31.Archiwum Urzędu Stanu Cywilnego w Olsztynie, Akta Stanu Cywilnego, Akt urodzenia nr 707/33.Archiwum zdigitalizowane: https://www.fold3.com/image/231999859?ann=7e65f000-a8cf-11de-6812-5b4b48561573 (dostęp 9.06.2023).Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego w Warszawie, Izaak Celnikier z Warszawy, nr inw. Ż.I.H. 4995.Celnikier I., b.r.w., Moja lektura Rembrandta, maszynopis, s. 1–176, kopia cyfrowa w zbiorach autorki.Hessisches Staatsarchiv, Marburg an der Lahn, Akt zgonu Oskara Steffena, k. 307.Adressbuch für die Regierungshauptstadt und den Landkreis (1932), Allenstein.Archiwum Ringelbluma (2000), Konspiracyjne Archiwum Getta Warszawy, oprac. A. Żbikowski, t. III, Relacje z Kresów, Warszawa, s. XI–XV.Godyń D., Leszczyńska-Cyganik B., Boniecka J., Izaak Celnikier – malarstwo, rysunek, grafika [katalog wystawy] Muzeum Narodowe w Krakowie 2005.Изобразителное искусство Белорусской ССР, Каталог выставки, Москва–Ленинград 1940.Ўсебеларуская выстаўка выяўленчага мастацтва „Ленін і Сталін арганізатары БССР”, Жывапіс, Графіка, Скульптура, Архітектура, Мінск 1940.Babicz M. (1982), The First Jewish Art Exhibition, w: The Bialystoker Memorial Book, Der Bialystoker Yizkor Book, New York.Jackowski A. (1995), Na skróty, Sejny.Majewski M. (2008), Dokumenty dotyczące Ericha Kocha w zasobie Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej w Warszawie, „Przegląd Archiwalny Instytutu Pamięci Narodowej” 1, s. 41–68.Makarova J. (2023), Kopiści. O zapomnianych artystach getta białostockiego, tłum. B. Pawletko.Malinowski J. (2000), Malarstwo i rzeźba Żydów polskich, Warszawa.Maschler I. (1994), Moskiewski czas, Warszawa.Meindl R. (2022), Gauleiter Prus Wschodnich, Erich Kocha – biografia polityczna, Warszawa.Nicholas L.H. (2016), Grabież Europy. Losy dzieł sztuki w III Rzeszy i podczas II wojny światowej, przeł. B. Sławomirska, Poznań.Nowak K. (2008), Fragmenty mojej tożsamości, Rozmowa z Izaakiem Celnikierem, „Pro Memoria”, 1, s. 67–72.Orłowski S., Ostrowicz R. (1959), Erich Koch przed polskim sądem, Warszawa.Sandel J. (1957), Umgekumene yidishe kinstler in poyln (Żydowscy artyści plastycy ofiary hitlerowskiej okupacji w Polsce), Warsze [Warszawa], t. I, s. 29–30, https://ia801605.us.archive.
org/24/items/nybc208828/nybc208828.pdf (dostęp 9.06.2023).Sieramska M., Sandel Józef (1894–1962), w: Polski Słownik Biograficzny, t. XXXIV. Wrocław–Warszawa–Kraków, 1992–1993.Śleszyński W. (2001), Okupacja sowiecka na Białostocczyźnie w latach 1939–1941. Propaganda i indoktrynacja, Białystok, s. 19–25.Tarnowska M. (2017), Tadeusz Bornstein (1919–1942). Losy i twórczość w czasie drugiej wojny światowej, „Kwartalnik Historii Żydów” 2, s. 47–62.Tomalska J. (2005), Sztuki plastyczne, w: E. Kozłowska-Świątkowska, J. Szczygieł-Rogowska, J. Tomalska, W. Bokłago, Artyści Białegostoku XVIII–XX w., Białystok, s. 67–100.Tomalska J., Szczygieł-Rogowska J. (2009), Warsztaty Oskara Steffena, „Pro Memoria”, 2, s. 173–179.Tomalska J., Szczygieł-Rogowska J. (2009a), Nagranie z rozmowy przeprowadzonej w Paryżu w maju 2009 r. z Izaakiem Celnikierem, kopia cyfrowa w zbiorach autorki; nagranie
zostało wykorzystane do audycji red. W. Szymańskiego Ostatni z komanda kopistów… – audycja dokumentalna Wiesława Szymańskiego (radio.bialystok.pl) (dostęp 12.06.2023).Tomalska J., Szczygieł-Rogowska J. (2003), Białostocka bohema artystyczna w latach 1919–1939, w: Szkice do dziejów Białegostoku, red. M. Kietliński, W. Śleszyński, Białystok.Tomalska J. (2010), Dramat i zapomnienie. Przyczynek do historii sztuki Białegostoku w I połowie XX w., Warto zapytać o kulturę, t. IV, „Obraz – Media – Dialog”, Białystok–Sejny, s. 159–182.Tomalska J. (2017), Związek Artystów Zachodniej Białorusi w Białymstoku, w: Stan badań nad wielokulturowym dziedzictwem dawnej Rzeczypospolitej, t. 9, red. W. Walczak i K. Łopatecki,
Białystok, s. 243–264.Słownik artystów polskich i obcych w Polsce działających (zmarłych przed 1966 r.). Malarze, rzeźbiarze, graficy, t. I–VIII, Warszawa 1971–2007.Encyklopedia Ziemi Wileńskiej, t. III, Sztuka, malarze, rzeźbiarze, graficy, fotograficy, oprac. M. Jackiewicz, Bydgoszcz 2005, s. 242–243.R. Piątkowska, Studenci wyznania mojżeszowego w warszawskiej Akademii Sztuk Pięknych (1923–1939). Studia – debiuty – kariery, „Biuletyn Historii Sztuki” 2015, nr 4, s. 661–721.Изобразителное искусство Белорусской ССР, Каталог выставки, Москва–Ленинград 1940Ўсебеларуская выстаўка выяўленчага мастацтва „Ленін і Сталін арганізатары БССР”, Жывапіс, Графіка, Скульптура, Архітектура, Мінск 194031435
Traces of geology and mining in the Sudetes Mts. and their foreland in accounts of Polish travellers of the 18th & 19th century
No full textThe aim of the article is to present selected geological and mining information concerning the area of the Sudetes Mts. and their foreland, which was published in the 19th century publications. The visitors were interested not only in natural outcrops and geological formations, but also in industrial facilities, such as quarries, mines, adits that were the part of the Sudetes landscape, thus increasing its attractiveness for tourists. Thanks to scientists, but also travellers and health resort visitors, such information was frequently published in periodicals (dailies, weeklies, annuals, etc.), or in the form of diaries, letters, textbooks, guides or brochures. The most important magazines included: Kroniki Wiadomości Krajowych i Zagranicznych, Kłosy, Wieniec, Pamiętnik Warszawski, Roczniki Gospodarstwa Krajowego. The manuscripts by S. Poniatowski and B.Z. Stęczyński as well as compact publications, including those by R. Saulson, Z. Urbanowska, A. Ostrowicz, I. Czartoryska, J.U. Niemcewicz were also published. This article presents the descriptive method and the method of historical analysis
The end of the Jewish enclave in Białystok and the region in German iconography from 1939–1944
No full textThe attack on Poland by Nazi Germany on 1 September 1939 marked the beginning of the most tragic period in the history of the Polish Jews. The German army, entering the borders of the Second Polish Republic, advanced rapidly eastwards. Before they reached Bialystok, they encountered cities, towns and villages where Jewish enclaves had existed and functioned for centuries. Bialystok and the surrounding region, like other places in Poland, was teeming with the bustle, culture and orthodoxy of the Jewish faith. Therefore, the Jews encountered there became not only an immediate object of interest, but also a target – captured by German lenses. The photographic records made by the Germans since September 1939 (presented in the article) have become a silent and important archival source. This iconography partly provides a picture of the enclave of Bialystok’s Jews in the city and the region, but also reports on the everyday life of the ghetto that was later established there. As if in a kaleidoscope, the author presents photo after photo – during
the warfare of September 1939 and from June 1941 to the end of the enclave in August 1943. All the photographs are supplemented with factual content, introducing the reader to the last days of the lost world. Throughout the range of photographs included below, two images stand out – the one that has not yet been affected by the war and the one that is coming to an end. In the scenes captured by the German cameras, we notice the selection of people and places, in keeping with the ideological formation and world-view of the young soldiers. In the pictures presented below, the pattern of the Jew – the ‘subhuman’
– is captured. However, in addition to the selection of people, we also notice the environment in which he lived, worked and resided.TOMASZ BUTKIEWICZ (ur. 1966) – dr nauk humanistycznych, absolwent Instytutu Historii i Stosunków Międzynarodowych Uniwersytetu Szczecińskiego, kurator zbiorów archiwalnych i dokumentacji ikonograficznej w Społecznym Muzeum Żydów Białegostoku i Regionu. Zainteresowania badawcze: od średniowiecza do okresu rekonstrukcji doby Cesarstwa Niemiec 1871–1918, Republiki Weimarskiej, Niemieckich Organizacji Młodzieżowych dwudziestolecia międzywojennego, początków narodowego socjalizmu, rozwoju elitarnych szkół w III Rzeszy, eksterminacji Żydów polskich w okresie Shoah. Opublikował między innymi: Milenium spotkania Ottona III i Bolesława Chrobrego w Gnieźnie [w:] Polska w świecie, pod red. B. M. Szulc, Ateneum 4, Toruń 2000; Okultyzm i myśl ariozoficzna Towarzystwa Thule w ukształtowaniu ideologii narodowego socjalizmu w Niemczech, „Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie. Res Politicae” 2009, t. 3; Integration der deutschen Bevölkerung von Pommern in der neuen Ordnung nach dem Krieg-auserwählte Aspekten, „Zbliżenia Interkulturowe. Polska, Niemcy, Europa. Polityka, kultura, społeczeństwo. Pismo Wyższej Szkoły Studiów Międzynarodowych w Łodzi”, nr 6, Łódź 2009; Napola. Młoda elita Adolfa Hitlera, Instytut Pamięci Narodowej, Szczecin–Warszawa 2018; Bezimienne groby polskich pracowników przymusowych w Szlezwiku Holsztynie, „Praca przymusowa podczas II wojny światowej, Instytut Pamięci Narodowej w Szczecinie”, Szczecin 2021; Żydzi polscy w Legionach marszałka Józefa Piłsudskiego i ich rola w odzyskaniu niepodległości, [w:] Rzeczpospolita Niepodległa od idei do urzeczywistnienia, Słupsk 2021; Sztetl Końskie. Kulturowa i religijna enklawa świata utraconego, „Scripta Historica”, nr 26, Słupsk 2020; Topografia zła. Pogrom we Lwowie w 1941 r. w ikonografii – percepcji zagłady, „Scripta Historica”, nr 27, Słupsk 2021; Żydzi polscy w ikonografii niemieckich żołnierzy w latach 1939–1943, [w:] TRIDUUM HISTORICUM. Początek końca czy początek „nowego świata”?, Wrocław 2022; Synagogi w płomieniach. Kres polskiej architektury synagogalnej w latach 1939–1941 w ikonografii niemieckich żołnierzy, [w:] „Prace Naukowe Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie”, Res Politicae, red. H. Ćwięk, t. XVI, Częstochowa 2022; Antisemitische und antijüdische Assoziation. Ideologische Typus „Ostjude” in die Fotografie des deutschen Soldaten 1939–1943, [w:] „Scripta Historica”, nr 27, Słupsk 2022.Archiwum Głównej Komisji Badań Zbrodni Hitlerowskich w Polsce, Akta procesu Ericha Kocha, Instytut Pamięci Narodowej w Warszawie, t. XI, k. 845.Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, Akta Sądu Apelacyjnego w Białymstoku-sygn. sądowa K 47/49, I Ds.1036/48, sygn. archiwalna IPN SAB 20-20a, Akta Fritza Friedla, byłego funkcjonariusza gestapo w Białymstoku, IPN Bi 033/134.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, A. Wincygsztern, z relacji świadka, sygn. nr 301/1973.Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, Protokół Polskiej Misji Wojskowej do Badania Niemieckich Zbrodni Wojennych, [w:] IPN, Akta w sprawie Altenloh, BD-92.Archiwum Instytutu Zachodniego w Poznaniu, Sprawozdanie SD z Tylży z dn. 5 czerwca 1940 r., dok. I-153, Zał. 2.Archiwum Instytutu Pamięci Narodowej, SWwW 755, Pismo szefa Allied Liaison & Protocol Section do Polskiej Misji Wojskowej z dn. 2 lipca 1949 r., k. 42 (inny egzemplarz pisma: AIPN, SWwW 749, k. 112).Archiwum Ringelbluma. Konspiracyjne Archiwum Getta Warszawy, Relacje świadków, oprac. A. Żbikowski, Warszawa 2000, t. 3.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, B. Nowicki, z relacji świadka, [w:] Spuścizna…, sygn. S/340/89.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Ch. Barasz, z relacji świadka, sygn. nr 301/15.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, E. Ulicki, z relacji świadka, sygn. nr 301/1828, spisano 28 VI 1946 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, I. Sznajder, z relacji świadka, sygn. nr 301/1976.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Józef Bartoszko, Relacje z czasów Zagłady, sygn. nr 301/1840.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, M. Gerszuni, z relacji świadka, sygn. nr 301/547, spisano 6 IX 1944 sygn. nr 301/547, spisano 6 IX 1944.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, relacja Idy Lewitańskiej, z domu Krywiatyckej, sygn. nr 301/1282, spisana 23 XII 1943 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Spuścizna Szymona Datnera: sygn. S/340/45; sygn. S/340/71; sygn. S/340/78; sygn. S/340/89; sygn. S/340/137; sygn. S/340/155; sygn. S/340/159.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Sz. Datner, z relacja świadka, sygn. nr 301/1280, spisano 20 XII 1945.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, Wojewódzki Komitet w Białymstoku (1944–1950), sygn. nr 362/1.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, B. Wassersztajna, sygn. nr 301/382.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, Ch. Zacharewicz, sygn. nr 301/24.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, C. Oniman-Borowicz, sygn. nr 301/1983.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, dra W. Peta, z domu Fuks, sygn. nr 301/1856.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, E. Baumaca, sygn. nr 301/1834.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, Eli Ulickiego, sygn. nr 301/1828, spisana 28 VI 1946 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, H. Wolkenberg, sygn. 301/552, spisano 20 VI 1945 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, H. Wolksberg, sygn. nr 301/552.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, I. Bramsona, sygn. 301/7, spisana 6 V 1946 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, I. Sznajder, sygn. nr 301/1976, spisana 30 X 1946 r.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, M. Klein, sygn. nr 301/12, spisana 1 IX 1944 r. w Białymstoku.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, Mojżesza Gerszuni, sygn. 301/547, spisano 6 IX 1944.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, M. Różyckiej, sygn. nr 301/1249.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, P. Bursztejn, sygn. nr 301/550, z dnia 22 VII 1945 r. w Białymstoku.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, R. Kirsznler, sygn. nr 301/2603, spisana dnia 29 VI 1946 r. w Białymstoku.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, S. Edelman, sygn. 301/19, spisana 18 IV 1945 r. w Łodzi.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, Sz. Amiela, sygn. nr 301/21, spisana 18 IV 1945 w Łodzi.Archiwum Żydowskiego Instytutu Historycznego, z relacji świadka, Z. Koszelnika, sygn. nr 301/1991, spisana 29 XI 1946 r.Centralne Archiwum Ministerstwa Spraw Wewnętrznych i Administracji, wyd. Fundacja Na Rzecz Nauki Polskiej, „Zachodnia Białoruś” 17 IX 1939–22 VI 1941. Wydarzenia i losy ludzkie. Rok 1939, dok. nr 42, Warszawa 1998, t. 1.Die Meldungen des Bialostoker Juden, [102] Meldung, [w:] Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Die Meldungen des Bialostoker Juden, [386] Meldung, [w:] Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Landesarchiv Berlin, Nr. 12, Aron Brzeziński, 44 WAG 9870-75/59.Landesarchiv Berlin, nr 87, Bolesław Krajewski, 43WAG 6571-73/59.Landesarchiv Berlin, nr 102, Doba Weinberg z domu Prawda, 62WAG 7330-7533/59.Landesarchiv Berlin, nr 83, Israel Kulewski, 52WAG 10957-60/59.Landesarchiv Berlin, nr 33, Mano Gemünder, 25 WAG 17309-17310/59.Landesarchiv Berlin, nr 54, Moshe Karliński, 54WAG 15910/59.Landesarchiv Berlin, nr 142. Naum i Rebeka Natanson, 22WAG 14575-77/59. Lista z dopiskiem „skonfiskowano wrzesień 1939”.Landesarchiv Berlin, Nr. 27, Stella Feigin z domu Knyszyńska, Simon, Maryja Knyszyńscy, 63 WAG 81-82/63.Landesarchiv Berlin, Nr. 121. Szaja Reijzner, 74WAG 7773-7776/59.Landesarchiv Berlin, 23WAG 9089-91/59, nr 114. Abraham Szmusz. Lista z dopiskiem „skonfiskowano wrzesień 1939”.Landesarchiv Bielefeld, Staatsanwaltschaft Bielefeld, 5 Js. 342/59, Vermerk des OstA Bielefeld von 1. September 1959, L/StADT, D 21 A, Nr. 6134, Bl. I.Protokol Num. 2 der Sitzung des Judenrats am 23. 8. 1941, [w:] Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Protokol Num. 4 der Sitzung des Judenrats am 14-ten August 1941, [w:] Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Protokol Num. 14 der Sitzung des Judenrats, Sabbat, den 11/1/1941, [w:] Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Aleksiun N., Historiografia na temat Zagłady i stosunków polsko-żydowskich w okresie drugiej wojny światowej, „Zagłada Żydów. Studia i Materiały” 2005, nr 1.Anders F., Kutscher H. H., Stoll A., Der Bialystok Prozess von der Landgericht Bielefeld, [w:] Bialystok in Bielefeld, red. F. Anders, H.-H. Kutscher, A. Stoll, Bielefeld 2003.Angerick A., „Aktion 1005”. Spuren beseitigen von NS – Massenverbrechen 1942–1945, Göttingen 2018.Bender S., The Jews of Bialystok during world war II and the holocaust, Waltham 2000.Bender S., The „Reinhardt Aktion” in the „Bialystok District”, [w:] Bialystok in Bielefeld, red. F. Anders, H.-H. Kutscher, A. Stoll, Bielefeld 2003.Berenstein T., Faschismus-Getto-Massenmord. Dokumentation über Ausrottung und Wiederstand der Juden in Polen während des Zweiten Weltkrieges, Berlin 1961.Berkhoff K., Harvest of Despair. Life and Death in Ukraine under Nazi Rule, London 2004.Вялікі гістарычны атлас Беларусі, t. 2, Mińsk 2013.Boćkowski D., Żydzi w Białymstoku w okresie okupacji sowieckiej 1939–1941, [w:] D. Boćkowski, E. Rogalewska, J. Sadowska, Kres świata białostockich Żydów, Białystok 2016.Browning Ch. R., Krause J. P., Ganz normale Männer. Das Reserve – Polizeibataillon 101 und die „Endlösung“ in Polen. Mit einem Nachwort, Reinbek bei Hamburg 1998Buchowska A., „Te dzieci są moje!”. Losy białostockiego transportu dziecięcego z 5 października 1943 r. w relacjach świadków, „Studia Podlaskie” 2006, t. XVI.Cieśluk K., By się nie poddać woli okupanta, [w:] Białostoccy Żydzi, t. 2, red. A. Dobroński, W. Monkiewicz, Białystok 1997.Datner Sz., Bunt policjantów w getcie białostockim, „Studia Podlaskie” 1989, t. 2.Datner Sz., Eksterminacja ludności żydowskiej w okręgu białostockim, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego” 1966, nr 60.Datner Sz., Walka i zagłada białostockiego getta, Łódź 1946.Der Judenrat von Białystok. Dokumente aus dem Archiv des Bałystoker Ghettos 1941–1943, oprac. H.P. Stähli, red. K. Wilke, Padeborn 2010.Dmitrów E., Grupy operacyjne Policji Bezpieczeństwa i Służby Bezpieczeństwa w województwie białostockim w pierwszych tygodniach operacji „Barbarossa”. Zadania i organizacja działań, [w:] Początek wojny niemiecko-sowieckiej i losy ludności cywilnej, red. J.J. Milewski, A. Pyżewska, Warszawa 2003.Dimitrów E., Raport na temat wyników kwerendy archiwalnej, przeprowadzonej 10-30 marca 2001 roku w Bundesarchiv-Aussenstelle Ludwigsburg (dawniej Zentrale Stelle der Landesjustizverwaltungen Ludwiksburg) oraz Bundesarchiv-Militäerarchiv Freiburg, „Biuletyn IPN” 2001, nr 3.Dobroński A., Białystok. Historia miasta, Białystok 1998.Eisenbach A., Hitlerowska polityka zagłady Żydów, Warszawa 1961.Enzyklopädie der Gettos während des Holocaust, t. 1–2, red. G. Miron, Göttingen–Jerusalem 2014.Fikus S., Kodeks drogowy jako instrument amnestii zbrodniarzy hitlerowskich, „Dzieje Najnowsze” 2018, t. 50, nr 2.Frankenberg v. K., Wie geht die Justiz der BRD mit Nazi-Verbrechen um? Entwicklung der Rechtsprechung zu NS-Gewaltverbrechen unter besonderer Berücksichtigung der Beihilfe, „Kritische Justiz” 2018, Bd. 51, Nr. 2.Friedrich J., Die kalte Amnestie. NS-Täter in der Bundesrepublik, Frankfurt a. Main 1984.Frei N., Polityka wobec przeszłości. Początki Republiki Federalnej i przeszłość nazistowska, przeł. B. Ostrowska, Warszawa 1999.Gerlach Ch., Kalkulierte Morde. Die deutsche Wirtschaft und Vernichtungspolitik in Weißrussland 1941 bis 1944, Hamburg 2000.Gerlach Ch., Krieg, Ernährung, Völkermord. Forschungen zur deutschen Vernichtungspolitik im Zweiten Weltkrieg, Hamburg 1998.Gładysiak Ł., Jednostki specjalnego przeznaczenia niemieckiej Służby Bezpieczeństwa podczas działań wojennych na froncie wschodnim w latach 1941–1945, Poznań 2012.Gnatowski M., Za wspólną sprawę, Lublin 1970.Gnatowski M., Żydzi Białostocczyzny w okresie okupacji hitlerowskiej (główne problemy), „Studia Podlaskie” 1989, t. 2.Greve M., Der justitielle und rechtspolitische Umgang mit den NS-Gewaltverbrechen in den sechziger Jahren, Frankfurt a. Main 2001.Gross J. T., Sąsiedzi. Historia zagłady żydowskiego miasteczka, Sejny 2000.Günther H. F. K., Rassenkunde des deutschen Volkes, München–Berlin 1942.Hercberg F., W piątą rocznicę Powstania w Getcie Białostockim, „Nasze Słowo” 1948, r. III, nr 12 (43).Hitler A., Mein Kampf, t. 1–2, München 1925.Jasch H. Ch., Die Teilnehmer. Die Männer der Wannseekonferenz, red. Ch. Kreutzmüller, Berlin 2017.Jedwabne. Spór historyków wokół książki Jana T. Grossa „Sąsiedzi”, Warszawa 2002.Kapłan P., Judenrat białostocki, „Studia i Materiały do Dziejów Miasta Białegostoku” 1965, t. 1.Karlikowski J., Polityka okupacyjna III Rzeszy w okręgu białostockim (1941–1944), Białystok 1965.Kitzelsztejn Sz., Głos ocalonego, [w:] Białostoccy Żydzi, t. 3, red. A. Dobroński, W. Monkiewicz, Białystok 2000.Klee E., Das Personenlexikon zum Dritten Reich, Frankfurt am Main 2007.Kobierska-Motas E., Ekstradycja przestępców wojennych do Polski z czterech stref okupacyjnych Niemiec 1946–1950, Warszawa 1991.Kołakowski P., NKWD i GRU na ziemiach Polskich 1939–1945. Kulisy wywiadu i kontrwywiadu, Warszawa 2002.Koruć M., Walcząca Rzeczpospolita 1939–1945, Warszawa 2019.Libionka D., Polska ludność chrześcijańska wobec eksterminacji Żydów – dystrykt lubelski VI. Uzupełnienie, [w:] Akcja Reinhardt. Zagłada Żydów w Generalnym Gubernatorstwie, red. D. Libionka, Warszawa 2004.Libionka D., Zagłada Żydów w Generalnym Gubernatorstwie, Lublin 2017.Lichtenstein H., Ein Lügengewirr-Der Wuppertaler Prozeß gegen Angehörige des Polizeibataillons 309, [w:] Wessen Freund und wessen Helfer? Die Kölner Polizei im Nationalsozialismus, red. H. Buhlan, W. Jung, Köln 2000.Mark B., Ruch oporu w getcie białostockim. Samoobrona – zagłada – powstanie, Warszawa 1952.Michalski M., Uniwersalizm w architekturze dziewięciopolowych synagog w Polsce od końca XVI w., [w:] Raport z serii sprawozdania, Katedra Historii Architektury, Sztuki i Techniki, Wrocław 2015, nr 15.Monkiewicz W., Hitlerowski aparat policyjny w Łomży i powiecie łomżyńskim w latach 1941– 1944, „Studia Łomżyńskie” 1989, t. 2.Monkiewicz W., Z dziejów białostockiego getta, „Białostocczyzna” 1988, nr 4 (12).Monkiewicz W., Zagłada skupisk żydowskich w regionie białostockim w latach 1939, 1941–1944, „Studia Podlaskie” 1989, t. 2.Muckermann H., Rassenforschung und Volk der Zukunft, München 1932.Musiał B., Rozstrzelać elementy kontrrewolucyjne! Brutalizacja wojny niemiecko-sowieckiej latem 1941 roku, [w:] Pogromy antyżydowskie i antysowieckie, Warszawa 2001.Nowak F., Moja gwiazda, Białystok 1991.Okroy M., Nach 26 Jahren nun Mamutsprozess gegen Polizisten. Die Justiziele Aufarbeitung von NS – Verbrechen der Ordnungspolizei an Beispiel der Wuppertaler Bialystok – Verfahren, [w:] Die SS. Himmler und der Wawelsburg, Padeborn 2009.Omiljanowicz A., Przed wyrokiem. Rozmowy z gestapowcem, Białystok 1998.Omiljanowicz A., Walka podziemna z okupantem hitlerowskim na Suwalszczyźnie w latach 1939–1944, „Studia i Materiały do Dziejów Suwalszczyzny” 1965, nr 4.Orłowski S., Ostrowicz R., Erich Koch przed sądem polskim, Warszawa 1959.Piechotkowie M. i K., Bramy nieba. Bóżnice murowane na ziemiach dawnej Rzeczypospolitej, Warszawa 1999.Pilichowski Cz., Badanie i ściganie zbrodni hitlerowskich 1944–1974, Warszawa 1975.Pilichowski Cz., Obozy hitlerowskie na ziemiach polskich 1939–1945. Informator encyklopedyczny, Warszawa 1979.Pisar S., Z krwi i nadziei, przeł. W. Gall, Białystok 1992.Polski słownik judaistyczny. Dzieje. Kultura. Religia. Ludzie, t. 1–2, oprac. Z. Borzymińska, R. Żebrowski, Warszawa 2003.Pospieszalski K. M., Documenta Occupationis. Nazi Occupation „Law” in Poland, t. 1, red. B. Rudawski, M. Jania-Szczechowiak, A. Kwiatkowska, M. Grochowski, Poznań 1952.Przegiętka M., Nieufni sojusznicy, „Biuletyn IPN” 2016, nr 9 (54).Rajzner R., Losy nieopowiedziane. Zagłada Żydów Białostockich 1939–1945, przeł. K. Godlewski, Warszawa 2013.Rengier R., Strafrecht Allgemeiner Teil. Grundrisse des Rechts, wyd. 4, München 2012.Rogalewska E., Sprawa Fritza Friedla, „Biuletyn IPN” 2003, nr 3.Rogalewska E., Żydzi w Białostockim getcie (1941–1943), [w:] D. Boćkowski, E. Rogalewska, J. Sadowska, Kres świata białostockich Żydów, Białystok 2016.Rütter Ch. F., Justiz und NS-Verbrechen. Sammlung deutscher Strafurteile wegen nationalsozialistische Tötungsverbrechen 1945–1966, Bd. XVII, Amsterdam 1977.Sadowska J., Epilog. Historia białostockich Żydów – okres powojenny, [w:] D. Boćkowski, E. Rogalewska, J. Sadowska, Kres świata białostockich Żydów, Białystok 2016.Sadowska-Dubicka E., Cmentarz żydowski w Knyszynie, [w:] Knyszyn, red. Knyszyńskie Towarzystwo Regionalne im. Zygmunta Augusta, Knyszyn 2014.Scheffler W., Judenvervolgung im Dritten Reich, Zur Politik und Zeitgeschichte, Berlin 1964.Seydel M., Der gerichtliche Umgang mit den Tätern im Bialystok – Prozess. Ein gerechtes Verfahren?, Saarbrücken 2014.Siemieński M., Rozmowy z Erichem Kochem. Próbowałem zmienić świat, Łódź 2012.Sierpowski St., Tajny protokół dodatkowy do paktu Ribbentrop–Mołotow. Moskwa, 23 sierpnia 1939 r., [w:] Źródła do historii powszechnej okresu międzywojennego, t. 3: 1935–1939, Poznań 1992.Stoll K., „…aus Mangel an Beweisen”. Das Verfaren gegen Dr. Herbert Zimmermann vor dem Bielefelder Landgericht 1958/1959, [w:] Bialystok in Bielefeld, red. F. Anders, H.-H. Kutscher, A. Stoll, Bielefeld 2003.Stoll K., Die Herstellung der Wahrheit. Strafverfahren gegen Ehemalige Angehörige Sicherheitspolizei für den Bezirk Bialystok, [w:] Juristische Zeitgeschichte, Bd. 22, red. T. Vormbaum, Berlin–Boston 2012.Sudoł A., Jaka Polska nie mogła być Polską. Kulisy IV Rozbioru, Bydgoszcz–Toruń 1993.Szpak L., Ekstradycja hitlerowskich zbrodniarzy wojennych ze szczególnym uwzględnieniem praktyki polskiej, Warszawa 1979.Szuchta R., Trojański P., Zrozumieć Holokaust. Książka pomocnicza do nauczania o zagładzie Żydów, Warszawa 2012.Śleszyński W., Okupacja sowiecka na Białostocczyźnie 1939–1941. Propaganda i indoktrynacja, Białystok 2001.Tenenbaum-Tamaroff M., Dziennik, [w:] Dapim min hadlejka, Tel-Aviv 1985.Tenenbaum-Tamaroff M., Kartki z pożogi, [w:] Getto białostockie. Doświadczenie Zagłady – świadectwa literatury i życia, Białystok 2013.Tenorth H. E., Bildungs und Wissenschaft im „Dritten Reich“, [w:] Deutschland 1933–1945. Neue Studien zur nationalsozialistische Herschaft, red. K. D. Bracher, M. Funke, H. A. Jacobsen, Bonn 1992.Tomalska J., Nieznany rozdział z getta białostockiego, [w:] Żydzi wschodniej Polski. Seria III: Kobieta żydowska, red. nauk. A. Janicka, J. Ławski, B. Olech, Białystok 2015Tomalska J., Żydowskie artystki Białymstoku, [w:] Żydzi wschodniej Polski. Seria III: Kobieta żydowska, red. nauk. A. Janicka, J. Ławski, B. Olech, Białystok 2015.Tomalska J., Szczygieł-Rogowska J., Warsztaty Oskara Steffena, „Pro memoria” 2009, t. 29, nr 2.Tomaszewski J., Historiografia Polska o Zagładzie, „Biuletyn Żydowskiego Instytutu Historycznego” 2000, nr 2 (194).Tryczyk M., Miasta śmierci. Sąsiedzkie pogromy Żydów, Warszawa 2015.Wajsenberg J., Toward an Interpretation of Ghetto, Oxford 1993.Wangelheimer F., Feindbild. Geschichte. Dokumentation. Problematik, Frankfurt a. M. 1989.Weinke A., Alliierter Angriff au
The CORVET Tethering Complex Interacts with the Yeast Rab5 Homolog Vps21 and Is Involved in Endo-Lysosomal Biogenesis
No full textSummaryThe dynamic equilibrium between vesicle fission and fusion at Golgi, endosome, and vacuole/lysosome is critical for the maintenance of organelle identity. It depends, among others, on Rab GTPases and tethering factors, whose function and regulation are still unclear. We now show that transport among Golgi, endosome, and vacuole is controlled by two homologous tethering complexes, the previously identified HOPS complex at the vacuole and a novel endosomal tethering (CORVET) complex, which interacts with the Rab GTPase Vps21. Both complexes share the four class C Vps proteins: Vps11, Vps16, Vps18, and Vps33. The HOPS complex, in addition, contains Vps41/Vam2 and Vam6, whereas the CORVET complex has the Vps41 homolog Vps8 and the (h)Vam6 homolog Vps3. Strikingly, the CORVET and HOPS complexe can interconvert; we identify two additional intermediate complexes, both consisting of the class C core bound to Vam6-Vps8 or Vps3-Vps41. Our data suggest that modular assembled tethering complexes define organelle biogenesis in the endocytic pathway
Observation of Cabibbo-suppressed and W-exchange Λ c + baryon decays
No full textAbstractWe present measurements of the Cabibbo-suppressed decays Λ
c
+→Λ
0
K
+ and Λ
c
+→Σ
0
K
+ (both first observations), Λ
c
+→Σ
+
K
+
π
− (seen with large statistics for the first time), Λ
c
+→pK
+
K
− and Λ
c
+→pφ (measured with improved accuracy). Improved branching ratio measurements for the decays Λ
c
+→Σ
+
K
+
K
− and Λ
c
+→Σ
+
φ, which are attributed to W-exchange diagrams, are shown. We also present the first evidence for Λ
c
+→Ξ(1690)0
K
+ and set an upper limit on the non-resonant decay Λ
c
+→Σ
+
K
+
K
−. This analysis was performed using 32.6 fb−1 of data collected by the Belle detector at the asymmetric e
+
e
− collider KEKB
Tester of the TRT front-end electronics for the ATLAS-experiment
No full textThe VME based tester for front-end electronics of the TRT (Transition Radiation Tracker) detector of the ATLAS-LHC experiment at CERN, Geneva, is described. The TRT read-out electronics for 424576 proportional tubes grouped on many thousands of cards requires stringent quality control after assembly and during installation. The tester provides all required data, pulses, timing and power supplies for tested cards. The essential part of the tester is its software that allows for device handling as well as facilitates functional and statistical tests. The prototype, present design as well as the new design for mass production tests are discussed. (17 refs)
Defined Subunit Arrangement and Rab Interactions Are Required for Functionality of the HOPS Tethering Complex
No full text- …
