1,720,978 research outputs found
Розпорошені твори Том І: Есе і публіцистика 1896–1908
No full textWstęp, opracowanie tekstów i przypisy Marcin Bajko i Wojciech GutowskiTadeusz Miciński (1873–1918) is a classic of Young Poland's literature, whose works have not yet been collected and published in a compact form. The writer, one of the finest lyricists, dramatists and novelists of the epoch, is interpreted in textbooks and research papers only on the basis of well-known texts – while a large part of his poetic, essayist and jurnalistic works has remained scattered. The aim of the project of the National Program for the Development of the Humanities (No. 1aH 15 0322 83) called: "A scientific critical edition of Tadeusz Miciński's Pisma rozproszone (Scattered Writings) in four volumes: essays, lyric, journalism" is finding, gathering, critically studying and publishing in 4 volumes the poetry, essays and journalism of Miciński. The first volume includes Miciński's writings from 1896–1908, beginning with Zapiski literackie (Literary Notes), that is, a review of a collection of novels and novellas by Ignacy Sewer Maciejowski, and his proper journalistic debut, Współczesna młodzież polska (Contemporary Polish Youth, 1897), through a volume with essays Do źródeł duszy polskiej (To the Origin of the Polish Soul, 1906), in which the author gathered in one thoughtful collection his previous essays, manifestos and poems from the years 1898–1905. This volume is the core of Volume I of Scattered Writings. Miciński, as an essayist, has been known to date most of all as the author of Do źródeł duszy polskiej (To the Origin of the Polish Soul), but it is only now, after 111 years, that this volume has been reprinted in an unaltered layout and form, and the works contributing to it have been annotated and thoroughly discussed. The other articles contained in the volume give a broad crosssection of both the writer's interest and the genre forms he used, linking them freely. Here we will find reportage writings: Białe Noce. (Wspomnienia z pobytu w Dumie) [White Nights (Memories of Visiting the Duma), 1907], a comprehensive account of his stay in Petersburg during the proceedings of the First Russian Duma (1906), and in the vicinity of the then Russian capital (Lake Ladoga, the island of Valaam); Traktat o piekle podhalańskim (The Treatise on the Podhale Hell, 1907), i.e. a report from a winter stay in Chochołów and in the neighboring villages (Dzianisz, Wierchciche, Witów) spun around caroling in these villages by the vicar from Chochołów, whom the author accompanied with his and the parish priest's approval. A previously unknown travel report by Miciński, called Połąga (Palanga, 1905), concerning a Lithuanian village by the Baltic Sea, bearing the same name – the text has now been found and printed here. At the beginning of the 20th century, Palanga was a resort compared to Zakopane, which enjoyed great popularity among the Polish intellectual and artistic elite of that time (hence the popular name: "The Baltic Sea Zakopane"). Volume I also presents Miciński as an author of ideological manifestos, in which he presents his own insights into the history of Poland, its present and its possible future. All these elements, as well as one of the many articulations of the so-called programme of "ŻycienNowe" ("New Life") contains a hybrid text that combines poetry and journalism, with a similar title: Życie Nowe (New Life, 1907). Miciński also commented on current topics, among others the ones associated with the competition for the position of the director of the City Theatre in Cracow, announced in 1905. In connection with the candidacy of Stanisław Wyspiański to this position, an article has been published, entitled Teatr-Świątynia (Theatre-Temple), where the author shares his own vision of what theatre should look like. In the years 1896–1908 Miciński wrote several theatrical and literary reviews (he reviewed the works of Marian Zdziechowski and Tadeusz Nalepiński). However, they are a margin of his interest in this period. The texts, which were included in the first volume, were prepared by Prof. Wojciech Gutowski (professor emeritus of Kazimierz Wielki University in Bydgoszcz) and the leader of the project, Dr. Marcin Bajko (University of Białystok). Miciński's works have been provided with numerous and exhaustive footnotes to facilitate reading. The volume was preceded by extensive introductions by the abovementioned researchers, in which Miciński's essays and journalistic writings are discussed. The scientific editors of the 4th edition of Miciński's Scattered Writings are Dr. Marcin Bajko and Prof. Jarosław Ławski (Chair of "East–West" Studies at the University of Białystok). Other participants of the project are: Dr. Urszula M. Pilch (Jagiellonian University) and Prof. Anna Wydrycka (University of Białystok). The edition of the four volumes was planned for 2017–2019. The next volumes of Tadeusz Miciński's Scattered Writings will be published in 2018 (volume II, journalism: 1909–July 1914) and in
2019 (volume III, journalism: August 1914–1918, volume IV, Scattered Poetry 1896–1918).Praca naukowa finansowana z programu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2016–2019: „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka”.MARCIN BAJKO, doktor, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: twórczość Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Edytor polemicznej rozprawy T. Micińskiego Walka o Chrystusa (Warszawa 1911), wydanej po stu latach (Białystok 2011). Autor dwóch książek poświęconych twórczości tego pisarza: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012), „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu Pierwszej Wojny Światowej (Kraków 2015). Kierownik grantu NPRH „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych T. Micińskiego w czterech tomach” (2016–2019).JAROSŁAW ŁAWSKI, prof. zw. dr hab., dziekan Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku; badacz wyobraźni, twórca i kierownik Katedry Badań Filologicznych „Wschód – Zachód”
w Instytucie Filologii Polskiej UwB. Zainteresowania badawcze: faustyzm i bizantynizm w literaturze polskiej, interpretacje Romantyzmu, Młoda Polska, polsko-wschodniosłowiańskie związki literackie oraz
Czesław Miłosz. Redaktor naczelny Naukowych Serii Wydawniczych „Czarny Romantyzm”, „Przełomy/Pogranicza” oraz „Colloquia Orientalia Bialostocensia”. Autor wielu książek, w tym: Wyobraźnia lucyferyczna. Szkice o poemacie Tadeusza Micińskiego „Niedokonany. Kuszenie Chrystusa Pana na pustyni” (Białystok 1995) oraz Mickiewicz – Mit – Historia. Studia (Białystok 2010). Ostatnio wydał: Miłosz: „Kroniki” istnienia. Sylwy (Białystok 2014). Członek Komitetu Nauk o Literaturze PAN. Członek korespondent Wydziału I Filologicznego PAU.WOJCIECH GUTOWSKI, prof. zw. dr hab., prof. em. Uniwersytetu Kazimierza Wielkiego w Bydgoszczy, badacz literatury okresu Młodej Polski oraz literatury XX wieku i Romantyzmu. Wieloletni kierownik i inicjator powstania Katedry Literatury Polskiej XIX i XX Wieku w Instytucie Filologii Polskiej i Kulturoznawstwa UKW. Autor licznych studiów, artykułów i monografii. Opublikował m.in.: W poszukiwaniu życia nowego. Mit a światopogląd w twórczości Tadeusza Micińskiego (Warszawa 1980), Wśród szyfrów transcendencji. Szkice o sacrum chrześcijańskim w literaturze polskiej XX wieku (Toruń 1994), Konstelacja Przybyszewskiego (Toruń 2008), jak również Między inicjacją a nicością. Studia i szkice o literaturze modernizmu (Bydgoszcz 2013). Edytor utworów Tadeusza Micińskiego, w tym krytycznej edycji powieści Xiądz Faust, wznowionej po prawie stu latach (Kraków 2008)
Religijne aspekty nowelistyki Władysława Stanisława Reymonta w czasie I wojny światowej. Kilka dopowiedzeń
Get PDFThe author would like to recall W.S. Reymont as a “chronicler of war”. The volume of short stories published in 1919 entitled Behind the Front (re-published in 1925 as A cracked bell) was already the subject of interest both to researchers of World War I literature and to reymontologists (B. Utkowska, M.J. Olszewska, M. Jazownik).
In the article, in accordance with its title, the author – often referring to the findings and analyses of the aforementioned scholars – tries to shed new light (“a few additions”) on the war short stories of the author of The Peasants, emphasizing their Christian dimension (in line with the intentions and religiosity of Reymont himself), as well as their anti-Germanism and anti-Jewish accents. By showing the heroism of the Polish peasant in the face of the brutality of war, he emphasized its source: the Christian, Catholic faith. The narrator usually does not distance himself from this faith, being a kind of eyewitness and a member of this rural community. Writing about war as a work of Satan and an emanation of evil, Reymont simultaneously emphasizes its inevitability.Autor pragnie przypomnieć Władysława Stanisława Reymonta jako „kronikarza wojny”. Tom wydanych w 1919 roku nowel zatytułowany Za frontem (ponownie wydany w 1925 jako Pęknięty dzwon) był już przedmiotem zainteresowania zarówno badaczy literatury I wojny światowej, jak i reymontologów (B. Utkowska, M.J. Olszewska, M. Jazownik).
W artykule, zgodnie z jego tytułem, autor – często odnosząc się do ustaleń i analiz wymienionych uczonych – stara się rzucić nowe światło („kilka dopowiedzeń”) na wojenne nowele autora Chłopów, kładąc nacisk na ich chrześcijański wymiar (zgodny z intencjami i religijnością samego Reymonta), a także na ich antyniemieckość i akcenty antyżydowskie. Ukazując heroizm polskiego chłopa w obliczu bestialstwa wojny, pisarz podkreśla źródło takiej postawy: wyznanie chrześcijańskie, katolickie. Narrator w utworach najczęściej nie dystansuje się od tej wiary, będąc kimś w rodzaju naocznego świadka oraz członkiem tej wiejskiej wspólnoty. Pisząc o wojnie jako o dziele szatana i emanacji zła, Reymont podkreśla jednocześnie jej nieuchronność
Розпорошені твори Том ІV: Розпорошена поезія 1896-1918
Get PDFWstęp Jarosław Ławski i Urszula M. Pilch. Opracowanie tekstów i przypisy Marcin Bajko, Urszula M. Pilch, Kamil K. Pilichiewicz, Paweł Wojciechowski, Anna WydryckaThe whole oeuvre of Tadeusz Miciński (1873–1918), a classic of Young Poland literature, has not been brought together and published as a collection so far. In course books and scholarly articles, the writer–considered one of the most notable lyricists, playwrights, and novelists of the epoch–is interpreted only through the prism of his well-known texts; in fact, most of his poetry, essays and articles remain uncollected. The project financed by the National Program for the Development of Humanities (No 1aH 15 0322 83): “The Critical Edition of Tadeusz Miciński’s Uncollected Writings in Four Volumes: Essays, Lyrics, Journalism” aims to find, collect, and critically edit such writings. Volume I, including the texts written between 1896–1908, was published in 2017. Volume II, collecting the essays and articles written between 1909–1914, was published in 1918. Volume III, presenting Miciński’s writings from the period of the Great War (1914– 1918), was published in 2019. The present, and last, volume of Miciński’s Uncollected Writings offers his poetry from the period (1896–1918) (i.e. short and long poems, and dramatic fragments) with the exception of In the Darkness of Stars (1902), the only book of verse that was published during his lifetime. The poems brought together in Volume IV were composed over a long period of time, and some of them have not been republished to date. The time of the Great War, which the author spent in Russia(1914–1918), abounded with the so far unknown poems of Miciński. They were published in local press, which today is either hardly available
or unavailable in Polish libraries. The volume is divided in five chronological-thematic assemblages.The first one, “Lyrical Pieces and Miscellaneous Poems,” includes the verse from the period 1896–1914 (until the outbreak of the Great War) as well as a few poems published in press in the 1890s, which did not go into In the Darkness of Stars. The second, much longer part, “From the Turn of the Century Up to the War,” collects the pieces published in press and subsequently included in the book form. We also present a series of poems “The Caucasus” (1903) and “The Tatras,” which, in a slightly altered form, went later into his debut novel Nietota. A Secret Book of the Tatras (1910). Here the reader will find several poems from different years, most of the them from 1911 (five) and from 1914 (five). The second thematic assemblage, entitled “The Poetry of the Great War Time,” does not contain longer poems that went into the third part, and features twenty fragments of different length–from short lyrical pieces [“In the Dark Glens…” 1917–1918] (a rarity at the time) to much longer poems (“Wheat and Cockle Corn,” 1917). In the course of editorial work, new poems such as “Hymn to America of the United States” (1917), “Night in Petrograd” (1917), or “By the Waters of Babylon” (1916) were discovered. Among the longer poems published once only and, therefore, considered unknown these days, the third assemblage, “Poems, Novellas, and Dramatic Fragments,” gives “Visons of Poland” (1915), “War” (1916), “Fortress” (1917), and “Wawel’s Bell… in Petrograd!” (1917). Besides, we present the Russian original and the Polish translation of the dramatic fragment “Костёр Яaнa Гусa” (1916) and two novellas: “Anahita’s Love” (1916) and “The Spirit King” (1917) (written after the Bolshevik coup). This part of the volume also includes two versions of Miciński’s famous longer poem, “The Specter of Wallenrod” (1914) (the original version in 1908).The fourth thematic assemblage brings together “Translations and Renditions” of the works by A. Amfiteatrowa, E. Verhearen, G. d’Annunzi, K. Balmont, D. Domjanić, and G. Carducci, as well as translations from Polish into Russian of the pieces that were published in “Утро России” in 1917 (the Polish anthem, “Warszawianka,” “Boże, coś Polskę,” and M. Konopnicka’s “Rota”). The whole volume ends with Annexes: Miciński’s juvenilia, i.e. his earliest poems dating back to 1891, and two works in a manuscript form: “On Pessimism,” published in a shortened version by Teresa Wróblewska in 1969, and “On the Origin of Beniowski,” edited by Jerzy Illg in 1977. The texts included in Volume IV have been prepared by Marcin Bajko, PhD; Professor Jarosław Ławski; Kamil. K. Pilichiewicz, PhD (The Łukasz Górnicki Library); and Urszula M. Pilch, PhD (The Jagiellonian University). Miciński’s texts are given multiple footnotes, which, so it is hoped, significantly facilitate a reading process. The
volume opens with the Introductions by Jarosław Ławski and Urszula M. Pilch, which discuss and analyze the collected poetry of Miciński. The whole project, i.e. all four planned volumes, has been supervised by its Head, Marcin Bajko and Jarosław Ławski (Chair in Philological Studies “East-West” at the University of Białystok).Praca naukowa finansowana z programu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2016–2020: „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka”.MARCIN BAJKO, doktor, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: twórczość Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Edytor polemicznej rozprawy T. Micińskiego Walka o Chrystusa (Warszawa 1911), wydanej po stu latach (Białystok 2011). Autor dwóch książek poświęconych twórczości tego pisarza: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012), „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu Pierwszej Wojny Światowej (Kraków 2015). Kierownik grantu NPRH „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych T. Micińskiego w czterech tomach” (2016–2019).JAROSŁAW ŁAWSKI, prof. zw. dr hab., dziekan Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku; badacz wyobraźni, twórca i kierownik Katedry Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej UwB. Zainteresowania badawcze: faustyzm i bizantynizm w literaturze polskiej, interpretacje Romantyzmu, Młoda Polska, polsko-wschodniosłowiańskie związki literackie oraz Czesław Miłosz. Redaktor naczelny Naukowych Serii Wydawniczych „Czarny Romantyzm”, „Przełomy/Pogranicza” oraz „Colloquia Orientalia Bialostocensia”. Autor wielu książek, w tym: Wyobraźnia lucyferyczna. Szkice o poemacie Tadeusza Micińskiego „Niedokonany. Kuszenie Chrystusa Pana na pustyni” (Białystok 1995) oraz Mickiewicz – Mit – Historia. Studia (Białystok 2010). Ostatnio wydał: Miłosz: „Kroniki” istnienia. Sylwy (Białystok 2014). Członek Komitetu Nauk o Literaturze PAN. Członek korespondent Wydziału I Filologicznego PAU.URSZULA M. PILCH, doktor, adiunkt w Katedrze Historii Literatury Pozytywizmu i Młodej Polski na Wydziale Polonistyki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Autorka książek: Język czterech żywiołów. Kreacje obrazów w liryce Juliusza Słowackiego (Kraków 2006) oraz Kto jestem? O podmiocie w poetyckim dwugłosie. Juliusz Słowacki i Tadeusz Miciński (Kraków 2010). Współredaktorka tomów (wraz z A. Czabanowską-Wróbel): Młodopolski witalizm. Modernistyczne witalizmy (Kraków 2016); Poezja Wacława Rolicza-Liedera (wraz z A. Czabanowską-Wróbel i M. Stalą, Kraków 2017).ANNA WYDRYCKA, dr hab., prof. UwB. Zatrudniona w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Badaczka literatury Młodej Polski, zwłaszcza poezji, krytyki i nurtu kobiecego. Autorka monografii „…Rymów gałązeczki skrzydlate…”. W świecie poetyckim Bronisławy Ostrowskiej (Białystok 1998). Wydała między innymi opracowanie Poezje Marceliny Kulikowskiej (Białystok 2001). Ostatnio opublikowała monografię: Między bios a zoé. Poetycka antropologia w liryce Młodej Polski. Interpretacje (Białystok 2012), a także Poezje zebrane Anny Zahorskiej (Białystok 2016)
Розпорошені твори Том ІII: Есе і публіцистика 1914-1918
Get PDFWstęp Jarosław Ławski i Marcin Bajko. Opracowanie tekstów i przypisy Marcin Bajko, Anna Wydrycka, Łukasz Zabielski.The whole oeuvre of Tadeusz Miciński (1873–1918), a classic of Young Poland literature, has not been brought together and published as a collection so far. In course books and scholarly articles, the writer–
considered one of the most notable lyricists, playwrights, and novelists of the epoch–is interpreted only through the prism of his well–known texts; in fact, most of his poetry, essays and articles remain uncollected. The project financed by the National Program for the Development of Humanities (No 1aH 15 0322 83): “The Critical Edition of Tadeusz Miciński’s Uncollected Writings in Four Volumes: Essays, Lyrics, Journalism” aims to find, collect, and critically edit such writings. Volume I, including the texts written between 1896–1908, was published in 2017. Volume II, collecting the essays and articles written between 1909–1914, was published in 1918. The present volume brings together Miciński’s writings from 1914–1918 (precisely from August 1914, i.e. from the outbreak of WWI). They are grouped thematically and arranged in a chronological order of original publication dates. The first and the shortest assemblage (“The Great War: The Beginnings of Poland”) offers Miciński’s opinions expressed during the so–called Warsaw period, i.e. from October 1914 to September 1915 (between August and October 1914 Miciński was interned in Kaluga, Russia). The assemblage features an interesting reportage relating to the battle of Pruszków and Ivanogrod, and their aftermath (“New Life”).The second thematic assemblage (“The Moscow’s Paving”) is divided in two parts. The first (“The Polish Question with Russia Behind”) concerns the Polish question linked to a Russian context and features the articles written by Miciński in Moscow and Petersburg (Petrograd) after his arrival in Russia: the manifesto “In the Depths of a Nation” (1915), a narrative essay “What Direction Did Poland Take?” (1916), and “The National Hammer Mill” (1916), in which Miciński discusses the most burning issues of the Polish colony in Russia. The second part collects the texts, in which the writer focuses on other nations, but almost always comparing or contrasting their situation with the plight of Poles. Interestingly, three out of the five articles were written in Russian: dedicated to Bulgaria “Поляки и Болгары” (1915), to Italy “Гимнь Италiи” (1916), and to Serbia “Замокъ королевича Марко” (1916). In addition, this part includes a Polish (different from a Russian one) version of “Prince Mark’s Castle” (1916) and “Tatars in Moscow” (1917), which focuses on a Pan–Russian Congress of Muslims. The third thematic assemblage (“Dusk of the Empire. Miciński between the February Revolution and the October Putsch”) is also divided in two parts and includes Miciński’s texts written between the February Revolution and the Bolshevik Coup (March–November 1917) as well as a few articles written soon afterwards (December 1917 – January 1918). In the first part, “From the Trenches and from the Edifices of Petrograd and Moscow”, the reader will find a series of reportages about the life in Polish military units in Russia and about various gatherings, mass meetings and reunions (both Polish and Russian), in which Miciński inserts numerous quotations from the speeches by Polish and Russian politician and officers as well as his own commentaries and political prognoses. The second part, “Political and Anniversary Manifestos–the Last Excursion into National Issues”, brings together the texts written over a brief period of time. “The Historical Day” (1917) is both a manifesto and a reportage on the centenary of Tadeusz Kościuszko’s death; “May 3” (1917) is a speech honoring the anniversary of the Constitution of May 3.The forth thematic assemblage, “Posthumous Memoir with Literature Behind It”, collects both commemorative texts (“In Praise of Sienkiewicz”, “Poland in Sienkiewicz’s Works”, 1916, and “Shaman”, which honors Adam Szymański, the author of Sketches), as well as those in which a tribute paid to artists who died recently is only a pretext to reconsider the role of writer in time of war (“Verhaerna’s Fate”, 1917). In the fifth thematic assemblage, “Literature and Art–Reviews, Programs, Reports”, the reader will find reviews of the Alexander Tairow Teatr Kameralny’s performances (“Theatre of Futurism”, 1916); written in Russian attempts to describe the nature Kazimierz Stabrowski’s and Konstanty Czurlanis’s paintings (“Литургія красоты”, 1916); or a literary–political article on Mickiewicz’s idea of mission in the context of the attitudes displayed by two Italian thinkers– Niccolo Machiavelli and Giuseppe Mazzini (“Mickiewicz, Mazzini, and Machiavelli”, 1917). Miciński combines literary criticism with theatre review and his polemical urge in the article “The Aurochs’ Horn and Dark Powers” (1917). One text, “To the Templars, Letter One”, constitutes a separate assemblage entitled “Epilogue: After the Red October.” The latter was written by Miciński before his sudden death. The seventh assemblage, “The texts of Uncertain Authorship”, collects the writings that possibly may have been written by Miciński, but their authorship is not fully confirmed. The volume ends with five Annexes, which highlight facts from the writer’s biography during the so-called Russian period (1915–1918), paying special attention to the final weeks of his life (the articles by Stanisław Strumph-Wojtkiewicz and the writer’s son, Jarosław Miciński). There is also one article dedicated to Poland, written by Miciński’s Russian friend, Konstantin Balmont (“A Bright Land”). The concluding text of the volume is an unpublished letter written in 1915 by Miciński to an unidentified member of the Society of Slavic Culture in Moscow. Volume III was edited by Marcin Bajko, PhD, and Professor Jarosław Ławski, the Faculty of Philology at the University of Białystok.Miciński’s texts are given multiple footnotes, which, so it is hoped, significantly facilitate a reading process. The volume opens with theEditors’ Introductions, which discuss the collected essays and journalism from the period 1914–1918. The whole project, i.e. all four planned volumes, is supervised by its Head, Marcin Bajko and Jarosław Ławski (Chair in Philological Studies “East–West” at the University of Białystok). Professor Anna Wydrycka (The University of Białystok) and Łukasz Zabielski, PhD (The Łukasz Górnicki Library) have contributed to the editorial process. The last volume of Tadeusz Miciński’s Uncollected Writings is due to be published in 2020 (Volume IV, Uncollected Poetry 1896–1918).Praca naukowa finansowana z programu Ministerstwa Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2016–2020: „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka”.MARCIN BAJKO, doktor, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: twórczość Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Edytor polemicznej rozprawy T. Micińskiego Walka o Chrystusa (Warszawa 1911), wydanej po stu latach (Białystok 2011). Autor dwóch książek poświęconych twórczości tego pisarza: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012), „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu Pierwszej Wojny Światowej (Kraków 2015). Kierownik grantu NPRH „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych T. Micińskiego w czterech tomach” (2016–2019).JAROSŁAW ŁAWSKI, prof. zw. dr hab., dziekan Wydziału Filologicznego Uniwersytetu w Białymstoku; badacz wyobraźni, twórca i kierownik Katedry Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej UwB. Zainteresowania badawcze: faustyzm i bizantynizm w literaturze polskiej, interpretacje Romantyzmu, Młoda Polska, polsko-wschodniosłowiańskie związki literackie oraz Czesław Miłosz. Redaktor naczelny Naukowych Serii Wydawniczych „Czarny Romantyzm”, „Przełomy/Pogranicza” oraz „Colloquia Orientalia Bialostocensia”. Autor wielu książek, w tym: Wyobraźnia lucyferyczna. Szkice o poemacie Tadeusza Micińskiego „Niedokonany. Kuszenie Chrystusa Pana na pustyni” (Białystok 1995) oraz Mickiewicz – Mit – Historia. Studia (Białystok 2010). Ostatnio wydał: Miłosz: „Kroniki” istnienia. Sylwy (Białystok 2014). Członek Komitetu Nauk o Literaturze PAN. Członek korespondent Wydziału I Filologicznego PAU.ANNA WYDRYCKA, dr hab., prof. UwB. Zatrudniona w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Badaczka literatury Młodej Polski, zwłaszcza poezji, krytyki i nurtu kobiecego. Autorka monografii „…Rymów gałązeczki skrzydlate…”. W świecie poetyckim Bronisławy Ostrowskiej (Białystok 1998). Wydała między innymi opracowanie Poezje Marceliny Kulikowskiej (Białystok 2001). Ostatnio opublikowała monografię: Między bios a zoé. Poetycka antropologia w liryce Młodej Polski. Interpretacje (Białystok 2012), a także Poezje zebrane Anny Zahorskiej (Białystok 2016)
Tadeusz Miciński as a Poet of the Heavy Metal Music Subculture
No full textIn the paper, the author discusses the reception of Tadeusz Miciński’s poetry by heavy metal bands and authors of lyrics, particularly of the black metal variety. The poet is notable for his popularity among heavy metal performers and fans. The author tries to answer the question why Miciński (as well as other poets from the Young Poland period) is so popular with the heavy music scene, which thrived in the last decades of the twentieth century. The focus of the paper is on the work of Roman Kostrzewski, the former leader and lyricist of the KAT [Executioner] heavy metal band and on the activities of the Behemoth band and its front man, Adam Darski, a.k.a. Nergal.Artykuł został przygotowany w ramach grantu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki pod nazwą „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka” (projekt MNiSW na lata 2016–2020).MARCIN BAJKO – dr, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: pisarstwo Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”, Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Napisał doktorat o twórczości Tadeusza Micińskiego. Edytor jego polemicznego pisma Walka o Chrystusa (1911), wydanego po 100 latach (Białystok 2011). Autor monografii: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012), Słowacki i spadkobiercy. Studia i szkice (Białystok 2017). Kierownik grantu NPRH: „Naukowa edycja krytyczna Pism rozproszonych Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka” (2015–2020).Uniwersytet w Białymstoku, Zakład Badań Źródłowych nad Literaturą XIX i XX Wieku„Equilibrium of Noise” 1994, nr 1, s. 10. Dostępny też: http://oldschool-metal-maniac.com/EON1.pdf.„Kat – Jesteśmy nieśmiertelni!”, wywiad przeprowadził M. Aronowicz, „Kultura”, wrzesień–październik 2003.Adam Nergal Darski: spowiedź heretyka. Sacrum Profanum, rozmawiają P. Weltrowski i K. Azarewicz, Warszawa 2012.Aronowicz M., Miciński – Kostrzewski: apokalipsa, satanizm, muzyka metalowa, w: Apokalipsa. Symbolika – Tradycja – Egzegeza, t. I, red. K. Korotkich i J. Ławski, Białystok 2006.Behemoth – Bardowie Wschodu, „Thrash’em All” 1996, nr 2.Kostrzewski R., Żyła M., Głos z ciemności, Kraków 2016.Podraza-Kwiatkowska M., Symbolizm i symbolika w poezji Młodej Polski, Kraków 2001 (wyd. I: Kraków 1975).Widok ze szczytu – wywiad z A.N. Darskim przeprowadzony przez B. Donarskiego, „Mystic Art” 2009, nr 3.Wróblewska T., „Lucyferyzm chrystusowy” Tadeusza Micińskiego (1873–1918), „Euhemer” 1976, nr 3.30932
Islam, Turks and Tatars in the writings of Tadeusz Miciński
No full textThe author of the article tries to elucidate the previously unknown biographical episodes of a Young Poland’s writer, Tadeusz Miciński (1973–1918). During World War I Miciński was in Moscow, where he met, among others, Tatars living in the Russian Empire. He took part in the First All-Russian Muslim Congress (May 1-11, 1917), expressing his eager enthusiasm about the prospects of Muslims’ cultural and religious liberation, which became possible as a result of the February Revolution. Miciński, in his work, especially in his journalism, elaborated also on the Turks and the decaying Ottoman Empire. His opinions were rather ambivalent, torn between admiration and appreciation, on the one hand, and resentment and condemnation, on the other.Książka została zredagowana w ramach projektu badawczego "Literatura polsko-tatarska po 1918 roku". Projekt finansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki przyznanych na podstawie decyzji numer DEC-2012/07/B/HS2/00292.Wydanie publikacji zrealizowano przy wsparciu finansowym urzędu Marszałkowskiego Województwa Podlaskiego.BAJKO Marcin, dr, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku. Główny nurt zainteresowań: pisarstwo Tadeusza Micińskiego, religijność i antropologia Młodej Polski, twórczość Juliusza Słowackiego i innych pisarzy epoki romantyzmu. Autor opracowania i wstępu do "Walki o Chrystusa Micińskiego" (Białystok 2011), a także dwóch książek poświęconych jego twórczości: "Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego" (Białystok 2012) oraz „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu pierwszej wojny światowej" (Kraków 2015).Uniwersytet w Białymstoku179-19
Słowacki and His Successors. Studies and Essays
No full textThe studies and essays collected in this book were written in the years 2007–2017. For this edition, they have been expanded, corrected, and arranged so as to emphasise and highlight their mutual relations. Each subsequent section either clarifies or supplements the preceding one. Sometimes they can be treated as extensive footnotes to the neighbouring sections. The first part of the book, entitled Słowacki after the turning point, is entirely devoted to the work of Juliusz Słowacki, one of the most prominent figures of Polish Romanticism. In the opening section, the author offers an overview of the poet’s personality in the 33rd year of his life (1842/1843), which was undoubtedly one of the most important years both in his biography and in his work.The second section is devoted to Słowacki’s historical drama The Silver Dream of Salomea (1843). The author discusses some of the main symbols that recur in Słowacki's imagination and work, and in particular, the symbolism of fire, sun, and light in this play. The next two sections deal with Słowacki’s opus magnum, the poem King-Spirit. An analysis of the Byzantine Greek themes that are present in this work allows one to identify a curious idiosyncrasy in Słowacki’s creative imagination: a distinct aversion toward the Orthodox Church coexists with a fascination with Eastern Christian spirituality. The last section of the first part of the book constitutes a connecting link to its second part in that it concerns both Słowacki himself and Seweryn Goszczyński, the author of the famous novel in verse Zamek kaniowski [Kaniów Castle]. Written in the convention of Dark Romanticism, the novel appeared in 1828. The next section concerns another outstanding novel in verse from the Polish Romantic period, namely Maria (1825) by Antoni Malczewski. The author provides a detailed discussion of the role of Ukrainian folklore in the novel. Literature of the second half of the 19th century is represented in the book by Zygmunt Miłkowski, who wrote under the pseudonym of Tomasz Teodor Jeż. He showed a keen interest in the culture and history of the South Slavic people, especially the Bulgarians and Serbs. He authored a series of novels based on the history of the Balkan Slavs, who lived under the Turkish yoke for several centuries. By contrast to the Slavs, the Greeks, who were also subjugated to the Turkish rule, are seen by Miłkowski as much more willing to cooperated with the Ottoman oppressors. The depiction of the Greeks in his novels is discussed in a separate section of the book. In the next section, the author moves on to the Modernist period. He discusses the presence of laughter in Ignacy Dąbrowski’s novel Death (1893). The novel is written in the form of a diary and is intended to be a study of a terminal illness (tuberculosis) and dying. After a short interpretation of the dialogue between Faust and Mephistopheles (1894) by Jerzy Żuławski, the author leaves the 19th century to discuss the story of the friendship between two leading Polish writers of the first decade of the 20th century: Stefan Żeromski and Tadeusz Miciński. The section titled Żeromski about Miciński, Miciński about Żeromski contains a number of previously unknown facts and invites the reader to rediscover often neglected testimonies of the rough friendship between the two outstanding literary figures. The remaining sections of the book concern, in turn, Miciński's view of the Bulgarian culture and the literary and personal relations between him and Bulgarian artists (From admiration to disappointment. Bulgarian motifs in the writings of Tadeusz Micinski); the Polish-language work of Józef Albin Herbaczewski in the context of his aspirations to be seen as the ultimate judge of what is valuable and what is not in the Polish literature and culture; in the concluding section, the author reminds the reader of the life and work of Karol Jacek Malewski, a half-forgotten poet from the Young Poland period. What runs through all the papers and essays in the book is a discussion of the imagery and motifs that were first explored by the Romantic masters (Malczewski, Słowacki, Goszczyński) to later reappear in the works of their successors, especially Dąbrowski, Miciński, Żuławski, and Malewski. Among the most powerful images are nocturnal landscapes of the eastern, Ukrainian frontiers of historical Poland; one of the strongest motifs is the certainty of death.Antoniemu Malczewskiemu w 170 rocznicę pierwszej edycji „Marii”. Materiały sesji naukowej Białystok 5–7 V 1995, pod red. H. Krukowskiej, Białystok 1997.Bachórz J., Słowacki irytujący?, w: Stolice i prowincje kultury. Księga jubileuszowa ofiarowana Profesor Alinie Kowalczykowej, pod red. J. Brzozowskiego, M. Skrzypczaka, M. Stanisza, Warszawa 2012.Bajko M., „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu pierwszej wojny światowej, Kraków 2015.Bajko Magdalena, „Straszny, piekielny i mocny” Językowy obraz żywiołu ognia w Rapsodzie I „Króla-Ducha” Juliusza Słowackiego, w: Piękno Juliusza Słowackiego, t. 3: Metamorphosis, pod red. J. Ławskiego, A. Janickiej, Ł. Zabielskiego, Białystok 2015.Bois J.-P., Historia starości. Od Montaigne’a do pierwszych emerytur, przełożyła K. Marczewska, Warszawa 1996.Brzozowski S., Pamiętnik, wstęp M. Wyka, oprac. tekstu i komentarze M. Urbanowski, Wrocław 2007.Buchowski K., Litwomani i polonizatorzy. Mity, wzajemne postrzeganie i stereotypy w stosunkach polsko-litewskich w pierwszej połowie XX wieku, Białystok 2006.Cioran É. M., Święci i łzy, przełożył i wstępem opatrzył I. Kania, Warszawa 2003.Cysewski K., Teoretyczne i metodologiczne problemy badań nad epistolografią, „Pamiętnik Literacki” 1997, z. 1.Dąbek-Wigrowa T., Penczo Sławejkow. Tradycjonalizm i nowatorstwo, Wrocław 1973.Dąbrowski I., Śmierć. Studium, wstęp i oprac. T. Lewandowski, Kraków 2001.Ziemba K., Wyobraźnia a biografia. Młody Słowacki i ciągi dalsze, Gdańsk 2006.Żeromski S., In memoriam Tadeusza Micińskiego, „Wiadomości Literackie” 1925, nr 12.Żeromski S., Listy 1897–1904, opr. Z. J. Adamczyk, Warszawa 2003.Żeromski S., Listy 1905–1912, opr. Z. J. Adamczyk, Warszawa 2006.Żeromski S., Listy 1913–1918, opr. Z. J. Adamczyk, Warszawa 2008.Żuławski J., Benedykt Spinoza. Człowiek i dzieło, Warszawa 1902.Żyliński L., Mitteleuropa versus Międzymorze, w: Polacy i Niemcy. Historia – kultura – polityka, red. A. Lawaty, H. Orłowski, Poznań 2003.Feldman W., Współczesna literatura polska 1907–1918, Warszawa 1919.Flis-Czerniak E., Wokół „Nietoty”, czyli raz jeszcze o „niesamowitym” spotkaniu Tadeusza Micińskiego z Wincentym Lutosławskim, w: Proza Tadeusza Micińskiego. Studia, wstęp J. Ławski, red. M. Bajko, W. Gutowski, J. Ławski, Białystok 2017.Floryńska H., Spadkobiercy Króla Ducha. O recepcji filozofii Słowackiego w światopoglądzie polskiego modernizmu, Wrocław 1976.Głowiński M., Od dokumentu do wyznania. O powieści w pierwszej osobie, w: tegoż, Powieść młodopolska. Studium z poetyki historycznej, Kraków 1997.Goethe J. W., Faust. Tragedia, przełożył i posłowiem opatrzył A. Pomorski, Warszawa 1999.Goszczyński S., Dziennik Sprawy Bożej, t. 1, oprac. i wstęp Z. Sudolski, przy współpracy W. Kordaczuk i M. M. Matusiak, Warszawa 1984.Goszczyński S., Zamek kaniowski, wprowadzenie napisała H. Krukowska, Białystok 2002.Gutowski W., „I kto zgasił okropne świecidło?”. Semantyka ognia i światła w twórczości Juliusza Słowackiego, w: tegoż, Pasje wyobraźni. Szkice o literaturze romantyzmu i Młodej Polski, Toruń 1991.Gutowski W., Inna siłaczka? Wokół „Nauczycielki” Tadeusza Micińskiego, „Ruch Literacki” 2005.Gutowski W., Między inicjacją a nicością. Studia i szkice o literaturze modernizmu, Bydgoszcz 2013.Gutowski W., Z próżni nieba ku religii życia. Motywy chrześcijańskie w literaturze Młodej Polski, Kraków 2001.Herbaczewski J.A., Głos bólu. Sprawa odrodzenia narodowego Litwy w związku ze sprawą wyzwolenia narodowego Polski, Kraków 1912.Herbaczewski J.A., I nie wódź nas na pokuszenie… Szkicowane wizerunki dusz współcześnie wybitnych na tle myśli dziejowej, Kraków 1911.Herbaczewski J.A., Odrodzenie Litwy wobec idei polskiej, Kraków 1905.Januszewicz M., Miciński i Żeromski oraz ich kontakty towarzyskie, kulturalne i literackie, „Studia i Materiały Wyższej Szkoły Pedagogicznej w Zielonej Górze”, 1988, seria XVII, nr 5.Jeż T.T., Asan. Ustęp z dziejów „Słowian bałkańskich”. Powieść historyczna, Lwów 1869.Jeż T.T., Narzeczona Harambaszy. Powieść z dziejów Słowiańszczyzny Południowej, Warszawa 1948.Jeż T.T., Rotułowicze. Powieść z dziejów serbskich, Warszawa 1884.Jeż T.T., W zaraniu. Powieść, Warszawa 1949.Jeż T.T., Zarnica. Powieść bułgarska, Warszawa 1950.Kempiński A., Lęk, wyd. II, Warszawa 1987.Kiślak E., Spotkanie w drodze: Maksymilian Ryłło SJ i Juliusz Słowacki, w: Światło w dolinie. Prace ofiarowane Profesor Halinie Krukowskiej, pod red. K. Korotkicha, J. Ławskiego, D. Zawadzkiej, Białystok 2007.Kłosińska K., Powieści o wieku nerwowym, Katowice 1988.Korespondencja Juliusza Słowackiego, oprac. E. Sawrymowicz, tom I-II, Wrocław – Warszawa – Kraków 1962-1963.Korotkich K., Wyobraźnia apokaliptyczna Juliusza Słowackiego. Obrazy – wizje – symbole, Białystok 2011.Krukowska H., Noc romantyczna (Mickiewicz, Malczewski, Goszczyński). Interpretacje, Białystok 1985 (wyd. 2: Gdańsk 2011).Kurkiewicz M., Tętno epoki. Miejsce i rola motywu krwi w literaturze Młodej Polski, Bydgoszcz 2013.Kwapiszewski M., Późny romantyzm i Ukraina. Z dziejów motywu i życia literackiego, Warszawa 2006.Lange A., Pochodnie w mroku. Żeromski – Reymont – Kasprowicz, Warszawa 1927.Linkner T., Zanim skończyło się maskaradą. Ze studiów nad twórczością Tadeusza Micińskiego, Gdańsk 2003.Lubaszewska A., Mit – ethos – konstrukcja. „Duma o hetmanie” Stefana Żeromskiego, Wrocław 1984.Lubaszewska A., Życie – śmierci doskonałość. Młodopolska antropologia śmierci i literacki świat wartości, Kraków 1995.Ławski J., Bo na tym świecie Śmierć. Studia o czarnym romantyzmie, Gdańsk 2008.Ławski J., Ironia i mistyka. Doświadczenia graniczne wyobraźni poetyckiej Juliusza Słowackiego, Białystok 2005.Ławski J., Marie romantyków. Metafizyczne wizje kobiecości. Mickiewicz – Malczewski – Krasiński, Białystok 2003.Ławski J., Życie i śmierć mitu. „Faust polski” między XIX a XXI wiekiem, w: Postacie i motywy faustyczne w literaturze polskiej. Materiały Ogólnopolskiej Konferencji Naukowej. Białystok 23–26 października 1997 r. Tom drugi, pod red. H. Krukowskiej i J. Ławskiego, Białystok 2001.Łubieniewska E., Laseczka dandysa i płaszcz proroka, Warszawa – Kraków 1994.Malczewski A., Maria. Powieść ukraińska, wprowadzenie H. Krukowska i J. Ławski, Białystok 2002.Malewski K.J., Bez tytułu, Warszawa 1908.Malewski K.J., Stare kuranty. Poezje. Seria druga, Warszawa 1909.Malewski K.J., Virtuti Militari. Poezje. Seria III, Warszawa 1914.Matuszewski I., Słowacki i nowa sztuka (modernizm). Twórczość Słowackiego w świetle poglądów estetyki nowoczesnej, Warszawa 1902.Miciński T., Fundamenty Nowej Polski, w: tegoż, Do źródeł duszy polskiej, Lwów 1906.Miciński T., Ku czemu Polska idzie?, w: Miasto świętego Jana. Zeszyt zbiorowy, Moskwa 1916.Мицинскіи Т., Литургія красоты (по поводу выставокъ картинъ Стабровскаго и Чурляниса), „Утро России”, 1916, № 64.Miciński T., Miasto pod Witoszą, „Świat” 1913, nr 3.Miciński T., Poeta Bałkanu, „Świat” 1913, nr 7.Miciński T., Przy kotle austriackiej Walpurgii, „Świat” 1913, nr 1.Miciński T., Virtuti Militari, „Nowa Gazeta” 1914, nr 512.Miciński T., Walka o Chrystusa, oprac., wstęp i przypisy M. Bajko, Białystok 2011.Miciński T., Xiądz Faust, oprac., przypisy i posłowie W. Gutowski, Kraków 2008.Mocarska-Tycowa Z., Temat śmierci w prozie realistów, w: Problematyka religijna w literaturze pozytywizmu i Młodej Polski, red. S. Fita, Lublin 1993.Narušienė V., Józef Albin Herbaczewski. Pisarz polsko-litewski, Kraków 2007.Ostrowska A., Śmierć i umieranie, Warszawa 1991.Papierkowski S.K., Lud serbski w powieściach T.T. Jeża, Lublin 1962.Pełka L., Polska demonologia ludowa, Warszawa 1987.Pigoń S., Niesamowite spotkanie literackie. Tadeusz Miciński – Wincenty Lutosławski, w: tegoż, Miłe życia drobiazgi. Pokłosie, Warszawa 1964.Pilch U. M., Kto jestem? O podmiocie w poetyckim dwugłosie Słowacki – Miciński, Kraków 2010.Piwińska M., Juliusz Słowacki od duchów, Warszawa 1992.Plessner H., Śmiech i płacz. Badania nad granicami ludzkiego zachowania, przeł. i oprac. A. Zwolińska i Z. Nerczuk, posł. A. Zwolińska, Kęty 2004.Podraza-Kwiatkowska M., Obraz Boga wśród światopoglądowych przemian Młodej Polski, w: tejże, Wolność i transcendencja. Studia i eseje o Młodej Polsce, Kraków 2001.Polskie wizje Europy w XIX i XX wieku, wybór P. O. Loew, Wrocław 2004.Prokop J., Z przemian w literaturze polskiej lat 1907–1917, Wrocław 1970.Proza Tadeusza Micińskiego. Studia, wstęp J. Ławski, red. naukowa M. Bajko, W. Gutowski, J. Ławski, Białystok 2017.Przybylski R., Baśń zimowa. Esej o starości, Warszawa 1998.Przybylski R., Podroż Juliusza Słowackiego na Wschód, Kraków 1982.Przybylski R., Rozhukany koń. Esej o myśleniu Juliusza Słowackiego, Warszawa 1999.Przybylski R., Świat jako maszyna piekielna (O „Zamku kaniowskim” Goszczyńskiego), w: Studia z teorii i historii poezji, pod red. M. Głowińskiego, S. II, Wrocław 1970.Ratajczak W., Teodor Tomasz Jeż (Zygmunt Miłkowski) i wiek XIX, Poznań 2006.Ratuszna H., Wieczność w człowieku. O młodopolskiej świadomości śmierci w twórczości Stanisława Przybyszewskiego, Toruń 2005.Rutkowski K., Braterstwo albo śmierć. Zabijanie Mickiewicza w Kole Sprawy Bożej, Gdańsk 1999.Słowacki J., Fragmenty pamiętnika (1817–1832), oprac. W. Floryan, w: tegoż, Dzieła, pod red. J. Krzyżanowskiego, t. XI: Pisma prozą, cz. 1, Wrocław 1959.Słowacki J., Krąg pism mistycznych, oprac. A. Kowalczykowa, Wrocław 1982.Słowacki J., Król-Duch: rapsody nie wydane za życia poety, oprac. J. Kuźniar, w: tegoż, Dzieła wszystkie, pod red. J. Kleinera i W. Floriana, t. XVI, Wrocław 1972.Słowacki J., Ksiądz Marek, wstęp i oprac. M. Piwińska, Wrocław 1991.Słowacki J., Sen srebrny Salomei, wstęp i oprac. A. Kowalczykowa, Wrocław 1992.Słowacki J., Wiersze. Nowe wydanie krytyczne, oprac. J. Brzozowski, Z. Przychodniak, Poznań 2005.Sosnowska D., Seweryn Goszczyński. Biografia duchowa, Wrocław 2000.Stępnik K., „Samotny naprawdę”. O poglądach politycznych Albina Herbaczewskiego, w: Ostatni obywatele Wielkiego Księstwa Litewskiego, red. T. Bujnicki, K. Stępnik, Lublin 2005.Stępnik K., Tadeusz Miciński. Struktura tekstów korespondencji wojennej („Świat”), w: tegoż, Wojny bałkańskie lat 1912–1913 w prasie polskiej. Korespondencje wojenne i komentarze polityczne, Lublin 2011.Strumph-Wojtkiewicz S., Burzliwe dzieje Tomasza Teodora Jeża, Warszawa 1961.Style zachowań romantycznych, pod red. M. Janion i M. Zielińskiej, Warszawa 1986.Szturc W., Faust Goethego. Ku antropologii romantycznej, Kraków 1995.Szwat-Gyłybowa G., Stereotyp Turka w piśmiennictwie bułgarskim XIX stulecia a grzechy europejskiego orientalizmu, w: Kategoria narodu w kulturach słowiańskich, red. T. Dąbek-Wigrowa, A.Z. Makowiecki, Warszawa 1993.Witkiewicz S., Listy do syna, oprac. B. Danek-Wojnowska i A. Micińska, Warszawa 1969.Witkowska A., Cześć i skandale. O emigracyjnym doświadczeniu Polaków, Gdańsk 1997.Witkowska A., Towiańczycy, Warszawa 1989.Wydrycka A., Dwie dusze Fausta i młodopolskie sprzeczności, w: Postacie i motywy faustyczne w literaturze polskiej, dz. cyt.Zaczyński M., Kalęba B., Wpływ wydarzeń z lat 1904–1908 na stosunki polsko-litewskie, w: Rewolucja lat 1905–1907. Literatura – publicystyka – ikonografia, red. K. Stępnik, M. Gabryś, Lublin 2005.3
Ironic Passions of Ludwik Stanisław Liciński
No full textThe article focuses on the presence of irony in the works of Stanisław Ludwik Liciński, who deliberately resorted to the poetics based on this rhetorical device in his writings. The author considers a selection of Liciński’s prose, in which irony either dominates or plays a significant aesthetic role. Liciński would use irony to condemn various aberrations of social life: inequality, lies, hypocrisy, despotism and fanaticism. The scale of this ironic urge, employed in his shorter prose, ranges from a light, masked irony to an overtly exposed irony to acute sarcasm, which practically stifled all remnants of irony. The main part of the article is dedicated to Liciński’s longest work, Priest Jan Jaskólski (1908).MARCIN BAJKO – dr, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: pisarstwo Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Napisał doktorat o twórczości Tadeusza Micińskiego. Edytor jego polemicznego pisma Walka o Chrystusa (1911), wydanego po stu latach (Białystok 2011). Autor monografii: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012). Ostatnio wydał książkę: Słowacki i spadkobiercy. Studia i szkice (Białystok 2017).Uniwersytet w BiałymstokuBrzozowski S., Współczesna powieść polska, Stanisławów-Warszawa 1906.Dmitruk K., Twórczość Ludwika Stanisława Licińskiego, „Pamiętnik Literacki” 1968, z. 1.Głowiński M., Ironia jako akt komunikacyjny, w: Ironia, pod red. M. Głowińskiego, Gdańsk 2002.H. Kirchner, Warszawskie halucynacje Ludwika Stanisława Licińskiego, w: Pisarze Młodej Polski i Warszawa, red. D. Knysz-Tomaszewska, R. Taborski, J. Zacharska, Warszawa 1998.Jankowiak M., Misterium Dionizosa. Ironiczny dialog Wyspiańskiego z romantyzmem, Bydgoszcz 1998.Kasperski E., Ludwik Stanisław Liciński, w: Obraz Literatury Polskiej: Literatura okresu Młodej Polski, t. III, red. K. Wyka, A. Hutnikiewicz, M. Puchalska, Kraków 1973.Lewandowski T., „Smutne niewolników pieśni… Bólu pełne, a bez wiary nijakiej”, w: S. L. Liciński, Halucynacje. Z pamiętnika włóczęgi, Kraków 1978.Liciński L. S., Halucynacje. Z pamiętnika włóczęgi, Kraków 1978.Liciński L. S., Ksiądz Jan Jaskólski, Warszawa 1908.Ławski J., Ironia młodopolska, w: Młoda Polska w najnowszych badaniach, pod red. E. Jakiela i T. Linknera, Gdańsk 2016.Nietzsche F., Ludzkie, arcyludzkie, t. I, przeł. K. Drzewiecki, Warszawa 1910.Nycz R., Język modernizmu. Prolegomena historycznoliterackie, Wrocław 1997.Okopień-Sławińska A., Ironia, w: Słownik terminów literackich, pod red. J. Sławińskiego, wyd. 2., Wrocław 1989.Próchniak P., Sen nożownika. O twórczości Ludwika Stanisława Licińskiego, Lublin 2001.Sęczek M., Nieznane wiersze Licińskiego, „Pamiętnik Literacki” 2008, z. 1.Zabawa K., „Kalejdoskop myśli, wrażeń i obrazów” – młodopolskie odmiany krótkiego poematu prozą, Kraków 1999.21923
Ironic Passions of Ludwik Stanisław Liciński
No full textThe article focuses on the presence of irony in the works of Stanisław Ludwik Liciński, who deliberately resorted to the poetics based on this rhetorical device in his writings. The author considers a selection of Liciński’s prose, in which irony either dominates or plays a significant aesthetic role. Liciński would use irony to condemn various aberrations of social life: inequality, lies, hypocrisy, despotism and fanaticism. The scale of this ironic urge, employed in his shorter prose, ranges from a light, masked irony to an overtly exposed irony to acute sarcasm, which practically stifled all remnants of irony. The main part of the article is dedicated to Liciński’s longest work, Priest Jan Jaskólski (1908).MARCIN BAJKO – dr, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” na Wydziale Filologicznym Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: pisarstwo Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Napisał doktorat o twórczości Tadeusza Micińskiego. Edytor jego polemicznego pisma Walka o Chrystusa (1911), wydanego po stu latach (Białystok 2011). Autor monografii: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012). Ostatnio wydał książkę: Słowacki i spadkobiercy. Studia i szkice (Białystok 2017).Uniwersytet w BiałymstokuBrzozowski S., Współczesna powieść polska, Stanisławów-Warszawa 1906.Dmitruk K., Twórczość Ludwika Stanisława Licińskiego, „Pamiętnik Literacki” 1968, z. 1.Głowiński M., Ironia jako akt komunikacyjny, w: Ironia, pod red. M. Głowińskiego, Gdańsk 2002.H. Kirchner, Warszawskie halucynacje Ludwika Stanisława Licińskiego, w: Pisarze Młodej Polski i Warszawa, red. D. Knysz-Tomaszewska, R. Taborski, J. Zacharska, Warszawa 1998.Jankowiak M., Misterium Dionizosa. Ironiczny dialog Wyspiańskiego z romantyzmem, Bydgoszcz 1998.Kasperski E., Ludwik Stanisław Liciński, w: Obraz Literatury Polskiej: Literatura okresu Młodej Polski, t. III, red. K. Wyka, A. Hutnikiewicz, M. Puchalska, Kraków 1973.Lewandowski T., „Smutne niewolników pieśni… Bólu pełne, a bez wiary nijakiej”, w: S. L. Liciński, Halucynacje. Z pamiętnika włóczęgi, Kraków 1978.Liciński L. S., Halucynacje. Z pamiętnika włóczęgi, Kraków 1978.Liciński L. S., Ksiądz Jan Jaskólski, Warszawa 1908.Ławski J., Ironia młodopolska, w: Młoda Polska w najnowszych badaniach, pod red. E. Jakiela i T. Linknera, Gdańsk 2016.Nietzsche F., Ludzkie, arcyludzkie, t. I, przeł. K. Drzewiecki, Warszawa 1910.Nycz R., Język modernizmu. Prolegomena historycznoliterackie, Wrocław 1997.Okopień-Sławińska A., Ironia, w: Słownik terminów literackich, pod red. J. Sławińskiego, wyd. 2., Wrocław 1989.Próchniak P., Sen nożownika. O twórczości Ludwika Stanisława Licińskiego, Lublin 2001.Sęczek M., Nieznane wiersze Licińskiego, „Pamiętnik Literacki” 2008, z. 1.Zabawa K., „Kalejdoskop myśli, wrażeń i obrazów” – młodopolskie odmiany krótkiego poematu prozą, Kraków 1999.21923
Odessa and the Black Sea in the Imaginary Map of Tadeusz Miciński
No full textTadeusz Miciński is associated with Odessa in connection with his drama Kniaź Patiomkin (Prince Potemkin) (1906), woven around the mutiny of the crew of the Russian battleship. It is not certain whether the Polish poet personally visited this Black Sea city, although it is very likely. The author of the paper traced the "Black Sea" and "Odessa" traces in Miciński's work. He also noticed some similarities between the currently Polish city of Białystok and Ukrainian Odessa. At the beginning of the 20th century, both cities were within the Russian Empire. Jewish pogroms occurred in both.MARCIN BAJKO – dr, adiunkt w Katedrze Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” w Instytucie Filologii Polskiej Uniwersytetu w Białymstoku. Zainteresowania badawcze: pisarstwo Tadeusza Micińskiego w kontekście literatury romantycznej i młodopolskiej; twórczość Juliusza Słowackiego, Seweryna Goszczyńskiego, „czarny romantyzm”; Wschód i Zachód w literaturze modernizmu, mitologie, religie. Napisał doktorat o twórczości Tadeusza Micińskiego. Edytor jego polemicznego pisma Walka o Chrystusa (1911), wydanego po stu latach (Białystok 2011). Autor monografii: Heroiczna Apokalipsa. W kręgu idei i wyobraźni Tadeusza Micińskiego (Białystok 2012). Ostatnio wydał książkę: „Sny niezwykłe o Polsce i o Europie”. Diagnoza kultury w pismach Tadeusza Micińskiego u progu Pierwszej Wojny Światowej (Kraków 2015). Kierownik grantu Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki pod nazwą „Naukowa edycja krytyczna »Pism rozproszonych« Tadeusza Micińskiego w czterech tomach: eseje, liryka, publicystyka” (2016–2019). Mieszka w Białymstoku.Katedra Badań Filologicznych „Wschód – Zachód” Uniwersytet w BiałymstokuFlis-Czerniak E., Odessa i bunt potiomkinowski: wizja Tadeusza Micińskiego i Siergieja Eisensteina, [w:] Odessa w literaturach słowiańskich. Studia, red. J. Ławski i N. Maliutina, Białystok – Odessa 2016.Gauss K. M., Nieustanna wędrówka. Odessa, [w:] Odessa transfer. Reportaże znad Morza Czarnego, red. K. Raabe i M. Sznajderman, Wołowiec 2009.Gutowski W., Wprowadzenie do Xięgi Tajemnej. Studia o twórczości Tadeusza Micińskiego, Bydgoszcz 2002.Jakowicki W., Przewodnik po Odessie z planem miasta i Opis drogi z Warszawy do Odessy, Warszawa 1910.Marciniak P., Ikona dekadencji. Wybrane problemy europejskiej recepcji Bizancjum od XVII do XX wieku, Katowice 2009.Miciński T., Baltazarowe widmo przed Rosją, „Polskie Siły Zbrojne”, nr 3.Miciński T., Białe Noce. Wspomnienia z pobytu w Dumie (VI), „Ludzkość” 1907, nr 40.Miciński T., Do źródeł duszy polskiej, Lwów 1906.Miciński T., Kniaź Patiomkin, [w:] tegoż, Utwory dramatyczne, t. 1, wybór i oprac. T. Wróblewska, Kraków 1996.Miciński T., Nietota. Księga tajemna Tatr, Warszawa 2004.Miciński T., Wita, Warszawa 1926.Miciński T., Zjazd wojskowych Polaków, „Dziennik Polski” 1917, nr 124.Miodowski A., Sprawozdanie z I Ogólnego Zjazdu Delegatów Wojskowych Polaków w Rosji (7.06–22.06. 1917 r.), „Studia Podlaskie” t. X. Białystok 2000.Nielepko H., Odessa w dramacie Tadeusza Micińskiego „Kniaź Patiomkin”, [w:] Odessa w literaturach słowiańskich. Studia, red. J. Ławski i N. Maliutina, Białystok – Odessa 2016.37938
- …
