Repozytorium UW
Not a member yet
2396 research outputs found
Sort by
Photoresponsive antiobiotics and cytotoxic agents
No full textThe research described in this thesis focuses on the design and development of photoactivable drugs and fluorescent probes based on BODIPY (boron dipyrromethene) fluorophores.
After a brief introduction on the use of light in biology and various types of moieties applied for inducing photosensitivity, a simple protocol for obtaining BODIPY-based photoprotecting groups for amines is provided. These compounds, designed to react upon irradiation with light of different wavelengths, released the protected amines in a fast and clean fashion.
Next, a methodology employing BODIPY derivatives in multicomponent Passerini reactions for the efficient preparation of photoprotected carboxylic acids is presented. At the end of this part of the thesis, attempts towards the coupling of commonly used drugs – Mitomycin C and Neomycin B – with the PPG developed are presented. Even though the syntheses of these compounds was successful, additional limitations on the activity of the free and protected compounds arose. More research is needed to fully understand the connection between functional group blocage and activity of the drugs. Finally, synthesis of BODIPY-based fluorescent probes for the detection of reactive oxygen species is described with some additional preliminary data on their antioxidant properties.
The thesis is written in English. It is concluded with an extensive overview on the future of the field it tackles.W niniejszej pracy opisane są badania ukierunkowane na zastosowanie światła w połączeniu z nowo zaprojektowanymi związkami czułymi na światło. Celem syntezy tych związków jest przeciwdziałanie oporności bakteryjnej i efektom ubocznym chemoterapii oraz uzyskanie nowych, indukowanych światłem sond fluorescencyjnych do wizualizacji stresu oksydacyjnego, który często łączony jest z negatywnymi zmianami w homeostazie komórek.
Rozdział 1 skoncentrowany jest na tematyce zastosowania światła w biologii. Po krótkim wstępie dotyczącym właściwości i roli światła w procesach biologicznych, opisane są trzy główne grupy związków odpowiednich do tego typu zastosowań. Sondy fluorescencyjne znalazły zastosowanie w obrazowaniu procesów istotnych biologicznie w komórkach. Składają się one z fluorofora, którego właściwości zmieniają się w zależności od stanu związanego z nim receptora, który ma za zadanie selektywnie wiązać się z określonymi molekułami. Sondy fluorescencyjne zdolne do rozpoznawania komórek nowotworowych prawdopodobnie uratowały już wiele istnień, oferując znaczną pomoc chirurgom w wykrywaniu zmian nowotworowych niewidocznych dla ludzkiego oka.
Grupy fotozabezpieczające oraz przełączniki molekularne, mimo różnic w mechanizmie działania, zostały z powodzeniem zastosowane jako ugrupowania do modyfikacji leków, zapewniając im fotoczułość. Tego typu związki pozwalają na kontrolę aktywności leków przez światło i wykazują potencjał przeciwdziałania oporności bakteryjnej, zapewniając warunki bezpiecznego przechowywania (w nieaktywnej formie) oraz możliwość ich aktywacji w wybranym miejscu działania. Ta właściwość jest szczególnie ważna przy ograniczaniu efektów ubocznych związanych z użyciem antybiotyków, jak i chemioterapeutyków na zdrowe tkanki. Pomimo, iż wiele związków mogących spełniać to kryterium zostało już opisane w literaturze, niestety żaden z nich nie przekroczył etapu „proof of concept”. Ostatnia sekcja wstępu traktuje o pozostałych wyzwaniach i przydatności badań opisanych w tej pracy do ich rozwiązania.
W rozdziale drugim został opisany protokół łatwego otrzymywania grup fotozabezpieczających dla amin opartych na ugrupowaniu BODIPY. Związki te zostały zaprojektowane jako narzędzia do dalszego rozwoju syntezy fotoczułych leków oraz dróg ich otrzymywania, a także stanowią podstawę, na bazie której przeprowadzona została reszta badań opisanych w tej pracy. Otrzymane związki, zawierające ugrupowanie karbaminianowe pomiędzy chromoforem, a modelowymi aminami zostały naświetlone zielonym światłem (λmax = 520 nm). Opisany został również proces ich fotoodbezpieczania w środowisku wodnym. Okazało się, że wspomniane grupy fotozabezpieczające mogły zostać usunięte w przeciągu 10 minut od początku naświetlania prowadząc do powstania pożądanych amin. Nie zauważono żadnej znaczącej degradacji opisywanych związków podczas przechowywania ich bez dostępu światła przez 24 godziny.
Rozdział 3 jest kontynuacją rozdziału 2. Otrzymane związki są analogiczną serią grup fotozabezpieczających, bazujących na ugrupowaniu BODIPY do zabezpieczania amin, które mogą być odbezpieczane światłem czerwonym, wchodzącym w zakres tzw. „okna terapeutycznego” (λmax = 650 nm). Badania nad procesem fotoodbezpieczania po raz kolejny wykazały szybkie i przebiegające bez powstawania produktów ubocznych reakcje zabezpieczonych amin ze światłem widzialnym oraz brak znaczącej degradacji w środowisku wodnym przed 24 godziny przechowywania bez dostępu światła. Najbardziej „obiecująca” spośród otrzymanych grupa zabezpieczająca została użyta do zabezpieczenia dopaminy, neurotransmitera i leku nasercowego. Badania biologiczne nad tym związkiem są prowadzone przez grupę prof. Petera van der Meer (UMCG).
W rozdziale 4 opisane zostały próby wykorzystania reakcji multikomponentowych (MCR) do syntezy związków zabezpieczonych grupami fotozabezpieczającymi BODIPY. Celem badań zawartych w tym rozdziale była rozszerzenie zasosowań protokołu syntezy tego typu związków, ułatwiając budowanie bibliotek w celu uniknięcia wykonywania dodatkowej optymalizacji dla każdego z substratów z osobna, jak to miało miejsce w rozdziałach 2 i 3. Wybrana MCR, reakcja Passeriniego, pozwala na otrzymanie pożądanych związków ze średnimi lub dobrymi wydajnościami (<40%). Badania indukowanego światłem odbezpieczania (uwolnienia) transportowanego leku (tzw. cargo) związanego z nośnikiem podczas MCR wykazały, że czasy potrzebne do pełnego odbezpieczania są stosunkowo długie (godzina lub dłużej). Badania te pokazują, że zgodnie z przewidywaniami, MCR są potężnym narzędziem do budowania bibliotek związków zabezpieczonych grupami fotozabezpieczającymi, ale dobór odpowiednich substratów jest problemem, który wymaga przeprowadzenia dalszych badań, zanim opisywana metoda będzie w pełni użyteczna.
Rozdział 5 zawiera praktyczne przykłady użyteczności grup fotozabezpieczających do przeciwdziałania oporności bakteryjnej oraz skutkom ubocznym chemioterapii. W pierwszej części rozdziału opisane są przeprowadzone przez nas próby otrzymania fotoodbezpieczalnych pochodnych Mitomycyny C, znanego chemioterapeutyku i antybiotyku. Mimo, iż synteza pożądanych związków została zwieńczona sukcesem, ich naświetlanie (światłem o λmax = 365, 523 lub 650 nm) nie powodowało uwalniania aktywnej formy leku. W drugiej części rozdziału opisane są nasze próby otrzymania dwóch fotozabezpieczalnych pochodnych Neomycyny B oraz badania właściwości fotochemicznych jednej z nich (Neomycyny B zabezpieczonej grupą orto-nitrobenzylową). Wyniki wstępne świadczą o zachowanej aktywności leku przeciw bakteriom E. Coli po fotoodbezpieczaniu tego związku, niestety częściowa aktywność została zaobserwowana także dla jego zabezpieczonej formy. Mieliśmy nadzieję rozwiązać ten problem poprzez przygotowanie analogicznej pochodnej Neomycyny B zabezpieczonej ugrupowaniem BODIPY, jednak synteza ta zakończyła się niepowodzeniem z powodu degradacji materiału. W celu rozwiązania tego problemu konieczne są dalsze badania.
Rozdział 6 skoncentrowany jest na trzeciej kategorii związków aktywowanych światłem – sondach fluorescencyjnych. Celem tych badań było otrzymanie sondy bazującej na ugrupowaniu BODIPY do wizualizacji i kwantyfikowania stresu aksydacyjnego w komórkach. W rozdziale opisano otrzymywanie ligandów dla nanocząstek złota z wbudowanym fluoroforem połączonym z ugrupowaniami fenolowymi/katecholowymi jako sensorami reaktywnych form tlenu (ROS). Otrzymane związki, styrylowe pochodne BODIPY zawierające wolne lub zabezpieczone grupy OH zostały poddane badaniom UV-Vis oraz elektrodą Clarka w celu opisania ich właściwości jako potencjalnych sond do wykrywania ROS. Drastyczne zmiany obserwowane w widmach absorpcyjnych otrzymanych związków w obecności wybranych ROS w modelowym układzie micelarnym powodują, że związki te mogą być zastosowane jako pułapki rodnikowe dla rodników peroksylowych
Teksty kultury w dyskursie polsko-niemieckim w latach 1989-2018
No full textTematem niniejszej dysertacji jest analiza wybranych polsko-niemieckich debat kulturalnych
po 1989 roku. Rozprawa doktorska stanowi źródło informacji na temat wydarzeń kulturalnych,
które wywołały dyskusję po obu stronach Odry. Rok 2019 zamyka 30 lat ważnych zmian w
nowoczesnej historii Polski i Niemiec, jest to zatem dobry czas na podsumowania.
Przedmiotem rozprawy jest analiza polskich i niemieckich tekstów kultury dotyczących
stosunków polsko-niemieckich. Po 1989 zaszły zmiany świadomościowe wśród Polaków i
Niemców. Zadaniem niniejszej pracy jest ukazanie, jak ludzie kultury, pisarze, artyści i
kuratorzy wystaw komentują rzeczywistość po transformacji ustrojowej. Przedmiotem badań
jest zatem stosunek ludzi kultury wobec rzeczywistości. Główny problem badawczy dysertacji
sprowadza się do pytań: Jaki wpływ na dialog polsko-niemiecki mają omawiane wydarzenia
kulturalne? Jakie są deficyty polsko-niemieckiego partnerstwa? Jednocześnie celem dysertacji
jest ustalenie, czy stereotypowe określenia i bariery komunikacyjne wciąż funkcjonują w
polskim i niemieckim społeczeństwie. W pracy zostaje podjęta próba zdefiniowania przyczyny
dzisiejszych polsko-niemieckich nieporozumień.
Niniejsza dysertacja składa się z siedmiu rozdziałów. W rozdziale pierwszym został wyrażony
i umotywowany cel pracy. Rozdział drugi ma charakter teoretyczny. Kolejne rozdziały mają
charakter analityczny. W ostatnim rozdziale we wnioskach końcowych przedstawiona została
koncepcja dalszego wzmacniania dialogu polsko-niemieckiego.
W rozdziale trzecim omówiona została pierwsza w dziejach polsko-niemieckich stosunków
ekspozycja Obok. Polska-Niemcy. 1000 lat historii w sztuce w Martin-Gropius-Bau w Berlinie,
ukazująca szeroko historię tysiąclecia polsko-niemieckiego sąsiedztwa. Stosunki polskoniemieckie
są często postrzegane przez pryzmat tragicznych zdarzeń II wojny światowej. W
niniejszym rozdziale przedstawiono, jak wiele mitów ciąży nad postrzeganiem dziejów polskoniemieckich.
Ekspozycja stanowiła ważny etap na drodze ku „normalności” w stosunkach
bilateralnych. Autorzy wystawy zwrócili przede wszystkim uwagę na intensywną wymianę
kulturową i gospodarczą pomiędzy Polakami i Niemcami na przestrzeni wieków. Ekspozycja
była istotnym wydarzeniem kulturalnym i dała impuls do refleksji nad wspólną przyszłością
obu narodów.
Rozdział czwarty dotyczy analizy debaty publicznej w Polsce i w Niemczech wokół filmu
Nasze matki, nasi ojcowie. Zwrócono uwagę na różnice zdań i sposób postrzegania przeszłości.
Przestawiono przyczyny powstawania zakłóceń i nieporozumień. W tym rozdziale podjęto
kwestię komunikacji polsko-niemieckiej. Próbuje się dociec, co nam mówią kontrowersje
wokół tej produkcji historycznej o aktualnych stosunkach polsko-niemieckich. Czy po 1989
roku udało się Polakom i Niemcom lepiej zrozumieć wrażliwość historyczną sąsiada?
W rozdziale piątym opisana została rola współczesnych mediów w kształtowaniu stosunków
polsko-niemieckich. Debata na temat nowelizacji ustawy o IPN w Polsce w 2018 roku
wywołała ożywioną dyskusję w mediach społecznościowych. Internet stał się w ostatnich
latach także narzędziem rozpowszechniania treści nawołujących do wrogości. W tym rozdziale
zawarta została refleksja o wpływie debaty na postawy wobec cudzoziemców i na świadomość
historii.
W rozdziale szóstym przedstawiono autorów dzieł literackich, którzy poruszyli wątek odnowy
komunikacji polsko-niemieckiej po 1989 roku. Zaprezentowano propozycje budowania
wspólnoty polsko-niemieckiej. Rozdział szósty zawiera informacje na temat tego, jaki
wizerunek Niemca autorzy przedstawili w swoich powieściach.
W części podsumowującej zawarto najważniejsze ustalenia wynikające z analizy wybranych
debat kulturalnych po 1989 roku. Celem dysertacji jest ustalenie, jakie są elementy nowego
polsko-niemieckiego imaginarium. Ponadto, podjęta została próba wytyczenia nowych
kierunków rozwoju stosunków polsko-niemieckich
Wstrząsy cyfrowe w branżach kreatywnych: przypadek amerykańskiego rynku komiksów
Get PDFDigital disruption toppled or transformed most of the incumbent business models in the creative industries. The American comic book market faced the same processes driven by digitalisation that disrupted music and audio-visual industries. Yet, the traditional distribution channels and print formats of the comic book market continued to grow even when new digital formats and intermediaries emerged. This thesis analyses and describes the processes that allowed for this unique development. It first describes digitalisation and the ways it led to disruption of incumbent business models. Afterwards, the thesis provides an overview of how creative industries changed in the XXI century in the presence of digital intermediaries and online piracy. The issue of piracy is then elaborated upon with a rigorous literature review of the available empirical evidence. Finally, the American comic book market and its recent changes is for the first time described in a comprehensive and thorough manner. To achieve this task, data is collected from numerous sources and collated to achieve new conclusions and insight. New panel survey data is presented and used to provide empirical validation of several of the concepts related to digitalisation in the comic book industry, such as the willingness to pay for digital formats and the impact of comic book piracy. The results of the thesis highlight several key points. The American comic book market did evidence the processes that triggered disruption in other creative industries. However, simultaneously, the market was affected by three large developments. First, the comic book audience expanded to numerous diverse and casual readers, with the expansion largely driven by popularisation from comics-based media (cinema blockbusters) and an easier access to diverse stories brought by online retailers. Second, the digital formats have so far been considered as inferior by the incumbent audience – mainly due to their lack of collecting value combined with high prices. As such, the print reading audience is more likely to turn to the free piracy than to the officially released digital formats. Third, the comic book publishers shifted their strategies to cater more to the new readers as well as to collectors who place additional value in the variant comics covers. These three changes allowed the American comic book market to prosper even in terms of print sales and the number of comic book stores. Yet, the current actions of the digital intermediaries, the unsustainability of the comic book publishers’ strategies and the theory of disruptive innovation suggest that the disruption might have been delayed rather than avoided. Likely, the comic book issue market will soon reverse its growth trend and decrease to a base level defined by the stable popularity of some of the top comic book storylines. These results provide insight into the interaction between piracy, digital formats and traditional distribution as well as contribute to the existing knowledge on the workings of the American comic book market.Cyfrowa rewolucja wyparła lub przekształciła dotychczasowe modele biznesowe w sektorze kreatywnym. Te same procesy, które zburzyły równowagę na rynkach muzycznym i audiowizualnym, zaszły także na rynku komiksu amerykańskiego. Mimo tego, tradycyjne kanały dystrybucji oraz formaty drukowane na tym rynku kontynuowały swój wzrost nawet gdy pojawiły się formaty cyfrowe i internetowi pośrednicy. Ta praca analizuje i opisuje procesy, które pozwoliły na ten jak dotąd niezaobserwowany rozwój. W pierwszym kroku praca opisuje procesy cyfryzacji i sposoby w które doprowadziły do zaburzenia dotychczasowych modeli biznesowych. Następnie, praca omawia zmiany, które zaszły w sektorze kreatywnym w XXI wieku w obliczu cyfrowych pośredników oraz piractwa internetowego. Zjawisko piractwa jest rozpatrzone dogłębnie w rygorystycznym przeglądzie literatury empirycznej. Wreszcie, rynek komiksu amerykańskiego oraz zmiany które na nim zaszły jest po raz pierwszy omówiony w sposób wyczerpujący i dogłębny. By to osiągnąć, dane z wielu źródeł zostają zebrane i połączone w celu wyciągnięcia nowych wniosków i wiedzy. Zostaje zaprezentowane nowe badanie panelowe, a jego wyniki wykorzystane do empirycznej weryfikacji koncepcji związanych z cyfryzacją na rynku komiksu (m.in. skłonność do zapłaty za formaty cyfrowe oraz wpływ piractwa internetowego na sprzedaż). Wyniki pracy dostarczają kilku wniosków. Rynek komiksu amerykańskiego przeszedł zmiany, które w większości sektora kreatywnego zaburzyły poprzednie modeli biznesowych. Jednocześnie jednak, rynek komiksu przeszedł trzy unikalne dla niego i znaczące zmiany. Po pierwsze, grupa czytelników komiksów rozszerzyła się obejmując bardziej zróżnicowanych czytelników, oraz tych czytających dorywczo. Zmiana ta była głównie kierowana popularyzacją ze strony mediów opartych na komiksach (np. hitów kinowych) oraz łatwiejszym dostępem do bardziej zróżnicowanych historii umożliwionym przez sklepy internetowe. Po drugie, cyfrowe formaty są w znacznym stopniu uważane za podrzędne przez dotychczasowych czytelników komiksów. Wynika to głównie z braku wartości kolekcjonerskiej cyfrowych formatów oraz ich zbyt wysokich cen. W rezultacie, czytelnicy komiksów papierowych częściej sięgają po darmowe kopie pirackie niż po oficjalnie wydane egzemplarze cyfrowe. Po trzecie, wydawcy komiksów przekształcili swoje strategie wydawnicze by dopasować tytuły do nowych grup czytelników oraz kolekcjonerów przykładających wagę do unikalnych wariantów okładkowych. Te trzy zmiany na rynku pozwoliły komiksowi amerykańskiemu rosnąć nawet pod względem sprzedaży papierowej oraz liczby sklepów z komiksami. Z drugiej strony, obecne działania pośredników cyfrowych, brak możliwości utrzymania nowych strategii wydawniczych oraz teoria przełomowej innowacji sugerują, że negatywne skutki cyfryzacji mogły zostać opóźnione – nie zaś uniknięte. Z dużym prawdopodobieństwem, rynek zeszytów komiksowych wkrótce przestanie rosnąć i zamiast tego spadnie do niższego, trwałego poziomu sprzedaży napędzanego stabilną popularnością najbardziej znanych postaci komiksowych. Wyniki te dostarczają nowej wiedzy o interakcji pomiędzy piractwem, cyfrowymi formatami i tradycyjnymi kanałami sprzedaży, dostarczają wniosków dla innych rynków kreatywnych oraz uzupełniają wiedzę o rozwoju rynku komiksu amerykańskiego
Consumption and young consumers behavior on the building materials market in Poland
No full textDysertacja została poświęcona konsumpcji i zachowań młodych konsumentów na rynku materiałów
budowlanych w Polsce. Rozprawa ma charakter teoretyczno-empiryczny. W rozdziałach
1 i 2 dokonano krytycznej analizy dotychczasowego dorobku naukowego w zakresie konsumpcji
i zachowań młodych konsumentów. Wynikiem tych rozważań było określenie grupy badawczej
oraz pól badawczych. W rozdziale 3 przeprowadzono analizę danych wtórnych dotyczących
rynku materiałów budowlanych i segmentu młodych konsumentów. Rozdział 4 i 5 prezentuje
3-etapowe badanie, które zostało przeprowadzone w celu weryfikacji hipotez badawczych.
Każdy kolejny etap badania uzupełnia poprzedni i bardziej eksploruje jego przedmiot.The dissertation was devoted to describing the consumption and behavior of young consumers
on the building materials market in Poland. The dissertation is of a theoretical and empirical
nature. Chapters I and II are a critical analysis of the current scientific achievements in the field
of consumption and behavior of young consumers. The result of these considerations was the
determination of the research group and research fields. Chapter III is the analysis of secondary
data regarding the construction material market and the young consumers segment. Chapter IV
and V is a description of a 3-step study that was carried out to verify the research hypotheses.
Each subsequent stage of the study complements the previous one and explores the subject of
the study more
Powiązanie ekspresji genów jądrowych z funkcjonowaniem chloroplastów za pośrednictwem białka DXO1 u Arabidopsis thaliana
No full textBiałka z rodziny DXO/Rai1 są zaangażowane w kontrolę jakości końca 5' mRNA (5'QC), usuwanie niekanonicznego kapu NAD+ (deNADding) oraz dojrzewanie rybosomalnego RNA (rRNA) w komórkach drożdżowych. Poniższa praca opisuje aktywność biochemiczną i znaczenie fizjologiczne białka DXO1 z Arabidopsis thaliana. Analizy enzymatyczne wykazały, że DXO1 bardzo skutecznie usuwa kap NAD+ oraz posiada słabą aktywność egzorybonukleazy 5'-3'. Pozostałe właściwości biochemiczne charakterystyczne dla homologów DXO/Rai1 są zahamowane w roślinnym DXO1 na skutek obecności pojedynczej substytucji aminokwasu w obrębie miejsca aktywnego. DXO1 posiada dodatkowy, specyficzny dla roślin N-końcowy fragment (NTE), który negatywnie wpływa na właściwości biochemiczne białka oraz uczestniczy w wiązaniu RNA. Aktywność enzymatyczna DXO1 jest hamowana przez adenozyno-3',5'-bisfosforan (PAP), który jest składnikiem wstecznej sygnalizacji z chloroplastów do jądra komórkowego, a także inhibitorem egzorybonukleaz 5'-3' z rodziny XRN.
Główne funkcje białka DXO1 w kontekście fizjologicznym wymagają obecności rejonu NTE i są niezależne od aktywności katalitycznej. Brak DXO1 prowadzi do licznych fenotypów morfologicznych i molekularnych, które są zależne od NTE i obejmują spowolnienie wzrostu, jasnozielone zabarwienie, akumulację małych interferujących RNA (siRNA) zależnych od RDR6 oraz defekty w dojrzewaniu chloroplastowego rRNA. Białka współoczyszczające się z DXO1 w większości stanowią kodowane jądrowo czynniki, które są transportowane do chloroplastów, gdzie biorą udział w regulacji fotosyntezy i procesów redoks. Wśród wykrytych białek znajdował się również FRY1, który obniża poziom PAP u roślin, co sugeruje, że aktywność biochemiczna DXO1 może być autoregulowana z pośrednictwem sygnalizacji wstecznej z chloroplastów. Dane z sekwencjonowania RNA ujawniły również, że brak DXO1 wpływa na poziom transkryptów związanych z funkcją chloroplastów oraz z metabolizmem RNA.
Funkcjonalne konsekwencje aktywności biochemicznej DXO1 pozostają nieznane. Przypuszczalnie DXO1 działa równolegle w wielu procesach, ale jego aktywność biochemiczna może pokrywać się z innymi białkami. Podsumowując, praca ta pokazuje, że białko DXO1 posiada pewne cechy swoich homologów drożdżowych i ssaczych, ale przede wszystkim wyewoluowało, aby pełnić specyficzną dla roślin rolę związaną z chloroplastami. Przypuszczalnie DXO1 wpływa na sygnalizację wsteczną z chloroplastów do jądra komórkowego, co skutkuje zmianami ekspresji genów jądrowych.DXO/Rai1 proteins participate in mRNA 5'-end quality control (5'QC), removal of non-canonical NAD+ caps (deNADding) and maturation of fungal ribosomal RNA (rRNA). This work describes the biochemical activity and physiological significance of the Arabidopsis thaliana DXO1. Detailed enzymatic assays showed that DXO1 has strong deNADding and weak 5'-3' exoribonuclease activities. Other biochemical properties characteristic of DXO/Rai1 homologs are inhibited in plants due to the presence of a single amino acid modification within the active site. DXO1 also contains a large, plant-specific N-terminal extension (NTE) that negatively affects its biochemical properties and participates in RNA binding. In addition, enzymatic activity of DXO1 is inhibited by adenosine 3', 5'-bisphosphate (PAP), which is a component of chloroplast-to-nucleus retrograde signaling and an inhibitor of XRN 5'-3' exoribonucleases.
This work demonstrates that the physiologically-relevant function of DXO1 is independent of its catalytic activity, but relies on the N-terminal extension. DXO1 knockdown leads to the NTE-dependent morphological and molecular aberrations that include severe growth retardation, pale-green coloration, accumulation of RDR6-dependent RNA quality control siRNAs (rqc-siRNAs) and defects in chloroplast rRNA maturation. DXO1 also co-purifies with multiple nuclear-encoded proteins that are further transported to chloroplast to function in photosynthesis and redox homeostasis. FRY1 that reduces PAP levels was present among the DXO1-associated proteins, so DXO1 biochemical activity could be autoregulated through retrograde signaling. RNA sequencing data revealed that DXO1 deficiency phenocopies chloroplast-driven transcriptomic changes, but also affects RNA metabolism.
Functional implications of DXO1 biochemical activity remain unknown. Presumably, DXO1 parallelly acts in multiple processes, but its biochemical activity is redundant with other enzymes and eludes detection. Altogether, this work shows that DXO1 retains certain features of its fungal and mammalian homologs, but most prominently it evolved to perform a plant-specific role that is associated to chloroplast, but also affects nuclear gene expression, possibly through modulation of chloroplast-to-nucleus retrograde signaling
Shareholder's privileges in the articles of association of a limited liability company
No full textPrzedmiotem rozprawy jest analiza zagadnienia uprzywilejowania wspólnika w umowie spółki z o.o. Bardziej precyzyjnie zaś, uprzywilejowania wynikającego ze stosunku prawnego spółki z o.o. Poza zakresem pracy pozostaje więc przyznanie szczególnych uprawień w umowach wspólników, niewpisanych w stosunek spółki, czy w uchwałach (decyzjach) organów spółki.
Uprzywilejowanie wspólnika w umowie spółki z o.o. stanowi istotną materię z teoretycznego punktu widzenia, jak również jest zjawiskiem niemal powszechnie występującym w praktyce. Przygotowanie opracowania na ten temat wydawało się zatem szczególnie zasadne, zwłaszcza, że przedmiotowa problematyka nie doczekała się, jak dotąd, w polskim piśmiennictwie ujęcia monograficznego.
Podstawowym celem rozprawy było określenie granic autonomii woli wspólników (udziałowców, członków korporacji) w kreowaniu przywilejów w umowie spółki z o.o. Dwa pozostałe cele to sformułowanie i omówienie sposobów (mechanizmów), przy pomocy których może dojść do przyznania szczególnych prerogatyw, oraz próba rozstrzygnięcia, w jakiej sytuacji nastąpi uszczuplenie praw udziałowych w związku z przyznaniem szczególnych korzyści tylko niektórym wspólnikom.
W rozprawie postawiono tezę, iż ze względu na silną dyspozytywność regulacji w zakresie stosunków wewnętrznych spółki z o.o., a jednocześnie niewielką liczbę przepisów k.s.h. dotyczących przywilejów, co potwierdza mniejsze znaczenie kryterium ustawy jako kryterium ograniczającego swobodę wspólników w kształtowaniu postanowień o specjalnych uprawnieniach w umowie spółki, podstawowe znaczenie dla granic w ustanawianiu przywilejów w tym zakresie ma natura stosunku prawnego spółki z o.o.
Konsekwencją tego twierdzenia jest kolejna teza, zgodnie z którą składnikiem natury spółki z o.o., podstawowym z punktu widzenia ustalenia granic uprzywilejowania wspólnika, jest zasada równowagi korporacyjnej.
Rozprawa składa się ze wstępu, sześciu rozdziałów oraz zakończenia.
W związku z tezą rozprawy o podstawowym znaczeniu natury stosunku prawnego spółki z o.o. dla wyznaczenia granic w kształtowaniu szczególnych prerogatyw wspólników, pierwszy rozdział poświęcono przybliżeniu podstawowych zagadnień związanych z tym pojęciem, w tym wyróżniono i opisano zasadę równowagi korporacyjnej. W drugim rozdziale omówiono najważniejsze prawa i obowiązki wspólników oraz przedstawiono ich klasyfikacje, co stanowi bazę dla kolejnych części pracy, bowiem modyfikacja kodeksowego katalogu praw i obowiązków wspólników oraz reguł dotyczących ich przysługiwania stanowi jeden z podstawowych sposobów uprzywilejowania uczestników spółki. Trzeci rozdział dotyczy zagadnień ogólnych, zbiorczych dla wszelkich rodzajów przywilejów. Rozdział czwarty analizuje uprzywilejowanie wspólnika przez modyfikację podstawowych uprawnień udziałowych, piąty zaś przez ukształtowanie struktury organizacyjnej. W szóstym podjęto próbę rozstrzygnięcia, w jakich sytuacjach nastąpi uszczuplenie prawa udziałowego członka korporacji przez przyznanie w umowie spółki szczególnych prerogatyw innemu wspólnikowi w toku działalności spółki (na co zgodnie z art. 246 § 3 k.s.h. wymagana jest zgoda udziałowca, którego takie uszczuplenie dotyczy).The subject matter of the dissertation is the analysis of the issue of shareholder’s privileges in the articles of association of a limited liability company. More precisely, privileges resulting from the legal relationship of a limited liability company. The scope of work therefore does not include granting special rights in the shareholders’ agreements, or in resolutions (decisions) of the company bodies.
The privileges of a shareholder in the articles of association of a limited liability company is an important matter from the theoretical point of view, as well as a phenomenon that is almost common in practice. The preparation of a study on this subject seemed therefore to be particularly justified, especially as the subject matter has not been covered by a monographic approach in the Polish literature so far.
The main objective of the dissertatoin was to define the limits of the autonomy of the will of shareholders (shareholders, company members) in creating special rights in the articles of association of a limited liability company. The other two objectives are to formulate and discuss the ways (mechanisms) by which specific prerogatives may be granted and to try to decide in which situation the rights of shareholders (prawa udziałowe) will be adversely affected by granting of specific benefits only to certain company members.
The dissertation was based on the thesis that due to the strong disposability of regulations concerning internal relations of a limited liability company’s members and bodies and at the same time a small number of regulations of the Polish Commercial Companies Code concerning privileges, the nature of the legal relationship of a limited liability company is of fundamental importance as regards the limits of freedom of contract in creating special rights.
The consequence of this statement is another thesis, according to which a component of the nature of a limited liability company, fundamental from the point of view of determining the limits of a shareholder's autonomy of will in creating privileges, is the principle of corporate balance.
The dissertation consists of an introduction, six chapters and an ending.
In connection with the thesis of the dissertation of the fundamental importance of the legal relationship of limited liability company for determining the limits in shaping the specific prerogatives of shareholders, the first chapter is devoted to characterise this term, including the distinction and description of the principle of corporate balance. The second chapter discusses the most important rights and obligations of shareholders and presents their classification, which is the basis for the subsequent parts of the work, because modification of the codex catalogue of rights and obligations of shareholders and the rules concerning their admission is one of the most important ways of privileging the participants of the company. The third chapter concerns general and collective issues for all types of privileges. Chapter four analyses the shareholder's special rights by modifying the basic codex shareholding rights, while Chapter five analyses privleging members by shaping of the organisational structure. In the sixth chapter, an attempt was made to decide in which situations the shareholders’ rights (prawa udziałowe) will be depleted by granting special prerogatives in the articles of association to another shareholder in the course of the company's operations (which, according to Article 246 § 3 of the Polish Commercial Companies Code, requires the consent of the shareholder affected by such depletion)
Biomimetic lipid films and their interactions with antimicrobial lipopeptides
No full textPraca doktorska dotyczy biomimetycznych filmów lipidowych oraz ich oddziaływań z antybakteryjnymi lipopeptydami. Wzrastająca oporność bakterii wobec obecnie stosowanych antybiotyków prowadzi do poszukiwania nowych związków, które podejmą wyzwanie w walce z tymi drobnoustrojami. Lipopeptydy mogą okazać się obiecującą klasą grupą antybiotyków antybakteryjnych. W tej pracy ocenie zostali poddani przedstawiciele dwóch grup tych związków: daptomycyna i syntetyczne lipopeptydy będące liniowymi pochodnymi batacyny. Szereg metod wykorzystujących filmy molekularne, zarówno na granicy faz powietrze-woda, jak i na stałym podłożu, posłużyło do zbadania oddziaływań wyżej wymienionych lipopeptydów z membranami lipidowymi charakterystycznymi dla bakterii gram-dodatnich lub gram-ujemnych. Pracę doktorską rozpoczyna wprowadzenie dotyczące celu przeprowadzonych badań. Praca została podzielona na części: literaturową i eksperymentalną. Część literaturową rozpoczyna rozdział o błonie komórkowej, w którym zostały scharakteryzowane królestwa Procaryota i Eucaryota oraz główne składniki błony komórkowej i bakterie. Kolejny rozdział dotyczy charakterystyki lipopeptydów: rozpoczyna go wprowadzenie na temat jednego z największych problemów zdrowia publicznego – oporności na antybiotyki; następnie, omówione zostały lipopeptydy wraz ze szczegółowym opisem daptomycyny oraz batacyny. Później skupiono się na badaniach antybiotyków pod względem biologicznym i zostały scharakteryzowane dwie popularne metody stosowane w laboratoriach: wyznaczanie minimalnego stężenia hamującego oraz pomiar wzrostu bakterii. Następnie, została opisana metodyka pomiarów. Część literaturową kończy opis metod przenoszenia monowarstw i osadzania dwuwarstw na podłożach stałych. Część eksperymentalną rozpoczyna opis odczynników, aparatury i przygotowania eksperymentów. Rozdział ten zawiera również krótki opis syntezy i danych charakterystycznych zsyntezowanych liniowych pochodnych batacyny. Następnie, zostały przedstawione badania dotyczące charakterystyki biomimetycznej membrany lipidowej zbudowanej z fosfatydyloetanoloamin i fosfatydylogliceroli z bakterii E. coli: rozdział ten zawiera szczegóły układu PE:PG (8:2) przeniesionego na granicę faz powietrze-woda oraz na stałe podłoże (mika lub złoto). Wyniki wskazują, że na organizację cząsteczek w dwuwarstwie oraz jej właściwości nanomechaniczne ma wpływ charakter wybranego podłoża oraz mechanizmu tworzenia się membrany. Kolejny rozdział przedstawia charakterystykę modelowej błony lipidowej o składzie reprezentatywnym tym razem dla bakterii S. aureus. Zostały przedstawione wyniki uzyskane dla monowarstwy POPG:DPPG:CL (1:1:2) na granicy faz powietrze-woda oraz dwuwarstwy lipidowej osadzonej na elektrodzie złotej wstępnie zmodyfikowanej tioglukozą. Obecność tioglukozy umożliwia oddzielenie dwuwarstwy od powierzchni metalicznej, a także poprawę hydratacji lipidowych głów polarnych w dolnej części dwuwarstwy. Rozdział ten zawiera także wyniki eksperymentów mających na celu zrozumienie oddziaływanie daptomycyny z błoną lipidową POPG:DPPG:CL (1:1:2). Wykazano, że daptomycyna wpływa na przepuszczalność błony, jednak jej działanie może być bardziej złożone niż ogólnie przyjęty prosty model tworzenia porów. W przedostatnim rozdziale zostały poddane badaniom zsyntezowane lipopeptydy będące pochodnymi batacyny względem różnych rodzajów bakterii. Każdy z lipopeptydów posiadał lipofilowy zbudowany z kwasu 4-metyloheksanowego. Różnice pomiędzy lipopeptydami (C7-xXXLfX, C7-xXLfX, C7-xLfX) wynikały z różnych ilości reszt kwasu L-2,4-diaminomasłowego w łańcuchu peptydowym. Lipopeptydy zostały przebadane przy pomocy metody Langmuira (izotermy Π-A, badanie stabilności) na granicy faz powietrze-woda i wykorzystano trzy biomimetyczne filmy lipidowe reprezentujące błony: E. coli, P. aeruginosa i S. aureus. Część eksperymentalną kończy podsumowanie otrzymanych wyników. Ostatni rozdział to spis literatury.Doctoral dissertation concerns the biomimetic lipid films and their interactions with antimicrobial lipopeptides. Due to the increasing resistance of bacteria against currently used antibiotics, new compounds are being sought that will be able to take up the challenge and fight with these pathogens. Lipopeptides can be considered as a promising class of antimicrobial antibiotics. In this work the representatives of two groups of these compounds were evaluated: daptomycin and synthetic lipopeptides that are linear derivatives of battacin. A number of methods utilizing molecular films, both at the air-water interface and on a solid substrate, were used to investigate the interactions of the above-mentioned lipopeptides with lipid membranes characteristic either for gram-positive or gram-negative bacteria. Doctoral dissertation begins with a introduction presenting the aim of the study. This work is divided into parts: literature and experimental. The literature section begins with the chapter describing the cell membrane, where the Procaryota and Eucaryota and the main components of the cell membrane and bacteria have been characterized. The next chapter provides characterization of the lipopeptides: it begins with an introduction to one of the biggest problem of public health – antibiotic resistance; then the lipopeptides are discussed along with a detailed description of daptomycin and battacin. Then, the focus is on the biological studies of antibiotics and two popular methods used in the laboratories have been characterized: determination of minimal inhibitory concentration and the measurement of bacterial growth. Next, the methodology has been described. The literature part ends with the description the methods monolayer and bilayer deposition onto the solid substrates. The experimental part begins with a description of the reagents, equipment and preparation of the experiments. This chapter contains also a short description of the synthesis and characteristics of the synthesized linear battacin derivatives. Next, the biomimetic lipid membrane composed of phospatidylethanolamines and phosphatidylglycerols from E. coli has been presented: it contains the details concerning PE:PG (8:2) system which was investigated at the air-water interface as well as on a solid substrate (mica or gold). The results show that the organization of molecules in the bilayer and its nanomechanical properties depend on the nature of solid substrate and the mechanism of membrane formation. The next chapter presents the characteristics of model lipid membrane representative for S. aureus. The results obtained for the POPG:DPPG:CL (1:1:2) monolayer at the air-water interface and the bilayer deposited on the gold electrode pre-modified with thioglucose monolayer were presented. The presence of thioglucose enables separation of the bilayer from the metal surface and improvement of the hydration of lipid polar heads in the lower part of the bilayer. This chapter contains also the results from the experiments aimed at understanding the interaction of daptomycin with POPG:DPPG:CL (1:1:2) lipid membrane. It is demonstrated that daptomycin affects membrane permeability, but its mode of action could be more complex than broadly accepted simple pore-forming model. In the penultimate chapter, the synthesized linear battacin derivatives have been examined against various types of bacteria. Each of lipopeptides had a lipophilic chain composed of 4-methylhexanoic acid. Differences between lipopeptides (C7-xXXLfX, C7-xXLfX, C7-xLfX) were based on different number of L-2,4-aminobutyric acid residues in the peptide chain. Lipopeptides were examined using the Langmuir technique (Π-A isotherm, stability tests) at the air-water interface and three biomimetic lipid films with composition mimicking the membranes of E. coli, P. aeruginosa and S. aureus were utilized. The experimental part ends with a summary of the results. The last chapter is the list of the references
Taste and Prestige: On the Making of the Field of Speculative Fiction in Poland
No full textPrzedmiotem rozprawy jest polskie pole prozy fantastycznej, czyli odmiany twórczości popularnej reprezentowanej m.in. przez powieści Stanisława Lema i Andrzeja Sapkowskiego. Pole to zaczęło powstawać w drugiej połowie lat siedemdziesiątych XX wieku, a w 1982 roku założono periodyk „Fantastyka”. To czasopismo stanowi najważniejsze dla rozprawy źródło danych. Na podstawie jakościowej analizy treści 361 artykułów wstępnych, 82 felietonów i 450 recenzji zbadany został dyskurs na łamach „Fantastyki” z lat 1982–2012. W połączeniu z innymi źródłami wiedzy na temat prozy fantastycznej i jej kontekstu – publikacjami literaturoznawczymi, socjologicznymi bądź historycznymi, biogramami pisarskimi dostępnymi w miesięczniku czy środowiskowymi bazami danych – teksty te pozwoliły zgłębić przemiany gustu literackiego i hierarchii prestiżu w polskim polu fantastyki, ich uwarunkowania i konsekwencje.
Wstępna część dysertacji określa przyjęte rozumienie fantastyki oraz umiejscawia rozprawę w najistotniejszych dla niej kontekstach badań naukowych. Następnie prezentowane są teoretyczne i pojęciowe podstawy badania relacyjnej przestrzeni literackiej, ze szczególnym uwzględnieniem teorii pola Pierre’a Bourdieu i możliwości jej powiązania z koncepcją przedmiotów kulturowych Wendy Griswold. Kolejne rozdziały ukazują światową i polską przestrzeń prozy fantastycznej, a dalej – założenia i rezultaty analizy dyskursu prowadzonego na łamach „Fantastyki”.
Niekiedy literaturę fantastyczną postrzega się wyłącznie przez pryzmat jej funkcji rozrywkowej, lecz pole fantastyki może być również obszarem żywego zainteresowania sferą publiczną. Dysertacja pokazuje, że w polskim przypadku zainteresowanie takie obecne było przede wszystkim w latach osiemdziesiątych i dziewięćdziesiątych XX wieku. Centralne pozycje w polu zajmowali wówczas pisarze i redaktorzy o guście głównie inteligenckim, pragnący widzieć w literaturze narzędzie formowania społeczeństwa oraz mierzenia się z wyzwaniami pochodzącymi z życia politycznego. Po roku 2000 to publiczne zaangażowanie w znacznej mierze minęło, ustępując miejsca praktykom silniej zakorzenionym w logice rynkowej oraz guście popularnym.
Oprócz zagadnień typowych dla badań nad fantastyką rozprawa podejmuje problematykę istotną dla socjologii literatury i socjologii kulturowej. Służy temu uwzględnienie roli wielu zewnętrznych czynników kształtujących polskie pole fantastyki, zogniskowanie analizy wokół czasopism (w porównaniu z książkami bardzo rzadko bada się je przy użyciu teorii społecznej, zwłaszcza socjologicznej), a także zdefiniowanie gatunków literackich w sposób, który sprzyja analizom obejmującym zarówno wewnętrzny porządek samych przedmiotów kulturowych, jak też ich społeczno-kulturowy kontekst.The thesis is focused on the Polish field of speculative fiction, which is a type of popular literature represented by such works as the novels of Stanisław Lem and Andrzej Sapkowski. The field began to form in the mid-to-late-1970s, and in 1982 the Fantastyka monthly was founded. This monthly is the most significant data source for the dissertation. A qualitative content analysis of 361 editorials, 82 columns, and 450 reviews has allowed for an examination of Fantastyka’s discourse between 1982 and 2012. In connection with other sources of data on speculative fiction and its context (publications in literary studies, sociology, and history, writers’ bios published in the magazine, or databases compiled within the field), these texts have been used to investigate the changes in literary tastes and prestige hierarchies in the Polish field of speculative fiction, as well as their conditions and consequences.
The introductory part specifies the adopted notion of speculative fiction and places the thesis in its essential research contexts. Then the dissertation presents the theoretical and conceptual basis for the study of relational literary space, with particular focus on Pierre Bourdieu’s field theory and on the possibility to use this theory in connection with Wendy Griswold’s idea of cultural objects. The next chapters describe first the global and Polish spaces of speculative fiction, and then the assumptions and results of the analysis of Fantastika’s discourse.
At times speculative fiction is still seen exclusively as a means of entertainment, but its field can also host an active interest in the public sphere. In the Polish case the latter was mostly present in the 1980s and 1990s, when central positions in the field were occupied by writers and editors whose taste represented mainly the dispositions of intelligentsia, that is to say, those who wished to see literature as a way to shape society and to face the challenges of political life. After the year 2000 this interest largely passed, replaced by practices that were grounded more strongly in the logic of the market and in popular taste.
Apart from the matters typical to science fiction studies, the thesis deals with issues relevant to the sociology of literature and cultural sociology. This is possible due to the inclusion of many external factors shaping the Polish field of speculative fiction, to the concentration on periodicals (which have only been studied very rarely with the help of social theory, particularly sociological theory), and to the definition of literary genres that can support the analyses encompassing both the internal order of cultural objects themselves and their sociocultural context
The influence of English on the language of the contemporary Polish and German business press
No full textPrzedmiotem niniejszej rozprawy jest wpływ języka angielskiego na język
współczesnej polskiej i niemieckiej prasy biznesowej. Tematyka zapożyczeń anglojęzycznych
jest nadal aktualna. Zamierzeniem autorki było zaobserwowanie współczesnych tendencji
w dziedzinie zapożyczeń. Przyjęte zostało przy tym założenie oparte na podstawach
empirycznych, że język angielski w znaczącym stopniu kształtuje język współczesnej polskiej
i niemieckiej prasy biznesowej. W celu zweryfikowania postawionej hipotezy dokonano
wieloaspektowej analizy najnowszych angielskich zapożyczeń terminologicznych z dziedziny
biznesu, występujących we współczesnej polskiej i niemieckiej prasie. Badanie miało
dostarczyć odpowiedzi m.in. na następujące pytania:
Jakie czynniki wpływają na kształtowanie się współczesnej terminologii biznesowo-
-ekonomicznej?
Jak kształtuje się skala angielskich zapożyczeń terminologicznych z dziedziny biznesu
w obu językach?
Czy istnieją różnice pomiędzy anglicyzmami występującymi w języku polskiej
i niemieckiej prasy biznesowo-ekonomicznej? Skąd takie różnice mogą wynikać?
Dodatkowo zamierzeniem autorki było zweryfikowanie stopnia rozumienia
anglicyzmów występujących w języku biznesu przez rodzimych użytkowników
Suicide in contemporary culture. Suicide note as a genre of speech and a cultural fact
No full textNiniejsza rozprawa jest próbą znalezienia odpowiedniego języka do rozmowy o ludzkiej autodestrukcji. Przedstawione studium porównawcze zestawiające autentyczne zapisy pozostawiane przez samobójców z ich kulturowymi przedstawieniami, umożliwia dostrzeżenie różnic pomiędzy tymi tekstami. Interdyscyplinarne podejście, w którym wykorzystane zostały drogi interpretacyjne zarówno kulturoznawcze, językoznawcze, jak i suicydologiczne, pozwala na otwarcie dialogu naukowego z narracją tworzoną przez kulturę, media i społeczeństwo.
Wokół zapisu pozostawianego przez samobójcę przez lata narosło wiele mitów i wyobrażeń. W rozdziałach dotyczących autentycznych zapisów samobójców starałam się udowodnić, że teksty te pełnią konkretną funkcję nie tylko dla ich nadawców, ale także dla odbiorców. Poprzez kontekst, w jakim zostają stworzone, zmieniają bezpośrednio rzeczywistość, w jakiej się pojawią. Ich wpływ na otoczenie nie jest jednak spowodowany tym, że zapis ten kryje w sobie „romantyczną tajemnicę”, tylko na sile słów ostatecznych, „wypowiadanych” przez osobę znajdującą się o krok od śmierci.
Formułuję hipotezę badawczą głosząca, że zapis, jaki zostawia po sobie samobójca jest tekstem, na który kultura, a także społeczeństwo, nałożyło warstwę stereotypów, mitów i wyobrażeń. Wokół samobójcy oraz jego czynu zbudowano narrację na podstawie przekazów, które przez lata dostarczały prasa, kino, literatura, a w ostatnim czasie Internet. Narracja ta opiera się na samobójstwach bohaterów literackich, filmowych, a także postaci z pierwszych stron medialnych doniesień.Present treatise is an attempt at finding a suitable language to discuss human self-destruction. Comparative study set out herein collates authentic documents left by suicides with their portrayals in culture, providing insight into their respective disparities. Interdisciplinary approach, combining suicidological interpretative tools with those of cultural studies and linguistics, allows launching scientific dialogue with cultural, media and societal narratives.
Throughout the years, multiple myths and preconceptions have accrued around the document left by the suicide victim, In the chapters dealing with genuine notes of felo-de-ses I sought to demontrate their specific functions for both the sender and the addressee. By virtue of the context of their creation, they directly transform reality in which they appear. Their influence is not, however, based on the "romantic mystery" lurking within the note, but on the very power of final words, "spoken" by a person one step away from death.
I form a research hypothesis, stating that the document left by a suicide is a text on which the culture as well as society has overlaid a layer of stereotypes, myths and preconceptions. Years of messaging from press, cinema, literature and - recently - the Internet have formed the basis of a narrative enveloping both the deed and the person, informed by suicides of literary and movie characters in addition to those from the headlines