University of Arts in Belgrade
Digital Repository of the Institute for Philosophy and Social Theory, University of BelgradeNot a member yet
4571 research outputs found
Sort by
Hermeneutika. Istorija, osnove i klasici teorije razumijevanja
No full text„Hermeneutika. Istorija, osnove i klasici teorije razumijevanja“ bavi se razumijevanjem kao univerzalnim fenomenom, ali i njegovim značajem za metodologiju društvenih i duhovnih nauka. Neka od najvažnijih pitanja njihovog utemeljenja i metodologije raspravljana su upravo u okviru raznih hermeneutičkih koncepata. Među njima posebno se ističu klasici hermeneutike poput Šlajermahera, Diltaja i Gadamera, ali i Hajdegera koji je početkom 20. vijeka problemu razumijevanja dao egzistencijalnoontološki karakter i utemeljio ono što se podrazumijeva pod ontološkim obratom u hermeneutici. Posljednjih decenija hermeneutika je donekle potisnuta iz rasprava o ustrojstvu društvenih nauka, ali postepeno dobija na značaju u sferama kao što su etika, filozofija tehnike, antropologija, filozofska praksa. Ova knjiga predstavlja pokušaj da se ponovo skrene pažnja na hermeneutiku kao nezaobilazan faktor u tom diskursu, te da se predstave najvažnije pozicije i metodološki problemi tokom njene istorije koja je duga gotovo koliko i istorija same filozofije
The origins of media trust in a young democracy
No full textDeclining trust in news media has often been recognized as one of the major challenges facing modern journalism with potentially detrimental consequences for democratic processes. In this
article, we examine the predictive potential of cultural-political and performance factors on public trust in news media in the context of a young democracy. Specifically, we have analyzed to what extent citizens’ populist attitudes and perceptions of journalistic roles relate to the levels of media trust using data from an online survey of Serbian respondents (N = 200). The findings showed that support for populism did not significantly predict trust in news media in general after controlling for relevant factors, most importantly political trust. However, populist attitudes were found to be related to the amount of trust citizens have in distinct types of news media—i.e., those who support populism exhibited less trust in public broadcasters than in online news outlets. The analyses also revealed that the more Serbian citizens perceived news media as being successful at performing
interpretive and mobilizing roles, the more trust they placed in the media
"Олтар чудеснији од онога који сада користимо": Свети Јован Златоусти и брига за ближњег
No full textРад се бави анализом слике коју Свети Јован Златоусти користи у свом тумачењу 2. Кор 9, 15 поредећи сиромахе са црквеним олтаром. Кроз преглед хришћанске историје појма „сиромаха“ (πτωχός) и његове улоге у животу Цркве понуђен је контекст за разумијевање Златоустове аналогије и карактеристичног реторичког и практичког односа који светитељ према овој
друштвеној категорији заузима. Кроз тумачење теолошких импликација његове позиције у савременим приликама, понуђени су одговори на неке
од изазова које пред вјернике ставља пандемија болести коју изазива корона вирус, а са њом и рестрикција богослужбеног живота
Musical Taste and Symbolic Boundary-Work in Serbian Society
No full textOvaj rad je posvećen analizi odnosa između društvene stratifikacije i muzičkih ukusa u današnjoj Srbiji. Nakon razmatranja Burdijeove konceptualizacije ukusa i savremenih teorijskih i istraživačkih pristupa kulturnim praksama u kojima se rehabilituje burdijeovsko nasleđe, autorka ispituje postojanje homologije između društvenih položaja i muzičkih ukusa u društvu Srbije. Na osnovu prikupljenog empirijskog materijala putem intervjua, ispituje se da li muzika predstavlja simboličko sredstvo putem kojeg ispitanici sebe smeštaju u određenu društvenu grupu povlačeći simboličke granice prema drugim grupama koje dovode u vezu sa drugim ukusima. Analiza pokazuje da postoje razlike u muzičkim ukusima između ispitanika u zavisnosti od njihovog položaja na stratifikacijskoj lestvici, koje se ispoljavaju u izborima i načinima slušanja određene muzike, kao i to da se mehanizmi klasifikovanja kriju u govoru o muzičkim ukusima.This paper is devoted to the analysis of the relationship between social stratification
and musical taste in present-day Serbia. Following a discussion about Bourdieu’s
conceptualization of taste and contemporary theoretical approaches that rehabilitate
Bourdieusian heritage, the presence of homology between social positions and musical
tastes is tested in Serbian society. On the basis of collected qualitative material via
interview, the author examines whether music serves as a symbolic mean that is used by
the interviewees to place themselves in certain social groups by drawing symbolic
boundaries between them and other social groups that are associated with other musical
tastes. The analysis showed that there are differences in musical tastes among respondents
based on their position on the stratification scale, manifested in choices and ways of listening to music, as well as that mechanisms of classification are hidden in speech about
musical tastesу
The Genre Seesaw: Between Science and Fiction
No full textУ првом делу рада аутор проблематизује потребу дефинисања жанра научне фантастике, излажући аргументе савремених теоретичара који су уверени у неуспех досадашњих покушаја да се то учини. Та настојања се потом представљају кроз ликове карактеристичних представника два приступа дефинисању научне фантастике: историјског и формалистичког. Налази се да историјски приступ не нуди конклузивно одређење тог жанра већ пре, напротив, безобално шири његове границе. У формалистичком приступу запажа се спор тумача који стављају нагласак на одредницу науке и оних који радије потенцирају фикцију приликом покушаја дистинктивног одређења научнофантастичног жанра. У завршном делу рада указује се на могућност помирења фантастике с науком сагледавањем научне фантастике као весника научних открића: научнофантастична пракса може се засновано интегрисати у науку и њену историју уколико се уклоне „сцијентистичка“ и „креативистичка“ предубеђења која томе стоје на путу. Закључак рада сугерише да то помирење није оправдано, интегрисање још мање, уколико укида антагонистичку, али продуктивну напетост научних факата и књижевне фикције.In the first section of the paper, the author problematizes the need to define the genre of science fiction, presenting the arguments of modern theorists who are convinced of the bankruptcy of previous definitions. These definitions are then presented through typical representatives of two approaches to defining science fiction: the “historical” and the “formalistic”. The “historical approach” does not offer a conclusive definition of the genre, but on the contrary, broadly expands its boundaries. Regarding the “formalist approach”, a dispute is noted between interpreters who place emphasis on the determinant of science and those who prefer to emphasize fiction in an attempt to make a distinctive definition of the genre. The final section of the paper outlines the possibility of reconciling fiction with science by looking at science fiction as a herald of scientific discoveries: the science fiction practice can be integrated into science and its history if the “scientific” and
“creative” prejudices that stand in the way are removed. The conclusion suggests
that this reconciliation is not justified, and integration even less so if it removes
the antagonistic but productive tension of scientific facts and literary fiction. This
tension between fiction and fable, between stories and documents, between fantasy
and science, is crucial for defining science fiction. Undoubtedly hybrid in its
self-understanding, as well as in its very name, the genre is still recognizable. Its
delimitation, as well as its survival, it seems, rests on whether its intrinsic duality of
fact and fiction is unsustainable or, as the author believes to be the case, it challenges
the very binary exclusion of its elements
Pred izazovima revizionističkih historiografija. Regionalni kontekst. Zbornik radova
No full textRezultati istraživanja pokazali su da se sva posmatrana društva
nekadašnje Jugoslavije, suočavaju sa sličnim izazovima revizije prošlosti
vezane za Drugi svjetski rat. Na taj način, još jednom je potvrđen narativ
o Jugoslaviji kao „idealnom neprijatelju“, odnosno Drugom svjetskom
ratu kao ključnom događaju koji je konstitutivno opredjelio politički
i društveni razvoj svake od ovih zajednica. Tu posebno treba izdvojiti
narativ o zločinima, počinjenim tokom Drugog svjetskog ratu, koji
su bili polazna osnova za viktimizaciju i stvaranje diskursa o žrtvama
i zločincima, što je bilo središno pogonsko gorivo za nacionalističke
homogenizacije. Posebna pažnja je poklonjena pitanju kolaboracije,
pošto je izjednačavanje Narodnooslobodilačke borbe sa različitim
kvislinškim pokretima iz Drugog svjetskog rata jedan od najfrekventnijih
primjera istorijskog revizionizma
The Effects of Party Ideology on Public Order and Safety Spending in Former Socialist Countries
No full textThe study is designed to empirically test the effects which different ruling party ideologies have on spending for public order and safety budget component in Central and Eastern European countries. The transitional environment and especially post-Cold War security context have altered the concept of security in former socialist societies. Our assumption, based not just on theoretical concepts of left and right ideologies, but also on studies examining this matter in more developed Western democracies, was that right-leaning cabinets will have higher levels of budget consumption for law and order than leftist governments. The empirical model confirmed this hypothesis, albeit only partially. A number of other political, economic, and contextual variables connected with transitional setting, which usually have effect on general levels of spending or certain budget areas, have demonstrated a low significance when comes to law and order spending