Biblioteka Cyfrowa KLF UW (Digital Library of the Formal Linguistics Department at the University of Warsaw)

Semeniuk-Polkowska, Maria

Polkowski, Lech

On rough set logics based on similarity relations

Danielewiczowa, Magdalena

O Semantyce leksykalnej Jurija Apresjana raz jeszcze

Bień, Janusz S.

Biuletyn Polskiego Towarzystwa Jezykoznawczego (redakcja reprintu i wersji elektronicznej zeszytu 1.)

Polish

Standard Unicode 4.0. Wybrane pojęcia i terminy

Gajda, Stanisław

Spis treści -1
Towarzystwo Kultury Języka,
Warszawa 19.01.2004
Towarzystwo Kultury Języka,
Warszawa 19.01.2004
Rada Języka Polskiego
„Polszczyzna sterowana
komputerowo”
Czyj postulat?
Za dzień? Za tydzień? Za
miesiąc? Za rok?
Sprzedawania? Rozdawania?
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
JSB do RJP (4.11.2003)
RJP do JSB (4.12.03,
RJP-462/W/2003)
. . . wiedzy o tym, by
. . . (RJP-462/W/2003)
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
JSB do RJP (4.11.2003)
RJP do JSB (4.12.03,
RJP-462/W/2003)
gramatyka — logika — retoryka
Prawne podstawy działania RJP
Prawne podstawy działania RJP
Prawne podstawy działania RJP
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001
Spis treści 0
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001
Inne podejście
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
The GNU C Library Reference
Manual
GNU gettext tools
Przykład (program Zapping)
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
Ścisły opis morfologii
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
Wybrane przykłady
Dostępność zasobów językowych
Free software, Free
Documentation
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
Konkluzja
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
O informatyce i przyszłości
polszczyzny
Akcent optymistyczny
Towarzystwo Kultury Języka, Warszawa 19.01.2004 1
Janusz S. Bień
O informatyce
i przyszłości polszczyzny
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/
slajdy/JSB-TKJ04s.pdf.
2Uniwersytet Warszawski
Instytut Informatyki
dr hab. Janusz S. Bień, prof. UW
(od 1 lipca 1998)
Wydział Neofilologii
(od 1 października 2003)
Katedra Lingwistyki Formalnej
Towarzystwo Kultury Języka, Warszawa 19.01.2004 3
Janusz S. Bień
głos w dyskusji na temat
„Nauki o języku w Polsce – stan i perspektywy”
Stanisław Gajda (red.)
Językoznawstwo w Polsce. Stan i perspektywy
Opole 2003, s. 81–93
nieautoryzowane zmiany!
Towarzystwo Kultury Języka, Warszawa 19.01.2004 4
Janusz S. Bień
O informatyce i przyszłości polszczyzny
1. Wprowadzenie
2. Rada Języka Polskiego o oprogramowaniu
3. Co to jest Internet?
4. „Polszczyzna sterowana komputerowo”
5. Wnioski
Wersja autorska:
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publ/JwP03/
Towarzystwo Kultury Języka, Warszawa 19.01.2004 5
Towarzystwo Kultury Języka
21.10.2002
Janusz S. Bień
O „pierwszym rozbiorze polszczyzny”,
Radzie Języka Polskiego i normalizacji
http:
//www.mimuw.edu.pl/~jsbien/slajdy/JSB-TKJ02s.pdf.
Towarzystwo Kultury Języka, Warszawa 19.01.2004 6
Janusz S. Bień
O „pierwszym rozbiorze polszczyzny”,
Radzie Języka Polskiego i normalizacji
Prace Filologiczne
tom XLVIII, s. 33–62
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publikacje/
JSB-BPTJ02e.pdf
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publikacje/
JSB-BPTJ02e.ps
Rada Języka Polskiego 7
„Polszczyzna
sterowana komputerowo”
Komunikaty Rady Języka Polskiego
przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk
nr 2(9), 2001
s. 16-17
„Polszczyzna sterowana komputerowo” 8
Komisji terminologii nauk informatycznych,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
„Polszczyzna sterowana komputerowo” 9
Nieprzypadkowo w triadzie „gramatyka — logika
— retoryka” na pierwszym miejscu umieszcza się
tę pierwszą. Dając przyzwolenie na popełnianie
błędów gramatycznych, dajemy przyzwolenie na
pozorność komunikacji — pozwalamy, aby
mówiono do nas językiem nielogicznym.
„Polszczyzna sterowana komputerowo” 10
Dając przyzwolenie na popełnianie błędów
gramatycznych, dajemy przyzwolenie na
pozorność komunikacji — pozwalamy, aby
mówiono do nas językiem nielogicznym.
Czyj postulat? 11
Komisji terminologii nauk informatycznych,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
Za dzień? Za tydzień? Za miesiąc? Za rok? 12
Komisji terminologii nauk informatycznych ,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
Sprzedawania? Rozdawania? 13
Komisji terminologii nauk informatycznych ,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
O informatyce i przyszłości polszczyzny 14
Cytowana wyżej notatka zawiera szereg
zaskakujących stwierdzeń i presupozycji. [. . . ]
K o m i s j a j e s t w s t a n i e
r o z p o w s z e c h n i a ć s y s t e m y
k o m p u t e r o w e. Nie jest niestety jasne,
czy chodzi tutaj o detaliczną sprzedaż
programów komercyjnych, czy o inne formy
rozpowszechniania, takie jak tłoczenie płyt
CD z tzw. oprogramowaniem swobodnym.
Tak czy inaczej stwierdzenie to brzmi mało
prawdopodobnie.
JSB do RJP (4.11.2003) 15
[...]
4. Jak należy w cytowanym zdaniu rozumieć
słowo ,,rozpowszechnianie’’
(tłoczenie płyt CD? sprzedaż oprogramowania?).
5. Które konkretnie programy zdaniem Rady
uwzględniają zasady polskiej składni
i w związku z tym mają być ,,rozpowszechniane’’
przez komisję (proszę podać pełne nazwy).
RJP do JSB (4.12.03, RJP-462/W/2003) 16
[. . . ]
Choć nie miałam na myśli reklamowania, ani tym bardziej
sprzedawania jakichkolwiek programów czy systemów, lecz
upowszechnianie wiedzy o tym, by teksty generowane przez
komputery były poprawne pod względem gramatycznym – to
zdaję sobie sprawę z tego, ze tak właśnie, jako reklamowanie
czy sprzedaż, mogło to zdanie zostac odczytane.
[. . . ]
Katarzyna Kłosińska
. . . wiedzy o tym, by . . . (RJP-462/W/2003) 17
[. . . ]
upowszechnianie wiedzy o tym, by teksty
generowane przez komputery były poprawne pod
względem gramatycznym
[. . . ]
Katarzyna Kłosińska
. . . wiedzy o tym, by . . . (RJP-462/W/2003) 18
Komisji terminologii nauk informatycznych,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
O informatyce i przyszłości polszczyzny 19
Cytowana wyżej notatka zawiera szereg zaskakujących
stwierdzeń i presupozycji. [. . . ]
P r o b l e m a t y k a t e r m i n o l o g i i n a u k
i n f o r m a t y c z n y c h z a w i e r a w s o b i e
z a d a n i e r o z p o w s z e c h n i a n i a
o p r o g r a m o w a n i a.
RJP do JSB (4.12.03, RJP-462/W/2003):
upowszechnianie wiedzy o tym, by teksty
generowane przez komputery były poprawne
pod względem gramatycznym
JSB do RJP (4.11.2003) 20
[...]
3. Kiedy komisja terminologii nauk informatycznych
została powołana i w jakim składzie
(chętnie dowiem się też, czy skład i nazwa
ulegały zmianom - jeśli dobrze rozumiem,
komisja nadal istnieje).
RJP do JSB (4.12.03, RJP-462/W/2003) 21
[. . . ]
czas powołania Komisji Terminologii Nauk Informatycznych,
jej skład, a także formę przekazania przez sekretarz Rady
postulatu, o którym Pan pisze w swym liście, ewentualne
przyczyny, dla których postulat nie został przekazany – to są
to wewnętrzne sprawy organizacyjne, związane
z funkcjonowaniem Rady; o sposobie ich rozstrzygania nie
powiadamiamy nieczłonków RJP
[. . . ]
Katarzyna Kłosińska
gramatyka — logika — retoryka 22
Komisji terminologii nauk informatycznych,
działającej przy Radzie Języka Polskiego,
zostanie wkrótce przekazany postulat
rozpowszechniania takich systemów
komputerowych, które uwzględniają zasady
polskiej składni.
Prawne podstawy działania RJP 23
od 7 maja 2000
Ustawa o języku polskim
z 7 października 1999
(Dziennik Ustaw Nr 90 z 8.11.1999, poz. 999)
zmieniona 31.03.2000
(Dziennik ustaw nr 29 z 18.04.2000, poz. 358)
zmieniona 11.03.2003
(Dziennik ustaw nr 73 z 30.04.2003, poz. 661)
Prawne podstawy działania RJP 24
Piotr Mostowik, Wojciech Żukowski
Ustawa o języku polskim. Komentarz
Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis
Warszawa 2001
Prawne podstawy działania RJP 25
Ustawa
z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej
Dziennik Ustaw nr 112 z 8.10.2001, poz. 1198
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001 26
Ze zjawiskiem „polszczyzny sterowanej
komputerowo” można, niestety, zetknąć się coraz
częściej. Niedostosowanie formy wyrazu do
wymagań składniowych wyrazu nadrzędnego
(wybrano 1 senatorów) jest częstym błędem, który
występuje nie tylko w sporządzanych
automatycznie tabelach, wykresach itp., lecz także
w telefonach komórkowych (skasowano Anna
Iksińska), w Internecie ( odebrano 1 wiadomości)
itp., czyli wszędzie tam, gdzie technika ma prymat
nad logiką.
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001 27
Niedostosowanie formy wyrazu do wymagań
składniowych wyrazu nadrzędnego (wybrano
1 senatorów) jest częstym błędem, który występuje
[. . . ] w telefonach komórkowych (skasowano Anna
Iksińska) [. . . ] czyli wszędzie tam, gdzie technika
ma prymat nad logiką.
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001 28
skasowano Anna Iksińska — źle
skasowano Annę Iksińską — dobrze?
Inne podejście 29
skasowano zapis Anna Iksińska – dobrze!
skasowano Anna Iksińska – dobrze?
skasowano Annę Iksińską – źle?
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001 30
Niedostosowanie formy wyrazu do wymagań
składniowych wyrazu nadrzędnego (wybrano
1 senatorów) jest częstym błędem, który występuje
nie tylko w sporządzanych automatycznie tabelach,
wykresach itp., lecz także [. . . ] w Internecie
( odebrano 1 wiadomości) itp.
O informatyce i przyszłości polszczyzny 31
komputer się pomylił
samochód się pomylił i przejechał przechodnia
The GNU C Library Reference Manual 32
Three forms, special case for one and some numbers ending in 2, 3, or 4
The header entry would look like this:
Plural-Forms: nplurals=3; \
plural=n==1 ? 0 : \
n%10>=2 && n%10<=4 && (n%100<10 || n%100>=20) ? 1 : 2;
(Continuation in the next line is possible.)
Languages with this property include:
Slavic family
Polish
GNU gettext tools 33
In Polish we use e.g. plik (file) this way:
1 plik
2,3,4 pliki
5-21 pliko’w
22-24 pliki
25-31 pliko’w
and so on (o’ means 8859-2 oacute which should be rather okreska,
similar to aogonek).
Przykład (program Zapping) 34
#: src/zvbi.c:2134
#, c-format
msgid "%d minute"
msgid_plural "%d minutes"
msgstr[0] "%d minuta"
msgstr[1] "%d minuty"
msgstr[2] "%d minut"
O informatyce i przyszłości polszczyzny 35
te komputery, które „sterują polszczyzną”,
są z kolei sterowane — choć pośrednio —
przez polonistów
Ścisły opis morfologii 36
1876
Jan Karłowicz
Przyczynki do projektu wielkiego słownika polskiego
Rozprawy i sprawozdania z posiedzeń
Wydziału Filologicznego Akademii Umiejętności
t. IV, Kraków, s. XIV–XCIV
Ścisły opis morfologii 37
1958
Jan Tokarski
Formy fleksyjne
Stanisław Szober. Słownik poprawnej polszczyzny
Państwowy Instytut Wydawniczy: Warszawa 1958.
PAN – Witold Doroszewski (red.)
Słownik języka polskiego t. I
Warszawa: Wiedza Powszechna 1958.
i inne
Ścisły opis morfologii 38
1958
Jan Tokarski
Dobór wzorów w tabelach, odsyłaczy do nich
i form podawanych przy haśle jest tak
ułożony, by korzystający ze Słownika mógł
odtworzyć pełny zasób form fleksyjnych
danego wyrazu w zakresie uwzględnionym
w słowniku.
Ścisły opis morfologii 39
XXI wiek
???
O informatyce i przyszłości polszczyzny 40
Aby komputer mógł poprawnie budować
wyrażenia typu 1 senator, 2 senatorów,
programista musi w programie zapisać w sposób
ścisły informacje dwojakiego rodzaju:
— opis związków składniowych między
liczebnikiem i rzeczownikiem;
— opis odmiany wszystkich rzeczowników
mogących wystąpić w wyrażeniu.
O informatyce i przyszłości polszczyzny 41
Powstaje zatem pytanie, skąd ma uzyskać
potrzebne do tego celu informacje — jak było
widać, Rada Języka Polskiego nie kwapi się do
udzielania konstruktywnych wskazówek.
Wybrane przykłady 42
Mirosław Bańko (red. nacz.)
Inny słownik języka polskiego PWN
Wydawnictwo Naukowe PWN
Warszawa 2000
Wybrane przykłady 43
Zygmunt Saloni
Czasownik polski. Odmiana. Słownik
Wiedza Powszechna
Warszawa 2001
Dostępność zasobów językowych 44
Absurdy i nadużycia:
— prawa autorskiego
— prawa patentowego
Free software, Free Documentation 45
Sam Williams
W obronie wolności
Free as in Freedom
http://www.faifzilla.org
Wydawnictwo Helion
Warszawa 2003
O informatyce i przyszłości polszczyzny 46
Trzeba z przykrością stwierdzić, że w ciągu
ostatnich 50 lat polonistyka polska nie potrafiła
wytworzyć takiego opisu odmiany wyrazów, który
miałby tę istotną cechę humanistycznego wyniku
naukowego, że mógłby być wykorzystywany
bezpłatnie przez wszystkich zainteresowanych.
Konkluzja 47
Informatyka
nie jest zagrożeniem
dla polszczyzny
Konkluzja 48
jak sobie pościelesz,
tak się wyśpisz
O informatyce i przyszłości polszczyzny 49
Środowisko językoznawcze — a przede
wszystkim Komitet Językoznawstwa PAN —
powinno bardziej wnikliwie oceniać bieżącą
działalność oraz wypowiedzi Rady Języka
Polskiego.
O informatyce i przyszłości polszczyzny 50
Przejawiająca się w nich ignorancja [. . . ] oraz
będąca jej konsekwencją arogancja [. . . ]
kształtują [. . . ] opinię o całym środowisku
językoznawczym i mogą zniechęcać
informatyków do współpracy z polonistami.
Akcent optymistyczny 51
dyskusyjne listy pocztowe
Polskiego Towarzystwa
Językoznawczego
Akcent optymistyczny 52
Komunikaty Zarządu PTJ
PTJ-K-L
członkowie PTJ wysyłają komendę postaci
subscribe ptj-k-l imię nazwisko
na adres
listserv@man.torun.pl
Akcent optymistyczny 53
Dyskusje, informacje o konferencjach, publikacjach itp.
PTJ-L
zainteresowani wysyłają komendę postaci
subscribe ptj-l imię nazwisko
na adres
listserv@man.torun.pl
Akcent optymistyczny 54
Kontakt z Zarządem PTJ
PTJ-Z-L
Wiadomości
(np. zgłoszenia udziału w zjeździe)
należy wysyłać na adres
ptj-z-l@man.torun.pl


O informatyce i przyszłości polszczyzny

Moroz, Andrzej

Wiśniewski, Marek

Wyrazy morfologiczne i morfosyntaktyczne w praktyce

Spis treści -1
Intelligent Information Systems,
Zakopane, May 17-20, 2004
Dictionaries
Vocables and paradigms
Lemmas, types and tokens
Flexemes
Vocables and flexemes
Morphosyntactic categories
Morphosyntactic words
Morphosyntactic words
Morphosyntactic words
Morphological words
Word levels
Word dimesions
Concluding remark
Intelligent Information Systems, Zakopane, May 17-20, 20041
Janusz S. Bień
An Approach to
Computational Morphology
Dictionaries 2
Dictionary entry:
headword
definition(s)
Dictionaries 3
czytać ndk I «rozróżniać i łączyć
litery w wyrazy; zapoznawać się
z treścią pisaną »
read [. . . ] «recognize and compose
letters into words [. . . ]
Vocables and paradigms 4
czytać
czytać, czytam, czytał, czytający,
czytając, czytany, czytanie, . . .
będę czytał, czytać będzie,
czytałbym, bym czytał, . . .
Lemmas, types and tokens 5
Jan czyta książkę,
Ewa czyta gazetę.
Jan czytać książka,
Ewa czytać gazeta.
Jan is reading a book,
Ewa is reading a newspaper.
Flexemes 6
czytać
czytam, czytasz, czyta, czytamy. . .
person, number
czytał, czytała, czytali. . .
gender, number
czytający, czytającego, czytającemu . . .
gender, case, number
Vocables and flexemes 7
gruby, grubego, grubemu . . .
gender, case, number (degree)
grubszy, grubszego, grubszemu . . .
gender, case, number (degree)
najgrubszy, najgrubszego, najgrubszemu . . .
gender, case, number (degree)
Morphosyntactic categories 8
— person (3 values)
— number (2 values)
— case (7 values)
— gender (9 values)
Morphosyntactic words 9
gruby, grubszy, najgrubszy, czytający
sing, nom, m1
sing, nom, m2
sing, nom, m3
sing, voc, m1
sing, voc, m2
sing, voc, m3
sing, acc, m3
Morphosyntactic words 10
grubego, grubszego, najgrubszego,
czytającego
sing, gen, m1
sing, gen, m2
sing, gen, m3
sing, gen, n
sing, acc, m1
sing, acc, m2
Morphosyntactic words 11
grubemu, grubszemu, najgrubszemu,
czytającemu
sing, dat, m1
sing, gen, m2
sing, gen, m3
sing, gen, n
Morphological words 12
1. gruby, grubego, grubemu
2. grubszy, grubszego, grubszemu
3. najgrubszy, najgrubszego, najgrubszemu
Word levels 13
1. alphabetic words
2. graphemic words
3. morphological words
4. morphosyntactic words
Word dimesions 14
Language system (dictionary) vs text
— paradigmatic words
— syntagmatic words
Occurence vs shape
— type
— token
Concluding remark 15
Applications:
Cf. references


An Approach to Computational Morphology

Bogusławski, Andrzej

Apresjan, Juri

Mетаэпистемические высказывания и их дифференциация

Remarks on quotative 'saying'

TMJP, Toruń 20.04.04 1
Janusz S. Bień
Katedra Lingwistyki Formalnej UW
Kilka uwag
o słownikach przyszłości
i Radzie Języka Polskiego
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/
slajdy/JSB-TMJP04.pdf.
Wersja wcześniejsza: 2
Przyszłość słowników w Polsce
Kamień Śląski 1-2.04.2004
Kilka uwag
o słownikach przyszłości
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/
slajdy/JSB-PsP04s.pdf.
Co to jest oprogramowanie? 3
Co to jest oprogramowanie?
Istotnie odmienny od innych
najbardziej skomplikowany
wytwór człowieka
Co to jest oprogramowanie? 4
— oprogramowanie a prawo własności
— oprogramowanie a prawo autorskie
— oprogramowanie a patenty
Patenty 5
http://www.iprap.website.pl/
23rd - 24th of April 2004
Warsaw - Poland
The Ethics of
Intellectual Property Rights and Patents
Etyka
praw intelektualnych i patentowych
Oprogramowanie swobodne 6
free software
(open source)
GNU General Public Licence
GNU GPL: 4 swobody 7
The freedom
to run the program,
for any purpose.
Swoboda wykonywania programu
w dowolnym celu.
http://www.gnu.org/philosophy/free-sw.html
GNU GPL: 4 swobody 8
The freedom
to study how the program works,
and adapt it to your needs.
Swoboda analizowania
działania programu
i przystosowywania go
do swoich potrzeb.
http://www.gnu.org/philosophy/free-sw.html
GNU GPL: 4 swobody 9
The freedom
to redistribute copies
so you can help your neighbor.
Swoboda redystrybucji
kopii programu
– można pomóc swoim sąsiadom.
http://www.gnu.org/philosophy/free-sw.html
GNU GPL: 4 swobody 10
The freedom
to improve the program,
and release your improvements
to the public,
so that the whole community benefits.
Swoboda ulepszania programu
i publicznego udostępniania swoich ulepszeń,
na czym korzysta cała społeczność.
http://www.gnu.org/philosophy/free-sw.html
Tworzenie oprogramowania swobodnego 11
Przedsięwzięcie Debian GNU/Linux
Statut i regulaminy
Developers (współwykonawcy[?])
Użytkownicy
Linux ante portas 12
Ministerstwo Nauki i Informatyzacji [. . . ]
przygotowuje Narodową Strategię Rozwoju
Wolnego Oprogramowania. [. . . ]
Jednym z głównych dążeń ma być powstanie
dwóch jednolitych dystrybucji Linuksa, które
według słów nadzorującego wspomniane
działania podsekretarza stanu Wojciecha
Szewki można by określić jako linux.gov.pl i
linux.edu.pl.
http://newsroom.chip.pl/news_86752.
html
GNU FDL: swobodne publikacje 13
Celem niniejszej licencji jest uczynienie in-
strukcji, podręcznika lub innego podobnego
pożytecznego tekstu „swobodnym” w sensie
zapewnienia każdemu faktycznej swobody ko-
piowania i redystrybucji, zarówno bez zmian
jak i ze zmianami, na zasadach komercyjnych
lub niekomercyjnych.
GNU FDL: swobodne publikacje 14
Dodatkowo licencja zapewnia możliwość
uznania wkładu autora i wydawcy, zwalniając
ich jednocześnie z odpowiedzialności za zmia-
ny dokonane przez innych.
GNU Free Documentation Licence 15
Sam Williams
W obronie wolności
Free as in Freedom
http://www.faifzilla.org
http://stallman.helion.pl/
Wydawnictwo Helion
Warszawa 2003
GNU Free Documentation Licence 16
Słowniki w Linuksie 17
Komunikaty RJP nr 2(13), 2003, s. 5 18
Komisja Terminologii Informatycznej
Przewodniczący komisji prof. Andrzej Jacek Blikle
poinformował, że 4 listopada 2003 r. zawiązała się
grupa inicjatywna, która zamierza opracować
internetowy słownik informatyczny.
Komunikaty RJP nr 2(13), 2003, s. 5 19
Komisja Terminologii Informatycznej
Grupa, w której skład weszli członkowie Oddziału
Warszawskiego Polskiego Towarzystwa
Informatycznego, będzie współpracować z Komisją
Terminologii Informatycznej RJP.
Polskie Towarzystwo Informatyczne 20
http://www.pti.org.pl/
W dniu 22 maja 1981 roku zostało zarejestrowane
Polskie Towarzystwo Informatyczne z siedzibą
w Warszawie. Pierwszym Prezesem Towarzystwa
został wybrany prof. Władysław Turski,
piastujący tę funkcję przez dwie kolejne kadencje.
Polskie Towarzystwo Informatyczne 21
http://www.pti.org.pl/
Po latach rozkwitu przyszedł również okres
kryzysu. [. . . ] Przesilenie nastąpiło na V Walnym
Zjeździe Delegatów PTI wiosną 1993 roku. [. . . ]
Wybrano nowy skład naczelnych władz
Towarzystwa - ludzi mniej utytułowanych, lecz
patrzących praktycznie na szybko zmieniającą się
rzeczywistość.
Prawne podstawy działania RJP 22
od 7 maja 2000
Ustawa o języku polskim
z 7 października 1999
(Dziennik Ustaw Nr 90 z 8.11.1999, poz. 999)
zmieniona 31.03.2000
(Dziennik ustaw nr 29 z 18.04.2000, poz. 358)
zmieniona 11.03.2003
(Dziennik ustaw nr 73 z 30.04.2003, poz. 661)
Prawne podstawy działania RJP 23
Piotr Mostowik, Wojciech Żukowski
Ustawa o języku polskim. Komentarz
Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis
Warszawa 2001
Rada Języka Polskiego 24
Komunikaty
Rady Języka Polskiego
przy Prezydium Polskiej Akademii Nauk
witryna
http://www.rjp.pl
Skład Rady Języka Polskiego 2003-2006 25
Prof. dr hab. Irena Bajerowa, prof. dr hab. Jerzy Bartmiń-
ski, prof. dr hab. Andrzej Jacek Blikle, Jacek Bocheński, red.
Teresa Bogucka, prof. dr hab. Jerzy Bralczyk – członek Pre-
zydium, prof. dr hab. Anna Dąbrowska, prof. dr hab. Jan Do-
roszewski, prof. dr hab. Tadeusz Drewnowski, prof. dr hab. Bo-
gusław Dunaj, prof. dr hab. Antoni Furdal, prof. dr hab. Sta-
nisław Gajda, Tadeusz Konwicki, prof. dr hab. Julian Korn-
hauser – wiceprzewodniczący, prof. dr hab. Marian Kucała,
prof. dr hab. Zenon Leszczyński, prof. dr hab. Władysław Lu-
baś, prof.dr hab. Jolanta Maćkiewicz, prof. dr hab. Andrzej
Markowski – przewodniczący, prof. dr hab. Jan Miodek, dr
Katarzyna Mosiołek–Kłosińska – sekretarz,
Skład Rady Języka Polskiego 2003-2006 26
prof. dr hab. Jerzy Pelc, prof. dr hab. Walery Pisarek –
Honorowy Przewodniczący, prof. dr hab. Krystyna Pisarkowa,
prof. dr hab. Jerzy Podracki, prof. dr hab. Edward Polański,
prof. dr hab. Kazimierz Polański, czł. PAN , prof. Anna Po-
lony, ks. prof. dr hab. Wiesław Przyczyna – członek Pre-
zydium, prof. dr hab. Jadwiga Puzynina, prof. dr hab. Ha-
lina Satkiewicz, prof. dr hab. Helena Synowiec, red. Adam
Szostkiewicz, prof. dr hab. Janusz Tazbir, czł. rzecz. PAN,
prof. dr hab. Janusz Zakrzewski, czł. rzecz. PAN – członek
Prezydium, prof. Zbigniew Zapasiewicz, prof. dr hab. Tadeusz
Zgółka, prof. dr hab. Maciej Zieliński.
Komunikaty RJP nr 1(10), 2002, s. 7 27
Komisja Terminologii Nauk
Informatycznych
Komisja liczy 9 osób -
oprócz jednego językoznawcy są w niej
specjaliści w zakresie informatyki
JSB do RJP (4.11.2003) 28
[...]
3. Kiedy komisja terminologii nauk informatycznych
została powołana i w jakim składzie
(chętnie dowiem się też, czy skład i nazwa
ulegały zmianom - jeśli dobrze rozumiem,
komisja nadal istnieje).
RJP do JSB (4.12.03, RJP-462/W/2003) 29
[. . . ]
czas powołania Komisji Terminologii Nauk Informatycznych,
jej skład, [. . . ] to są to wewnętrzne sprawy organizacyjne,
związane z funkcjonowaniem Rady; o sposobie ich
rozstrzygania nie powiadamiamy nieczłonków RJP
[. . . ]
Katarzyna Kłosińska
Prawne podstawy działania RJP 30
Ustawa
z dnia 6 września 2001 r.
o dostępie do informacji publicznej
Dziennik Ustaw nr 112 z 8.10.2001, poz. 1198
Komunikaty RJP nr 1(10), 2002, s. 7 31
Komisja Terminologii Nauk
Informatycznych
28 października 2001 roku odbyło się pierwsze
posiedzenie Komisji, na którym ukonstytuowało
się jej Prezydium.
[. . . ]
Za główne zadanie Komisji uznano
opiniowanie tekstów informatycznych.
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 10 32
Komisja Terminologii Informatycznej
[. . . ] prof. A.J.Blikle przedstawił sprawozdanie
z działalności zespołu w okresie od 1 stycznia
2001 r. do 20 listopada 2002 r.
Komisja Terminologii Informatycznej 33
prof. A.J.Blikle przedstawił sprawozdanie
z działalności zespołu w okresie od 1 stycznia
2001 r. do 20 listopada 2002 r.
28 października 2001 roku odbyło się pierwsze
posiedzenie Komisji, na którym ukonstytuowało
się jej Prezydium.
Za główne zadanie Komisji uznano
opiniowanie tekstów informatycznych.
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 10 34
Komisja Terminologii Informatycznej
A oto propozycje tłumaczenia wyrazów: [. . . ]
gif – jest funkcjonującym jako samodzielne słowo
skrótowcem nazwy Graphic Interface File, a
tłumaczy się go jako ‘plik graficzny’; jest nazwą
własną i odnosi się do formatu plików.
Komisja Terminologii Informatycznej 35
gif – jest funkcjonującym jako samodzielne słowo
skrótowcem nazwy Graphic Interface File, a tłumaczy się go
jako ‘plik graficzny’; jest nazwą własną i odnosi się do
formatu plików.
Graphics Interchange Format !
skrótowiec!
samodzielne słowo?
plik graficzny !
nazwa własna!
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 10 36
Komisja Terminologii Informatycznej
A oto propozycje tłumaczenia wyrazów: [. . . ]
jpeg – to funkcjonujący jako samodzielne słowo
skrótowiec nazwy Joint Photographer’s Expert
Group; podobnie jak gif jest nazwą własną i
odnosi się do formatu plików graficznych;
Komisja Terminologii Informatycznej 37
jpeg – to funkcjonujący jako samodzielne słowo skrótowiec
nazwy Joint Photographer’s Expert Group; podobnie jak gif
jest nazwą własną i odnosi się do formatu plików graficznych;
Joint Photographic Experts Group!
http://www.jpeg.org/committee.html
(ISO, ITU-T)
wymowa?
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 10 38
Komisja Terminologii Informatycznej
Wyrazy gif i jp(e)g występują zwykle
w kontekstach wskazujących na to, że mowa o
formacie plików, np. plik (graficzny) w formacie
gif/jp(e)g.
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 10 39
Komisja Terminologii Informatycznej
A oto propozycje tłumaczenia wyrazów: [. . . ]
chip – oznacza układ (scalony); micro-chip –
mikroukład ; potoczne znaczenie to ‘kość, kostka’;
Komisja Terminologii Informatycznej 40
chip – oznacza układ (scalony); micro-chip – mikroukład ;
potoczne znaczenie to ‘kość, kostka’;
potoczne znaczenie czego?!
to kość w żargonie oznacza chip,
nie odwrotnie!
Komisja Terminologii Informatycznej 41
chip – oznacza układ (scalony); micro-chip – mikroukład ;
potoczne znaczenie to ‘kość, kostka’;
potoczne znaczenie czego?!
to kość w żargonie oznacza chip,
nie odwrotnie!
Komisja Terminologii Informatycznej 42
Komisja Terminologii Informatycznej
w ciągu ponad 20 miesięcy
(od 1 stycznia 2001 r. do 20 listopada 2002 r.)
zaopiniowano 6 wyrazów
(proprietary, know-how, gif, jpeg, chip,
chat)
Komunikaty RJP nr 2(13), 2003, s. 5 43
Komisja Terminologii Informatycznej
Internetowy słownik informatyczny
Najczęstsze słowa byłyby - po uprzedniej
weryfikacji przez Radę - przedstawiane jako
rekomendowane przez RJP i PTI. Działalność
komisji miałaby więc charakter
badawczo-kodyfikacyjny.
Komunikaty RJP nr 2(11), 2002, s. 1 44
Rada przyjęła następujące uchwały ortograficzne:
[. . . ]
Uchwałę ortograficzną nr 7 Rady Języka
Polskiego: „Poprawna forma nazwy listu
elektronicznego to e-mail, potocznie: mejl”.
http://www.isoc.org.pl/wiki/index.php/SlownikPTI 45
http://www.isoc.org.pl/wiki/index.php/SlownikPTI/Slowniczek?... 46
http://venus.ci.uw.edu.pl/~milek/slow.htm 47
http://digipedia.pl/ 48
http://www.e-dict.pl 49
http://www.leksyka.pl 50
http://www.leksyka.pl 51
http://www.leksyka.pl/leksyka
[. . . ] w przypadku słownictwa specjalistycznego
wprowadzona jest opłata abonamentowa.
Z opłaty tej zwolnieni są studenci oraz
pracownicy naukowi wyższych uczelni. Do
bazy słownika podłączone zostały
NIEODPŁATNIE wszystkie większe biblioteki
akademickie. Oznacza to, że za pomocą strony
internetowej biblioteki można wejść (z komputera
akademickiego) do Leksyki i korzystać z pełnej
bazy haseł.
http://www.leksyka.pl 52
http://www.leksyka.pl/wspolpraca_podlaczeni
Instytucje edukacyjne posiadające pełny, bezpłatny dostęp do
Leksyki
[. . . ]
* Uniwersytet Opolski
[. . . ]
* Uniwersytet Warszawski
* Uniwersytet Warszawski, Wydział Fizyki
[. . . ]
* Uniwersytet Mikołaja Kopernika w Toruniu
[. . . ]
Słowniki przyszłości 53
Jak uwzględniać
w słownikach
decyzje RJP?
Komunikaty RJP nr 1(10), 2002, s. 14 54
Do Rady wpłynęła prośba o wyjaśnienie, czy na
tablicy rejestracyjnej samochodu może widnieć
nazwa EMAIL. Sprawą tą zajął się
przewodniczący RJP: [. . . ]
Komunikaty RJP nr 1(10), 2002, s. 14 55
Sprawą tą zajął się przewodniczący RJP:
[. . . ] wyrazu o dosłownie takim kształcie [. . . ]
Komunikaty RJP nr 1(10), 2002, s. 14 56
Sprawą tą zajął się przewodniczący RJP:
[. . . ] wyrazu o dosłownie takim kształcie [. . . ]
RJP-75/W/2004, 2.02.2004 57
http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/RJP/
RJP-75-W-2004.html
To, że „Wielki słownik ortograficzny PWN”
został pozytywnie zaopiniowany
(nie: „rekomendowany”) przez Radę Języka
Polskiego, nie oznacza, że wszelkie
rozstrzygnięcia nieortograficzne w nim
występujące są godne polecenia.
RJP-75/W/2004, 2.02.2004 58
http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/RJP/
RJP-75-W-2004.html
Oznacza to jedynie, że Rada zaaprobowała
rozwiązania ortograficzne w nim zawarte,
zwłaszcza rozwiązania systemowe.
RJP-75/W/2004, 2.02.2004 59
http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/RJP/
RJP-75-W-2004.html
To, że „Wielki słownik ortograficzny PWN”
został pozytywnie zaopiniowany
(nie: „rekomendowany”) przez Radę Języka
Polskiego, nie oznacza, że wszelkie
rozstrzygnięcia nieortograficzne w nim
występujące są godne polecenia.
Komunikaty RJP nr 2(9), 2001, s. 20 60
[. . . ] Rada Języka Polskiego podjęła więc
decyzję o możliwości udzielania rekomendacji
słownikom językowym.
Komunikaty RJP nr 2(11), 2002, s. 1 61
Rekomendacje słowników
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 15 62
Rekomendacje Rady
Biblioteka PWN nr 1, 2004, s. 2 63
Słownikowy zestaw obowiązkowy
wielki słownik ortograficzny pwn
polecany przez Radę Języka Polskiego
przy Prezydium PAN
Biblioteka PWN n1, 2004, s. 2 64
Słownikowy zestaw obowiązkowy
uniwersalny słownik języka polskiego
polecany przez Radę Języka Polskiego
przy Prezydium PAN
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 16 65
Uchwała ortograficzna nr 10
Rady Języka Polskiego:
Połaczenie cząstki -lecie i cyfr rzymskich
można stosować do zapisu
złożeń od rzeczownika z liczebnikiem [. . . ]
Dodatkowa lektura 66
Janusz S. Bień
O „pierwszym rozbiorze polszczyzny”,
Radzie Języka Polskiego i normalizacji
Prace Filologiczne
tom XLVIII, s. 33–62
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publikacje/
JSB-BPTJ02e.pdf
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publikacje/
JSB-BPTJ02e.ps
Dodatkowa lektura 67
Janusz S. Bień
głos w dyskusji na temat
„Nauki o języku w Polsce – stan i perspektywy”
Stanisław Gajda (red.)
Językoznawstwo w Polsce. Stan i perspektywy
Opole 2003, s. 81–93
nieautoryzowane zmiany!
Dodatkowa lektura 68
Janusz S. Bień
O informatyce i przyszłości polszczyzny
1. Wprowadzenie
2. Rada Języka Polskiego o oprogramowaniu
3. Co to jest Internet?
4. „Polszczyzna sterowana komputerowo”
5. Wnioski
Wersja autorska:
http://www.mimuw.edu.pl/~jsbien/publ/JwP03/
O informatyce i przyszłości polszczyzny 69
Środowisko językoznawcze — a przede
wszystkim Komitet Językoznawstwa PAN —
powinno bardziej wnikliwie oceniać bieżącą
działalność oraz wypowiedzi Rady Języka
Polskiego.
Dygresja 70
dyskusyjne listy pocztowe
Polskiego Towarzystwa
Językoznawczego
Dygresja 71
Komunikaty Zarządu PTJ
PTJ-K-L
członkowie PTJ wysyłają komendę postaci
subscribe ptj-k-l imię nazwisko
na adres
listserv@man.torun.pl
Dygresja 72
Dyskusje, informacje o konferencjach, publikacjach itp.
PTJ-L
zainteresowani wysyłają komendę postaci
subscribe ptj-l imię nazwisko
na adres
listserv@man.torun.pl
Dygresja 73
Kontakt z Zarządem PTJ
PTJ-Z-L
Wiadomości
(np. zgłoszenia udziału w zjeździe)
należy wysyłać na adres
ptj-z-l@man.torun.pl
Dygresja 74
Tymczasowa
nieoficjalna
witryna PTJ
http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/PTJ/
Witryna PTJ 75
Rada Języka Polskiego
Wybrane informacje
Działalność Rady Języka Polskiego jest moim zdaniem zbyt
mało znana, również w środowisku językoznawczym. Mam na-
dzieję, że umieszczone na witrynie PTJ informacje zmienią tę
sytuację na lepszą.
Komunikaty RJP nr 1(12), 2003, s. 16 76
Uchwała ortograficzna nr 7
Rady Języka Polskiego:
Rzeczowniki będące połączeniami cząstki afro-
i nazwy mieszkańca kraju, kontynentu, regionu
geograficznego, nazwy członka narodu, rasy
i szczepu piszemy dużą literą.
Polityka nr 14(2446), 3.04.04, s. 93 77
Paweł Kamiński
Czarno na białym
A może, na wzór Afroamerykanina, nazwać
rodzimego Murzyna Afro-Polakiem?
Uchwała ortograficzna nr 7 78
Rzeczowniki będące połączeniami cząstki afro-
i nazwy mieszkańca kraju, kontynentu, regionu
geograficznego, nazwy członka narodu, rasy
i szczepu piszemy dużą literą.
A może, na wzór Afroamerykanina, nazwać
rodzimego Murzyna Afro-Polakiem?
http://www.mimuw.edu.pl/polszczyzna/RJP/
RJPuo9.pdf


Kilka uwag o słownikach przyszłości i Radzie Języka Polskiego

University of Warsaw

Not a member yet