26023 research outputs found
Sort by
Wacław Borowy and Adam Grzymała-Siedlecki. The Polemic Over Polish Literature
This book covers the polemic between Adam Grzymała-Siedlecki (1876–1967), historian and literary critic, and Wacław Borowy (1890–1950), literary scholar and historian. The publication unveils six texts from the period 1911–1957, where the polemic takes place over research methods in literature; the question being whether a scholar should accept the historical provenance and context of a work, or indeed also aim to explore a work independent of the external context of its essence. From the comments of the above-mentioned scholars it can be seen that what appears as a disagreement over a technical detail is treated as a fundamental matter on the issue of the very nature of Polish Literature. The introduction to the anthology places this polemic in a historical and political context in the first decade of Modernism and discusses both authors in relation to their biography, research in literature and literary criticism.Publikacja finansowana w ramach programu Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego pod nazwą „Narodowy Program Rozwoju Humanistyki” w latach 2017–2021, nr projektu 11H 16 0131 84
Art and society at the threshold of modernity. Around the interpretative problems of Adriaen Brouwer’s paintings
Wydział Antropologii i KulturoznawstwaW centrum rozważań niniejszej rozprawy znajduje się spór o interpretację malarstwa Adriaena Brouwera. Podstawowym celem badawczym jest tu próba odpowiedzi na to, w jaki sposób ów spór jest skonstruowany i w jaki sposób problematyka ta łączy się z rozumieniem powiązań sztuki i społeczeństwa u progu nowoczesności. Przykład malarstwa Brouwera został tu potraktowany jako studium przypadku, ze względu na istotne miejsce, jakie zajmuje ono w historii reprezentacji kultur nieelitarnych oraz ze względu na charakterystykę sporu o jego interpretację. Spór ten okazuje się bowiem być sporem nowoczesnym i zdaje się być on umocowanym w strukturach socjokulturowych nowoczesności. Treść poszczególnych rozdziałów podyktowana jest względami metodologicznym i posiada strukturę dedukcyjną. Rozdział pierwszy posłużył do omówienia ogólnej problematyki nowoczesności oraz do interpretacji siedemnastowiecznych Niderlandów jako „laboratorium nowoczesności”. W rozdziale kolejnym zanalizowana została kultura artystyczna Niderlandów 17. wieku, zaś w ostatnim podrozdziale problematyka malarstwa rodzajowego „dołów społecznych”. Rozdział trzeci ma charakter ściśle rekonstrukcyjny. Rekonstruowany jest w nim dyskurs historii sztuki obejmujący w porządku historycznym interpretacje dotyczące znaczeń malarstwa Brouwera. Rozdział ostatni jest już próbą odpowiedzi na pytanie dotyczące struktury wspomnianego sporu. Rozpoznana jest w nim specyficzna sytuacja interpretacyjna dotycząca omawianego malarstwa. Okazuje się bowiem, że w swych zrębach zrekonstruowane interpretacje są względem siebie opozycyjne. Dla jednych interpretatorów malarstwo rodzajowe Brouwera ma wymiar solidarnościowy i emancypacyjny. Dla drugich zaś ma ono wymiar satyryczny i jego podstawową funkcją miało być ośmieszenie i poniżenie ludzi z „dołów społecznych” przy jednoczesnym wywyższeniu klasy mieszczańskiej, stanowiącej podstawową grupę odbiorczą tego malarstwa. W rozdziale tym dokonuję więc krytycznej analizy zrekonstruowanych interpretacji, a w ostatnim podrozdziale proponuje pewne rozwiązanie tego sporu, odwołując się do kontekstu nowoczesności. Nowoczesność odnoszona jest zarówno do kontekstu macierzystego omawianego malarstwa jak i do kontekstu interpretatorów. W ostatnich partiach tekstu proponuję wyjaśnienie sporu właśnie poprzez odniesienie konkretnych interpetatorów do przynależnych im kontektów. Głównym wnioskiem jest rozpoznanie zasadniczej sytuacji interpretatora odnoszącego się do reprezentacji kultur nieelitarnych. Każdy z wariantów interpretacyjnych zdaje się wynikać ze struktur ideologicznych nowoczesności, a sam spór zaś z podstawowego dylematu nowoczesności,jakim jest z jednej strony obietnica i projekt emancypacji społecznej, a z drugiej koncepcja ekonomicznie zracjonalizowanej modernizacji.
The dispute over the interpretation of Adriaen Brouwer's paintings is at the center of this dissertation's consideration. The primary research aim here is to try to answer how this dispute is constructed and how this issue is connected to the understanding of the relationship between art and society at the dawn of modernity. The example of Brouwer's painting is treated here as a case study because of the important place it occupies in the history of the representation of non-elite cultures and because of the characteristics of the dispute over its interpretation. Indeed, this dispute turns out to be a modern dispute, and it seems to be fixed in the sociocultural structures of modernity. The content of the individual chapters is dictated by methodological considerations and has a deductive structure. The first chapter served to discuss the general issue of modernity and to interpret the seventeenth-century Netherlands as a 'laboratory of modernity'. The next chapter analyses the artistic culture of the Netherlands in the 17th century, while the final subchapter deals with the problem of genre painting of the lower classes. The third chapter is strictly reconstructive. It reconstructs the discourse of art history including, in historical order, interpretations concerning the meanings of Brouwer's paintings. The last chapter is already an attempt to answer the question concerning the structure of the aforementioned dispute. It recognizes the specific interpretative situation concerning the art in question. For it turns out that at their core, the interpretations reviewed are in opposition to each other. For some interpreters, Brouwer's genre painting has a solidarity and emancipation dimension. For others, on the other hand, it has a satirical dimension and its primary function was to ridicule and humiliate people from the lower classes, while simultaneously exalting the bourgeois class, the primary audience for this painting. In this chapter, therefore, I critically analyze the reconstructed interpretations and, in the last section, propose some solution to this dispute by referring to the context of modernity. Modernity is referred both to the original context of the painting in question and to the context of the interpreters. In the final sections of the text, I propose to clarify the dispute precisely by relating specific interpreters to their respective contexts. The main conclusion is to recognize the essential situation of every interpreter referring to representations of non-elite cultures. Each of the interpretative options seems to derive from the ideological structures of modernity, and the dispute itself from the fundamental dilemma of modernity, which is the promise and project of social emancipation on the one hand, and the concept of economically rationalized modernization on the other
Clinical measurements and analysis of the selected sensory and motor aspects in adults with developmental dyslexia
Wydział FizykiCelem niniejszej pracy doktorskiej było zbadanie oraz analiza funkcji wzrokowych, w tym niestabilności obuocznej, u dorosłych z dysleksją rozwojową (DD), ponieważ wcześniejsze badania dotyczą głównie dzieci. Poza problemami z czytaniem i pisaniem, DD często towarzyszą zaburzenia motoryczne oraz deficyty wzrokowe, które mogą świadczyć o multimodalnej naturze tego zaburzenia. W badaniach niestabilność dysparacji fiksacji (FD) oceniano za pomocą testów z silnym oraz słabym centralnym bodźcem do fuzji. U osób z DD wykazano występowanie niestabilności obuocznej (od 40% do 45% częściej u osób z DD przy silnym bodźcu do fuzji), która charakteryzowała się niestabilnością FD oraz ograniczonymi rezerwami wergencji fuzyjnej. Niestabilność motoryczna występowała w trakcie testów ze słabym bodźcem do fuzji, a sensoryczna przy silnym. Wielkość pozostałych parametrów wzrokowych u osób z DD była podobna do tych osiąganych przez rówieśników bez trudności w czytaniu. Ponadto osoby z DD wykazywały osłabione zdolności motorycznego sekwencyjnego uczenia się niejawnego, bez względu na warunki obserwacji. Niestabilność obuoczna znacząco wpływała na czasy reakcji, powodując, że osoby z DD wolniej reagowały motorycznie w warunkach obuocznych aniżeli jednoocznych. Wyniki zawarte w tej pracy mogą mieć znaczenie zarówno dla osób zajmujących się DD od strony diagnostycznej oraz terapeutycznej.
The purpose of this PhD dissertation was to assess and analyze the visual functions, including binocular instability, in adults with developmental dyslexia (DD) as almost all the previous studies were conducted on children. Apart from reading and writing problems, dyslexic are often affected by motor and visual deficits which may indicate the multimodal character of DD. Instability of fixation disparity (FD) has been evaluated using tests with both strong and weak central fusion lock. Subjects with DD showed binocular instability (40-45% more often, measured with strong fusion lock) characterized by unstable FD and limited fusional vergence reserves. Motor instability was observed during tests with a weak fusion lock and sensory instability with a strong fusion lock. The remaining visual parameters showed similar levels to those achieved by subjects without reading problems. Moreover, this research has shown that subjects with DD had poorer sequential implicit motor learning skills regardless of the testing conditions. Binocular instability significantly affected reaction times and therefore motor reactions of subjects with DD were significantly slower under binocular compare to monocular testing conditions . The results described in this work may be of significance both for practitioners involved in DD diagnostics and for therapy specialists
Zagrożenia bezpieczeństwa ekonomicznego. Uwarunkowania funkcjonowania państwa i polityki gospodarczej
Threats to economic security affect national security. The aim of the article is to present the economic security threats taking into account selected determinants of state functioning and economic policy. In shaping economic security, it is important to properly consider threats to this security. Various research methods were used in the work, including the method of critical analysis of the literature as well as the method of analysis and synthesis. Considering the issues of economic security, it is also worth analyzing the threat to this security. In theory and practice, different aspects and types of threats to economic security can be taken into account. Many economic and social indicators should be used in the identification and assessment process of economic security threats. Poland’s security is affected by various economic threats, including those related to the international situation.
Zagrożenia dla bezpieczeństwa ekonomicznego oddziałują na bezpieczeństwo narodowe. Celem artykułu jest zaprezentowanie zagrożeń bezpieczeństwa ekonomicznego z uwzględnieniem wybranych uwarunkowań funkcjonowania państwa i polityki gospodarczej. W kształtowaniu bezpieczeństwa ekonomicznego ważną kwestią jest odpowiednie uwzględnianie zagro żeń dla tego bezpieczeństwa. W pracy wykorzystano różne metody badawcze, w tym metodę krytycznej analizy literatury przedmiotu oraz metodę analizy i syntezy. Rozpatrując zagadnienia bezpieczeństwa ekonomicznego warto również analizować zagrożenia dla tego bezpieczeństwa. W teorii i praktyce mogą być uwzględniane różne aspekty i rodzaje zagrożeń bezpieczeństwa ekonomicznego. W procesie identyfikacji i oceny zagrożeń bezpieczeństwa ekonomicznego należy korzystać z wielu wskaźników ekonomicznych i społecznych. Na bezpieczeństwo Polski wpływają rożne zagrożenia ekonomiczne, w tym związane z sytuacją międzynarodową
Zasada równości i zakazu dyskryminacji w unijnych źródłach prawa a sytuacja kobiet w Afganistanie
In this article, an analysis has been conducted of the European Union’s (EU) actions in the context of women’s rights, with a particular focus on the situation in Afghanistan. Following the overthrow of the Taliban regime in 2001, the EU actively engaged with Afghanistan, prioritizing the delivery of humanitarian aid, supporting development processes, democratization, and the promotion of human rights. Over the years, the European Union played a significant role
as the main financial donor to Afghanistan concerning women’s and girls’ rights, investing in areas such as education, healthcare, politics, and the economy. The article provides a detailed analysis of the programs and decisions undertaken by the EU to support women in Afghanistan. Additionally, it is based on a long-term perspective, looking at women’s rights in the context of changing political situation, taking into account the role of the European Union in this process.
W niniejszym artykule dokonana została analiza działań Unii Europejskiej (UE) w kontekście przestrzegania praw kobiet ze szczególnym uwzględnianiem sytuacji w Afganistanie. Po obaleniu reżimu talibów w 2001, UE aktywnie nawiązała współpracę z Afganistanem, skupiając się na dostarczeniu pomocy humanitarnej, wspieraniu procesów rozwojowych, demokratyzacji oraz promowaniu praw człowieka. Przez lata Unia Europejska pełniła istotną rolę jako
główny donator pomocy finansowej dla Afganistanu w kontekście praw kobiet i dziewcząt, inwestując w obszary takie jak edukacja, ochrona zdrowia, polityka oraz gospodarka. Artykuł przeprowadza szczegółową analizę programów i decyzji podejmowanych przez UE, mających na celu wsparcie kobiet w Afganistanie. Dodatkowo, opiera się na długoterminowej perspektywie, przyglądając się prawom kobiet w kontekście zmieniającej się sytuacji politycznej,
uwzględniając rolę Unii Europejskiej w tym procesie
The social functions of early school education in Finland. Egalitarianism - Sisu - excellence
Wydział Studiów EdukacyjnychRozprawa doktorska podejmuje problematykę społecznych funkcji edukacji wczesnoszkolnej w fińskim systemie edukacji. Niniejsza praca składa się z dwóch części. W pierwszej zawarto analizę teoretyczną, w której wyjaśniono istotę społecznych funkcji edukacji, ideologii edukacyjnych oraz słów kluczowych w rozprawie: egalitaryzm, Sisu, doskonałość. Dokonano również charakterystyki fińskiego systemu oświaty, ze szczególnym uwzględnieniem pierwszego etapu edukacyjnego. W części empirycznej znalazła się prezentacja metodologicznej koncepcji pracy, opis, analiza i prezentacja wyników przeprowadzonych badań własnych w uniwersyteckich szkołach ćwiczeń w Finlandii. Uzyskane dane pozwoliły na wskazanie na implikacje pedagogiczne dla praktyki edukacyjnej w kontekście polskiej edukacji wczesnoszkolnej. Badania przeprowadzono w języku angielskim w grupie studentów kierunków pedagogicznych, nauczycieli szkół uniwersyteckich oraz wykładowców akademickich.
The dissertation addresses the social functions of early childhood education in the Finnish education system. This dissertation consists of two parts. The first part contains a theoretical analysis that explains the essence of the social functions of education, educational ideologies and the key words in the dissertation: egalitarianism, Sisu, excellence. A characterisation of the Finnish education system was also made, with a special focus on the first educational stage. The empirical part included a presentation of the methodological conception of the thesis, a description, analysis and presentation of the results of the own research carried out in university practice schools in Finland. The obtained data made it possible to point out pedagogical implications for educational practice in the context of Polish early childhood education. The research was conducted in English with a group of pedagogical students, university school teachers and university lecturers
Electoral Laws during the COVID-19 Pandemic as a Tool of Quasi-Militant Democracies: Comparative Perspective
Jest to manuskrypt publikacji, która ukazała się w książce: Musiał-Karg Magdalena, Kapsa Izabela (red.): Elections in Times of a Pandemic – Dilemmas and Challenges. Experiences of the European Countries, 2024, Leiden/Boston, Brill, 458 s., ISBN 9789004690561. DOI:10.1163/9789004690622.Covid-19-driven post-communist states face strong authoritarian tendencies, but also their empowered political nations efficiently act against anti-democratic actors’ actions. This study explores the use of electoral laws in Poland, Hungary, Romania, and Bulgaria as a political tool and its influence on the sovereignty of the political nations. Embedded in the theory of neo- and quasi-militant democracy, it aims to explain to what extent the electoral laws adopted or proposed for adoption during the Covid-19 pandemic reduced the scope of the sovereignty of the political nations. The relationships between the legal changes and the sovereignty are analysed with qualitative source analysis and reflexive thematic analysis. As the analysis of themes across the attempts to shape the sovereignty of the political nations shows, changes to the electoral laws were introduced in a hurry, in the privacy of ministerial offices, and without social consultation. Such a way of proceeding stemmed from the need to change the law as soon as possible and thus avoid or reduce the resistance from the political opposition, other centres of public authority, and non-governmental organisations. In Poland, holding elections according to the law that was no longer in force meant that Poland became a prerogative state to an even greater extent than before. The Hungarian ruling party achieved a parliamentary majority by appropriate changes to the electoral law and holding a referendum, i.e., a classic tool for gaining support by autocratic leaders. The Romanian government could not amend the electoral law under the procedures in force in the rule of law. The attempts to undermine the sovereignty of the Romanian political nation failed. Also, the Bulgarian parliament introduced insignificant changes to the electoral law that did not influence the Bulgarian political nation’s decision-making freedom.This research paper is a result of the research project Civil Disorder in Pandemic-ridden European Union. It was financially supported by the National Science Centre, Poland [grant number 2021/43/ B/HS5/00290]
The state, politics and the Catholic Church in the social doctrine of Pope Benedict XVI
Wydział Nauk Politycznych i DziennikarstwaPrzedmiotem badań prowadzonych w ramach niniejszej rozprawy jest doktryna społeczna Kościoła katolickiego rozwijana przez papieża Benedykta XVI w okresie trwania jego pontyfikatu w latach 2005-2013. Celem pracy jest rekonstrukcja wewnętrznej struktury tejże doktryny oraz jej najważniejszych odniesień. Pole badawcze niniejszej rozprawy sytuuje się zaś w dziedzinie nauk społecznych w dyscyplinie nauk o polityce i administracji. Realizowane w ramach pracy badania mają charakter politologiczny, nawiązujący do takich subdyscyplin jak politologia religii oraz historia myśli politycznej.
The subject of the research conducted for this thesis is the social doctrine of the Catholic Church developed by Pope Benedict XVI during his pontificate in the years 2005-2013. The purpose of the work is to reconstruct the internal structure of the said doctrine and its most important references. The research area for this dissertation is within social sciences in the discipline of political and administration sciences. The research carried out as part of the work is connected with political science, referring to such sub-disciplines as the political science of religion and the history of political thought
Real estate valuation performed by property valuers vs. real estate valuation performed by ICT systems
Wydział Prawa i AdministracjiPrzedmiotem rozprawy doktorskiej jest problematyka wyceny nieruchomości. Praca składa się ze wstępu, czterech rozdziałów i zakończenia. Pierwszy rozdział, został poświęcony „zagadnieniom wprowadzającym” – w części tej omówiono spiritus movens dysertacji. Przybliżono zagadnienia: szybkości postępowania; prostoty postępowania; prawdy obiektywnej; pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej oraz sądów administracyjnych; sztucznej inteligencji. Drugi rozdział, przedstawia sytuację normatywną wyceny nieruchomości w wybranych państwach, w: Rzeczpospolitej Polskiej; Republice Federalnej Niemiec; Stanach Zjednoczonych Ameryki; Republice Francuskiej oraz Zjednoczonym Królestwie Wielkiej Brytanii i Irlandii Północnej. Trzeci rozdział, przedstawia regulacje pozaprawne związane z wyceną nieruchomości. W tej części opisano unormowania wprowadzone przez międzynarodowe organizacje zajmujące się wyceną nieruchomości, tj.: Międzynarodowy Komitet Standardów Wyceny; Międzynarodową Koalicję Standarów Etyki; Amerykańskie Towarzystwo Rzeczoznawców; Europejską Grupę Stowarzyszeń Rzeczoznawców. Czwarty rozdział, przedstawia bazy danych zawierające informacje o nieruchomościach. Na podstawie rozważań zawartych w tej części zostało ustalone czy stworzenie programu do automatycznej wyceny nieruchomości w Rzeczpospolitej Polskiej jest możliwe.
The doctoral dissertation consists of an introduction, four chapters and a conclusion. The first chapter is devoted to "introductory issues" – in this part the spiritus movens of the dissertation is discussed. The following issues were discussed: speed of proceedings; simplicity of proceedings; objective truth; deepening trust in public administration bodies and administrative courts; artificial intelligence. The second chapter presents the normative situation of real estate valuation in selected countries, in: the Republic of Poland; Federal Republic of Germany; United States of America; the French Republic and the United Kingdom of Great Britain and Northern Ireland. The third chapter presents extra-legal regulations related to the valuation of real estate. This section describes the regulations introduced by international organizations dealing with real estate valuation, i.e.: the International Committee on Valuation Standards; International Coalition of Ethical Standards; American Society of Appraisers; European Group of Valuers' Associations. The fourth chapter presents databases containing information on real estate maintained by entities performing public administration tasks. On the basis of the considerations contained in this section, it was determined whether it is possible to create a program for automatic valuation of real estate in the Republic of Poland
Reducition of water quality variations in the dispersed distribution system of the City of Pozna
Wydział ChemiiZadaniem przedsiębiorstw wodociągowych jest produkcja i dostarczenie konsumentom wody pitnej utrzymującej stałą, wysoką jakość oraz stabilność biologiczną niezależnie od odległości punktu poboru od stacji uzdatniania wody (SUW). W celu opracowania odpowiedniej strategii zapewniającej utrzymanie niskiej liczebności bakterii heterotroficznych w rozległym systemie dystrybucji wody (SDWP) miasta Poznania w ramach niniejszej pracy przeprowadzono kompleksowe badania mające na celu identyfikację mikroorganizmów budujących błony biologiczne na wewnętrznych ściankach rurociągów, określenie ich aktywności metabolicznej oraz źródła pochodzenia, a także ocenę ich oporności na środki dezynfekcyjne. Badania przeprowadzono zarówno w warunkach modelowych, w skali pół-technicznej, jak również na rzeczywistej sieci wodociągowej. W warunkach modelowych biofilmy generowano na rurach wykonanych z tworzyw sztucznych zasilanych wodą po poszczególnych procesach jednostkowych. Wyniki porównywano z wynikami uzyskanymi dla biofilmów pobranych z rur długotrwale eksploatowanych w rzeczywistej sieci dystrybucyjnej miasta Poznania. Biofilmy analizowano w oparciu o ocenę mikroskopową (SEM), sekwencjonowanie nowej generacji (NGS), technikę amplifikacji sekwencji genu 16s rRNA bakterii umożliwiające określenie ich przynależności gatunkowej (PCR) oraz analizę cytometryczną. Uzyskane rezultaty wykazały, że we wszystkich biofilmach (modelowych i rzeczywistych) dominowały bakterie z rodzin Pseudomonadaceae i Bacillaceae, naturalnie występujące w wodach surowych wprowadzanych na SUWy, a ich liczebność i aktywność metaboliczna była silnie związana z przebiegiem procesu technologicznego. Po procesach jednostkowych wykorzystujących środki i/lub czynniki dezynfekcyjne w błonach praktycznie nie odnotowywano żywych mikroorganizmów, jednak znacząco wzrastał udział frakcji o pośredniej aktywności metabolicznej, reprezentującej mikroorganizmy częściowo uszkodzone zdolne do wtórnego namnażania w sprzyjających warunkach środowiskowych. Analiza biofilmów wyizolowanych z SDWP wykazała, że są one zbudowane głównie z mikroorganizmów wprowadzanych do sieci wraz z wodą uzdatnioną, a w ich strukturze obecne są zarówno komórki aktywne i o pośredniej aktywności metabolicznej, jak również komórki martwe. Za główną przyczynę występowania dobrze rozwiniętych biofilmów na ściankach rur przyjęto dostępność substancji odżywczych, zbyt niskie stężenie lub okresowe zaniki pozostałego środka dezynfekcyjnego w przesyłanej wodzie oraz rzadziej nieprawidłowości związane z pracami eksploatacyjnymi prowadzonymi na SUW-ach. Uzyskane w pracy rezultaty umożliwiły sformułowanie wytycznych technologicznych i instrukcji postępowania podczas wymiany złóż filtracyjnych na SUW ograniczające generowanie warunków stresowych dla bakterii związanych ze złożami, co zredukuje liczebność bakterii wprowadzanych do SDWP oraz wprowadzenie zmian do opracowanej strategii dezynfekcji wody bazującej na utrzymaniu w całym, rozproszonym systemie dystrybucyjnym miasta Poznania stałego, niskiego i ograniczającego wtórny rozwój mikroorganizmów w wodzie stężenia pozostałego środka dezynfekcyjnego