26023 research outputs found
Sort by
Tożsamość polityczna jako czynnik bezpieczeństwa państwowości ukraińskiej
In the article, the authors analyze the formation of the political identity of citizens of Ukraine as a security factor of Ukrainian statehood. It is noted that, in addition to political identity, there are many other identities, that are presented in the form of a matrix, the components of which continuously interact with, complement and influence each other. In terms of methodology, the process of forming political identity is considered from the standpoint of symbolic interactionism, where the emphasis is placed on political interaction. In addition, in order to objectively assess the effectiveness of the formation of political identity and potential negative consequences in the form of a crisis of statehood, the mechanism for transforming a situational identity into a basic political identity is considered from the standpoint of post-structuralism. The study identifies and formulates criteria for constructing this basic type of political identity, the prerequisites for their formation and correlation with the actual political situation in Ukraine. The multitude of approaches to the study of the formation of political identity is complemented by the consideration of various models of its construction. Fragmental, elite and organic models are considered. Particular attention is paid to the leading role of the state in the process of forming political identity, where the key participants are political elites, the media and civil society. To determine how the perception of the degree of influence of each participant affects the process of political identity formation by the population of Ukraine at different periods of time, with its intermittent outbursts of social activity, the method of factor analysis is used. On the basis of the results of the analysis of the constructed triangular diagrams, two patterns are extracted. According to one, an increase in positive perception and integration into the process of socialization of models of the political identity formation proposed by the political elite is observed in society after each surge in mass protests that leads to a regime change. The other pattern is manifested in the revealed tendentiousness of the influence of the media and political elites on the security level of Ukrainian statehood and the growth of tension in society.W artykule autorzy analizują kształtowanie się tożsamości politycznej obywateli Ukrainy będącej czynnikiem bezpieczeństwa państwowości ukraińskiej. Podkreślono, że oprócz tożsamości politycznej istnieje wiele innych tożsamości przedstawionych tutaj w postaci matrycy, której składniki nieustannie oddziałują ze sobą, uzupełniają się i wpływają na siebie nawzajem. W ujęciu metodologicznym proces kształtowania się tożsamości politycznej rozpatruje się z punktu widzenia interakcjonizmu symbolicznego, w którym nacisk kładzie się na interakcję polityczną. Dodatkowo, aby obiektywnie ocenić skuteczność kształtowania się tożsamości politycznej i potencjalne negatywne konsekwencje w postaci kryzysu państwowości, mechanizm przekształcania tożsamości sytuacyjnej w podstawową tożsamość polityczną rozpatrywany jest z punktu widzenia poststrukturalizmu. Opracowanie identyfikuje i formułuje kryteria konstruowania tego podstawowego typu tożsamości politycznej, przesłanki ich kształtowania i korelacje z aktualną sytuacją polityczną na Ukrainie. Uzupełnieniem wielości podejść do badań kształtowania się tożsamości politycznej jest uwzględnienie różnych modeli jej konstrukcji. Pod uwagę brane są modele fragmentaryczne, elitarne i organiczne. Szczególną uwagę zwraca się na wiodącą rolę państwa w procesie kształtowania tożsamości politycznej, którego kluczowymi uczestnikami są elity polityczne, media i społeczeństwo obywatelskie. Aby określić, w jaki sposób postrzeganie stopnia wpływu każdego uczestnika przekłada się na proces kształtowania się tożsamości politycznej przez mieszkańców Ukrainy w różnych okresach, z jej okresowymi wybuchami aktywności społecznej, posłużono się metodą analizy czynnikowej. Na podstawie wyników analizy stworzonych w pracy diagramów trójkątnych wyodrębniono dwa wzory. Według jednego z nich, po każdym nasileniu masowych protestów prowadzących do zmiany reżimu obserwuje się w społeczeństwie wzrost pozytywnego postrzegania i nasilenie procesu socjalizacji modeli formowania się tożsamości politycznej proponowanych przez elity polityczne. Drugi wzorzec przejawia się w stwierdzonej tendencyjności wpływu mediów i elit politycznych na poziom bezpieczeństwa ukraińskiej państwowości oraz narastaniu napięcia w społeczeństwie
Polski lobbing w obszarze prawa autorskiego na tle systemu unijnego
Książka zawiera syntezę badań nad lobbingiem prowadzonym przez polskich interesariuszy w toku formułowania polityki i przepisów w obszarze prawa autorskiego. Lobbing jest rozumiany jako działalność legalna, mająca na celu ochronę interesów poszczególnych grup społecznych. Jest zjawiskiem pożądanym, ponieważ stwarza możliwość reprezentacji interesów wobec ustawodawcy, a dla ustawodawcy – pozyskania wiedzy na temat problemów dotykających poszczególne grupy społeczne. Jednak nieodpowiednie zarządzanie regulacyjne w tej sferze może prowadzić występowania zagrożeń związanych z nadmiernym wpływem niektórych interesariuszy.
Prawo autorskie stanowi ciekawe studium przypadku w analizie lobbingu. W rzeczywistości obszar ten dotyka wielu grup społecznych, ponieważ reguluje sytuację prawną podmiotów działających w kreatywnych branżach gospodarki (np. wydawniczej, muzycznej, audiowizualnej itd.), a także instytucjonalnych użytkowników treści kreatywnych (biblioteki, archiwa itd.) oraz konsumentów dóbr niematerialnych, jakimi obecnie są użytkownicy Internetu. Rewolucja technologiczna spowodowała zmianę sposobów korzystania z utworów, a także przybliżyła obywatelom temat prawa autorskiego (świadczy o tym m.in. ruch społeczny przeciwko Umowie ACTA w 2012 r.) oraz spowodowała pojawienie się nowych kategorii interesariuszy (np. platformy internetowe). Specyfika prawa autorskiego, a zwłaszcza niesymetryczny układ interesów między interesariuszami, pozwala na wychwycenie nieprawidłowości związanych z funkcjonowaniem lobbingu oraz z praktyką legislacyjną.
Celem naukowym badań była wyczerpująca identyfikacja mechanizmów lobbingowych oddziałujących na procesy stanowienia i wdrażania prawa w obszarze regulacji prawno-autorskich w Polsce i w UE oraz usystematyzowanie wiedzy w tym zakresie. Badania dotyczyły otoczenia regulacyjnego związanego z lobbingiem (analizie poddano ustawowe przepisy dotyczące działalności lobbingowej, procedury w zakresie procesów stanowienia prawa i konsultacji publicznych), a także objęły strategie lobbingowe stosowane przez interesariuszy, w perspektywie porównawczej: model krajowy a model UE. Podejście porównawcze pozwoliło na ujawnienie deficytów w zakresie zarządzania regulacyjnego lobbingiem w Polsce oraz ujawniło preferencje interesariuszy w zakresie stosowanych przez nich strategii. Analiza została przeprowadzona w oparciu o różnego rodzaju dane źródłowe (wywiady, ankietę, postulaty, petycje, treści mediów społecznościowych, oficjalne strony internetowe różnych podmiotów, portale informacyjne), aktualne wyniki badań dostępne w literaturze przedmiotu, a także przy wykorzystaniu metod stosowanych w naukach politycznych, jak: analiza treści dokumentów pisanych, wnioskowanie przyczynowo-skutkowe, analiza porównawcza, analiza dyskursu oraz analiza sieci społecznych.Badania pozwoliły wyodrębnić różnorodne mechanizmy lobbingowe, które dają się sprowadzić do dwóch kategorii, mianowicie: strategie lobbingowe oraz mechanizmy instytucjonalne, determinujące formy prowadzenia lobbingu. Zweryfikowane zostały 2 hipotezy: 1. Praktyka legislacyjna w Polsce posiada szereg mankamentów w zakresie angażowania interesariuszy w ustanawianie prawa autorskiego, co prowadzi do pogłębiania asymetrii istniejącego układu interesów, stwarzając ryzyko zawłaszczenia regulacji przez wpływowych aktorów, oraz 2. Problemy w zakresie zarządzania regulacyjnego w Polsce osłabiają skuteczność lobbingu instytucjonalnego, a w szczególności konsultacyjno-ekspercką i kontrolną rolę organizacji grup interesu w demokracji i przy okazji wzmacniają skuteczność lobbingu ukrytego, który wykorzystuje powiązania sieciowe oraz lobbingu oddolnego, uprawianego w mediach internetowych i posługującego się dyskursem populistycznym. W ogólnym ujęciu, wyniki badań nad lobbingiem stanowią przyczynek do szerszych rozważań na temat stanu demokracji w Polsce w zakresie standardów wytyczania polityk publicznych oraz udziału społeczeństwa obywatelskiego w procesach politycznych.Badania zostały sfinansowane ze środków Narodowego Centrum Nauki przyznanych w ramach finansowania stażu po uzyskaniu stopnia naukowego doktora na podstawie decyzji numer DEC-2014/12/S/HS5/00006
Katyn anniversaries in 1990-2010. Position and functions of political ritual in the Polish culture of remembrance
Wydział Nauk Politycznych i DziennikarstwaGłównym celem badań było ukazanie funkcjonalnego wymiaru rytuałów politycznych związanych z obchodami rocznic zbrodni katyńskiej w latach 1990-2010. Rozprawę otwiera postawienie pytań i hipotez badawczych, zakreślenie ram czasowych oraz omówienie materiałów źródłowych. Ponadto w części teoretycznej pracy omówiony został stan badań nad kluczowymi dla dysertacji zagadnieniami oraz metodologia prowadzenia badań. Badania przeprowadzone metodą politolingwistyczną pozwoliły zaobserwować dziesięć toposów organizujących rocznicowy dyskurs katyński. Należały do nich: topos ofiary niewinnej, naruszonej sprawiedliwości, zadośćuczynienia, sprawiedliwych Rosjan, przyjaciół Moskali oraz topos wierchuszki, a także topos wspólnego pola pamięci, pojednania (od wrogów do przyjaciół), topos wzajemnego przebaczenia oraz rocznicy jako szczególnej okazji czy topos nieludzkiej ziemi. Analiza zawartości treści metodą semantyczno-pragmatyczną doniesień medialnych towarzyszących obchodom katyńskim pozwoliła ukazać szereg funkcji, które pełnił rytuał katyński w polskiej kulturze pamięci od 1990 do 2010 roku. Wywód nt. funkcji uporządkowany został od funkcji emocjonalnej, poprzez funkcje takie jak normatywna, legitymizacyjna, integracyjna, edukacyjna, po performatywną. Dysertacja doktorska zakończona została przywołaniem postawionego na wstępie problemu badawczego i próbą odpowiedzi na postawione pytania badawcze.The main goal of the research was to show the functional dimension of political rituals associated with the celebrations of the Katyn crime anniversaries in 1990-2010. The dissertation begins with research questions and hypotheses, a time-frame outline and a review of source materials. The theoretical part of the thesis also discusses the present state of research concerning the topics in question and the applied research methodology. The study using the political linguistic method allowed to observe ten topoi organizing the Katyn anniversary discourse. They included: the topos of an innocent victim, violated justice, compensation, fair Russians, friends Muscovites, the topos of elite, as well as the topos of a shared field of remembrance, reconciliation (from foes to friends), the topos of mutual forgiveness and the anniversary as a special occasion or the topos of inhuman land. Pragmatic-semantic analysis of the contents of media reports accompanying Katyn celebrations allowed to show a number of functions that the Katyn ritual had performed in the Polish culture of remembrance in 1990-2010. The study of functions proceeds from emotional, through normative, legitimization, integration and educational functions, to the performative function. At the end, the doctoral thesis returns to the problem put forward at the beginning and tries to answer the proposed research questions
Całogenomowa analiza integracji szlaków sygnałowych czynników STAT1 i NFκB w procesie zapalnym naczyń krwionośnych
Wydział BiologiiAtherosclerosis is a leading cause of mortality world-wide. The key etiological factor is vascular inflammation, mediated by vascular smooth muscle cells and immune cells. Signal Integration (SI) between JAK-STAT and TLR4 signaling pathways plays a crucial role in pro-inflmmatory response. Genome-wide transcriptome (RNA-seq) and genome (ChIP-seq) analysis revealed, that synergistic IFNγ-, IFNα- and LPS-dependent activation of STAT1- and NFκB-containing transcriptional complexes binding to composite GAS/ISRE and NFκB sites in the close proximity on DNA, due to STAT1-dependent open chromatin state, underlies the mechanism of robust pro-inflammatory gene expression in vascular cells. Moreover, it was proposed the mechanism regulating SI between JAK-STAT and TLR4 pathways in the context of pro-inflammatory gene down-regulation, in which STAT1 and NFκB mediate negative histone mark deposition. Next, a role of STAT1 in IFNγ-dependent vascular smooth muscle cell-specific gene expression relying on hierarchical collaboration with cell type-specific transcription factor, was proposed. This research could be used in the future to develop new diagnostic and therapeutical strategies against atherosclerosis.Miażdżyca naczyń krwionośnych stanowi główną przyczynę śmiertelności na świecie. Kluczowym czynnikiem etiologicznym jest stan zapalny w obrębie naczyń, mediowany przez komórki mięśniówki gładkiej naczyń krwionośnych i komórki układu odpornościowego. Istotną rolę w odpowiedzi zapalnej odgrywa integracja sygnałowa (SI) pomiędzy szlakami JAK-STAT oraz TLR4. Dzięki całogenomowej analizie transkryptomu (RNA-seq) oraz genomu (ChIP-seq) wykazano, że synergistyczna IFNγ-, IFNα- oraz LPS-zależna aktywacja kompleksów transkrypcyjnych zawierających białka STAT1 oraz NFκB, wiążących się do miejsc kompozytowych GAS/ISRE oraz NFκB w bliskiej odległości w łańcuchu DNA, dzięki STAT1-zależnej otwartej konformacji chromatyny, leży u podstaw mechanizmu potężnej ekspresji genów prozapalnych w komórkach mięśniówki gładkiej naczyń krwionośnych. Ponadto w pracy zaproponowano mechanizm regulujący SI pomiędzy szlakami JAK-STAT i TLR4 w kontekście obniżonej ekspresji genów prozapalnych, w którym białka STAT1 oraz NFκB pośredniczą w negatywnym znakowaniu histonów. Następnie zaproponowano rolę czynnika STAT1 w IFNγ-zależnej ekpresji genów, specyficznej dla komórek śródbłonka naczyń krwionośnych, potencjalnie zależną od hierarchicznego współdziałania z komórkowo-specyficznym czynnikiem transkrypcyjnym. Badania mogą w przyszłości zostać wykorzystane w diagnostyce oraz terapii miażdżycy
The institution of national referendum in Ukraine – normative aspect
Celem artykułu jest przybliżenie rozwiązań prawnych regulujących instytucję referendum ogólnokrajowego na Ukrainie w okresie niepodległości. Z zamiarem jego osiągnięcia wykorzystana została metoda instytucjonalno-prawna. Analizie poddano przepisy poszczególnych aktów prawnych, w tym „Konstytucji Ukraińskiej Socjalistycznej Republiki Radzieckiej” z 1978 r., „Umowy konstytucyjnej pomiędzy Radą Najwyższą Ukrainy a Prezydentem Ukrainy” z 1995 r., „Konstytucji Ukrainy” z 1996 r., „Ustawy o ogólnoukraińskim i lokalnym referendum” z 1991 r., „Ustawy Ukrainy o Centralnej Komisji Wyborczej” z 2004 r. oraz „Ustawy Ukrainy o referendum ogólnoukraińskim” z 2012 roku. Uwaga została skupiona na regulacjach prawnych określających m.in. przedmiot referendum ogólnokrajowego, podmioty uprawnione do jego inicjowania i zarządzania, tryb powoływania komisji referendalnych, sposób ustalania wyników oraz skutki prawne referendum.
Ustawa o referendum ogólnoukraińskim z 2012 r., której przepisy były niejednokrotnie krytykowane przez środowiska eksperckie oraz część polityków, w kwietniu 2018 r., została uznana przez Sąd Konstytucyjny Ukrainy za niezgodną z konstytucją. W związku z tym obecnie brak jest na Ukrainie przepisów ustawowych regulujących zasady i tryb przeprowadzania referendum ogólnokrajowego. Ten stan rzeczy zmieniłoby przyjęcie któregoś z zarejestrowanych w parlamencie projektów. Jednak dotychczasowa praca deputowanych wskazuje, że Radzie Najwyższej VIII kadencji brakuje woli politycznej, aby przyjąć ustawę umożliwiającą obywatelom bezpośrednie decydowanie o ważnych sprawach życia państwowego.The aim of the article is to present legal solutions regulating the institution of national referendum in Ukraine during the period of independence. Achieving this aim required the application of an insti¬tutional and legal method. The provisions of particular legal acts have been analyzed, including “Con¬stitution of the Ukrainian Soviet Socialist Republic” of 1978, “Constitutional Agreement between the Verkhovna Rada of Ukraine and the President of Ukraine” of 1995, “Constitution of Ukraine” of 1996, “Law on All-Ukrainian and Local Referendum” of 1991, “Law of Ukraine on Central Election Com¬mission” of 2004, and “Law of Ukraine on All-Ukrainian Referendum” of 2012. Attention was focused on legal regulations specifying, among others, the subject of national referendum, entities entitled to initiate and manage a referendum, the procedure for the appointment of referendum commissions, the method of determining the results, and the legal effects of the referendum.
The 2012 All-Ukrainian Referendum Act, the provisions of which have been criticized on several occasions by experts and some politicians, was declared unconstitutional by the Constitutional Court of Ukraine in April 2018. As a result, there are currently no statutory provisions in Ukraine governing the principles and procedure for holding a national referendum. This situation could be changed by adopting one of the drafts registered in parliament. However, the work of MPs so far indicates that the Verkhovna Rada of the eighth convocation lacks the political will to adopt a law enabling citizens to directly decide on important issues of state life
Preventing employee incapacity to work. Selected aspects
Artykuł prezentuje dwa aspekty prewencji rentowej realizowanej przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych, tj. rzeczowy – obejmujący infrastrukturę umożliwiającą rehabilitację leczniczą oraz finansowy – obejmujący świadczenia pieniężne, których wypłata stanowi zabezpieczenie materialne w czasie procesu powrotu do zdrowia. Autor stawia hipotezę, że przedstawione aspekty prewencji rentowej mają znaczenie w przeciwdziałaniu niezdolności do pracy. Przyjęta w rozważaniach metodologia oparta na analizie danych statystycznych i wykorzystująca metody interpretacji i porównania danych zgromadzonych i udostępnionych przez instytucje publiczne, w szczególności Zakład Ubezpieczeń Społecznych, potwierdziła znaczenie prewencji w przeciwdziałaniu niezdolności do pracy oraz redukcji kosztów ponoszonych przez budżet państwa z tego tytułu. Wymiar rzeczowy prewencji rentowej przyśpiesza powrót do pracy poprzez efektywną rehabilitację medyczną. Wymiar finansowy zapewnia poczucie bezpieczeństwa socjalnego, dzięki świadczeniom wypłacanym z ubezpieczenia społecznego (takim jak: zasiłek chorobowy, świadczenie rehabilitacyjne, renta z tytułu niezdolności do pracy czy renta szkoleniowa). Istotne znaczenie ma także zaobserwowana tendencja obniżania wysokości świadczeń przysługujących podczas procesu powrotu do zdrowia.The article presents two aspects of how the Zakład Ubezpieczeń Społecznych (ZUS, Poland’s social security provider) works towards preventing workers suffer¬ing incapacity to work (and thereby their potentially qualifying to receive disability pensions from ZUS). The material aspect includes the infrastructure aiding medical rehabilitation, and the financial aspect refers to monies paid in order to ensure material security during convalescence. The author argues that the two elements are important in preventing employees becoming incapable to work. The methodology adopted in the study is based on an analysis of statistical data and draws on the interpretation and comparison of the data collected and made available by public institutions, in particular ZUS. This methodology confirmed the importance of preventive actions by ZUS in reducing the numbers of employees suffering incapacity for work, and curbing the costs incurred by the state budget in this respect. The material aspect of these preventive actions accelerates the return to work through more effective medical rehabilitation. The financial dimension ensures a sense of social security, thanks to benefits paid out of social insurance (such as sickness benefit, rehabilitation benefit, disability pension or training allowance). Another significant trend observed involves reducing the amount of benefits due during convalescence
The molecular basis of the mechanism of anemia resulting from the dominant CDA mutation in the Krüppel-like factor 1 gene.
Wydział BiologiiKrüppel-like factor 1 (KLF1) jest jednym z czynników transkrypcyjnych niezbędnych w trakcie powstawania i dojrzewania erytrocytów. Ma strukturę domenową i składa się z: N-końcowej domeny transaktywacyjnej rekrutującej kofaktory transkrypcji i C-końcowej domeny zbudowanej z trzech palców cynkowych rozpoznających 9nt motyw DNA: 5’NGG-GC/TG-NGG-4’. Mutacja E325K, znajdująca się w drugim palcu cynkowym KLF1 w pozycji funkcjonalnie zaangażowanej w interakcje z DNA, powoduje dziedziczną anemię dyserytropoetyczną (CDA) typu IV. Aby poznać molekularne podstawy mechanizmu leżącego u podstaw tej anemii wyznaczyłam motyw DNA rozpoznawany przez mutanta CDA-KF1. W tym celu wykorzystałam technikę CASTing w połączeniu z sekwencjonowaniem nowej generacji. Sekwencja konsensusowa została wyznaczona jako: 5’-NGG-GGG/T-G/TG/TG/T-3’. Różni się ona znacznie od motywu rozpoznawanego przez białko typu dzikiego: (1) zawiera guaninę w 5. pozycji, (2) jest zdegenerowana na 3’ końcu. Cechy te wskazują na wzajemnie wykluczające się preferencje wiązania dla CDA-KLF1 w porównaniu z WT-KLF1. W konsekwencji CDA-KLF1 rozpoznaje i wiąże ektopowe miejsca wiązania, co prowadzi do aktywacji puli genów nigdy nie aktywowanych przez WT-KLF1. Dowiodłam, że mutant CDA-KLF1 aktywuje transkrypcję genów, które zawierają nowo zidentyfikowany motyw w miejscach regulatorowych. Wśród tych genów mogą znaleźć się geny neomorficzne, spoza układu hematopoetycznego których ektopowa aktywacja może wyjaśnić obserwowany u pacjentów z CDA typu IV fenotyp.Krüppel like factor 1 (KLF1) is essential transcription factor for erythrocytes development. It consists of two domains: an N-terminal transactivation domain recruiting transcription cofactors and a C-terminal domain comprising three zinc fingers that recognize 9 nucleotide DNA motif: 5’NGG-GC/TG-NGG-3’. The E325K mutation, located in the second zinc finger of KLF1 at position functionally involved in interactions with DNA, causes congenital dyserythropoietic anemia (CDA) type IV. To decipher the molecular mechanism underlying CDA type IV anemia I determined the DNA consensus binding site for CDA-KLF1 mutant. To this end I used in vitro selection (CASTing), combined with new generation sequencing. The DNA binding motif was defined for CDA-KLF1 as: 5’-NGG-GGG/T-G/TG/TG/T-3’. This motif is significantly different from the motif recognized by wild type protein: (1) contains guanine in the 5th position, (2) is degenerated at the 3’ end. These features indicate mutually exclusive binding preferences for the CDA-KLF1 mutant compared to the WT-KLF1. As a consequence the CDA-KLF1 recognizes and binds ectopic DNA binding sites, which leads to the activation of genes not normally regulated by WT-KLF1. The CDA-KLF1 mutant participates in transcription activation of genes that have this newly defined DNA motif in regulatory regions. There may be neomorphic genes between them, outside the hematopoietic system, that ectopic activation would explain the phenotype of patients with CDA type IV.Praca została sfinansowana z następujących środków: Grant NCN OPUS 5 2013/09/B/NZ1/01879: Nowy mechanizm ciężkiej niedokrwistości wywołanej zmutowaną formą czynnika transkrypcyjnego Erythroid Kruppel-like Factor (EKLF/KLF1); kierownik: dr hab. Mirosława Siatecka, prof. UAM
Mixtures of organic salts - thermal analysis, characteristics and applications
Wydział ChemiiW pracy przedstawiono wyniki badań nad różnymi rodzajami równowag fazowych występujących w układzie dwóch soli organicznych, bez obecności innych rozpuszczalników. W badaniach opierano się na założeniu, że zamiast modyfikowania własności fizycznych poszczególnych soli złożonych z jednego rodzaju kationu i jednego rodzaju anionu, do niektórych zastosowań można z powodzeniem użyć mieszaninę soli organicznych, ten sposób wpływając na jej właściwości. W większości przypadków zaobserwowano powstawanie mieszanin eutektycznych. Termogramy uzyskane dla sześciu badanych układów świadczą o powstawaniu roztworów stałych. Dla wszystkich badanych układów przeprowadzono również proste modelowanie teoretyczne i porównano wyznaczone w ten sposób diagramy fazowe z wyznaczonymi eksperymentalnie. Wszystkie otrzymane mieszaniny eutektyczne zostały scharakteryzowane termicznie, a dla czystych związków oraz mieszanin eutektycznych, które pozostawały w stanie ciekłym w temperaturach poniżej 80°C wyznaczono również lepkość, gęstość i napięcie powierzchniowe w funkcji zmieniającej się temperatury. W drugiej części pracy z powodzeniem zbadano użyteczność mieszanin eutektycznych soli organicznych w dwóch zastosowaniach, w których obecnie stosuje się ciecze jonowe: rozpuszczanie biomasy na przykładzie celulozy oraz jako rozpuszczalniki w elektrolitach stosowanych w barwnikowych ogniwach słonecznych.The dissertation shows the results of research on various types of phase equilibria and mutual interactions occurring in systems composed of two organic salts in a mixture, without the presence of any other solvents. The presented research was based on the assumption that instead of modifying the physical properties of individual salts composed of one type of cation and one type of anion, for some applications, it is possible to use a mixture of organic salts and thus modify its properties. In most of the studied cases, the formation of eutectic mixtures was observed, however, the thermograms obtained for six of the tested systems indicate the formation of solid solutions. Simple theoretical modeling was also carried out for all tested systems and the phase diagrams determined in this way were compared with those determined experimentally. All resulting eutectic mixtures were also thermally characterized, and for pure compounds and eutectic mixtures that remained liquid at temperatures below 80°C, viscosity, density, and surface tension, as a function of changing temperature, were also determined. In the second part of thesis, the utility of eutectic mixtures of organic salts was successfully studied in two applications in which ionic liquids are currently used: biomass dissolution on the example of cellulose and as solvents in electrolytes used in dye-sensitzed solar cells.Badania finansowane przez Narodowe Centrum Nauki w ramach projektu SONATA (nr 2011/03/D/ST5/06200) „Eutektyczne mieszaniny cieczy jonowych – Wyznaczanie punktu eutektycznego i analiza zależności pomiędzy strukturą jonów a własnościami otrzymanych eutektyków” oraz ETIUDA (nr 2018/28/T/ST4/00168) „Badanie zależności pomiędzy właściwościami termicznymi mieszanin soli organicznych a ich strukturą oraz wynikające z nich praktyczne zastosowania”. Praca finansowana ze środków projektu „INNChem – rozwój kompetencji doktorantów kluczowych w pracy o charakterze badawczo-rozwojowym” (nr POWR.03.02.00-00-I023/17) współfinansowanego przez Unię Europejską za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój
Synthesis and characterization of unsaturated polyhedral oligomeric silsesquioxanes and spherosilicates via hydrosilylation reaction
Wydział ChemiiCelem rozprawy doktorskiej było opracowanie wydajnych oraz selektywnych metod syntezy nienasyconych pochodnych silseskwioksanów w oparciu o proces hydrosililowania wiązań potrójnych C≡C w cząsteczkach alkinów i 1,4-dwupodstawionych buta-1,3-diynów (HSiMe2O)(i-Bu)7Si8O12 oraz (HSiMe2O)8Si8O12. Praca doktorska obejmuje cykl czterech publikacji szczegółowo opisujących syntezę i charakterystykę monoalkenylo-funkcyjnych silseskwioksanów oraz oktaalkenylo-funkcyjnych sferokrzemianów, jak również but-3-en-1-ynów oraz buta-1,3-dienów z podstawnikami silseskwioksylowymi. Dodatkowo w ramach badań opracowano nową, alternatywną metodę syntezy monoalkenylo-funkcyjnych silseskwioksanów polegającą na reakcji hydrosililowania prowadzonej w obecności heterogenicznego katalizatora– platyny immobilizowanej na kopolimerze styrenu z diwinylobenzenem Pt/SDB. Przygotowana rozprawa doktorska dostarcza pierwszych, zoptymalizowanych protokołów pozwalających na wydajną oraz selektywną syntezę nowych, nienasyconych pochodnych silseskwioksanów oraz zawiera szczegółową, krytyczną analizę procesów, wskazując zarówno na zalety, jak i pewne ograniczenia stosowania wyselekcjonowanych układów katalitycznych. Ponadto, zastosowanie katalizatora heterogenicznego umożliwiło opracowanie nieznanej dotąd metody syntezy alkenylo-funkcyjnych pochodnych silseskwioksanów pozwalającej na recykling katalizatora oraz łatwą izolację otrzymanych produktów. Opracowane wyniki są przykładem nowoczesnego podejścia do syntezy metaloorganicznej, wpisującego się w aktualne trendy badań.The aim of doctoral dissertation was development of an efficient and selective methods for the synthesis of unsaturated silsesquioxane derivatives based on hydrosilylation of C≡C bonds in alkynes and 1,4-disubstituted buta-1,3-diynes with (HSiMe2O)(i-Bu)7Si8O12 and (HSiMe2O)8Si8O12. The doctoral thesis includes a series of four publications that describe in detail the synthesis and characterization of monoalkenyl-functionalized silsesquioxanes and octaalkenyl-functionalized spherosilicates, as well as but-3-en-1-ynes and buta-1,3-dienes with silsesquioxane moieties. Additionally, as a part of the research, the new, alternative method for the synthesis of monoalkenyl-functionalized silsesquioxanes based on hydrosilylation process carried out in the presence of heterogeneous catalyst – platinum immobilized on styrene divinylbenzene copolymer (Pt/SDB) was developed. The prepared doctoral dissertation provides the first, optimized protocols allowing for efficient and selective synthesis of new, unsaturated silsesquioxane derivatives and contains a detailed, critical analysis of processes, indicating both the advantages and limitations of the application of selected catalyst systems. In addition, the use of a heterogeneous catalyst enabled the development of a previously unknown method for the synthesis of alkenyl-functional silsesquioxane derivatives permitting for catalyst recycling and easy isolation of obtained products. The developed results are an example of a modern approach to organometallic synthesis, which is in line with the current research trends.Badania realizowane w ramach niniejszej rozprawy doktorskiej finansowane były ze środków Narodowego Centrum Badań i Rozwoju (granty LIDER nr LIDER/26/527/L-5/13NCBR/2014 i LIDER/6/0017/L-9/17/NCBR/2018, grant POWER nr POWR.03.02.00-00-I023/17 - współfinansowany przez Unię Europejską za pośrednictwem Europejskiego Funduszu Społecznego w ramach Programu Operacyjnego Wiedza Edukacja Rozwój) oraz Narodowego Centrum Nauki (grant PRELUDIUM nr UMO-2017/27/N/ST5/00224)