26023 research outputs found
Sort by
Making Human Traits Visible, Objectively and Validly, through Experimentally Designed Questionnaires
Get PDFResearchers who need valid and objective data for evaluating their theories or the efficacy of educational methods and programs have to choose between two equally undesirable alternatives: either they can use “objective” methods which have a questionable validity, or they can turn to “subjective” assessment methods with better validity. In other words, while subjective approaches to the study of human traits may be, or really are, valid, they lack objectivity, that is, they may be biased toward the researcher’s theory. On the other hand, objective approaches to the study of psychological traits often lack psychological underpinning but are solely designed to fit a certain statistical model. Thus, we cannot know what these instruments really measure. Here I present a new approach to the study of human traits, which claims to be objective as well as psychologically valid, namely the concept Experimental Questionnaire (EQ). An EQ lets us make traits visible without relying on dubious statistical assumptions. Thus, it makes it possible for the researcher to test the psychological theory underlying its designs. The EQ methodology is not only an idea, but it has been applied for constructing the Moral Competence Test (MCT) and for testing the assumptions about the nature of moral competence which were used to design it. So far, all the studies have clearly confirmed their validity. This makes the MCT suitable for testing hypotheses regarding the relevance and teachability of moral competence, and, therefore, also for evaluating the efficacy and efficiency of educational methods of fostering this competence. Experimentally designed questionnaires can also be used in other fields of educational and psychological research in which testable theories about the nature of its objects have been developed
Analysis of Julia Hartwig's literary workshop using the methods of computational linguistics
Get PDFWydział Filologii Polskiej i KlasycznejGłównym celem badawczym, którego realizację inaugurują badania prezentowane w tej rozprawie jest ustalenie, jakie elementy warsztatowe w tekstach literackich Julii Hartwig można uznać za najważniejsze. Przedstawiamy analizę dotyczącą warsztatu pisarskiego Hartwig rozumianego jako sposób posługiwania się przez pisarza językiem, a dokładniej jego zasobem leksykalno-gramatycznym. Podstawę przedstawionych badań stanowi zebrany i opracowany elektroniczny korpus całości publikowalnej prozy i poezji Julii Hartwig z lat 1954-2016. Stosujemy metodologię badań empirycznych, przeprowadzonych z wykorzystaniem narzędzi informatycznych. Pozyskane wyniki ilościowe pozwoliły na sformułowanie wniosków dotyczących stylu Hartwig. Stwierdzamy między innymi tendencję Poetki do posługiwania się konkretnymi przymiotnikami oraz wskazujemy na formy dominujące w jej instrumentarium. Wykazujemy również podobieństwa i różnice w dynamice przyrostu nowych leksemów przymiotnikowych w korpusie prozy i poezji. W rozprawie sygnalizujemy kolejne, rozpoczęte już działania mające za przedmiot szczegółową analizę semantyczno-składniową przymiotników charakterystycznych dla Julii Hartwig.The main research goal, the implementation of which is inaugurated by the research presented in this dissertation, is to determine which text elements of Julia Hartwig's literary workshop can be considered the most important. We present the research on Julia Hartwig's writing technique understood as a writer's way of using a language, and more specifically its lexical and grammatical resources. The analysis is based on the collected and elaborated electronic corpus of all of Julia Hartwig's published prose and poetry from 1954-2016. We use the methodology of empirical research conducted with the use of IT tools. The obtained results allowed for the formulation of conclusions about the Hartwig’s style. Among other things, we find the Poet's tendency to use specific adjectives and indicate the forms that dominate her writing’s instruments. Moreover, we show similarities and differences in the dynamics of the growth of new adjective lexemes in the prose and poetry corpus. We plan to extend the conclusions and observations presented in the dissertation with a detailed semantic and syntactic analysis of adjectives characteristic of Julia Hartwig
Political Conditions of the Course of Parliamentary Work on the Electoral Code in Poland
Get PDFWydział Nauk Politycznych i DziennikarstwaPraca doktorska napisana została na Wydziale Nauk Politycznych i Dziennikarstwa Uniwersytetu im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, pod kierunkiem Dziekana tegoż Wydziału prof. dr. hab. Andrzeja Stelmacha. W rozprawie za cel główny uznano analizę i ocenę przebiegu prac parlamentarnych nad uchwaleniem Kodeksu wyborczego w Polsce. Badaniu poddano główne obszary sporu politycznego, tj. zmianę metody przeliczania głosów na mandaty, alternatywne sposoby głosowania oraz jednomandatowe okręgi wyborcze do Senatu. Ramy czasowe dysertacji podzielone są na dwa etapy. Pierwsza część (od 24 czerwca 2008 r. do 5 stycznia 2011 r.) dotyczy analizy politycznych uwarunkowań kodyfikacji prawa wyborczego, natomiast druga część (lata 2011-2020) to ocena konsekwencji stosowania usta-wy w praktyce wyborczej. Dysertacja podzielona jest na pięć rozdziałów, z których każdy dotyczy innego zagadnienia szczegółowego, związanego z Kodeksem wyborczym. Rozdział I poświęcony został zagadnieniom wprowadzającym. Przedstawiona została konceptualizacja pojęć, wyjaśniono czym jest system wyborczy i jego zmienne oraz dokonano teoretycznego wprowadzeniu do instytucji prawa wyborczego wywołujących spory polityczne podczas prac nad Kodeksem wyborczym, które to poddano analizie w następnych rozdziałach pracy. Rozdział II dotyczy politycznych aspektów procesu legislacyjnego podczas prac nad projektem Kodeksu wyborczego. Najwięcej uwagi i analizie poświęca się tu identyfikacji obszarów współpracy i rywalizacji między ugrupowaniami politycznymi i ich artykulacji. Rozdział III przedstawia dyskusję nad wyborem metody przeliczania głosów na mandaty. Spór dotyczył przywrócenia zmodyfikowanej metody Sainte-Lague lub pozostawienia metody d’Hondta. Ponadto wykonano również symulacje stosowania tych metod oraz metody Hare’a-Niemeyera dla każdego okręgu wyborczego w wyborach parlamentarnych z 2011 i 2015 r. Oznacza to, iż dokonano czterech symulacji dla każdego okręgu wyborczego, co daje w sumie 164 symulacje. Materiał badawczy obejmuje więc trzy metody wyborcze i 246 wyników wyborczych. Z przeprowadzonych badań wynika, że projektowany przez SLD powrót do zmodyfikowanej metody Sainte-Lague spowodowałby utratę większości w Sejmie przez PO i PSL w 2011 r. oraz PiS w 2015 r. Rozdział IV przeznaczony został zbadaniu alternatywnych sposobów głosowania. Przedstawiono w nim czynniki oraz uwarunkowania mające zasadniczy wpływ na przebieg oraz charakter konfliktu politycznego. Prześledzono także dynamikę oraz przyczyny zmian alternatywnych sposobów głosowania po uchwaleniu Kodeksu wyborczego. Ostatni, V rozdział koncentruje się na analizie sporu politycznego, którego przedmiotem było wprowadzenie jednomandatowych okręgów wyborczych do Senatu. Ważnym aspektem rozważań w tej części pracy było wyodrębnienie sympatyków i przeciwników JOW-ów wśród ugrupowań politycznych oraz przedstawienie ich argumentacji. Analizie poddano również stanowisko Trybunału Konstytucyjnego, który wypowiedział się w sprawie okręgów jednomandatowych. Klamrą spinającą rozdział jest przedstawienie politycznych konsekwencji wyborów do Senatu po uchwaleniu Kodeksu wyborczego i wskazanie głównych beneficjentów zmian. W zakończeniu zawarto syntetyczne podsumowanie wyników badań każdego rozdziału oraz pracy jako całości. Poza tym dokonano przeglądu metodologicznych założeń rozprawy pod kątem weryfikacji hipotez badawczych oraz celu pracy. Autor rozprawy, pozwolił sobie także w zakończeniu na wskazanie obszarów do poprawy w polskim prawie wyborczym.The PhD dissertation has been prepared at the Faculty of Political Sciences and Journalism at the Adam Mickiewicz University in Poznań, under the guidance of the Dean of the above Faculty, prof. dr. hab. Andrzej Stelmach. The main purpose of the dissertation was to analyze and assess the course of parliamentary works over the enactment of the Election Code in Poland. The analysis covered the main areas of political dispute, i.e. a change in the method of calculating votes into mandates, alternative voting methods and single member constituencies for the Senat. The timespan covered by the dissertation has been divided into two parts, The first part (from 24 June 2008 to 5 January 2011) concerns the analysis of the political background for the codification of the election law, and the second part (years 2011-2020) is an assessment of the consequences of the application of such laws in practice. The dissertation has been divided into five chapters, each of whom concerns a different specific issue, related to the Election Code Chapter I has been devoted to introductory issues. It outlines the concepts of the terms used, explains what the election system is and its variables, and provides a theoretical introduction the constructs within the election law that cause major political disputes during the works over the Election Code. These issues have been subject to analysis in the following chapters of the dissertation. Chapter II concerns political aspects of the legislative process during the works over the draft of the Election Code. Most attention and analysis was focused on the identification of the possible areas for cooperation and competition between political parties and their expression. Chapter III outlines the discussion over the selection of the method of converting votes into mandates. The dispute concentrated on the return of the modified Saint-Lague method or leaving the d’Hondt method. Additionally, the chapter contains a simulation of the use of the above methods and the Hare-Niemeyer method for every constituency in the parliamentary elections of 2011 and 2015. This means that there have been four simulations for every constituency, which gives a total of 164 simulations. The study material involves three election methods and 246 election results. The studies indicate that the return to the modified Saint-Lague method, as projected by the SLD, woould cause the loss of the majority in the Sejm by the PO (Civic Platform) and the PSL in 2011 and by the PiS (Law and Justice) in 2015. Chapter IV was devoted to examining alternative voting methods. It presents the factors and the circumstances that have a significant impact on the course and on the character of the political conflict. It also traces the dynamics and the reasons for the changes in alternative voting methods after the enactment of the Election Code. The last of the chapters, Chapter V, concentrates on the analysis of the political dispute, whose subject was introducing single member constituencies for the Senat. An important aspect of the analysis in that part of the dissertation was to select the supporters and the critics of single member constituencies among the political parties and to present their arguments. The analysis also covered the opinion of the Constitutional Tribunal, which has given its position on single member constituencies. The part closing the chapter is the presentation of the political consequences of the elections to the Senat after the enactment of the Election Code and listing of the main beneficiaries of the changes. The conclusions part contains a synthetic summary of the results of the studies included in every chapter, and of the entire dissertation as a whole. Apart from that, it contains an overview of the methodological assumptions of the dissertations as regards the verification of the research hypotheses and the objective of the dissertation. The author of the dissertation attempted, in the conclusions part, to indicate the areas for improvement in the Polish election law
Resilience – searching for security in times of protracted crises
Get PDFW dobie przewlekłych i cyklicznych kryzysów takich jak epidemie, wzmożone ruchy migracyjne, czy zmiany klimatyczne rezyliencja stała się atrakcyjnym i zyskującym na popularności podejściem do bezpieczeństwa. Dostarcza ona inspiracji do zmiany sposobu myślenia o zarządzaniu kryzysowym, rozproszeniu odpowiedzialności za bezpieczeństwo czy temporalności zagrożeń. Rezyliencja skupia uwagę na wspólnotowych i indywidualnych mechanizmach radzenia sobie z kryzysami, adaptacji do ciężkich warunków oraz powrocie do jakiejś formy normalnego stanu po okresie kryzysu. Celem artykułu jest przegląd i przybliżenie koncepcji rezyliencji, zaoferowanie syntezy obecnego rozumienia tej koncepcji oraz porównanie jej różnych inkarnacji w perspektywie nauk o polityce i bezpieczeństwie. Autor postuluje, iż rezyliecja jest obiecującym podejściem teoretycznym, i tym samym powinna być szerzej wykorzystywana w badaniach nad polskimi dyskursami i praktykami bezpieczeństwa.In times of protracted and periodic crises such as epidemics, increased migratory flows and climate change, resilience has become an attractive and increasingly relevant approach to security. It opens new avenues of inquiry about crisis management introducing a refreshed perspective on diffusion of responsibility or temporality of security. Resilience is understood as an ensemble of societal and individual mechanisms for dealing with crisis situations, adaptive capabilities and “bouncing back” to a form of normal state after a period of crisis. This article discusses the complexity of resilience, outlining a synthesis of the current understanding of this concept from political and security perspectives, and promoting resiliencism as a promising analytical framework. In this way, the article calls for more significant inclusion of resilience in studies on Polish security practices and discourses.2105117Przegląd Politologiczn
Genetic variation and population history of peat-bog pine (Pinus uliginosa N.) as compared to closely related species from the genus Pinus
Get PDFWydział BiologiiPinus uliginosa N. is native Polish pine with unclear taxonomic position due to the similarities of some morphological and genetic traits and it is often grouped with Pinus mugo and Pinus uncinata into so-called Pinus mugo species complex. The current geographic range of peat bog pine is restricted to a few well-known, isolated stands and the species is endangered by the ongoing climatic changes. My major goal was to assess the structure and level of genetic variation of peat bog pine populations and resolve its complex taxonomy within a closely related group of pines. In my research, I utilized polymorphism data from nuclear, plastid, and mitochondrial genomes obtained from several populations of peat bog pine, as well as reference populations of its close relatives. I developed novel genetic markers in mitochondrial genome, that are especially valuable and useful in phylogeographical studies of related pines. Using the markers I formulated guidelines for better management of genetic resources of this endangered species in face of ongoing climate change. The results of my PhD thesis broaden current understanding of the demographic and evolutionary process underlying levels of genetic variation in Pinus species.Pinus uliginosa N. jest rodzimą sosną o niejasnej pozycji taksonomicznej a z uwagi na podobieństwo niektórych cech morfologicznych do Pinus mugo i Pinus uncinata jest z nimi włączana w obręb tak zwanego kompleksu gatunków Pinus mugo. Obecnie zasięg geograficzny tej sosny jest ograniczony do kilku dobrze opisanych stanowisk, a zmiany klimatyczne stwarzają reale ryzyko jego wyginięcia. Głównym celem rozprawy było zbadanie poziomu zmienności i struktury genetycznej populacji sosny błotnej i określenie jej relacji filogenetycznych w ramach grupy blisko spokrewnionych gatunków. W moich badaniach wykorzystałem dane o polimorfizmie regionów jądrowego, plastydowego i mitochondrialnego DNA kilku populacji sosny błotnej i populacji referencyjnych. Opracowałem nowe markery mitochondrialnego DNA, szczególnie cenne w badaniach z zakresu filogenetyki sosen. Wykorzystanie nowoopracowanych zasobów genetycznych pozwoliło na sformułowanie praktycznych wskazówek odnośnie lepszego gospodarowania zasobami genetycznymi tego gatunku w obliczy zmian klimatycznych. Wyniki mojej rozprawy doktorskiej poszerzają dotychczasowe rozumienie procesów demograficznych i ewolucyjnych, leżących u podstaw zmienności genetycznej gatunków z rodzaju Pinus.Prace wchodzące w skład niniejszej rozprawy doktorskiej powstały w wyniku realizacji projektu badawczego nr 2015/19/B/NZ9/00024 pt. „Genomika środowiskowa czterech gatunków sosen w Europie”, kierowanego przez prof. Witolda Wachowiaka. Projekt był finansowany ze środków Narodowego Centrum Nauki (OPUS 10). Autor uzyskał środki finansowe na ukończenie rozprawy doktorskiej w ramach projektu „Paszport do przyszłości - Interdyscyplinarne studia doktoranckie Wydziału Biologii UAM” o nr POWER.03.02.00-00-I006/17. Stypendium było finansowane przez Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu i współfinansowane ze środków Unii Europejskiej w ramach Europejskiego Funduszu Społecznego
Transcriptional and post-transcriptional PHOSPHATE 2 (PHO2) gene expression regulation in barley
Get PDFWydział BiologiiJedną z podstawowych strategii roślin przystosowanych do bytowania w zmiennych warunkach stężenia fosforu nieorganicznego (Pi) w glebie jest regulacja wykorzystująca proces degradacji białek determinujący liczbę transporterów fosforanowych (PHT) wysycających błony komórkowe. W tym procesie uczestniczy m.in. białko kodowane przez gen PHOSPHATE 2 (PHO2). PHO2 jest enzymem typu E2 (UBC24) sprzęgającym ubikwitynę, który razem z odpowiednią ligazą typu E3 kieruje białka docelowe na szlak degradacji. Czteroczęściowa praca doktorska w sposób wieloaspektowy poddaje analizie mechanizmy molekularne zaangażowane w homeostazę fosforanową jęczmienia. Wyniki uzyskane w ramach rozprawy doktorskiej pozwoliły na identyfikację oraz charakterystykę nowych czynników transkrypcyjnych, które nie były dotąd rozważane jako potencjalne białka regulujące ekspresję genu PHO2 w jęczmieniu. Przeprowadzone badania doprowadziły do odkrycia możliwej regulacji transkrypcji genu PHO2 poprzez wiązanie się białek PHR1/APL do motywów P1BS oraz P-responsive PHO element obecnych w obrębie rejonu 5’-UTR. Ponadto scharakteryzowano pulę małych RNA oraz mRNA zaangażowanych w odpowiedź jęczmienia na stres niedoboru fosforu za pomocą technik głębokiego sekwencjonowania. Informacje te mogą być niezwykle ważne z punktu widzenia zarówno ograniczenia zasobów fosforu na świecie jak i usuwania nadmiaru fosforu z gleby w celu zapobieżenia zanieczyszczeniu wód. Dodatkowo w znaczący sposób poszerzają obecny stan wiedzy na temat procesów warunkujących tolerancję roślin na niedobór fosforanów w podłożu.One of the basic strategies of plants adapted to living in conditions of inorganic phosphate (Pi) deficiency in soil is to regulate the level of proteins, including phosphate transporters (PHT), by molecular pathway, which results in a variable number of phosphate transporters saturating cell membranes. The gene encoding protein PHOSPHATE 2 (PHO2) is responsible for this process. PHO2 is an E2-type (UBC24) ubiquitin-conjugating enzyme which, together with the appropriate E3-type ligase, directs target proteins down the degradation pathway. The four-part doctoral dissertation analyzes the molecular mechanisms involved in barley Pi homeostasis in a complex manner. The results obtained during the doctoral dissertation allowed for the identification and characterization of new transcription factors that have not been considered as potential proteins regulating the expression of the PHO2 gene in barley. The conducted research led to the discovery of possible regulation of PHO2 gene transcription by binding of PHR1 / APL proteins to P1BS and P-responsive PHO element motifs present within the 5'-UTR region. In addition, the pool of small RNAs and mRNAs involved in the barley response to Pi deficiency stress were characterized using deep sequencing techniques. This information can be essential both in terms of reducing the world's phosphorus resources and removing excess phosphorus from the soil to prevent water pollution. In addition, the results significantly expand the current state of knowledge about the processes determining the tolerance of plants to the Pi deficiency
Największe polskie miasta wobec pierwszej fali pandemii COVID-19. Perspektywa miejskiej administracji samorządowej
Get PDFThe aim of the article is to analyze the activities of municipal self-government administration aimed at counteracting the destructive effects of the COVID-19 pandemic during the co-called first wave of the COVID-19 pandemic (March 2020–June 2020). The article focuses on Polish cities with poviat rights. It presents the results of a nationwide survey in which the representatives of 47 city offices participated. It is supplemented with the analysis of the content of documents (laws, regulations and recommendations) and the elements of a comparative analysis. The conducted research procedure does not allow to confirm the hypothesis. There is no scheme of the response to the COVID-19 pandemic which consists of “bottom-up” activities of municipal self-government carried out in the areas of urban policy which are most affected by the COVID-19 pandemic. It turns out that most of the activities carried out are “top-down” activities that fit – as the respondents claimed – with the solutions adopted by the central government administration.Celem artykułu jest analiza działań miejskiej administracji samorządowej ukierunkowanych na przeciwdziałanie destrukcyjnym skutkom pandemii COVID-19 w okresie tzw. pierwszej fali pandemii COVID-19 (marzec–czerwiec 2020). Artykuł koncentruje się na polskich miastach na prawach powiatu i przedstawia wyniki ogólnopolskiego badania ankietowego, w którym uczestniczyli przedstawiciele 47 urzędów miejskich, uzupełnione o analizę treści dokumentów (ustaw, rozporządzeń i zaleceń) oraz elementy analizy porównawczej. Przeprowadzone postępowanie badawcze nie pozwala na potwierdzenie hipotezy. Nie istnieje bowiem schemat reakcji na pandamię COVID-19, na który składają się działania miejskiej administracji samorządowej o “oddolnym” charakterze prowadzone w najbardziej doświadczonych przez pandemię COVID-19 obszarach polityki miejskiej. Okazuje się, że większość prowadzonych działań to działania “odgórne”, które wpisują się – co wynika z odpowiedzi respondentów – w rozwiązania przyjęte przez centralną administrację rządową.24769Przegląd Politologiczn
Globalizacja nauki: rosnąca siła indywidualnych naukowców
Get PDFNauka na poziomie państw składa się z dwóch odrębnych i heterogenicznych systemów: globalnego systemu nauki i krajowych systemów nauki (Marginson i Xu 2021). Krajowe systemy nauki są głęboko osadzone w nauce globalnej, a państwa starają się wykorzystywać globalną wiedzę do krajowych potrzeb ekonomicznych. Jednak wykorzystywanie bogactwa globalnej wiedzy może odbywać się wyłącznie za pośrednictwem naukowców. W związku z tym siła naukowa państw w praktyce zależy od siły naukowej poszczególnych naukowców. Ich zdolność do współpracy międzynarodowej i do korzystania z globalnej sieci naukowej jest kluczowa. Pozostając poza nią i pracując w ramach lokalnych programów badawczych, społeczność akademicka ryzykuje marginalizację, utratę zainteresowania krajowych patronów finansujących badania i utratę możliwości wpływania na rozwój nauki. Innymi słowy, globalna nauka zapewnia więcej sprawczości, autonomii, kolegialności i samoregulacji naukowcom osadzonym w krajowych strukturach naukowych i zarazem zaangażowanym w globalne sieci nauki – nierówne i silnie rozwarstwione, ale jednak szeroko dostępne. Przyszłość globalnej nauki jest w rękach milionów naukowców na całym świecie, podejmujących indywidualne i autonomiczne decyzje, czy współpracować w ramach aktualnie prowadzonych badań, a jeśli współpracować – to z kim i na jakich zasadach. Globalną naukę kształtują dzisiaj indywidualne motywacje, które skłaniają naukowców do współpracy lub do jej zaniechania. Rola indywidualnych naukowców w globalizacji nauki jest niedoceniana i zasługuje na znacznie więcej uwagi w ramach ilościowych badań nauki (podobnie jak wartość badań prowadzonych na poziomie mikro, na którym jednostką analizy są naukowcy, a nie ich instytucje czy kraje ich afiliacji). Globalna nauka daje naukowcom szeroką autonomię. Jednak nie wszędzie i nie wszystkim: głównie w sektorze uniwersytetów badawczych zlokalizowanych w bogatych krajach należących do OECD. Skala tej nowo uzyskanej autonomii jest nieporównywalnie większa niż w czasach zimnowojennego, podzielonego świata nauki Wschodu i Zachodu i w czasach sprzed rewolucji cyfrowej, która skróciła do minimum odległości geograficzne ograniczające naukę. Jednocześnie rosnąca siła indywidualnych naukowców w epoce globalnej nauki – czyli więcej autonomii, sprawczości, kolegialności i samoregulacji – pozwala na bardziej optymistyczne spojrzenie na przyszłość profesji akademickiej
The Modality in Motets of Sixteenth-Century Polish Composers
Get PDFWydział Nauk o SztuceDzieła motetowe kompozytorów polskich XVI wieku nie były do tej pory badane pod kątem oddziaływania nań norm modalnych wywiedzionych z szesnastowiecznej teorii muzyki. Pojęcie „modalność” zastosowane w tytule rozprawy rozumiane jest tu jako element tonalności muzyki renesansu związany z ówczesną teorią modalną i tradycyjnymi kategoriami modalnymi. W rozprawie zbadano oddziaływanie norm modalnych w procesie kompozytorskim polskich twórców z wykorzystaniem metody opartej na koncepcji modalności Bernharda Meiera, zmodyfikowanej w związku z tezami formułowanymi przez Harolda S. Powersa. Rozprawa zawiera omówienie aktualnego stanu badań nad modalnością renesansową, przedstawienie głównych zapatrywań Harolda Powersa na jej rolę w muzyce XVI stulecia i rozwiniętej przez niego koncepcji typów tonalnych (tonal types), a także wyjaśnienie przyjętych założeń i metody. Zasadniczą część pracy stanowią analizy kompozycji motetowych Jerzego Libana, Sebastiana z Felsztyna, Wacława z Szamotuł, Tomasza z Szadka, Walentego Gawary i Marcina Paligona. Dzieła te zostały przebadane w ramach kilku aspektów modalnie relewantnych, m.in. właściwości cantus firmus, typu tonalnego, kształtowania exordium, ductus melodycznego oraz planu kadencyjnego.Motets of sixteenth-century Polish composers have not been subjected to examination for the influence of rules of the modes derived from the sixteenth-century music theory yet. The term "modality" used in the title of the dissertation is to be understood as a component of the tonality of Renaissance music related to the modal theory and traditional modal categories. The dissertation’s aim is to examine the impact of modal rules in the compositional process of Polish composers using a method based on Bernhard Meier's view on modality yet amended due to some Harold S. Powers’ theses. The dissertation includes a presentation of recent research on the Renaissance modality, the main views of Harold Powers on the role of rules of modes in sixteenth-century music and his concept of tonal types, as well as an explanation of the assumptions and methods adopted in the thesis. The main part contains analyses of the motets of Jerzy Liban, Sebastian of Felsztyn, Wacław of Szamotuły, Tomasz of Szadek, Walenty Gawara and Marcin Paligon. Each of the pieces was examined separately for several modally relevant issues, including properties of cantus firmus, tonal type, exordium shaping, melodic features and cadential structure
Palatium terribile. The beginnings of Gratians’ reign and the role of Ausonius
Get PDFWydział HistoriiPrzedmiot niniejszej dysertacji stanowi krytyczna refleksja nad osiągnięciami nowoczesnej historiografii w odniesieniu do pierwszych miesięcy rządów Gracjana (375/376 rok), ze szczególnym uwzględnieniem roli, jaką w ówczesnej polityce miał odegrać były nauczyciel tego cesarza, poeta i retor Auzoniusz. Zdaniem wielu pokoleń badaczy Auzoniusz był niekwestionowanym zwycięzcą brutalnej rozgrywki o władzę, jaka miała miejsce w początkach rządów Gracjana, a zdobyte wpływy wykorzystał do tego, by zerwać z „wrogą wobec senatu” polityką poprzedniego władcy, Walentyniana I, spopularyzować rządy swojego wychowanka poprzez szereg popularnych posunięć, a także zapewnić sobie i swojej rodzinie najwyższe stanowiska w państwie. Uważna lektura stosownych źródeł – przede wszystkim wypowiedzi współczesnych autorów i wydanych w tamtym okresie aktów prawnych – prowadzi jednak do odmiennych wniosków. Jak się okazuje, teoria o politycznej dominacji Auzoniusza nie znajduje potwierdzenia ani w kontekście rozważań nad rozgrywkami personalnymi, gdzie łatwiej wykazać, że Auzoniusz nie miał żadnego wpływu lub był bezsilny (jak w kwestii śmierci Teodozjusza Starszego), ani w analizie cesarskiej aktywnością legislacyjnej, która zachowuje tyle podobieństw z legislacją Walentyniana, że bezpieczniej jest mówić o kontynuowaniu tej ostatniej niż o jej porzuceniu.The subject of this dissertation is a critical reflection on the achievements of modern historiography concerning the first months of Gratian's rule (AD 375/376), with particular emphasis on the role that the emperor's former teacher, poet and rhetor Ausonius, was to play in contemporary politics. According to many generations of researchers, Ausonius was the undisputed winner of the brutal power game that took place at the beginning of Gratian's rule, and he used the gained influence to break with the "hostile to the senate" policy of the previous ruler, Valentinian I, popularize the rule of his pupil by a series of popular measures, as well as securing the highest positions in the state for himself and his family. However, a careful reading of the relevant sources – primarily the statements of contemporary authors and legal acts issued at that time – leads to different conclusions. As it turns out, the theory of Ausonius' political domination is confirmed neither in the context of deliberations on personal games, where it is easier to show that Ausonius had no influence or was powerless (as in the case of the death of Theodosius the Elder), nor in the analysis of the imperial legislative activity which retains so many parallels with Valentinian's legislation that it is safer to speak of continuing the latter than abandoning it