İnönü Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
Not a member yet
26000 research outputs found
Sort by
Troll armies and digital propaganda: The role and strategies of troll accounts in the case of the Ukraine-Russia war
No full text21. yüzyılın başlarından itibaren gündelik hayatta yer almaya başlayan dijital teknolojilerin hızlı bir şekilde gelişmesi ve yaygınlaşması, pek çok alanda olduğu gibi propaganda faaliyetlerinde de köklü bir değişime neden olmuştur. Dijital çağ, devletler ve topluluklar arasındaki çatışmalarda yeni bir cephe açmış, sosyal medya platformları ve dijital iletişim araçları propaganda faaliyetlerinin merkezi haline gelmiştir. Bu propaganda faaliyetlerinde, belirli bir amaç ve hedef doğrultusunda genellikle dezenformasyon yaymak, toplumsal algıyı manipüle etmek ve kamuoyunu yönlendirmek amacıyla oluşturulan sahte veya anonim sosyal medya hesapları ciddi bir rol üstlenmektedir. Yaygın kullanımıyla 'trol' olarak anılan bu hesaplar, özellikle kriz ve savaş dönemlerinde propaganda aracı olarak etkin şekilde kullanılmaktadır. 24 Şubat 2022'de Rusya'nın Ukrayna'ya saldırması ile başlayan Ukrayna ve Rusya arasındaki çatışmanın propaganda ayağındaki trol hesaplar oldukça aktif bir rol oynamıştır. Çalışmada, Ukrayna ve Rusya'nın sosyal medyada yürüttükleri, trol hesaplar üzerinden şekillenen dezenformasyon kampanyaları, propaganda ve bilgi savaşları incelenmiştir. Çalışma kapsamında, Rusya-Ukrayna savaşı sırasında aktif olarak kullanılan trol hesapların, X platformundaki paylaşımları içerik analizi yöntemi ile incelenerek, paylaşımlarda kullanılan içerik türleri ve kullanılan dil analiz edilmiştir. Araştırma, iki ülkenin dijital propaganda stratejilerini ve trol hesapların propaganda faaliyetlerinde oynadığı rolü değerlendirerek, modern dönemdeki çatışma ortamlarında, dijital propagandanın da güçlü bir üstünlük aracı haline geldiğini ortaya koymayı amaçlamaktadır. Çalışmada, 1 Ocak 2024 – 1 Ocak 2025 tarihleri arasında paylaşılan 60 adet X (Twitter) paylaşımı, amaçlı örneklemle seçilerek nicel ve nitel içerik analizi metotlarıyla incelenmiştir. Sonuç olarak incelenen trol hesapların farklı ülkeleri destekliyor olmalarına rağmen oransal olarak aynı türden propaganda içeriklerine başvurdukları tespit edilmiştir. Güven zedeleme, korku yaratma ve aşağılama gibi söylemlerin, trol paylaşımlarında sık sık kullanıldığı anlaşılmıştır.The rapid development and proliferation of digital technologies, which have started to take place in daily life since the beginning of the 21st century, have caused a radical change in propaganda activities as in many other areas. The digital age has opened a new front in conflicts between states and communities, and social media platforms and digital communication tools have become the center of propaganda activities. In these propaganda activities, fake or anonymous social media accounts, which are generally created to spread disinformation, manipulate social perception and direct public opinion in line with a specific purpose and goal, play a serious role. These accounts, commonly referred to as 'trolls', are effectively used as propaganda tools, especially in times of crisis and war. Troll accounts have played a very active role in the propaganda leg of the conflict between Ukraine and Russia, which began with Russia's attack on Ukraine on February 24, 2022. The study examines the disinformation campaigns, propaganda and information wars carried out by Ukraine and Russia on social media, shaped by troll accounts. Within the scope of the study, the posts of troll accounts actively used during the Russia-Ukraine war on the X platform were examined using the content analysis method, and the types of content and language used in the posts were analyzed. The research aims to evaluate the digital propaganda strategies of the two countries and the role played by troll accounts in propaganda activities, and to reveal that digital propaganda has become a powerful tool of superiority in modern conflict environments. In the study, 60 X (Twitter) posts shared between January 1, 2024 and January 1, 2025 were selected with a purposeful sample and examined using quantitative and qualitative content analysis methods. As a result, it was determined that the troll accounts examined resorted to the same types of propaganda content proportionally, despite supporting different countries. It was understood that discourses such as undermining trust, creating fear and humiliation were frequently used in troll posts
High school teachers' ecological footprint: The Elazığ case
No full textİnsan var olduğundan beri doğayla iç içe yaşamıştır. Ancak zamanla nüfus artışı, sanayileşme, teknolojik gelişmeler, ülkeler arası rekabet ve bilinçsiz tüketim gibi unsurlar doğayı tehdit etmeye başlamıştır. Bu tehditler her geçen gün artmakta ve birbirini beslemektedir. Sonuç olarak biyolojik çeşitlilik azalmakta, küresel ısınma, asit yağmurları, su, toprak ve hava kirliliği gibi çevre sorunları büyümektedir. Doğal kaynaklar hızla tükenmekte, kentleşme plansız ilerlemekte ve ekosistem üzerindeki baskı artmaktadır. Tüm bunlar, insanın doğayla olan dengesini zayıflatmaktadır. Ekolojik ayak izi, insan faaliyetlerinin ekosistem üzerindeki etkisini ölçmeye yarayan bir yöntemdir. Doğal kaynaklara yönelik arz-talep dengesini ortaya koyarak, bu dengesizliği fark etme ve çözüm üretme konusunda bilimsel bir temel sağlar. Bu nedenle, ekolojik ayak izini azaltmaya yönelik çalışmalar her geçen gün daha da önem kazanmaktadır. Günümüzde refah düzeyinin artmasıyla birlikte hedeflenen ekonomik büyüme, kaynak tüketimi ve alışkanlıklarda değişime yol açmıştır. Bunun sonucunda insanlar, gezegenin ekosistem rezervini göz ardı ederek sürdürülebilir olmayan bir yaşam biçimini benimsemiştir. Bu çalışma, Türkiye'nin önemli şehirlerinden Elazığ'da yaşayan öğretmenlerin doğal çevre üzerindeki etkisini, ölçülebilir bir yöntem olan ekolojik ayak izi ile ortaya koymayı amaçlamıştır. Nitel araştırma yöntemleri kullanılmış; literatür taraması yapılmış, konuya dair videolar izlenmiştir. Ayrıca il merkezinde bulunun üç ayrı lisede 16 soruluk bir ekolojik ayak izi anketi uygulanmıştır. Elde edilen veriler analiz edilerek çalışmanın yazım süreci tamamlanmıştır. Sonuç olarak, değişen dünya koşullarına bağlı olarak insanların doğaya bakış açısının da değiştiği ve bu durumun Elazığ'daki ekolojik ayak izi düzeylerini artırdığı görülmüştür. Anahtar Kelimeler: Ekolojik Ayak İzi, Sürdürülebilir Kalkınma, Geri Dönüşüm, Hızlı Nüfus Artışı, Çevre Eğitimi.Since the beginning of human existence, people have lived in close interaction with nature. However, over time, factors such as population growth, industrialization, technological advancements, international competition, and unconscious consumption have increasingly threatened the natural environment. These threats continue to grow and reinforce one another. As a result, issues such as the decline of biodiversity, global warming, acid rain, and the pollution of air, water, and soil have become more severe. Natural resources are being rapidly depleted, unplanned urbanization is expanding, and pressure on ecosystems is intensifying. All of these developments have weakened the balance between humans and nature. The ecological footprint is a method developed to measure the impact of human activities on ecosystems. By revealing the supply-demand relationship concerning natural resources, it provides a scientific basis for recognizing imbalances and developing solutions. Accordingly, efforts to reduce the ecological footprint are becoming increasingly important. Today, rising levels of welfare and the pursuit of economic growth have led to significant changes in resource consumption and human habits. Consequently, people have adopted unsustainable lifestyles that disregard the ecological limits of the planet. This study aims to reveal the impact of teachers living in Elazığ, one of Turkey's prominent cities, on the natural environment through the measurable indicator of ecological footprint. Qualitative research methods were employed, including a literature review and the analysis of relevant video materials. Additionally, a 16-question ecological footprint survey was conducted in three different high schools located in the city center. The data collected were thoroughly analyzed, and the findings were incorporated into the writing phase of the study. The results suggest that, in parallel with changing global conditions, people's perspectives on nature have shifted, leading to an increase in ecological footprint levels in Elazığ. Keywords: Ecological Footprint, Sustainable Development, Recycling, Rapid Population Growth, Environmental Education
Effect of abdominal massage applied to premature babies on intestinal functions and vital signs
No full textAmaç: Bu araştırma prematüre bebeklere uygulanan abdominal masajın bağırsak fonksiyonlarına ve yaşam bulgularına etkisini incelemek amacıyla yapıldı. Materyal ve Metot: Araştırma randomize paralel kontrollü deneysel tasarımda yürütüldü. Araştırma Mart-Mayıs 2025 tarihleri arasında İnönü Üniversitesi Turgut Özal Tıp Merkezi Yenidoğan Yoğun Bakım Servislerinde yatan (33 kontrol grubu ve 33 çalışma grubu) 28-37 gebelik haftasında doğan 66 prematüre bebekler üzerinde yürütüldü. Araştırmanın verileri; Yenidoğan Takip Formu, Yenidoğan İzlem Çizelgesi, Yaşam Bulguları İzlem Formu kullanılarak toplandı. Araştırmacı tarafından çalışma grubunda yer alan prematüre bebeklere 5 gün boyunca günde iki kez (sabah-akşam) 15 dk. süreyle abdominal masaj uygulandı. Karın masajı uygulaması öncesi ve karın masajı uygulamasından 45 dakika sonrası 5 gün boyunca günde iki kez (sabah-akşam) çalışma grubundan veriler toplandı. Hemşireler tarafından rutin bakım alan kontrol grubuna hiçbir işlem uygulanmadan ölçümler yapıldı. Verilerin analizinde Ki Kare, Fisher's Gerçeklik Testi, Mann Whitney U testi, Bağımsız-Bağımlı t Testi, Wilcoxon İşaretli Sıralar Testi kullanılmıştır. Bulgular: Çalışma grubundaki prematüre bebeklerin; defekasyon sıklığı zamanla anlamlı şekilde arttığı (p<0.05), karın çevresi genişliği ölçümü ise anlamlı şekilde azaldığı tespit edilmiştir (p<0.05). Çalışma grubundaki prematüre bebeklerin; kalp tepe atımı, solunum sayısı, sistolik ve diyastolik kan basıncının zamanla anlamlı şekilde stabilleşmeye yaklaştığı ve oksijen satürasyonunun anlamlı şekilde arttığı belirlenmiştir (p<0.05). Sonuç: Prematüre bebeklerin, bağırsak fonksiyonlarının, yaşam bulgularının ve ve oksijen satürasyonun düzenlenmesinde abdominal masajın etkili olduğu saptanmıştır. Bu nedenle yenidoğan yoğun bakım ünitelerinde çalışan hemşirelere ve ebeveynlerine abdominal masaj ile ilgili eğitimler verilmelidir. Anahtar Kelimeler: Abdominal Masaj, Bağırsak Fonksiyonları, Prematüre Bebek, Yaşam Bulguları, Oksijen SatürasyonuAim: This study was conducted to investigate the effects of abdominal massage on intestinal functions and vital signs in premature babies. Material and Method: The research was conducted using a randomized parallel-controlled experimental design. The study was conducted on 66 premature infants born at 28-37 weeks gestation (33 in the control group and 33 in the study group) who were hospitalized in the Neonatal Intensive Care Units of İnönü University Turgut Özal Medical Center between March and May 2025. Data were collected using the Neonatal Follow-up Form, the Neonatal Follow-up Schedule, and the Vital Signs Follow-up Form. Abdominal massage was applied to the premature infants in the study group by the researcher for 15 minutes twice a day (morning and evening) for 5 days. Data were collected from the study group before and 45 minutes after the abdominal massage, twice a day (morning and evening) for 5 days. Measurements were taken from the control group, who received routine care by nurses, without any procedure. Chi Square, Fisher's Reality Test, Mann Whitney U test, Independent-Dependent t Test, Wilcoxon Signed Rank Test were used in the analysis of the data. Results: In the premature infants in the study group, defecation frequency was found to increase significantly over time (p<0.05), while abdominal circumference measurements were found to decrease significantly (p<0.05). In the premature infants in the study group, heart rate, respiratory rate, systolic and diastolic blood pressure were found to stabilize significantly over time, and oxygen saturation was found to increase significantly (p<0.05). Conclusion: Abdominal massage has been found to be effective in regulating bowel function, vital signs, and oxygen saturation in premature infants. Therefore, training in abdominal massage should be provided to nurses and parents working in neonatal intensive care units.. Key Words: Abdominal Massage, Intestinal Functions, Premature Baby, Vital Signs, Oxygen Saturatio
Prevalence of accessory bones of the foot and ankle: Retrospective computed tomography study
No full textAmaç: Ayak ve ayak b"leğ" vücutta en sık aksesuar kem"k varyasyonu görülen bölgelerd"r. L"teratürde aksesuar kem"k prevalansı b"rçok çalışmada d"rek graf"ler üzer"nden yapılmıştır. B"z bu çalışmamızda, ayak ve ayak b"leğ" aksesuar kem"k prevalansının b"lg"sayarlı tomograf" görüntüler" kullanılarak hesaplamayı amaçladık. Materyal ve Metot: Çalışmamızda 2015-2022 yılları arasında ayak ve/veya ayak b"leğ" b"lg"sayarlı tomograf"s" çek"lm"ş 18 yaşından b"reyler"n b"lg"sayarlı tomograf" görüntüler" retrospekt"f olarak "ncelenerek yapılmıştır. Görüntülerden aksesuar kem"k varlığı, varsa eğer aksesuar kem"ğ"n alt t"p", tarafı, hastanın yaşı ve c"ns"yet" kayded"lm"şt"r. Bulgular: Dah"l ed"lme kr"terler"n" karşılayan 452 hastanın 648 ayağı çalışmaya dah"l ed"lm"şt"r. Hastalardan 144'ü kadın, 308'" "se erkekt". Hastaların yaş ortalaması 36.82 (18-89 yaş aralığında) "d". İk" yüz otuz dört (%36.1) ayakta en az b"r adet aksesuar kem"k tesp"t ed"ld". En sık tesp"t ed"len aksesuar kem"kler; aksesuar nav"kula (%31.9), os tr"gonum (%16.6), os peroneum (%12.6) ve os "ntermetatarseum (%6.3) "d". Başparmak metatarsofalangeal eklem sev"yes"nde tüm hastalarda hem med"al hem lateralde sesamo"d kem"k olduğu görüldü. Sonuç: Çalışmamız l"teratürde b"lg"sayarlı tomograf" görüntüler" kullanılarak ayak ve ayak b"leğ" aksesuar kem"k prevalansını araştıran "lk çalışmadır. Ülkem"zden yapılmış b"rçok çalışmadan daha yüksek oranda aksesuar kem"k prevalansı saptanmıştır. Özell"kle os tr"gonum, os peroneum ve os "ntermetatarseum sıklığı öncek" ülkem"zden çalışmaların tamamından daha yüksek olarak saptanmıştır. Aksesuar kem"kler"n ayak ve ayak b"leğ"nde sık görüldüğünün b"l"nmes" özell"kle travma neden"yle değerlend"r"len hastalarda yanlışlıkla kırık tanısı konulmaması "ç"n öneml"d"r.Aim: The foot and ankle are where accessory bone variations are most frequently seen in the body. In the literature, accessory bone prevalence has been determined using direct radiographs in many studies. In this study, we aimed to calculate the prevalence of accessory bones in the foot and ankle using computed tomography images. Material and Method: Our study retrospectively examined computed tomography images of individuals aged 18 years and older who had foot and/or ankle computed tomography between 2015 and 2022. The presence of accessory bones, if any, the subtype and side of the accessory bone, the patient's age and gender were recorded from the images. Results: The study included 648 feet of 452 patients who met the inclusion criteria. One hundred forty-four of the patients were female, and 308 were male. The mean age of the patients was 36.82 (range 18-89 years). At least one accessory bone was detected in 234 (36.1%) feet. The most frequently detected accessory bones were accessory navicular (31.9%), os trigonum (16.6%), os peroneum (12.6%), and os intermetatarseum (6.3%). Sesamoid bone was observed both medially and laterally in all patients at the level of the metatarsophalangeal joint of the thumb. Conclusion: Our study is the first study in the literature to investigate the prevalence of accessory bones in the foot and ankle using computed tomography images. A higher prevalence of accessory bones was detected than many studies conducted in our country. In particular, the frequency of os trigonum, os peroneum, and os intermetatarseum was detected higher than all previous studies from our country. Knowing that accessory bones are frequently seen in the foot and ankle is important, especially in patients evaluated for trauma, to avoid erroneous fracture diagnoses
Determinations on the violin performance of barak region in the sample of Gavur Hacı
No full textBu araştırmada, Gavur Hacı örnekleminde Barak yöresi keman icrasına yönelik tespitler yapılmıştır. Kemanın Türk halk müziğindeki farklı tavırlarla icrası, özellikle Barak yöresinde önemli bir üslup farkı yaratmaktadır. Gavur Hacı'nın icrasındaki özgün tekniklerin belirlenmesi ve bu tekniklerin genç kuşaklara aktarılması çalışmanın temel amacını oluşturmaktadır. Araştırma, bölgesel müzik kültürünün kayıt altına alınması ve keman eğitimine katkı sağlamak amacıyla önem taşımaktadır. Araştırmada nitel yöntem kullanılmış, kaynak tarama tekniğiyle mevcut literatür incelenmiştir. Araştırma modeli olarak durum çalışması tercih edilmiş ve betimsel yöntem benimsenmiştir. Evren olarak Gaziantep ve Adıyaman'daki Barak kültürü ele alınmış, örneklemde ise yöresel icracılar değerlendirilmiştir. Veriler hem görsel hem de metinsel kaynaklardan toplanmış ve analiz edilmiştir. Araştırma sonucunda Gavur Hacı'nın keman icrasında özgün arşe teknikleri (col legno, martelé, staccato), özgün akort sistemleri (örneğin sol-re-sol-re gibi) ve doğaçlamaya dayalı çalma biçimleri tespit edilmiştir. Bu tekniklerin yöreye özgü tınıları yansıttığı ve öğrenci motivasyonunu artırdığı belirlenmiştir. Barak müziğine özgü tutuş, duruş, parmak pozisyonları ve keman tellerinin seçimi de detaylı incelenmiş, Gavur Hacı'nın bu unsurları tamamen içselleştirerek icra ettiği saptanmıştır. Araştırma, Barak yöresi keman icrası üzerine yapılan bu araştırma, yerel müzik mirasının korunmasına, keman eğitiminde farklı tavırların tanıtılmasına ve kültürel çeşitliliğin aktarılmasına katkı sağlamaktadır. Anahtar kelimeler: Keman, Keman Eğitimi, Müzik, Müzik Eğitimi, Barak YöresiIn this study, observations regarding the violin performance in the Barak region were made through the example of Gavur Hacı. The violin's performance with various styles in Turkish folk music creates a significant stylistic distinction, particularly in the Barak region. The main objective of this research is to identify the unique techniques used by Gavur Hacı and to ensure the transmission of these techniques to younger generations. This study holds importance in terms of documenting regional musical culture and contributing to violin education. A qualitative method was employed in the research, and the existing literature was reviewed using the literature scanning technique. A case study was chosen as the research model, and a descriptive method was adopted. The Barak culture in Gaziantep and Adıyaman was taken as the population, and local performers were evaluated as the sample. Data were collected and analyzed from both visual and textual sources. As a result of the study, Gavur Hacı's violin performance was found to include distinctive bowing techniques (such as col legno, martelé, staccato), unique tuning systems (e.g., G–D–G–D), and improvisation-based playing styles. It was determined that these techniques reflect the region's characteristic sound and enhance student motivation. Elements such as holding position, posture, finger placements, and string selection specific to Barak music were examined in detail, and it was identified that Gavur Hacı internalized these aspects fully in his performance. This study contributes to the preservation of local musical heritage, the introduction of diverse styles in violin education, and the transmission of cultural diversity. Keyword: Keman, Keman Education, Music, Music Education, Populer Tune, Barak Regio
The role of renewable energy resources in ensuring energy supply security in Turkey
No full textİnsanın hayatta kalabilmesi adına temel sorunlarının karşılanması için ihtiyaç duyduğu beslenme, ısınma, barınma ve pişirme gereksinimlerinin karşılanmasında enerji en temel kaynak durumundadır. Genel olarak, başlayan sanayi devrimi ile birlikte devletler arasında yaşanan sanayileşme rekabeti halihazırda varlığını sürdüren hammaddeye yönelik olan talebi daha fazla bir biçimde gündeme getirmiştir. Sanayi devriminin yaşanıldığı dönemde enerjiye yönelik ihtiyacın artması ve artan bir talepte bulunulması durumu modern enerji yaklaşımının miladının sanayi devrimi olarak gösterilmesine sebep olup, kavramın önemini uluslararası alanda arttırmıştır. Fakat enerjiye ilişkin sürecin bizleri günümüzde getirdi son durumda, yenilenemez enerji kaynaklarının rezervlerinin sınırlı olması durumu gelecekte enerjiye olan ihtiyacın karşılanması bakımından bir sorun teşkil etmektedir. Bu sebeplerden ötürüdür ki hem tükenmemesi hem de çevre dostu olan yenilenebilir enerji kaynaklarını kullanmak her açıdan topluma, devletlere ve nihayetinde dünyaya fayda sağlamaktadır. Orta Doğu ülkeleri zengin yer altı kaynaklarına sahipken, sınır komşusu durumundaki Türkiye, maalesef bu konuda zengin rezervlere sahip değildir. Fakat Türkiye, petrol ve doğalgazın Avrupa'ya taşınıp ulaştırılması yolunda aracı olarak önemli bir role sahip olmanın avantajını elinde bulundurmaktadır. Enerji kaynakları alanında ithalata yönelik ihtiyacın ve bu ihtiyacın sürekli bir biçimde karşılanması sonucu ortaya çıkan dışa bağımlılığın yarattığı risklerin minimal düzeye indirgenmesi yoluyla sağlanan enerji arz güvenliğinin, fosil enerji kaynakları bakımından düşük rezervlere sahip Türkiye açısından sağlanması için yenilenebilir enerji alanındaki politikaların devam ettirilmesi ve arttırılması şarttır. Çalışmamızın amacı enerji arz güvenliğinin sağlanması aşamasında Türkiye'nin, yenilenebilir enerji kaynaklarını verimli kullanması, yeni politikalar oluşturmasının sağlanması, mevcut durum ve kapasitelerinin gözlemlenmesidir. Anahtar Sözcükler Türkiye, Arz Güvenliği, Yenilenebilir Enerji KaynaklarıEnergy is the most fundamental resource required to meet the fundamental needs of human survival, such as nourishment, heating, housing, and cooking. In general, industrial revolution and the industrialization competition among nations brought the demand for raw materials to the forefront. During the industrial revolution, the increasing need for and demand for energy marked the beginning of the modern energy approach, elevating the importance of the concept on an international scale. However, in the current state of the energy process, the limited reserves of nonrenewable energy sources (such as natural gas, coal, and nuclear energy) pose a challenge to meeting future energy needs. For these reasons, utilizing renewable energy sources (such as solar, wind, hydrogen, and hydraulic), which are both inexhaustible and environmentally friendly, benefits society, states, and ultimately the world in many ways. While Middle Eastern countries are rich in underground resources, Turkey, as a neighboring country, unfortunately lacks such abundant reserves. However, Turkey holds a strategic advantage as a key transit country for transporting oil and natural gas to Europe. To minimize the risks posed by dependence on energy imports and ensure energy supply security, it is essential for Turkey, which has limited fossil fuel reserves, to continue and expand its policies in the area of renewable powers. The goal of our thesis study is for ensure that Turkey efficiently utilizes renewable energy sources, develops new policies, and observes its current situation and capacities in the process of ensuring energy supply security. Keywords: Turkey, Supply Security, Renewable Energy Resource
Using graph theory and Malatya centrality algorithm in summarizing news texts
No full textBilgiye hızlı ve doğru erişim, dijital çağın en önemli gereksinimlerinden biridir. Bilgi kaynaklarının çoğalmasıyla birlikte kullanıcıların bilgiye kolayca ulaşmasını sağlamak için metin özetleme yöntemlerine duyulan ihtiyaç giderek artmaktadır. Özellikle haber metinleri gibi yoğun bilgi içeren kaynakların etkili bir şekilde özetlenmesi, hem zaman tasarrufu sağlamakta hem de bilginin anlaşılabilirliğini artırmaktadır. Bu çalışmada, haber metinlerinin özetlenmesi için Malatya Merkezilik Algoritması'na dayalı bir yöntem geliştirilmiştir. Algoritma, kelimeler arasındaki ilişkileri graf teorisi çerçevesinde analiz ederek metindeki önemli noktaları belirlemek için merkezilik değerlerini kullanmaktadır. Çalışmada, BBC veri setinden 2000, CNN veri setinden ise 1000 haber metni kullanılarak algoritmanın performansı değerlendirilmiştir. Özetleme işlemi sırasında, metinlerin anlam bütünlüğünü koruyarak en önemli bilgileri seçmek hedeflenmiştir. Algoritmanın başarısı, ROUGE-1, ROUGE-2 ve ROUGE-L metrikleri ile ölçülmüş ve TextRank, PageRank, LexRank ve TF-IDF gibi popüler yöntemlerle karşılaştırılmıştır. Test sonuçları, Malatya Merkezilik Algoritması'nın bilgi kapsamı açısından rekabetçi bir performans sunduğunu ortaya koymuştur. Ancak, özetlerdeki gereksiz kelimelerin varlığı, algoritmanın daha da geliştirilmesi gerektiğine işaret etmektedir. Bu çalışma, önerilen yöntemin haber metinlerinin özetlenmesi için etkili bir yaklaşım sunduğunu ve metin özetleme tekniklerine yeni bir bakış açısı kazandırabileceğini göstermektedir. Gelecekte, algoritmanın farklı veri türleri üzerinde test edilmesi ve daha ileri optimizasyonlarla performansının artırılması hedeflenmektedir. Bu yönüyle, önerilen yöntem, bilgiye hızlı erişim sağlama ve anlamlı özetler oluşturma konusunda önemli bir potansiyele sahiptir.Fast and accurate access to information is one of the most important requirements of the digital age. With the proliferation of information sources, the need for text summarization methods to enable users to easily access information is increasing. Effective summarization of sources containing intensive information, especially news texts, both saves time and increases the understandability of information. In this study, a method based on the Malatya Centrality Algorithm was developed for summarizing news texts. The algorithm analyzes the relationships between words within the framework of graph theory and uses centrality values to determine important points in the text. In the study, the performance of the algorithm was evaluated using 2000 news texts from the BBC dataset and 1000 news texts from the CNN dataset. During the summarization process, the aim was to select the most important information while preserving the semantic integrity of the texts. The success of the algorithm was measured with ROUGE-1, ROUGE-2 and ROUGE-L metrics and compared with popular methods such as TextRank, PageRank, LexRank and TF-IDF. The test results show that the Malatya Centrality Algorithm offers competitive performance in terms of information coverage. However, the presence of unnecessary words in the summaries indicates that the algorithm needs to be further developed. This study shows that the proposed method offers an effective approach for summarizing news texts and can provide a new perspective on text summarization techniques. In the future, it is aimed to test the algorithm on different data types and to increase its performance with further optimizations. In this respect, the proposed method has significant potential in providing fast access to information and creating meaningful summaries
Representation of the Israel-Palestine War in the national press in the context of war journalism
No full textFilistin-İsrail savaşı, tarihsel, siyasi ve insani açıdan uzun yıllardır Orta Doğu'da ve uluslararası gündemde çözülememiş tarihi, politik ve insani bir sorun olmuştur. Orta Doğu'da yıllardır devam eden Filistin ve İsrail arasındaki toprak ihtilafları, uluslararası müdahaleler ve insani trajediler hem uluslararası hem de ulusal medyada önemli yer tutmuştur. 7 Ekim 2023'te Hamas'ın saldırısıyla başlayan ve İsrail'in tepkisiyle daha şiddetli bir aşamaya giren Filistin-İsrail savaşı, bölgedeki tarihi ve politik gerginlikleri daha da tırmandırmıştır. Savaşın başlangıcından bu yana İsrail, Filistin halkına yoğun bir bombardıman başlatmış, insani yardıma ve acil ihtiyaçlara erişimi kısıtlamıştır. Uluslararası siyasette batılı ülkelerin İsrail'i desteklemek için attıkları siyasi adımlar ve bu konudaki tutumları, batılı ülkelerin medyasının da buna göre şekillenmesinde önemli bir rol oynamıştır. Aynı durum batı medyası dışındaki diğer medya kuruluşları için de geçerli olmuştur. Dolayısıyla Filistin-İsrail savaşında kendi varlıklarını sürdürdükleri ülkelerin tutumları, sahadaki tutumlarını belirlemiştir. İsrail'i destekleyen ülkelerin medyaları da İsrail'in tarafını tutarken, Filistin'i destekleyen ülkelerin medyaları Filistin'in tarafını tutmayı tercih etmiştir. Türkiye hem tarihi hem de jeopolitik konumu nedeniyle bu bölgesel çatışmada önemli bir rol oynamaktadır. Türkiye'nin Filistin sorununa olan tarihi bağlılığı ve İsrail ile diplomatik ilişkileri sadece bölgedeki dengeleri değil, ulusal basının haber değerlerini ve yaklaşımını da etkilemiştir. Türk basınının bu konuya yaklaşımı, savaşın başladığı günden bu yana merak konusu olmuştur. Özellikle Türkiye ile Filistin arasında ortak bir din birliği olduğu gerçeğinin ulusal medyaya nasıl ve ne ölçüde yansıdığı konusu merakın oluşmasında belirleyici olmuştur. Bu çerçeveden çalışmanın amacı, Filistin-İsrail savaşının Türk ulusal basınındaki gazete haberlerinde nasıl ve ne kadar yer aldığını irdelemektir. Konunun Türk ulusal basınında önemli derecede yer almış olması hem seçilen gazeteler açısından hem de zaman açısından bir sınırlamaya gidilmesini gerekli kılmıştır. Çalışmada ulusal basının Filistin-İsrail savaşına yaklaşımı, yer alış sıklığı ve yansımaları ile ilgili Yeni Akit, Cumhuriyet, Hürriyet, Milliyet, Sözcü ve Yeni Çağ gazetelerinin ilk sayfaları incelenmiştir. Kullanılan söylem analizi yöntemi, ideoloji temelli olması nedeniyle analiz için farklı ideolojilere sahip gazetelerin tercih edilmesinde etkili olmuştur. Buna göre; sağ basını temsilen Yeni Akit ve Yeni Çağ gazeteleri, sol basını temsilen Cumhuriyet ve Sözcü gazeteleri seçilirken Hürriyet ve Milliyet gazeteleri ise merkezde yer alan yayın çizgileri nedeniyle tercih edilmiştir. Çalışmada 08-27 Ekim 2023 tarihleri arasındaki gazetelerin birinci sayfaları söylem analizi ile nicel içerik analiz yöntemleriyle irdelenmiştir.The Palestinian-Israeli war has been an unresolved historical, political and humanitarian issue in the Middle East and on the international agenda for many years. The territorial disputes between Palestine and Israel, international interventions and humanitarian tragedies that have been ongoing for years in the Middle East have taken significant coverage in both international and national media. The Palestinian-Israeli war, which began with a Hamas attack on October 7, 2023 and entered a more violent phase with Israel's response, has further escalated historical and political tensions in the region. Since the beginning of the war, Israel has launched an intensive bombardment on the Palestinian people and restricted access to humanitarian aid and urgent needs. In international politics, the political steps taken by Western countries to support Israel and their attitudes on this issue have played an important role in shaping the media of Western countries accordingly. The same situation has been valid for other media organizations outside of the Western media. Therefore, the attitudes of the countries in which they maintain their own presence in the Palestine-Israel war have determined their attitudes on the ground. While the media of the countries supporting Israel have taken Israel's side, the media of the countries supporting Palestine have preferred to take Palestine's side. Turkey plays an important role in this regional conflict due to both its history and geopolitical position. Turkey's historical commitment to the Palestinian issue and its diplomatic relations with Israel have affected not only the balances in the region but also the news values and approach of the national press. The approach of the Turkish press to this issue has been a matter of curiosity since the beginning of the war. In particular, the question of how and to what extent the fact that there is a common religious unity between Turkey and Palestine is reflected in the national media has been decisive in the formation of curiosity. In this context, the aim of the study is to examine how and to what extent the Palestinian-Israeli war is covered in newspaper news in the Turkish national press. The significant coverage of the subject in the Turkish national press necessitated a limitation in terms of both the selected newspapers and time. In the study, the front pages of the Yeni Akit, Cumhuriyet, Hürriyet, Milliyet, Sabah, Sözcü and Yeni Çağ newspapers will be examined in terms of the national press's approach to the Palestinian-Israeli war, the frequency of reporting, and its reflections. Since the method used, discourse analysis, is ideology-based, it has been effective in selecting newspapers with different ideologies for the analysis. Accordingly; Yeni Akit and Yeni Çağ newspapers were preferred to represent the right-wing press, Cumhuriyet and Sözcü newspapers to represent the left-wing press, and Hürriyet and Milliyet newspapers due to their centralist publishing line. In the study, the front pages of the newspapers between October 08-27, 2023 will be examined using discourse analysis and quantitative content analysis methods
Determination of 5-hydroxy indole acetic acid at poly (paminobenzene sulfonic acid) electrode
No full textBu çalışmada, 5-hidroksiindolasetik asidin (5-HIAA) elektrokimyasal yükseltgenme özelliğinden yararlanılarak poli (p-aminobenzen sülfonik asit) (p-ABSA) modifiye camsı karbon elektrotta kantitatif miktarı saptandı. Analitik parametreleri optimize etmek için fosfat tamponunda Dönüşümlü voltametri (CV) ve diferansiyel puls voltametrisi (DPV) ile redoks özelliği incelendi. 5-HIAA için modifiye camsı karbon elektrotta keskin pikin ve maksimum akımın gözlendiği pH=7.00 fosfat tamponu destek elektrolit olarak seçildi. Pik akımına ve pik potansiyeline pH' ın etkisi diferansiyel puls voltametri tekniği ile tarama hızının pik akımına etkisi ise Dönüşümlü voltametri tekniği ile belirlendi. Alınan Dönüşümlü voltamogramlarda 5-HIAA'in redoks reaksiyonunun tersinmez olduğu görüldü. Dönüşümlü voltametri ile yapılan hız taraması çalışması, 5-HIAA'in redoks reaksiyonunun p-ABSA) modifiye camsı karbon elektrotta hem diffüzyon hem de adsorpsiyon kontrollü olduğunu göstermiştir. Bu nedenle, 5-HIAA kantitatif analizi için diferansiyel puls voltametrisi tekniği kullanıldı. Elde edilen kalibrasyon grafiklerinin doğrusal çalışma aralığı 1×10-5 – 9×10-5 M (korelasyon katsayısı 0.9912) ve tayin sınırı 5.3x10-7 M olarak belirlendi. İdrar örneğindeki analizlerinde geri kazanım değerleri % 99.4-% 103.0 arasında idi. Elde edilen sonuçlar, modifiye elektrodun askorbik asit varlığında 5-HIAA'in tayinine uygulanabileceğini göstermektedir. Önerilen sensör, yüksek seçiciliği, tekrarlanabilirliği, uzun vadeli kararlılık özellikleri ve biyolojik numunelerde elde edilen yüksek geri kazanım değerleri nedeniyle rutin analiz için umut vericidir.In this study, the quantitative amount of 5-hydroxy indole acetic acid (5-HIAA) was determined by using the electrochemical oxidation property at poly (p-aminobenzene sulfonic acid) (p-ABSA) modified glassy carbon electrode. The redox property of 5-HIAA was investigated by cyclic voltammetry and differential pulse voltammetry to optimize the analytical parameters. Phosphate buffer solution at pH 7.00, in which a sharp peak and maximum current were observed at the modified glassy carbon electrode, was chosen as the supporting electrolyte for 5-HIAA. The effect of pH on the peak current and peak potential was determined by the differential pulse voltammetry technique, and the effect of scan rate on the peak current was determined by the cyclic voltammetry technique. The cyclic voltammograms showed that the redox reaction of 5-HIAA was irreversible. Scan rate study with cyclic voltammetry showed that the redox reaction of 5-HIAA was controlled by both diffusion and adsorption on the poly (p-ABSA) modified glassy carbon electrode. Differential pulse voltammetry technique was used for the quantitative analysis of 5-HIAA. The linear working range of the obtained calibration graphs was determined as 1×10-5 – 9×10-5 M (correlation coefficient 0.9912), and the detection limit was determined as 5.3x10-7 M. Recovery values in the analysis of urine samples were between 99.4% and 103.0%. The results showed that the modified electrode can be applied to the determination of 5-HIAA in the presence of ascorbic acid. The proposed sensor is promising for routine analysis due to its high selectivity, reproducibility, long-term stability, and high recovery values obtained in biological samples
Yaban tip P53 taşıyan farklı kanser hücre hatlarında RNAtabanlı P53 aktivasyonu ve MDM2 inhibisyonunun eş zamanlıuygulanmasının antikanser etkisinin araştırılması
No full textp53–MDM2 ekseni, hücresel stres yanıtlarının merkezi bir düzenleyicisidir ve bozulması tümör gelişimi ile tedaviye direnç oluşumuna katkıda bulunur. Bu çalışma, yabani tip p53 içeren A549 ve HCT116 hücre hatlarında p53–MDM2 eksenini modüle etmeye yönelik ikili bir RNA temelli stratejiyi araştırmıştır. Yaklaşım, p53 transkripsiyonunun küçük aktive edici RNA (sap53) ile artırılmasını ve p53'ün negatif düzenleyicisi olan MDM2'nin küçük engelleyici RNA (siMDM2) ile baskılanmasını içermiştir; her iki molekül de katyonik bir lipid taşıyıcı aracılığıyla hücrelere iletilmiştir. qPCR ve Western blot analizleri, sap53'ün p53 mRNA ve protein seviyelerini yükselttiğini, siMDM2'nin ise MDM2 ekspresyonunu azaltarak p53'ün degradasyonunu engellediğini ve endojen p53'ü stabilize ettiğini göstermiştir. Kombine uygulama, tekli uygulamalara kıyasla p53 birikimini daha fazla artırmış ve p21 ile PUMA gibi p53'ün aşağı akım hedeflerinin güçlü şekilde indüklenmesine yol açarak hücre döngüsü durması ve apoptozla ilişkili yolakları aktive etmiştir. Fonksiyonel analizler, bu ikili yaklaşımın proliferasyonu azalttığını ve en belirgin canlılık düşüşünün kombinasyon grubunda gerçekleştiğini ortaya koymuştur. Ayrıca, migrasyon ve invazyon analizleri hücresel hareketliliğin baskılandığını ve en güçlü inhibisyonun kombine uygulamada olduğunu göstermiştir; bu durum, güçlendirilmiş p53 sinyalinin büyüme baskılanmasına ve metastatik potansiyelin azalmasına katkı sağladığını ortaya koymuştur. MDM2 ekspresyon paternleri, p53 aracılı transkripsiyonel artış ile siRNA kaynaklı baskılanma arasındaki dengeyi yansıtmıştır. Genel olarak bulgular, eşzamanlı p53 aktivasyonu ve MDM2 inhibisyonunun p53 sinyalini güçlendirdiğini, proliferasyon ve hareketliliği baskıladığını ve antitümör yanıtları artırdığını göstermiştir. Böylelikle, katyonik lipid içinde saRNA ve siRNA'nın eş zamanlı verilmesi, fonksiyonel p53'e sahip tümörler için umut verici bir RNA tabanlı tedavi stratejisi sunmuştur.The p53–MDM2 axis is a central regulator of cellular stress responses, and its dysregulation contributes to tumor development and therapeutic resistance. This study investigated a dual RNA-based strategy designed to modulate this axis in A549 and HCT116 cancer cell lines harboring wild-type p53. The approach involved activating p53 transcription through small activating RNA (sap53) while simultaneously suppressing its negative regulator MDM2 using small interfering RNA (siMDM2), both delivered within a cationic lipid carrier. qPCR and Western blot analyses showed that sap53 increased p53 mRNA and protein levels, whereas siMDM2 efficiently reduced MDM2 expression and stabilized endogenous p53 by preventing its degradation. Combined treatment enhanced p53 accumulation more than single applications and led to strong induction of downstream targets p21 and PUMA, indicating activation of pathways governing cell-cycle arrest and apoptosis. Functional assays demonstrated that this dual strategy reduced cellular proliferation, with the combination group showing the most pronounced decrease in viability. Moreover, migration and invasion assays revealed a marked suppression of cellular motility, with the combined treatment exerting the strongest inhibitory effect, exhibiting that reinforced p53 signaling contributed to growth inhibition and reduced metastatic potential. MDM2 expression patterns reflected the balance between p53-driven transcriptional induction and siRNA-mediated suppression. Overall, these findings indicated that simultaneous p53 activation and MDM2 inhibition amplified p53 signaling, suppressed proliferation and mobility, and strengthened antitumor responses. Therefore, co-delivery of saRNA and siRNA in cationic lipid offered a promising RNA-based treatment strategy for tumors that retain functional p53