İnönü Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
Not a member yet
26000 research outputs found
Sort by
Radiological evaluation of artery subclavia variations
No full textAmaç: AS varyasyonlarını, bu damarların çap ve açı değerlerini, kadın ve erkek arasındaki farklılıklarıyla belirlemek. Materyal ve metot: Çalışma için, Ocak 2010 - Ocak 2020 tarihleri arasında Turgut Özal Tıp Merkezi Radyoloji departmanına başvuran ve kontrastlı toraks bilgisayarlı tomografisinde arteryel faz görüntüleri çekilenler içinden random usulüyle seçilen 600 hasta görüntüleri alındı. Bu görüntüler içinden mükerrer olanlar çıkarılarak 567 olgu (311 erkek, 256 kadın) çalışmaya dahil edildi. Olgular stellar dedektör sistemli yeni nesil 256 kesitli BT cihazıyla elde edildi. Görüntüleme sonucu elde edilen veriler PACS Sectra görüntüleme sistemi ile AS dextra varyasyonlarında bir radyolog tarafından değerlendirildi. Bulgular: Çalışmamız kapsamında 5 ayrı tip varyasyon tespit edildi. Veriler incelendiğinde özellikle AS'den beş dalın orjin aldığı ve bu beşinci dalın ADS olduğu Tip-1 varyasyonu 567 olgunun 73 vakasında görüldü (%12.87). Tip-2 olarak adlandırdığımız ATI'nın AS'nin son dalı olarak orjin aldığı varyasyon 567 olgunun 2 vakasında görüldü (%0.35). TTC'nin bir dalı olan ASS ve AS'nin ana dallarından biri olan ATI'nın aynı noktadan orjin aldığı Tip-3 ise toplam örneklemimiz olan 567 vakanın 18'inde tespit edildi (%3.17). TTC ve onun terminal dalı olan ADS'nin ortak orjin aldığı Tip-4 tek vakada görüldü (%0.17). AS dextra'nın AS sinistra'dan sonra aortae descendens'in proksimalinden köken aldığı Tip-5 ise 5 vakada tespit edildi (%0.88). Sonuç: Verilere göre, incelenen varyasyon tiplerinin çap ve açı değerleri bakımından cinsiyetler arasında istatistiksel olarak anlamlı bir fark görülmedi. Sonuçlar, ele alınan varyasyon tiplerinin ölçümsel parametrelerinin cinsiyet faktöründen bağımsız olarak benzer aralıklarda seyrettiğini gösterdi. Anahtar Kelimeler: Aberrant, Arteria subclavia, Arter anomali.Aim: To determine the variations of AS and the diameter and angle values of these vessels with differences between men and women. Material and method: For the study, images of 600 patients who were randomly selected from those who applied to the Radiology department of Turgut Özal Medical Center between January 2010 and January 2020 and whose arterial phase images were taken on contrast-enhanced thorax computed tomography were taken. By removing duplicate images from these images, 567 cases (311 men, 256 women) were included in the study. The cases were obtained with a new generation 256-slice CT device with a stellar detector system. The data obtained from the imaging results were evaluated by a radiologist for right AS variations with the PACS Sectra imaging system. Results: Five different types of variation were identified within the scope of the study. When the data were examined, Type-1 variation, in which five branches originated from the AS and this fifth branch was the ADS, was seen in 73 cases out of 567 cases (12.87%). The variation in which the ATI originates as the last branch of the AS, which we call Type-2, was seen in 2 cases out of 567 cases (0.35%). Type-3, in which ASS, a branch of the TTC, and ATI, one of the main branches of the AS, originate from the same point, were detected in 18 of 567 cases in our total sample (3.17%). Type-4, in which the TTC and its terminal branch, the ADS, had a common origin, was seen in a single case (0.17%). Type-5, in which the AS dextra originates from the proximal part of the aortae descendens after the AS sinistra, was detected in 5 cases (0.88%). Conclusion: According to the data, no statistically significant difference was detected between genders in terms of diameter and angle values of the variation types examined. The results show that the measurement parameters of the considered variation types remain in similar ranges, regardless of the gender factor. Keywords: Aberrant, Arteria subclavia, Artery anomaly
Özel eğitim öğrencileri için yeni mobil uygulama tasarlamave kullanıcı görüşleri
No full textTeknolojinin eğitim alanında hızla yaygınlaşmasıyla birlikte öğretim yöntemleri dönüşüme uğramış ve dijital araçların kullanımı giderek artmıştır. Bu dönüşüm, özellikle özel eğitim gereksinimi olan bireyler açısından önemli avantajlar sunmaktadır. Geleneksel öğretim yöntemleri, öğrenme güçlüğü yaşayan bireylerin bireysel ihtiyaçlarına her zaman yeterince karşılık verememektedir. Bu nedenle, esnek, erişilebilir ve bireyselleştirilebilir yapısıyla öne çıkan teknoloji destekli öğrenme ortamları, özel eğitimin bireysel farklılıkları gözeten yapısıyla örtüşmekte ve bu öğrencilere daha etkili öğrenme fırsatları sunmaktadır. Özel eğitim alanında geliştirilen mobil uygulamalar, öğrencilerin dikkatini artırmak, motivasyonlarını yükseltmek ve temel akademik becerilerini desteklemek amacıyla önemli bir potansiyele sahiptir. Mobil cihazların taşınabilirliği, etkileşimli içerik sunma kapasitesi ve kullanıcı dostu arayüzleri sayesinde öğrenme sürecine olumlu katkılar sağladığı çeşitli araştırmalarla ortaya konulmuştur. Bu doğrultuda hazırlanan mobil uygulamalar, öğrencilerin bireysel hızda, bağımsız bir şekilde ve kendi öğrenme tarzlarına uygun olarak eğitim içeriğine erişimlerini kolaylaştırmakta; öğrenme süreçlerine aktif katılım sağlamalarına olanak tanımaktadır. Bu tür uygulamalar, özellikle öğrenme güçlüğü yaşayan bireylerde motivasyonu artırmakta, öğrenilen bilgilerin kalıcılığını desteklemekte ve bireyselleştirilmiş öğrenme deneyimleri sunarak akademik başarıya katkıda bulunmaktadır Bu araştırmanın amacı, özel eğitim gereksinimi olan öğrenciler için geliştirilen bir iv mobil eğitim uygulamasının, öğrencilerin dikkat düzeyleri, motivasyonları ve temel akademik becerileri üzerindeki etkilerini incelemektir. Android tabanlı olarak geliştirilen uygulama, MIT App Inventor platformu kullanılarak hazırlanmış ve içerisinde harfler, sayılar, şekiller ve hayvanlar gibi temel kavramlara yönelik etkinliklerin yanı sıra eğitsel oyunlara yer verilmiştir. Araştırma, nitel yöntemin tasarım-tabanlı araştırma deseni doğrultusunda yürütülmüş; veriler, sınıf içi gözlemler, yarı yapılandırılmış öğretmen görüş formları ve öğrenci davranış gözlem formlarının analizinden elde edilmiştir. Elde edilen bulgular, uygulamanın öğrencilerin öğrenme sürecine olan ilgisini artırdığını, motivasyonlarını yükselttiğini ve temel akademik becerilerinde olumlu gelişmeler sağladığını göstermektedir.With the rapid proliferation of technology in the field of education, teaching methods have undergone significant transformation, and the use of digital tools has steadily increased. This transformation offers notable advantages, especially for individuals with special educational needs. Traditional teaching methods often fail to adequately address the individual needs of learners experiencing learning difficulties. Therefore, technology-supported learning environments, characterized by flexibility, accessibility, and personalization, align well with the individualized nature of special education and provide these students with more effective learning opportunities. Mobile applications developed for special education have significant potential in increasing students' attention, boosting their motivation, and supporting their basic academic skills. Research has demonstrated that mobile devices, due to their portability, capacity to deliver interactive content, and user-friendly interfaces, positively contribute to the learning process. Mobile applications designed with these features facilitate students' independent and self-paced access to educational content tailored to their individual learning styles, enabling active participation in the learning process. Such applications particularly increase motivation among individuals with learning difficulties, support the retention of learned information, and contribute to academic success by providing personalized learning experiences. The purpose of this study is to investigate the effects of a mobile educational application designed specifically for students with special educational needs on their attention levels, motivation, and basic academic skills. The Android-based application was developed using the MIT App Inventor platform and includes activities targeting vi fundamental concepts such as letters, numbers, shapes, and animals, as well as educational games. The research employed the case study method, one of the qualitative research designs, collecting data through classroom observations, semi-structured teacher interviews, and analysis of application usage logs. Findings indicate that the application increased students' interest in the learning process, enhanced their motivation, and fostered positive developments in their basic academic skills
Crank-nicolson finite difference scheme for numerical solution of generalized equal width wave (gew) equation
No full textGenelleştirilmiş Eşit Genişlikli Dalga (GEW) Denkleminin nümerik çözümlerinin bulunmasını amaçlayan bu tez çalışması beş bölümden oluşmaktadır. Tezin giriş bölümünde dalga kavramı ve dalga denklemleri hakkında kısaca bahsedildi. İkinci bölümde tezde kullanılan sonlu fark yöntemleri, Rubin-Graves ve Richtmyer lineerleştirme teknikleri, von Neumann kararlılık analizi, lokal kesme hatası, kararlılık, tutarlılık, yakınsaklık tanımları ve Lax'ın denklik teoremi sunuldu. Üçüncü bölümde GEW denkleminin literatür taraması ayrıntılı olarak yapıldı. Ayrıca Tek soliter dalga hareketi, İki soliter dalga etkileşimi ve Maxvellian başlangıç şartlı dalga hareketi olmak üzere üç model problem tanıtıldı. Dördüncü bölümde GEW denklemindeki lineer olmayan terim yerine sırasıyla Rubin-Graves ve Richtmyer lineerleştirme teknikleri ile birlikte Crank-Nicolson sonlu fark yönteminin uygulanmasıyla CNSFY-I ve CNSFY-II olarak adlandırılan şemalar elde edildi. Yine aynı bölümde bu denklem için Crank-Nicolson sonlu fark şemasının lokal kesme hatası ve kararlılık analizi verildikten sonra yukarıda bahsedilen üç model probleme CNSFY-I ve CNSFY-II şemalarının uygulanmasıyla elde edilen nümerik çözümlerin mevcut tam çözüm ve literatürdeki diğer çalışmalardaki nümerik çözümler ile karşılaştırılması çizelgelerde sunuldu. Ayrıca model problemlerin davranışlarını gözlemlemek amacıyla parametrelerin bazı özel seçimleri için şekiller sunuldu. Tezin son bölümünde CNSFY-I ve CNSFY-II ile elde edilen nümerik sonuçlar birbiri ile karşılaştırılarak değerlendirmeleri yapıldı.This thesis study, which aims to find numerical solutions of the Generalized Equal Width Wave (GEW) Equation, consists of five chapters. In the introduction chapter of the thesis, the concept of wave and wave equations are briefly mentioned. In the second chapter, the finite difference methods used in the thesis, Rubin-Graves and Richtmyer linearization techniques, von Neumann stability analysis, local truncation error, stability, consistency, convergence definitions and Lax's equivalence theorem are presented. In the third chapter, the literature review of the GEW equation is made in detail. In addition, three model problems are introduced: Single solitary wave motion, two solitary wave interaction and Maxwellian initial condition wave motion. In the fourth chapter, instead of the nonlinear term in the GEW equation, the schemes called CNSFY-I and CNSFY-II are obtained by applying the Rubin-Graves and Richtmyer linearization techniques, respectively, together with the Crank-Nicolson finite difference method. Again in the same chapter, after giving the local truncation error and stability analysis of the Crank-Nicolson finite difference scheme for this equation, the comparison of the numerical solutions obtained by applying the CNSFY-I and CNSFY-II schemes to the three model problems mentioned above with the existing exact solution and the numerical solutions in other studies in the literature is presented in the tables. In addition, figures are presented for some special selections of parameters in order to observe the behavior of the model problems. In the last chapter of the thesis, the numerical results obtained with CNSFY-I and CNSFY-II are compared with each other and their evaluations are made
Brain tumor segmentation in three-dimensional mri data using a hybrid deep learning approach based on attention mechanisms
No full textBu çalışma, üç boyutlu manyetik rezonans görüntüleme (3B MRG) verileri üzerinde beyin tümörü bölütlemesini gerçekleştirmek üzere tasarlanan, yeni bir dikkat (attention) temelli model önermektedir. Model, hem Gated Attention (geçit kontrollü dikkat mekanizması) hem de CBAM (Convolutional Block Attention Module) yapılarını bir araya getirerek hem uzamsal hem de kanalsal bağlamları daha etkili biçimde yakalamayı amaçlamaktadır. Model mimarisi klasik bir encoder (kodlayıcı)–decoder kod çözücü) yapısı üzerine inşa edilerek, kodlayıcı ile kod çözücü arasındaki geçiş bölgesine Gated Attention katmanı yerleştirilmekte ve çözücü kısmında yer alan sıçrama bağlantılarına CBAM blokları entegre edilmektedir. Model, BraTS (Brain Tumor Segmentation Challenge) 2020 veri seti üzerinde hasta bazlı ayrım ile eğitilerek değerlendirilmektedir. Test verisi üzerinde elde edilen ortalama başarımlar şu şekildedir: Doğruluk (accuracy) 0.9934 ± 0.0034, Dice skoru 0.8768 ± 0.0738, IoU skoru 0.7876 ± 0.1079 ve Hassasiyet (recall) 0.8409 ± 0.1192. Ayrıca, modelin toplam hesaplama karmaşıklığı 83.32 GFLOPs olarak ölçülmekte ve yalnızca 0.98 milyon parametre içermesiyle dikkat çekici bir hesaplama verimliliği sergilemektedir. Sonuçlar, önerilen çift dikkat mekanizmalı yapının hem genel doğruluğu hem de tümörün sınırlarını belirlemedeki başarımı açısından literatürdeki birçok yönteme kıyasla rekabetçi ve dengeli bir yapı sunduğunu göstermektedir.The purpose of this study is about a new detailed model that is designed to perform brain tumor segmentation on three-dimensional magnetic resonance imaging (3D MRI) data. The model is a combination of both Gated Attention and CBAM structures to more effectively capture both types of data. The model is built on a classical encoder-decoder structure. However, a Gated Attention layer is placed in the transition region between the encoder and decoder, and CBAM blocks are unified into skipping the connections of the decoder part. The model was trained and evaluated with careful separation on the BraTS 2020 dataset. The average performance achieved on the test data is as follows: accuracy 0.9934 ± 0.0034, Dice coefficient 0.8768 ± 0.0738, IoU score 0.7876 ± 0.1079, and recall 0.8409 ± 0.1192. Therefore the difficulty of the model was measured at 83.32 GFLOPs, and it has showed amazing efficiency with only 0.98M parameters. The results show that the dual attention mechanism structure offers a competitive and balanced performance compared to many methods in the literature, both in terms of overall accuracy and success in identifying tumor boundaries
The effect of parenting self compassi·on psyhoeducation program on mothers' self compassion and parenting stress levels
No full textBu araştırmanın iki amacı bulunmaktadır. Birinci amaç annelerin öz şefkat ve ebeveynlik stresi düzeyleri arasındaki ilişkiyi incelemek, ikinci amaç araştırmacı tarafından geliştirilen Ebeveynlikte Öz Şefkat Psikoeğitim Programının annelerin öz şefkat ve ebeveynlik stresi düzeyleri üzerindeki etkisini incelemektir. Birinci amaç doğrultusunda yapılan araştırmanın çalışma grubu 2023-2024 eğitim öğretim yılında Malatya İli, Yeşilyurt İlçesinde altı ilkokula devam eden ve normal gelişim gösteren çocukların gönüllü olan anneleridir (26-55 yaşları aralığında olan 882 anne ile çalışma yapılmıştır). Veri toplama aracı olarak öz şefkat puanını ölçmek için Öz Duyarlılık Ölçeği, ebeveynlik stresi puanını ölçmek için Anababalık Stres Aracı ve kişisel bilgi formu kullanılmıştır. Çalışmada ilişkisel tarama modeli kullanılmıştır. Bu model ile annelerin öz şefkat toplam puanının ve alt boyutlarına dair puanların ebeveynlik stresini düzeyini yordayıp yordamadığı incelenmiştir. Bu amaçla basit doğrusal regresyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizi kullanılmıştır. Ayrıca bazı değişkenlere göre öz şefkat ve ebeveynlik stresi toplam puanlarında farklılaşma olup olmadığını incelemek için bağımsız örneklemler için t testi ve bağımsız örneklemler için tek yönlü varyans analizi yapılmıştır. Araştırmanın sonuçları öz şefkat toplam puanının ebeveynlik stresi toplam puanını negatif yönde yordadığını göstermiştir. Öz şefkatin ebeveynlik stresinin varyansının %31.1'ini açıkladığı gözlenmiştir. Bununla birlikte, öz şefkatin alt boyutlarının ebeveynlik stresini yordağı ve ebeveynlik stresinin varyansının %34,7'sini açıkladığı tespit edilmiştir. Aynı zamanda annelerin öz şefkat toplam puanlarının annelerin yaşı, çocuk sayısı, eğitim düzeyi, sosyoekonomik seviyesi, medeni hali ve çalışıp çalışmama durumuna göre anlamlı bir farklılık olmadığını görülmüştür. Ebeveynlik stresi toplam puanında annelerin yaşı, çocuk sayısı, medeni hali ve ücretli bir işte çalışıp çalışmama durumuna göre anlamlı düzeyde farklılık bulunamamıştır. Fakat annelerin eğitim düzeyleri ve sosyo ekonomik seviyelerine göre anlamlı bir farklılık olduğu tespit edilmiştir. İkinci amaç doğrultusunda yapılan araştırma çocuğu normal gelişim gösteren ve ilkokula devam eden, ücretli bir işte çalışmayan, 10 oturumdan oluşan Ebeveynlikte Öz Şefkat Psikoeğitim Programına katılmaya gönüllü olan 28 anne (32-50 yaş aralığında) ile yapılmıştır. 14 kişi deney grubuna 14 kişi kontrol grubuna kura yolu ile alınmıştır. Deney grubu 12 kişi olarak psikoeğitim programı tamamlanmıştır. Bu çalışmada 2X3'lük split-plot yarı deneysel model kullanılmıştır. Psikoeğitim programı deney grubu ile gerçekleştirilmiş, kontrol grubu ile hiçbir işlem yapılmamıştır. Araştırma sonuçları Ebeveynlikte Öz Şefkat Psikoeğitim Programının annelerin öz şefkat düzeylerinin artmasında ve ebeveynlik stresi düzeylerinin azalmasında etkili olduğunu göstermiştir. Yapılan izleme testleri bu etkinin kalıcı olduğunu göstermiştir.This study has two aims. First, it examines the relationship between mothers' self compassion and their levels of parenting stress. Second, it investigates the effect of Parenting Self Compassion Psychoeducational Program developed by the researcher, on mothers' levels of self-compassion and parenting stress. In line with the first aim of the study, the research sample consisted of mothers of typically developing children who were attending six primary schools in the Yeşilyurt District of Malatya Province during the 2023–2024 academic year. The study was conducted with 882 volunteer mothers between the ages of 26 and 55. As data collection tools, the Self-Compassion Scale was used to measure self-compassion levels, the Parenting Stress Index was employed to assess parenting stress levels, and a personal information form was utilized to collect demographic data. The study adopted a relational survey model. Within this model, the extent to which mothers' total self-compassion scores and subscale scores predicted levels of parenting stress was examined. To this end, simple linear regression and multiple linear regression analyses were conducted. Additionally, independent samples t-tests and one-way ANOVA were used to determine whether there were statistically significant differences in self-compassion and parenting stress scores based on certain variables. The results of the study indicated that total self-compassion significantly and negatively predicted total parenting stress. It was observed that self-compassion explained 31.1% of the variance in parenting stress. Moreover, the sub-dimensions of self-compassion were also found to significantly predict parenting stress, accounting for 34.7% of the variance. Furthermore, no statistically significant differences were found in mothers' total self-compassion scores according to age, number of children, level of education, socioeconomic status, marital status, or employment status. Similarly, no significant differences were observed in parenting stress scores based on mothers' age, number of children, marital status, or whether they were employed. However, significant differences were found in parenting stress levels based on mothers' educational level and socioeconomic status. In line with the study's second aim, the research was conducted with 28 volunteers, mothers of typically developing primary school children, aged between 32 and 50, who were not employed in paid work and participated in the 10-session Parenting Self Compassion Psychoeducational Program. 14 participants were randomly assigned to the experimental group and 14 to the control group. 12 mothers from the experimental group completed the full program. This study employed a 2x3 split-plot quasi-experimental design. The psychoeducation program was administered exclusively to the experimental group, while no intervention was applied to the control group. The results indicated that the Parenting Self Compassion Psycho Educational Program effectively increased mothers' self compassion levels and reduced their parenting stress. Follow-up tests demonstrated that these effects were sustained over time
An action research to develop students' artistic expression and creativity with conceptual art activities in visual arts course teaching
No full textBu araştırmanın amacı, ortaokul görsel sanatlar dersinde kavramsal sanat etkinliklerinin öğrencilerin çalışmalarına etkisini incelemektir. Araştırmanın yöntemi, seçilen okulda derslerin klasik anlatım ve uygulama çalışmaları yoluyla yürütülmesi esasına dayandırılmıştır. Bu doğrultuda konular aktarılmış ve uygulamalı etkinlikler gerçekleştirilmiştir. Araştırma, 2023-2024 öğretim yılı ikinci döneminde, seçilen okulda 7. sınıf öğrencileriyle toplam 12 haftalık ders sürecinde yürütülmüştür. Çalışma, ilgili okul ve belirlenen sınıflarla sınırlandırılmıştır. Araştırmanın verileri, öğrencilerin ders sürecinde gerçekleştirdikleri uygulama çalışmalarından elde edilmiştir. Bu veriler, alanında uzman öğretmenler tarafından yapılan puanlamalarla değerlendirilmiştir. Öğrencilerin ortaya koyduğu çalışmaların incelenmesi sonucunda, kavramsal sanat etkinliklerinin öğrenme sürecine olumlu katkı sağladığı ve araştırmanın amacına ulaştığı tespit edilmiştir. Anahtar Sözcükler: Sanat nedir, Görsel Sanatlar Eğitimi, Disiplin.The aim of this study is to examine the impact of conceptual art activities on students' works in middle school visual arts courses. The research method was based on conducting the lessons in the selected school through classical teaching and practical applications. In this context, subjects were taught and various activities were carried out. The study was conducted during the second semester of the 2023-2024 academic year with 7th grade students at the selected school and covered a total of 12 weeks of instruction. The research was limited to the designated school and classes. The data of the study were obtained from the practical works produced by the students throughout the course process. These works were evaluated through scoring carried out by expert teachers in the field. The analysis of the students' works revealed that conceptual art activities contributed positively to the learning process and that the study achieved its intended objectives. Keywords: What is art, Visual Arts Education, Disciplin
An investigation of the problem solving skills of religious officials towards the problems they face in religious services
No full textBu araştırmanın amacı, din görevlilerinin din hizmetleri sırasında karşılaştıkları sorunları ve bu sorunlara yönelik geliştirdikleri problem çözme becerilerini incelemektir. Keşfedici sıralı karma yöntem olarak tasarlanan bu araştırmanın nitel bölümü fenomenoloji deseni kullanılarak yürütülmüş ve din görevlilerinin perspektifini kapsamlı bir şekilde anlamak amacıyla, maksimum çeşitlilik örnekleme tekniği uygulanmıştır. Bu kapsamda başlangıçta Erzurum ili ve ilçelerinde Diyanet İşleri Başkanlığına bağlı cami, Kur'an kursları, Aile ve Dini Rehberlik Büroları ile Gençlik Merkezlerinde vaiz, Kur'an kursu öğreticisi, imam-hatip olarak görev yapan 20 din görevlisi ile yarı yapılandırılmış görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Nitel verilerin analizinde, MAXQDA 24 programı kullanılarak içerik analizi yapılmıştır. Analizler sonucunda din görevlilerinin din hizmetlerinde karşılaştıkları problemler ve uygulanan çözüm yollarına ilişkin tespitler kapsamında ''din hizmetlerinde karşılaşılan problem alanları, problem çözme süreci, problem çözme becerisine yönelik din görevlisinde bulunması gereken özellikler, hizmet içi eğitimler ve etkisi, istek ve öneriler'' olmak üzere beş tema elde edilmiştir. Araştırmanın nitel sonuçlarına göre, din görevlilerinin din hizmetinde hedef kitleye ulaşımda çeşitli zorluklarla karşılaştıkları belirlenmiştir. Toplumda ailevi sorunlar, çözüm bekleyen önemli bir mesele olarak öne çıkmaktadır. Ayrıca, etkili problem çözebilen din görevlisinin en önemli özelliğinin disiplinler arası bilgiye sahip olması gerektiği görülmüştür. Din görevlilerinin problem çözme sürecinde yeteneklerinin sınırlı olduğu ve bu nedenle destek almak amacıyla ilgili kurum ve kuruluşlara yönlendirmeler yaptıkları tespit edilmiştir. Bununla birlikte, din görevlilerinin aldıkları din eğitiminin yaşamlarında karşılaştıkları sorunları çözmelerine önemli ölçüde katkı sağladığı sonucuna ulaşılmıştır. Araştırmanın nicel aşamasında kullanılmak üzere nitel bulgular ve ilgili alanyazın ışığında araştırmacı tarafından, "Din Görevlilerinin Din Hizmetlerinde Karşılaştıkları Sorunlara Yönelik Problem Çözme Becerileri Ölçeği" geliştirilmiştir. Ölçeğin geçerlik ve güvenirlik analizleri gerçekleştirilmiştir. Açımlayıcı faktör analizi (AFA) sonuçlarına göre, ölçek 27 maddeden oluşmakta ve "Ailevi ve kişisel sorunların çözümü", "Dinî kaynaklara dayalı çözüm yaklaşımları", "Bireysel ve toplumsal sorunlara rehberlik etme", "Dini sorun çözme ve rehberlik", "Sorun çözmede dini ve ahlaki değerleri uygulama", olarak beş faktörlü yapı sergilemektedir. Bu faktör yapısı, toplam varyansın %61,259'unu açıklamaktadır. Bu bulgular, geliştirilen ölçeğin din görevlilerinin problem çözme becerilerini kapsamlı bir şekilde analiz etmek için geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğunu desteklemektedir. Doğrulayıcı faktör analizi sonucunda, ilgili modelin teorik yapıyı açıklamada yeterli olduğu tespit edilmiştir. Ölçeğin bütününe ilişkin hesaplanan Cronbach Alfa iç tutarlık katsayısının .94 olduğu tespit edilmiştir. 27 maddeden oluşan beşli likert tipi ölçek, uygun örnekleme yöntemiyle seçilmiş olan 2023-2024 yılında Erzurum ili ve ilçelerinde cami, Kur'an kursu, Aile ve dini Rehberlik büroları ve Gençlik Merkezlerinde vaiz, Kur'an kursu öğreticisi, imam-hatip olarak görev yapan 566 din görevlisine uygulanmıştır. Verilerin analizinde uç değerler ayıklandıktan sonra parametrik ve parametrik olmayan testlerden yararlanılmıştır. Nicel araştırma bulguları, din görevlilerinin problem çözme becerilerinin mezuniyet, görev durumu ve kıdem değişkenlerine göre anlamlı bir farklılık göstermediğini ortaya koymaktadır. Cinsiyet değişkenine göre kadın din görevlilerinin bazı alt boyutlarda erkeklerden daha yüksek puan aldığı belirlenmiştir. Yaş grubu açısından 30-39 yaş aralığındaki din görevlilerinin ölçek genelinde en yüksek ortalamaya sahip olduğu görülmüştür. Görev türü değişkenine göre vaizler ve Kur'an kursu öğreticileri, "Dini sorun çözme ve rehberlik" ile "Sorun çözmede dini ve ahlaki değerleri uygulama" alt boyutlarında imam-hatiplere göre daha yüksek puan almıştır. Çalışılan kurum değişkeni değerlendirildiğinde, Diyanet Gençlik Merkezi ve Aile ve Dini Rehberlik Bürosu çalışanlarının ''Dini sorun çözme ve rehberlik'' alt boyutunda öne çıktığı, Kur'an kursunde görev yapanların ise ''Sorun çözmede dini ve ahlaki değerleri uygulama'' alt boyutunda daha yüksek puan aldığı tespit edilmiştir.The purpose of this study is to examine the problems that religious officials face during their religious services and the problem solving skills they have developed for these problems. The qualitative part of this research, designed as an exploratory sequential mixed method, was conducted using the phenomenology design and the maximum variation sampling technique was applied in order to comprehensively understand the perspective of religious officials. In this context, semi-structured interviews were initially conducted with 20 religious officials working as preachers, Qur'an course instructors, imam-hatip in mosques, Qur'an courses, Family and Religious Guidance Offices and Youth Centers affiliated to the Presidency of Religious Affairs in Erzurum and its districts. In the analysis of qualitative data, content analysis was performed using MAXQDA 24 program. As a result of the analysis, five themes were obtained within the scope of the determinations regarding the problems faced by religious officials in religious services and the solutions applied: "problem areas encountered in religious services, problem solving process, characteristics that should be found in religious officials for problem solving skills, in-service trainings and their effect, requests and suggestions". According to the qualitative results of the research, it was determined that religious officials face various difficulties in reaching the target audience in religious service. Family problems in the society stand out as an important issue waiting for a solution. In addition, it was seen that the most important feature of a religious worker who can solve problems effectively should have interdisciplinary knowledge. It has been determined that religious officials have limited abilities in the problem solving process and therefore they refer to relevant institutions and organizations to get support. However, it was concluded that the religious education of religious officials contributed significantly to solving the problems they faced in their lives. In the light of qualitative findings and the related literature, the researcher developed the "Problem Solving Skills Scale for the Problems Faced by Religious Officers in Religious Services" to be used in the quantitative phase of the study. Validity and reliability analyses of the scale were conducted. According to the results of exploratory factor analysis (EFA), the scale consists of 27 items and exhibits a five-factor structure as "Solving family and personal problems", "Solution approaches based on religious sources", "Guiding individual and social problems", "Religious problem solving and guidance", "Applying religious and moral values in problem solving". This factor structure explains 61.259% of the total variance. These findings support that the developed scale is a valid and reliable measurement tool to comprehensively analyze the problem solving skills of religious officials. As a result of confirmatory factor analysis, it was determined that the related model was sufficient to explain the theoretical structure. The Cronbach Alpha internal consistency coefficient calculated for the whole scale was .94. The 27-item five-point Likert-type scale was administered to 566 religious officials working as preachers, Qur'an course instructors, imam-hatip in mosques, Qur'an courses, Family and Religious Guidance offices and Youth Centers in Erzurum province and its districts in 2023-2024, selected by convenience sampling method. In the analysis of the data, parametric and nonparametric tests were used after removing outliers. Quantitative research findings reveal that the problem solving skills of religious officials do not show a significant difference according to the variables of graduation, job status and seniority. According to the gender variable, it was determined that female religious officials scored higher than male religious officials in some sub-dimensions. In terms of age group, it was seen that religious officials between the ages of 30-39 had the highest average across the scale. According to the type of duty, preachers and Qur'an course instructors scored higher in the sub-dimensions of "Religious problem solving and guidance" and "Applying religious and moral values in problem solving" than imam-hatipip. When the working institution variable was evaluated, it was determined that the employees of the Religious Youth Center and the Family and Religious Guidance Office stood out in the "Religious problem solving and guidance" sub-dimension, while those working in the Qur'an course scored higher in the "Applying religious and moral values in problem solving" sub-dimension
The mediating role of self-compassion in the relationship between childhood traumatic experiences and self-harm behaviours
No full textBu araştırma, çocukluk çağı travmaları ile kendine zarar verme davranışları arasındaki ilişkide öz şefkatin aracılık rolünü incelemek amacıyla yapılmıştır. Bu araştırma nicel araştırmaların bir çeşidi olarak, çocukluk çağı travması, kendine zarar verme davranışı ve öz şefkatten oluşan üç kavramsal yapı arasındaki ilişkinin doğrudan veya dolaylı etki ve boyutunu saptamak üzere korelasyonel bir araştırmadır. Araştırmanın verileri üniversitede çeşitli fakültelerde öğrenimine devam eden 544 öğrenciden toplanmıştır. Katılımcıların yaş aralığı 18-25 arasından değişmekte olup %67.8'i kadın ve %32.2'si erkektir ve %72.2'si birinci sınıf, %11.4'ü ikinci sınıf, %10.3'ü üçüncü sınıf ve %6.1'i dördüncü sınıf öğrencisidir. Çalışmada ölçme araçları olarak: "Çocukluk Çağı Travmaları Anketi", "Kendine Zarar Verme Davranışı Değerlendirme Envanteri" ve "Öz-Şefkat Ölçeği Kısa Formu" kullanılmıştır. Çalışma sonucunda, çocukluk çağı travmaları ile kendine zarar verme davranışları arasındaki ilişkinin anlamlı düzeyde ve pozitif yönde olduğu, çocuk çağı travmaları düzeyi arttıkça kendine zarar verme davranışlarının da arttığı tespit edilmiştir. Çocukluk çağı travmaları ile öz şefkat arasında anlamlı düzeyde negatif ilişki olduğu ve bu doğrultuda çocukluk çağı travmaları düzeyi arttıkça öz şefkat düzeyinin azaldığı görülmüştür. Çocukluk çağı travmaları ile kendine zarar verme davranışları arasındaki ilişkide öz şefkatin aracılık rolü incelendiğinde çocukluk çağı travmalarının kendine zarar verme davranışları üzerinde dolaylı etkisinin anlamlı olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Yani çocukluk çağı travmalarının, öz şefkat yoluyla kendine zarar verme davranışlarını yordadığı görülmüştür. Araştırma modeline öz şefkat dahil edildiğinde ise çocukluk çağı travmaları ile kendine zarar verme davranışları arasındaki toplam etkinin ortadan kalkmadığı ancak öz şefkatin mevcut ilişkiyi zayıflattığı görülmektedir. Anahtar Kelimeler: Çocukluk çağı travmaları, Kendine zarar verme davranışları, Öz şefkat, Üniversite öğrencileri.This research was conducted to examine the mediating role of self-compassion in the relationship between childhood traumas and self-harming behaviours. This research is a correlational research as a type of quantitative research to determine the direct or indirect effect and dimension of the relationship between three conceptual structures consisting of childhood trauma, self-harming behaviour and self-compassion. The data for the study was collected from 544 students continuing their education in various faculties at the university. The age range of the participants varied between 18-25 years and 67.8% of them were female and 32.2% were male and 72.2% were first year students, 11.4% were second year students, 10.3% were third year students and 6.1% were fourth year students. "Childhood Traumas Questionnaire", "Self-Injurious Behaviour Assessment Inventory" and "Self-Compassion Scale Short Form" were used as measurement tools in the study. As a result of the study, it was determined that the relationship between childhood traumas and self-harming behaviours was significant and positive, and as the level of childhood traumas increased, self-harming behaviours also increased. It was observed that there was a significant negative relationship between childhood traumas and self-compassion, and in this direction, as the level of childhood traumas increased, the level of self-compassion decreased. When the mediating role of self-compassion in the relationship between childhood traumas and self-harming behaviours was examined, it was concluded that the indirect effect of childhood traumas on self-harming behaviours was significant. In other words, it has been seen that childhood traumas have an effect on self-harm behaviours through self-compassion. When self-compassion is included in the research model, it is seen that the total effect between childhood traumas and self-harming behaviours does not disappear, but self-compassion weakens the existing relationship. Keywords: Childhood traumas, Self-harming behaviors, Self-compassion, University students
Automatic generation of vascular risk map for trajectory planning in stereotactic interventions
No full textBeyin içerisinde hedeflenen noktaya güvenli bir şekilde ulaşmak önemli bir konudur. Trajeksiyon (giriş-hedef) boyunca kritik beyin yapılarına girilmemesi hedeflenir. Klasik planlamada beyin yapıları (AC, PC, MC), giriş ve hedef noktaları cerrah tarafından manuel işaretlenir. Zaman alıcı ve yüksek risk barındıran bu sürecin bilgisayar destekli yazılımlarla desteklenmesine ihtiyaç duyulmaktadır. Bu alanda yapılan çalışmalar incelendiğinde, beyin yapılarının (beyin, tümör, vasküler ağ) tespit edilerek giriş risk haritasının otonom üretildiği bir hedefleme sisteminin bulunmadığı görülmektedir. Ayrıca özgün bir trajeksiyon risk hesabı modeli önerilmektedir. Bu model iki seviyeli vasküler ağı sınıra uzaklığa göre gri ölçeğe dönüştürerek vasküler yapıdaki sınır ile merkez noktanın riske etkisini düzenler. Vasküler ağdaki bu güncelleme daha doğru bir risk haritasının elde edilmesini sağlamıştır. Beyin ve tümör yapılarının tespitinde sırayla HD-BET ve SwinUnetr modelleri kullanılmıştır. Yapılan çalışmanın doğrulama faaliyetlerinde iki farklı beyin cerrahının manuel trajeksiyon verileri kullanılmıştır. Önerilen otomatik trajeksiyon tespit yaklaşımının cerrahlarla kıyaslandığında yaklaşık %50 daha düşük risk değerli trajeksiyon belirleyebildiği görülmektedir. Bir sonraki çalışmada, tümör yerine STN yapıları hedeflenerek risk haritaları üretilecek ve epilepsi operasyon güvenliğinin arttırılması hedeflenecektir.It is an important issue to reach the target point in the brain safely. It is aimed not to enter critical brain structures during the traction (entry-target). In classical planning, brain structures (AC, PC, MC), entry and target points are marked manually by the surgeon. This time-consuming and high-risk process needs to be supported by computer-aided software. When the studies conducted in this field are examined, it is seen that there is no targeting system where brain structures (brain, tumor, vascular network) are detected and the entry risk map is produced autonomously. In addition, a unique traction risk calculation model is proposed. This model converts the two-level vascular network to gray scale according to the distance to the boundary and regulates the effect of the boundary and the center point in the vascular structure on the risk. This update in the vascular network provided a more accurate risk map. HD-BET and SwinUnetr models were used respectively in the detection of brain and tumor structures. Manual traction data of two different neurosurgeons were used in the verification activities of the study. It is seen that the proposed automatic traction detection approach can determine tractions with approximately 50% lower risk values compared to surgeons. In the next study, risk maps will be produced by targeting STN structures instead of tumors and the aim will be to increase the safety of epilepsy operations
The effect of sujok therapy on urinary incontinence and quality of life in postmenopausal women
No full textAmaç: Bu araştırma, postmenopozal kadınlarda sujok uygulamasının üriner inkontinans ve yaşam kalitesi üzerine etkisini değerlendirmek amacıyla yürütüldü. Materyal ve Metot: Araştırmanın evrenini, Bingöl il merkezinde bulunan Recep Tayyip Erdoğan Aile Sağlığı Merkezi'ne kayıtlı, postmenopozal dönemde olup ICIQ-SF ile üriner inkontinansı belirlenen kadınlar oluşturmuştur. Araştırma örneklemini, postmenopozal dönemdeki, üriner inkontinans şikâyeti olan 120 (Müdahale grubu=60, kontrol grubu=60) kadın oluşturdu. Müdahale grubundaki kadınlara 15 gün boyunca sağ el mesane yansıma noktasına, günde 4-8 saat elma çekirdeği ile sujok uygulandı. Veriler, Katılımcı Bilgi Formu, Uluslararası İnkontinans Konsültasyon Sorgulama Anketi-Kısa Formu, İnkontinans Yaşam Kalitesi Ölçeği kullanılarak toplandı. Bulgular: Araştırmada, sujok uygulamasının postmenopozal kadınlarda üriner inkontinansı anlamlı düzeyde azalttığı (p<0.001) ve yaşam kalitesini arttırdığı saptandı (p<0.001). Müdahale grubunda İnkontinans Yaşam Kalitesi Ölçeği alt boyutları incelendiğinde, davranışların sınırlandırılması, psikososyal etkilenme ve sosyal izolasyon alanlarında da anlamlı düzeyde iyileşme görüldü (p<0.001). Sonuç: Sujok uygulamasının, postmenopozal kadınlarda üriner inkontinansı azaltan, yaşam kalitesini arttıran tamamlayıcı bir uygulama olduğu saptandı.Objective: This study was conducted to evaluate the effect of Sujok therapy on urinary incontinence and quality of life in postmenopausal women. Material and Method: The study was conducted as a pretest-posttest randomized controlled experimental design. The population of the study consisted of postmenopausal women registered at the Recep Tayyip Erdoğan Family Health Center in the city center of Bingöl, whose urinary incontinence was identified using the International Consultation on Incontinence Questionnaire–Short Form (ICIQ-SF). The sample of the study included 120 postmenopausal women who had complaints of urinary incontinence (intervention group=60, control group=60). For the intervention group, Sujok therapy was administered by applying apple seeds to the bladder correspondence point on the right hand for 4–8 hours daily over a 15-day period. Data were gathered through the Participant Information Form, the International Consultation on Incontinence Questionnaire–Short Form (ICIQ-SF), and the Incontinence Quality of Life Scale (I-QOL). Results: The study found that sujok therapy significantly reduced urinary incontinence (p<0.001) and improved quality of life among postmenopausal women (p<0.001). In the intervention group, analysis of the subdimensions of the Incontinence Quality of Life Scale revealed significant improvements in behavioral limitations, psychosocial impact, and social isolation (p<0.001)