Prof. Dr. İsmail Kara Religious Life in Türkiye Archive

Din ve Hayat Dergisi'nin Ev konulu sayısı

Din ve Hayat Dergisi: Ev

Çınar, Ali Ergin

Dünden Bugüne Türkiye-Afganistan İlişkileri

Karakuş, Soner

Mustafa Özçelik: Hiçbir şey Mehmet Âkif ve İstiklâl Marşı sevgisini bu milletin gönlünden silememiştir

Özel, Mustafa

Çanakkale Ruhu, İslâm Kardeşliğidir

Yıldırım, Tahsin

Millî Mücadele’de Mehmet Âkif

Yıldız, Âlim

ISSN 2687-5454 JİMBiiı 4 C AYLIK EDEBİYAT & FİKİR DERGİSİ
I ^4 I MART 2021 | FİYATI 10 TL / KKTC FİYATI 13 TL I
M uhlt
Ahmet Edip Başaran / Ali K. Metin / Âlim Kahraman / Alim Yıldız
Arif Ay / Ayşegül Baytut / Bahadır Sancak / Beyzanur Turcihan
Caner Arabacı / Celâl Fedai / Cemal Kurnaz / D. Mehmet Doğan
Dilara Ayşe Akdeniz / Dursun Çiçek / Enes Talha Tüfekçi
Emel Özkan / Erol Göka / Esra Harmanda / Feride Turan
Gülsüm Ercan / Harun Yakarer / Haşan Aycın / Haşim Şahin
Hülya Ateş Yıldırım / Hüsrev Hatemi / İbrahim Tenekeci / Leylâ İpekçi
M. Rüyan Soydan / Mahmut Gürkan / Muhammed Enes Kala
Mehmet Narlı / Mustafa Cemil Efe / Mustafa Nezihi Pesen
Murat Güzel / Mustafa Özçelik / Mustafa Özel
Münire Rumeysa Çakan / Namık Açıkgöz / Necmettin Turinay
Necmi Uyanık / Necip Tosun / Osman Toprak / Said Yavuz
Selçuk Sümer Özel / Selime Kahraman / Soner Karakuş
Tahsin Yıldırım / Tuba Kaplan / Turan Karataş
Ümmü Gülsüm Taşkın / Yunus Arifoğlu
Zeynep Merdan / Zeynep Şakar
Dosya:
İstiklâl Marşı
Mehmet Âkif
İstiklâl Marşı millî mutabakat
metnidir
ÂLİM
YILDIZ
Haydi
arkadaş
gidelim! aO bir asker veya
üst düzey bir
yönetici değildir.
Gönlü vatan ve
millet sevdasıyla
çarpan bir şairdir.
O
lağanüstü zamanlar ve olaylar olağanüstü
insanların gün yüzüne çıkmalarına zemin
hazırlar.
Selçuklu, Osmanh ve Cumhuriyet dönemlerinde
üç şair dikkatimi çekmiştir hep: Mevlânâ
Celâleddîn-i Rûmî, Süleyman Çelebi ve Mehmet
Âkif Ersoy.
Moğolların önlerine çıkan tüm Müslüman
devletleri birer birer ortadan kaldırarak,
yeryüzünde Müslümanları temsil eden son devlet
olan Selçukluları Kösedağ Savaşında mağlup
etmeleri ve Anadolu
’yu işgalleri Anadolu’da
yaşayan Müslüman ahalide bir umutsuzluk ve
geleceklerinden endişe ve büyük bir moralsizlik
durumunu meydana getirmişti. Ne yapacaklarını
bilmez durumda olan insanlara Mevlânâ “asla
ümitsizliğe kapılmamalarını, geleceklerinin
aydınlık olduğunu
” telkin etmiş, bunun için de
Moğolların sefere çıkmadan önceki hallerini örnek
göstermişti.
Osmanlı
’nın beylikten devlete geçişi ve Anadolu
Türk birliğini sağladığı Yıldırım Bayazıt
döneminde Timur
’un, Ankara Savaşında Yıldırım
Beyazıt
’
ı esir alması ve gelişen olaylar sonrasında
şehzadeler arasında taht kavgası başlamıştı. Birlik
dağılmaya başlamış ve kardeşler arasında kan
dökülmekteydi. İnsanlar yine ümitsizlik içinde
yarınlarından endişeli bir hâlde kalakalmışlardı.
Bursa Ulu Camii’de imam olarak görev yapan
Süleyman Çelebi bu karanlık günlerde asıl ismi
Vesîletun-Necât olan Mevlidini kaleme alarak,
endişeye yer olmadığını halka telkin etmiştir. “Kurtuluş Reçetesi” anlamına gelen ölümsüz
eseriyle onlara sanki şunları söylemiştir:
Endişelenmeyin, sizin yolunu izlemeniz gereken
bir rehberiniz var, o da Hz. Peygamberdir.
Doğumuyla nasıl ki cehalet içerisinde debelenen,
birbirleriyle didişen ve savaşan Mekke ve
Medinelileri toparlayıp birbirine bağlı bir millet
111
haline getirdiyse, onun sünnetine uyarak, kardeş
olduğunuzu hatırlamak da sizin kurtuluşunuz
olacaktır.
I. Dünya Savaşı’nın mağlubiyetle sonuçlanması
ve akabindeki işgaller yukarıdaki iki olay gibi
insanlarda gelecek endişesini tekrar ortaya
çıkarmıştı. Selçuklularda olduğu gibi İslam’ı temsil
edecek başka bir devlet kalmamıştı yeryüzünde.
İşte bu dönemde de Akif’i görürüz halka ümit
veren, hedef gösteren ve birlik ve beraberliğe
çağıran.
Anadolu’nun işgal edildiği bir dönemde Âkif
hiç kimseden davet beklemeden ne yapılması
gerektiğiyle ilgili fikirler geliştirir. O bir asker
veya üst düzey bir yönetici değildir. Gönlü vatan
ve millet sevdasıyla çarpan bir şairdir. Anadolu’da
Millî Mücadele başladığında kendisini vazifeli
addeder ve gizlice Anadolu’ya geçerek Millî
Mücadeleye katılır. Sebîlürreşad\ da Anadolu’ya
taşır ve burada yazdığı yazılarla halkı direnmeye
çağırırken aynı zamanda cami kürsülerinde vaazlar
verir. Önce Balıkesir Zağanos Paşa Camisinden
hitap eder BalIkesirlilere, daha sonra Eskişehir,
Burdur, Sandıklı, Dinar, Antalya, Konya ve
Kastamonu’ya gider. Halkı aydınlatmak ve direnişe
katılmaları hususunda konuşur konuşur, konuşur.
Daha önceden Burdur’la hiç ilgisi olmamasına
rağmen buradaki yaptığı hizmetlerden dolayı
Burdur’dan milletvekili seçilir.
Özellikle KastamonuNasrullah Camiinde
verdiği vaaz önemlidir. Orada, milletlerin topla,
tüfekle yıkılamayacağını ancak aralarındaki
bağların çözülmesi ve herkesin kendi başının
derdine düşmesi, kendi menfaatlerini temin etme
sevdasına düşmelerinden dolayı yıkılacağını ifade
eder.
Akif’e göre millet henüz ölmemiştir, diridir ve
kurtuluşu için bir şeyler yapmak zorundadır. Asıl
ölüm, hâlâ canlı olduğunun farkına varmamasıdır.
Bunun için şunu söyleyecektir Âkif:
Ey dipdiri meyyit iki el bir baş içindir
Davransana eller de senin baş da şenindir
Ateşkesten sonra iki Müslüman hükümet kalmıştır
ve bunlardan biri biz, diğeri ise İran’dır Âkif’in
ifadeleriyle. İran’ın icabına baktılar der Âkif,
himayelerini bir lanet halkası gibi kanlıların
boynuna geçirdiler ve biz kaldık sadece.
Konuşmaya devam eder Âkif: Bugün bizden
istedikleri falan şehir veya filan ilçe değildir;
başımızdır, boynumuzdur, devletimizdir, dinimiz
ve imanımızdır.
Ne kadar belâ yağarsa yağsın göklerden, bu durum
değişecektir elbet şaire göre:
Bir nefha-i rahmet de mi esmez? diye sinem
Yandıkça, semâdan boşanıp durdu cehennem
Lâkin, bu alev selleri artık dinecektir,
Artık bize nâr inmeyecek, nur inecektir.
Daima ümitlidir Âkif ve bu ümidinden asla vaz
geçmeyecektir, ümit hep var ve diri olacaktır.
Saldırsa da kırk Ehl-i Salîb ordusu kol kol
Dört yüz bu kadar milyon esir olmaz, emin ol.
Sebîlürreşad’da da yayımlanarak Anadolu’nun
birçok şehrine de gönderilen Kastamonu vaazının
sonuna doğru özetle şunları söyler. İslam’ın son
sığınağı olan topraklarımızı düşman işgali altında
bırakmayalım, ümitsizliği, miskinliği ve ayrılıkları
üzerimizden atarak birlik olup düşmana karşı
mücadele edelim.
Âkif, bu aziz milletten hiçbir zaman ümidini
kesmemiştir. Konuşmaları dışında şiirleriyle de bu
inancını hep canh tutmuştur şair:
İki üç balta ayırmaz bizi mâzîmizden
Ağacın kökleri mâdem ki derindir cidden
Dalı kopmuş, ne olur? Gövdesi gitmiş, ne zarar?
O, bakarsın, yine üstündeki edvârı yarar
Vatanın kurtuluşu için vaazlarıyla, konuşmalarıyla
ve şiirleriyle mazlum halkı birliğe ve kurtuluş
için mücadeleye çağırmaktan bir an olsun
vazgeçmeyen Âkif, sadece o günün insanlarına
değil, günümüz insanına da ümit aşılamaya devam
etmektedir:
Demek yıkılmayacak kıble-gâh-ı âmâlim
Demek ki ölmüyoruz...
Haydi arkadaş gidelim! KSS

Haydi arkadaş gidelim!

Kına, Mucip

Mehmet Akif'in Bedbahtlığı

“Türklerin yirmi  beş asırdan beri  istiklâllerini  muhafaza etmiş  bir millet oldukları  târihen müsbet bir  hakikattir. Halbuki  Avrupa’da bile  mebde’-i istiklâli bu  kadar eski zamandan  başlayan bir millet  yoktur. Türkler uzun  zamandan beri millet  itibariyle istiklâllerini  muhafaza etmişlerdir.  Bazen bir hanedan  münkariz olarak  yerine diğer bir  hanedan kaim olmuş,  fakat millet itibariyle  daima müstakil  kalmış ve ancak öyle  yaşayabilmiştir. ” 202

Ayvazoğlu, Beşir

Türklük Türkçülük Mehmed Âkif Ersoy

Arifoğlu, Yunus

Bir şiir bir hikâye: Akif’i hatırlarken Âkif’in aynasındaki biz

Temmuz-Ağustos 2021 Lacivert Dergisi'nin 15 Temmuz özel sayısının bir kısmı

Akar, Mustafa

Lacivert: 15 Temmuz sivil iradenin inşası

Not a member yet