Kazakh Agrotechnical Research University OJS
Not a member yet
1120 research outputs found
Sort by
THE IMPACT OF AGRICULTURAL USE ON THE FERTILITY RATES OF THE ORDINARY BLACK SOILS OF KOSTANAY REGION: black soil; soil morphology; soil structure; agriculture; soil fertility; humus.
No full textThe experience of agriculture in the Republic of Kazakhstan and other countries shows that high and sustainable agricultural productivity is possible only with a comprehensive soil examination in order to control and assess changes in fertility and the level of pollution caused by anthropogenic factors to prevent land degradation. The article provides a brief description of the soil cover and an assessment of the current state of soil fertility of the Kostanay region, which allows to solve problems with resources and limiting factors of soil fertility, heat, moisture and potential for development of degradation processes, the formation of environmental infrastructure of the agricultural landscape, etc. Morphological and physical and chemical analysis of soils was carried out in the research. The data of previous years have also been studied and the change in soil properties over the course of long-term agricultural use has been analyzed. The analysis of the current state of soils is given and the assessment of soil fertility is carried out.The experience of agriculture in the Republic of Kazakhstan and other countries shows that high and sustainable agricultural productivity is possible only with a comprehensive soil examination in order to control and assess changes in fertility and the level of pollution caused by anthropogenic factors to prevent land degradation. The article provides a brief description of the soil cover and an assessment of the current state of soil fertility of the Kostanay region, which allows to solve problems with resources and limiting factors of soil fertility, heat, moisture and potential for development of degradation processes, the formation of environmental infrastructure of the agricultural landscape, etc. Morphological and physical and chemical analysis of soils was carried out in the research. The data of previous years have also been studied and the change in soil properties over the course of long-term agricultural use has been analyzed. The analysis of the current state of soils is given and the assessment of soil fertility is carried out.The experience of agriculture in the Republic of Kazakhstan and other countries shows that high and sustainable agricultural productivity is possible only with a comprehensive soil examination in order to control and assess changes in fertility and the level of pollution caused by anthropogenic factors to prevent land degradation. The article provides a brief description of the soil cover and an assessment of the current state of soil fertility of the Kostanay region, which allows to solve problems with resources and limiting factors of soil fertility, heat, moisture and potential for development of degradation processes, the formation of environmental infrastructure of the agricultural landscape, etc. Morphological and physical and chemical analysis of soils was carried out in the research. The data of previous years have also been studied and the change in soil properties over the course of long-term agricultural use has been analyzed. The analysis of the current state of soils is given and the assessment of soil fertility is carried out
КОРМОВАЯ ДОБАВКА ДЛЯ ПОВЫШЕНИЯ МОЛОЧНОЙ ПРОДУКТИВНОСТИ КОРОВ: кормовая добавка; гуминовые вещества; гумат калия;дрожжи; молоко; продуктивность; крупный рогатый скот
No full textUsing of feed additives for increasing the productivity of dairy cattle is relevant in agriculture. Duringof the researchthe producer strain Saccharomus cerevisiae, the components of the nutrient medium, the optimal concentration of potassium humate for obtaining yeast biomass, the parameters of deep yeast cultivation in the presence of domestic potassium humate with a humic content of up to 56% by dry matterwere selected. For obtainingthe feed additive, a technological scheme has been worked out: yeast cultivation for 48 hours with deep cultivation at rest; 24 hours when grown in a fermenter with aeration of 120-150 rpm, at 28°C with a pH of 5.0±0.5. Analysis of the effectiveness of the feed additive on laboratory animals (mice) showed superiority in live weight by 2.8 g of the experimental group.In the experience on the livestock of dairy cows, it allowed to increase milk productivity. 2 groups of animals were formed, 100 heads each, control (CG) and experimental (EG), according to the principle of pairs of analogues. The average daily milk yield after a month of taking the feed additive was more in the EG than in the CG by 4.1 kg, and by the 3rd month by 8.74 kg.The output of products (fat and protein) in the EG received more was almost 38% higher than the CG.Применение кормовых добавок для повышения продуктивности молочного скота актуально в сельском хозяйстве. В ходе исследований подобраны: штамм продуцент Saccharomуces cerevisiae, компоненты питательной среды, оптимальная концентрация гумата калия для получения биомассы дрожжей, параметры глубинного культивирования дрожжей в присутствии отечественного гумата калия с содержанием гуминовых веществ до 56% по сухому веществу. Для получения кормовой добавки отработана технологическая схема: выращивание дрожжей в течение 48 часов при глубинном выращивании в покое; 24 часа при выращивании в ферментере с аэрацией 120-150 об/мин, при 28°С с рН 5,0 ± 0,5. Анализ эффективности кормовой добавки на лабораторных животных(мышах) показал превосходство в живой массе на 2,8 г опытной группы. В производственном опыте на поголовье дойных коров применение кормовой добавки позволило увеличить молочную продуктивность. Было сформировано 2 группы животных по 100 голов каждая, контрольная (КГ) и опытная (ОГ), по принципу пар-аналогов. Среднесуточный удой через месяц приема кормовой добавки был больше у ОГ, чем у КГ на 4,1 кг, а к 3-му месяцу на 8,74 кг. Выход продукции (жира и белка) в ОГ был больше почти на 38%, чем КГ.Применение кормовых добавок для повышения продуктивности молочного скота актуально в сельском хозяйстве. В ходе исследований подобраны: штамм продуцент Saccharomуces cerevisiae, компоненты питательной среды, оптимальная концентрация гумата калия для получения биомассы дрожжей, параметры глубинного культивирования дрожжей в присутствии отечественного гумата калия с содержанием гуминовых веществ до 56% по сухому веществу. Для получения кормовой добавки отработана технологическая схема: выращивание дрожжей в течение 48 часов при глубинном выращивании в покое; 24 часа при выращивании в ферментере с аэрацией 120-150 об/мин, при 28°С с рН 5,0 ± 0,5. Анализ эффективности кормовой добавки на лабораторных животных(мышах) показал превосходство в живой массе на 2,8 г опытной группы. В производственном опыте на поголовье дойных коров применение кормовой добавки позволило увеличить молочную продуктивность. Было сформировано 2 группы животных по 100 голов каждая, контрольная (КГ) и опытная (ОГ), по принципу пар-аналогов. Среднесуточный удой через месяц приема кормовой добавки был больше у ОГ, чем у КГ на 4,1 кг, а к 3-му месяцу на 8,74 кг. Выход продукции (жира и белка) в ОГ был больше почти на 38%, чем КГ
ТЕОРЕТИЧЕСКИЕ ИССЛЕДОВАНИЯ ПАРАМЕТРОВ ЭКСТРУДЕРА
Get PDFThis article presents the results of theoretical research of scientific work, on the basis of which the regularities linking the productivity of the extruder, the moisture content of plant material, energy intensity, physical and mechanical properties, kinematic and design parameters are established. The drawing of the extrudate of wheat grains, which were obtained as a result of experimental studies, is given. A new design solution is proposed - the manufacture of a grooved edge of the extruder screw adjacent to the housing. A graph of the dependence of the extruder performance on the coefficient of internal friction of wheat grain is given. To determine the effective operation of the extruder, an estimated indicator is proposed.The purpose of the research is to increase the efficiency of the extruder in the processing of plant material by reducing the leakage of material between the inner surface of the extruder body and the edge of the screw screw.Бұл мақалада ғылыми жұмыстың теориялық зерттеулерінің нәтижелері келтірілген, олардың негізінде экструдердің өнімділігі, өсімдік материалының ылғалдылығы, энергия сыйымдылығы, физика-механикалық қасиеттері, кинематикалық және құрылымдық параметрлері байланысты заңдылықтар анықталған. Эксперименттік зерттеулер нәтижесінде алынған бидай дәнінің экструдатының суреті келтірілген. Жаңа құрылмалық шешімі ұсынылды-корпусқа іргелес экструдер бұрандасының бұдырлы жиегін жасау. Экструдердің өнімділігі бидай дәнінің ішкі үйкеліс коэффициентіне тәуелділігінің графигі келтірілген. Экструдердің тиімді жұмысын анықтау үшін бағалау ұсынылады.Ғылыми зерттеудің мақсаты-экструдер корпусының ішкі беті мен иірмекті бұрамасының шеті арасындағы материалдың ағып кетуін азайту арқылы өсімдік материалын өңдеуде экструдердің тиімділігін арттыру.В данной статье представлены результаты теоретических исследований научной работы, на основании которых установлены закономерности, связывающие производительность экструдера, влажность растительного материала, энергоемкость, физико-механические свойства, кинематические и конструктивные параметры. Приведен рисунок экструдата зерна пшеницы, которые были получены в результате проведения экспериментальных исследований. Предложено новое конструктивное решение - изготовление рифленой кромки винта экструдера, прилегающей к корпусу. Приведен график зависимости производительности экструдера от коэффициента внутреннего трения зерна пшеницы. Для определения эффективной работы экструдера предложен оценочный показатель.Целью научного исследования является повышение эффективности экструдера при переработке растительного материала путем уменьшения утечки материала между внутренней поверхностью корпуса экструдера и кромкой винта шнека
ДОМИНИРУЮЩИЕ ФИЛЛОФАГИ НАСАЖДЕНИЙ ULMUS PUMILA ЗЕЛЕНОЙ ЗОНЫ ГОРОДА НУР-СУЛТАН
Get PDFArtificial plantations of the green zone of the city of Nur-Sultan are of great ecological importance for improving the state of the environment and creating attractive recreational areas for residents of the capital of Kazakhstan. In connection with the periodic occurrence of outbreaks of mass reproduction of various types of phyllophagous insects in the green zone, it became necessary to clarify their species composition and assess the danger to plantings. This article presents the results of the analysis of data on the dominant species of leaf-eating insects Ulmus pumila. The studies were carried out according to the methods generally accepted in forest pathology and entomology. Dangerous species that give strong outbreaks of mass reproduction and can lead to a strong weakening of plantations are Erannis defoliaria, Lycia hirtaria. Species that have not seen outbreaks for a long time but pose a serious threat to plantations are Exaereta ulmi and Arge captiva. Orchestes steppensis is a mass species, damage to which does not have a decisive impact on plantations, but leads to weakening and loss of aesthetic qualities.Нұр-Сұлтан қаласының жасыл аймағындағы жасанды екпелер қоршаған ортаның жағдайын жақсарту және Қазақстан астанасының тұрғындары үшін тартымды демалыс аймақтарын құру үшін үлкен экологиялық маңызға ие. Жасыл аймақта филофагты жәндіктердің әртүрлі түрлерінің жаппай көбею ошақтарының кезеңді түрде пайда болуына байланысты, олардың түр құрамын нақтылау және екпелерге қауіптілігін бағалау қажет болды.Бұл мақалада Ulmus pumila түрінің жапырақ жегіш доминантты жәндіктері туралы мәліметтерді талдау нәтижелері берілген. Зерттеулер орман патологиясы мен энтомологиясында жалпы қабылданған әдістерге сәйкес жүргізілді. Жаппай көбеюдің күшті ошақтарын беретін және екпелердің едәуір әлсіреуіне әкелетін қауіпті түрлер – Erannis defoliaria, Lycia hirtaria. Шабуылы ұзақ уақыт бойы байқалмаған, бірақ екпелерге үлкен қауіп төндіретін түрлер – Exaereta ulmi және Arge captiva. Orchestes steppensis – екпелерге шешуші әсер етпейтін, алайда әлсіреуіне және эстетикалық қасиеттердің жоғалуына әкелетін жаппай түр.Искусственные насаждения зеленой зоны города Нур-Султан имеют огромное экологическое значение для улучшения состояния окружающей среды и создания привлекательных мест отдыха для жителей столицы Казахстана. В связи с периодическим возникновением вспышек массового размножения разных видов насекомых-филлофагов на территории зеленой зоны, возникла необходимость в уточнении их видового состава и оценки опасности для насаждений. В данной статье приведены результаты анализа данных по доминирующим видам листоядных насекомых Ulmus pumila. Исследования проводились по общепринятым в лесопатологии и энтомологии методикам. Опасными видами, дающими сильные вспышки массового размножения и способными привести к сильному ослаблению насаждений, являются Erannis defoliaria, Lycia hirtariа. Видами, вспышки которых не наблюдались в течение длительного времени, но представляющие серьёзную опасность для насаждений являются Exaereta ulmi и Arge captiva. Orchestes steppensis является массовым видом, повреждения которого не оказывают решающего воздействия на насаждения, однако приводят к ослаблению и потере эстетических качеств
МОНИТОРИНГ БУРОЙ РЖАВЧИНЫ (PUCCINIA RECONDITA) ЯРОВОЙ ПШЕНИЦЫ В СЕВЕРНОМ КАЗАХСТАНЕ 2019-2021
No full textThe study of resistance to leaf rust in wheat fields is one of the urgent problems in the world and in Kazakhstan. Leaf rust disease (P. Recondita) is one of the most dangerous diseases of wheat, and it causes quite large economic losses in wheat yield. The fungus Puccinia triticiana, the causative agent of leaf rust infection, is adapted to various climatic conditions. Epiphytoties of leaf rust slowly cover many continents, leading to a loss of productivity. In the north and east of Kazakhstan, leaf rust develops annually. In 2019-2021, monitoring of leaf rust was carried out in the fields of North Kazakhstan, Akmola and Kostanay regions. According to the results of the study, In 2019, in the Novakubansky rural district of the Shortandinsky district, Akmola region, the Shortandynskaya 95 cultivar was identified with the lowest leaf rust infection, the infection rate was 0.6%, and the prevalence rate was 8%. In 2020, cultivars of spring wheat Karabalykskaya 70, Aina, Tauelsizdik 20 and Steppe were identified on the sown areas of the peasant farm of the Karabalyk agricultural enterprise LLP, which showed high resistance to leaf rust. In addition, as a result of monitoring in the Kostanay region in 2021, spring wheat cultivars Aina, Fantazia, Asangali 20 and Fantazia showed high resistance to leaf rust, no signs of the disease were observed. It is now necessary to control the spread of P. Recondita Rob. Ex Desm, as well as the selection and implementation of disease-resistant cultivars.Бидай егістік алқаптарында қоңыр тат ауруының төзімділігін зерттеу Қазақстан және дүние жүзі мемлекеттері бойынша маңызды мәселелердің біріне айналған. Қоңыр тат ауруы (P. Recondita) бидайдың ең қауіпті ауруларының біріне жатады, бидай өнімділігіне айтарлықтай үлкен экономикалық шығын əкеледі. Қоңыр тат ауруы инфекциясының қоздырғышы Puccinia triticiana саңырауқұлағы түрлі климаттық шарттарға бейімделген. Тат эпифитотиясы көптеген континенттерді жайлап, өнімділіктің төмендеуіне әкеледі. Қазақстанның солтүстігі мен шығысында қоңыр таттың дамуы жылсайын орын алады. 2019-2021 жылдары Солтүстік Қазақстан, Ақмола және Қостанай облыстарының егіс алқаптарында қоңыр тат ауруына мониторинг жұмыстары жүргізілді. Зерттеу нәтижесінде, 2019 жылы Ақмола облысы, Шортанды ауданы, Новакубанка ауылдық округінде, Шортанды 95 сорты қоңыр тат ауруына төзімділік танытты, аурумен залалдануы көрсеткіші 0,6%-ды құраса, ал таралу индексі 8%-дық нәтиже берді. 2020 жылы ЖШС Қарабалық АШТС шаруа қожалығының егіс алқапында зерттелінген сорттарынан қоңыр тат ауруымен залалданбай төзімділік көрсеткен Карабалыкская 70, Айна, Тәуелсіздік 20 және Степь жаздық бидай сорттары анықталынды. Сонымен қатар 2021 жылы Қостанай облысында жүргізілген мониторинг жұмыстары нәтижесінде жаздық бидай Айна, Фантазия, Асангали 20 және Фантазия сорттары қоңыр тат ауруына төзімділік көрсетті, ауру белгілері байқалмады. Қазіргі таңда қоңыр тат ауруының дамуы мен таралуын алдын ала бақылап, ауруға төзімді сорттарды іріктеп, өндіріске ұсынуымыз қажет.Изучение устойчивости к бурой ржавчине на полях пшеницы является одной из актуальных проблем во всем мире и в Казахстане. Буроя ржавчина (P. Recondita) относится к одной из самой опасной болезьнию пшеницы, приносит достаточно большие экономические потери урожайности пшеницы. Гриб Puccinia triticiana, возбудитель инфекции бурой ржавчины, приспособлен к различным климатическим условиям. Буроя ржавчина медленно охватывает многие континенты, приводит к потери продуктивности на севере и востоке Казахстана, эпифитотии бурой ржавчины происходит ежегодно. В 2019-2021 гг проводили мониторинг бурой ржавчины на полях Северо-Казахстанской, Акмолинской и Костанайской области. По результатам исследования, 2019 году в Новакубанском сельском округе Шортандинского района, Акмолинской области выявлен сорт Шортандынская 95 с наименьшим заражением бурой ржавчиной, показатель зараженности составил 0,6%, а показатель распространенности составил 8%. В 2020 году на посевных площадях крестьянского хозяйства ТОО Карабалыкская СХОС были выявлены сорта яровой пшеницы Карабалыкская 70, Айна, Тәуелсіздік 20 и Степь, которые показали высокую устойчивость к бурой ржавчины. Кроме того, в результате мониторинга в Костанайской области в 2021 году яровая пшеница сортов Айна, Фантазия, Асангали 20 и Фантазия показала высокую устойчивость к бурой ржавчины, признаков заболевания не наблюдалось. В настоящее время необходимо контролировать распространение P. Recondita, а также отобрать и внедрить в производство устойчивые к болезням сорта
ОПРЕДЕЛЕНИЕ СОДЕРЖАНИЯ КАРОТИНОИДОВ В РАСТИТЕЛЬНЫХ МАСЛАХ МЕТОДОМ СПЕКТРОФОТОМЕТРИИ
No full textThe work uses a spectrophotometric method for determining the total content of carotenoids, proposed for the study of samples obtained from seeds of oilseeds and modified for the analysis of vegetable oils. The total content of carotenoids in 8 oils was determined. The effectiveness of the method and good reproducibility of the results are shown. The results of the carotenoid content determination study showed that the carotene content in unrefined oils is higher than in refined oils. A higher value indicates a higher oxidative stability. It is also clear from the data obtained that unrefined olive oil and refined corn oils, which are usually considered as a source of omega-3 polyunsaturated fatty acids deficient in nutrition, are also a source of carotenoids. In these conditions, an urgent task is to modify and expand the possibilities of using the spectrophotometric method of analyzing carotenoids in vegetable oils.Бұл жұмыста майлы дақыл тұқымдарынан алынған зерттеуге ұсынылған үлгілерді және өсімдік майларын талдау үшін модификацияланған каротиноидтардың жалпы құрамын анықтаудың спектрофотометриялық әдісі қолданылды. 8 майдағы каротиноидтардың жалпы мөлшері анықталды. Әдістің тиімділігі және нәтижелердің жақсы қайталануы көрсетілген. Каротиноидтардың құрамын анықтауды зерттеу нәтижелері рафинацияланбаған майларда каротиннің мөлшері рафинацияланған майларға қарағанда жоғары екенін көрсетті. Жоғары мән жоғары тотығу тұрақтылығын көрсетеді. Сондай-ақ, алынған мәліметтерден, әдетте қоректік жағынан жетіспейтін ω-3 полиқанықпаған май қышқылдарының көзі ретінде қарастырылатын рафинацияланбаған зәйтүн майы мен рафинацияланған жүгері майы да каротиноидтардың көзі болып табылатыны анықталды. Бұл жағдайда өсімдік майларындағы каротиноидтарды талдаудың спектрофотометриялық әдісін және өсімдік майларының тотығу тұрақтылығын өзгерту және кеңейту өзекті мәселе болып табылады.В работе использован спектрофотометрический метод определения суммарного содержания каротиноидов, предложенный для исследования проб, полученных из семян масличных растений и модифицированный для анализа растительных масел. Определено суммарное содержание каротиноидов в 8 маслах. Показана эффективность метода и хорошая воспроизводимость результатов. Результаты исследования определения содержания каротиноидов показали, что в нерафинированных маслах содержание каротина выше чем в рафинированных маслах. Более высокое значение указывает на более высокую окислительную стабильность. Также из полученных данных видно, что нерафинированное оливковое масло и кукурузные масла рафинированные, которые обычно рассматривают как источник дефицитных в питании ω-3 полиненасыщенных жирных кислот, являются также источником каротиноидов. В этих условиях актуальной задачей является модификация и расширение возможностей применения спектрофотометрического метода анализа каротиноидов в растительных маслах маслах
THE NEW TREATMENT REGIMEN OF CALVES’ DIARRHEA CAUSED BY MIXED INVASION OF EIMERIA AND GIARDIA
Get PDFThe article described a farm experiment provided in July-August of 2019 on 32 diarrheal calves of two and three-month-old, spontaneously infected with Eimeria and Giardia. The animals were selected by coproscopic methods and divided into four groups with eight individuals in each. The first control group calves were untreated. The second group animals treated orally by Metronidazole-25% (100 mg/kg), the third group – by probiotic Vetom-1 (50 mg/kg) for seven days. The fourth group calves were fed by a new treatment regimen with Metronidazole-25% at the first three days, and additionally with Vetom-1 at the next four days in above dosage. The efficacy determined at the 10th day after treatment according to shedding cysts’ level and weight gain per day. Diarrhea symptoms assessed on a 4-score scale before and after the treatment. As a result, during the experiment the control animals’ parasite shedding level and diarrhea signs did not changed; the weight gain was minimal compared to other groups (0.66±0.26 kg). In the second group intensity efficiency (IE) against Eimeria was 90.9±9.3% and extensive efficiency (EE) – 75%, while against Giardia – 91.3±4.8% and 37.5%, respectively. The weight gain during the experiment was approximately same with the control group, and diarrhea remained at 2-3 scores. In the third group the infection intensity remained at the same level, body weight was higher (0.78±0.29) compared with two previous groups, and diarrhea decreased to 1-2 scores. In the fourth group, IE against Eimeria and Giardia was 99.9±0.2% and 98.9±1.5%, respectively, and EE against both parasites was 87.5%; weight gain was higher than in other groups and reached 0.89±0.06 kg, and there were no diarrhea signs. Thus, the new treatment regimen, including the combined use of Metronidazole and Vetom-1, showed high efficiency against calves’ diarrhea caused by mixed invasion of Eimeria and Giardia.The article described a farm experiment provided in July-August of 2019 on 32 diarrheal calves of two and three-month-old, spontaneously infected with Eimeria and Giardia. The animals were selected by coproscopic methods and divided into four groups with eight individuals in each. The first control group calves were untreated. The second group animals treated orally by Metronidazole-25% (100 mg/kg), the third group – by probiotic Vetom-1 (50 mg/kg) for seven days. The fourth group calves were fed by a new treatment regimen with Metronidazole-25% at the first three days, and additionally with Vetom-1 at the next four days in above dosage. The efficacy determined at the 10th day after treatment according to shedding cysts’ level and weight gain per day. Diarrhea symptoms assessed on a 4-score scale before and after the treatment. As a result, during the experiment the control animals’ parasite shedding level and diarrhea signs did not changed; the weight gain was minimal compared to other groups (0.66±0.26 kg). In the second group intensity efficiency (IE) against Eimeria was 90.9±9.3% and extensive efficiency (EE) – 75%, while against Giardia – 91.3±4.8% and 37.5%, respectively. The weight gain during the experiment was approximately same with the control group, and diarrhea remained at 2-3 scores. In the third group the infection intensity remained at the same level, body weight was higher (0.78±0.29) compared with two previous groups, and diarrhea decreased to 1-2 scores. In the fourth group, IE against Eimeria and Giardia was 99.9±0.2% and 98.9±1.5%, respectively, and EE against both parasites was 87.5%; weight gain was higher than in other groups and reached 0.89±0.06 kg, and there were no diarrhea signs. Thus, the new treatment regimen, including the combined use of Metronidazole and Vetom-1, showed high efficiency against calves’ diarrhea caused by mixed invasion of Eimeria and Giardia.
The article described a farm experiment provided in July-August of 2019 on 32 diarrheal calves of two and three-month-old, spontaneously infected with Eimeria and Giardia. The animals were selected by coproscopic methods and divided into four groups with eight individuals in each. The first control group calves were untreated. The second group animals treated orally by Metronidazole-25% (100 mg/kg), the third group – by probiotic Vetom-1 (50 mg/kg) for seven days. The fourth group calves were fed by a new treatment regimen with Metronidazole-25% at the first three days, and additionally with Vetom-1 at the next four days in above dosage. The efficacy determined at the 10th day after treatment according to shedding cysts’ level and weight gain per day. Diarrhea symptoms assessed on a 4-score scale before and after the treatment. As a result, during the experiment the control animals’ parasite shedding level and diarrhea signs did not changed; the weight gain was minimal compared to other groups (0.66±0.26 kg). In the second group intensity efficiency (IE) against Eimeria was 90.9±9.3% and extensive efficiency (EE) – 75%, while against Giardia – 91.3±4.8% and 37.5%, respectively. The weight gain during the experiment was approximately same with the control group, and diarrhea remained at 2-3 scores. In the third group the infection intensity remained at the same level, body weight was higher (0.78±0.29) compared with two previous groups, and diarrhea decreased to 1-2 scores. In the fourth group, IE against Eimeria and Giardia was 99.9±0.2% and 98.9±1.5%, respectively, and EE against both parasites was 87.5%; weight gain was higher than in other groups and reached 0.89±0.06 kg, and there were no diarrhea signs. Thus, the new treatment regimen, including the combined use of Metronidazole and Vetom-1, showed high efficiency against calves’ diarrhea caused by mixed invasion of Eimeria and Giardia
ПОЛУЧЕНИЕ ЭКСКРЕТОРНО-СЕКРЕТОРНОГО И СОМАТИЧЕСКОГО АНТИГЕНОВ TRICHINELLA SPIRALIS И ОПРЕДЕЛЕНИЕ АНТИГЕННЫХ СВОЙСТВ
No full textTrichinellosis still poses a threat to the life and health of animals and people. Despite all its study, early diagnosis when parasite larvae enter the body does not show signs of invasion into the intestinal stage. Enzyme-linked immunosorbent assay reveals the presence of the parasite at 2-4 weeks after invasion, when in adults the larvae are already encapsulated in the muscles. To date, the most accurate method is ELISA using excretory-secretory and somatic antigens. The detection revealed excretory-secretory and somatic antigens to the most common detection of Trichinella spiralis isolated from carcasses of wild animals. As a result of electrophoresis, a certain composition of ES-Ag was revealed, the molecular weights of which vary from 45 to 100 kDa, and C-Ag with molecular weights from 25 to 300 kDa. Immunoblotting revealed valuable diagnostic isolations of the 15 kDa excretory-secretory protein, the 300 kDa somatic antigen, which are tested with the blood serum immunoglobulins of experimentally infected animals. According to the results of ELISA, the presence of specific antibodies to the obtained antigens was revealed in the group of rabbits infected with larvae of capsular T. spiralis, detected from 14 days after the detection of a pronounced growth of specific antibodies, however, on day 70, the antibody titer was high 1:800 to 1:12800. Thus, the use of excretory-secretory antigen makes it possible to determine the presence of invasion from the 14th day after infection.Трихинеллез қазіргі күнге дейін жануарлар мен адамдардың өміріне және денсаулығына қауіп төндіруде. Паразиттің толық зерттелуіне қарамастан, оның дернәсілдері организге енгенде, яғни бастапқы ішек сатысы кезінде ерте балау әдістері оны анықтауға мүмкіндік бермейді. Иммунды ферментті талдау әдісі көмегімен 2-4 аптадан кейін жұқтырылған паразитті анықтауға болады, бұл кезде ересек дернәсілдер бұлшықетте капсуляциялануы мүмкін. Қазіргі кезде экскреторлық-секреторлық және соматикалық антигендерді қолдану арқылы ИФТ әдісімен балау ең тиімді болып табылады. Осы зерттеулерімізде жабайы жануарлардың ұшаларынан бөлініп алынған Trichinella spiralis-тің кең таралған түрлеріне экскреторлық-секреторлық және соматикалық антигендер алынды. Электрофорез нәтижесінде ЭС-Аг-нің молекулалық салмағы 45-тен 100 кДа және молекулалық салмағы 25-тен 300 кДа-ға дейінгі С-Aг ақуыздық құрамы анықталды. Иммуноблот әдісі көмегімен эксперименттік жолмен жұқтырылған жануарлардың қан сарысуының иммуноглобулиндерімен байланысатын 15 кДа экскреторлық-секреторлық және 300 кДа соматикалық антигеніне телімді балау құндылығы жоғары ақуыздық фракциялары анықталды. ИФТ нәтижесінде алынған антигендерге телімді антиденелердің болуы анықталып, T. spiralis капсуланған дернәсілдерімен ауырған қояндардың тобында 14-ші күннен бастап телімді антиденелердің айқын жоғарылауы байқалды. Алайда, 70-ші күні антидене титрі айтарлықтай төмендеді, бірақ 1:800-ден 1:12 800-ге дейін жоғары диапазонда қалды. Осылайша, экскреторлы-секреторлы антигенді қолдану инвазиялық кезеңнің 14-ші күннен бастап инвазияның болуын анықтауға мүмкіндік береді.Трихинеллез по сей день представляет угрозу жизни и здоровью животных и людей. Несмотря на всю его изученность, ранняя диагностика при попадании личинок паразита внутрь организма не способна обнаружить инвазию на кишечной стадии. Иммуноферментный анализ выявляет наличие паразита на 2-4 недели после инвазии, когда взрослые личинки могут уже капсулироваться в мышцах. Наиболее точным методом на сегодняшний день является проведение ИФА с использованием экскреторно-секреторных и соматических антигенов. В нашем исследовании получены экскреторно-секреторные и соматические антигены к наиболее распространенному виду Trichinella spiralis, выделенному из туш диких животных. В результате электрофореза выявлен белковый состав ЭС-Аг, молекулярные массы которых варьируются в пределах от 45 до 100 кДа, и С-Аг с молекулярными массами от 25 до 300 кДа. В иммуноблотинге были выявлены диагностически ценные фракции экскреторно-секреторного белка 15 кДа, соматического антигена 300 кДа, вступающие в реакцию с иммуноглобулинами сыворотки крови экспериментально зараженных животных. По результатам ИФА выявлено наличие специфических антител к полученным антигенам, в группе кроликов зараженных личинками капсулообразующих Т.spiralis начиная с 14 дня после заражения наблюдался выраженный рост специфических антилел, однако на 70 день титр антител значительно снижался, но оставался в достаточно высоких пределах от 1:800 до 1:12 800. Таким образом, применение экскреторно-секреторного антигена позволяет определить наличие инвазии с 14-го дня после заражения
ТҮРЛІ ӨСІМДІК МАЙЛАРЫНДАҒЫ ГЛИЦИДИЛ ЭФИРЛЕРІНІҢ МӨЛШЕРІН АНЫҚТАУ
Get PDFThe paper presents concentrations of glycidyl esters of fatty acids in terms of glycidol in samples of unrefined and refined vegetable oils in accordance with themethods described in GOST R ISO 18363-2-2019 and MN 4.1.3547-19. The range of concentrations of glycidyl esters in the studied samples of vegetable oils rangedfrom 0.1 to 9.8 mg/kg, while the standard norm should not exceed 1 mg/kg for edible vegetable oils. The analysis of oil samples confirmed the complete and almost complete absence of glycidyl esters in underdosed oils. The largest amount of glycidyl esters was found in refined palm oil (9.8 mg/ kg), which indicates theimportance of controlling the content of these toxic impurities in vegetable oils entering the market. The results of the study showed that the physical and physicochemical parameters of refined and unrefined oils, for all the presented samples of vegetable oils, confirm their naturalness and comply with established standards. The studied vegetable oils in terms of fatty acid composition meet the requirementsof regulatory documents for various types of oils.Жұмыста МЕМСТ Р ИСО 18363-2-2019 және МН 4.1.3547-19 сипатталған әдістемелеріне сәйкес зерттеліп, тазартылмаған және тазартылған өсімдікмайларының үлгілеріндегі глицидолға қайта есептегендегі май қышқылдарының глицидил эфирлері мөлшерілері ұсынылған. Өсімдік майларының зерттелген үлгілеріндегі глицидил эфирлері концентрациясының диапазоны 0,1-ден 9,8 мг/кг-ға дейін болды, ал стандартты нормада тағамдықөсімдік майлары үшін 1 мг/кг-нан аспауы керек. Май үлгілерін талдауы дедозодорацияланбаған майларда глицидил эфирлерінің толық және дерлік жоқтығын растады. Глицидил эфирлерінің ең көп мөлшері тазартылған пальма майында (9,8 мг/кг) табылды, бұл нарыққа кіретін өсімдік майларындағы осыулы қоспалардың мөлшерін бақылаудың маңыздылығын көрсетеді. Зерттеу нәтижелері өсімдік майларының барлық ұсынылған үлгілері үшін тазартылған және тазартылмаған майлардың физикалық және физика-химиялық көрсеткіштері олардың табиғи екендігін растайтынын және белгіленген нормаларға сәйкес келетінін көрсетті. Зерттелетін өсімдік майлары май-қышқылдық құрамы бойынша майдың әр түрлеріне қойылатын нормативтікқұжаттардың талаптарына сәйкес келедіЖұмыста МЕМСТ Р ИСО 18363-2-2019 және МН 4.1.3547-19 сипатталған әдістемелеріне сәйкес зерттеліп, тазартылмаған және тазартылған өсімдік майларының үлгілеріндегі глицидолға қайта есептегендегі май қышқылдарының глицидил эфирлері мөлшерілері ұсынылған. Өсімдік майларының зерттелген үлгілеріндегі глицидил эфирлері концентрациясының диапазоны 0,1-ден 9,8 мг/кг-ға дейін болды, ал стандартты нормада тағамдық өсімдік майлары үшін 1 мг/кг-нан аспауы керек. Май үлгілерін талдауы дедозодорацияланбаған майларда глицидил эфирлерінің толық және дерлік жоқтығын растады. Глицидил эфирлерінің ең көп мөлшері тазартылған пальма майында (9,8 мг/кг) табылды, бұл нарыққа кіретін өсімдік майларындағы осы улы қоспалардың мөлшерін бақылаудың маңыздылығын көрсетеді. Зерттеу нәтижелері өсімдік майларының барлық ұсынылған үлгілері үшін тазартылған және тазартылмаған майлардың физикалық және физика-химиялық көрсеткіштері олардың табиғи екендігін растайтынын және белгіленген нормаларға сәйкес келетінін көрсетті. Зерттелетін өсімдік майлары май-қышқылдық құрамы бойынша майдың әр түрлеріне қойылатын нормативтік құжаттардың талаптарына сәйкес келед
ФОРМИРОВАНИЕ ПРОДУКЦИОННОГО ПОТЕНЦИАЛА СОРТОВ ЯРОВОЙ МЯГКОЙ ПШЕНИЦЫ В СТЕПНОЙ ЗОНЕ СЕВЕРНОГО КАЗАХСТАНА В ЗАВИСИМОСТИ ОТ АГРОТЕХНИЧЕСКИХ ПРИЕМОВ ВОЗДЕЛЫВАНИЯ И ПОГОДНЫХ УСЛОВИЙ
Get PDFThis paper presents studies on the influence of weather conditions andagrotechnical methods of cultivation – sowing dates, seeding rates, mineral fertilizerson the productivity of spring wheat varieties – Shortandinskaya 2012, Semenovna,Karabalykskaya 20. The research was carried out in the steppe zone of NorthernKazakhstan (LLP "North Kazakhstan Agricultural Company", North Kazakhstanregion, Akkayyn district). The soils of the farm are typical carbonate chernozems.Sowing of spring soft wheat varieties was carried out according to the steampredecessor in three sowing periods: May 15; May 20; May 25 with seeding rates –3.0, 3.5, 4.0 million. germinating seeds per 1 ha . Harvesting was carried out bymowing the accounting plots with a header to the dump and then threshing the rollswith the conversion of crop data to standard – 14% humidity and 100% grain purity.The highest productivity of the studied varieties was noted at the late sowing date –May 25. In earlier sowing dates – on May 15 and 20, it was slightly lower. A similarpattern was observed both on a fertilized background and on a background withoutmineral fertilizers. An increase in the seeding rate from 3.5 to 4.0 germinating seedsper 1 ha did not contribute to the growth of their productivity in the studied varietiesof spring soft wheat. The highest productivity, regardless of the timing of sowing andthe background of cultivation, was observed at a seeding rate of 3.0 million.germinating seeds per 1 ha . As a result of the conducted research, it was found thatthe production potential of spring wheat varieties in the conditions of the dry steppeof Northern Kazakhstan is formed mainly due to precipitation in the middle of thesummer period – late June, early July.The work was carried out within the framework of the IRN BR10865099-OT-21 program: "Building a decision-making system for the production of basictypes of agricultural crops based on the adaptation of the DSSAT model for thegrowth and development of agricultural crops, an integrated management system forthe production of livestock products based on Smart technologies with the formationof an information base of scientific and technical documentation on agrotechnologiesfor agricultural entities in order to create Smart systems in agriculture"Осы жұмыста ауа – райының әсерін және егудің агротехникалық әдістерін– себу мерзімдерін, себу нормаларын, минералды тыңайтқыштарды жаздықжұмсақ бидай сорттарының өнімділігіне әсерін зерттеу бойынша зерттеулерұсынылған-Шортандинская 2012, Семеновна, Қарабалық 20. ЗерттеулерСолтүстік Қазақстанның дала аймағында жүргізілді ("Солтүстік ҚазақстанАШТС" ЖШС, Солтүстік Қазақстан облысы, Аққайың ауданы).Шаруашылықтың топырағы-типтік карбонатты черноземалар. Жаздық жұмсақбидай сорттарын себу бу ізашары бойынша үш себу мерзімінде жүргізілді: 15мамыр; 20 мамыр; 25 мамырда себу нормаларымен-1 га – ға 3,0, 3,5, 4,0млн.өнген тұқым жинау есепке алу мөлдектерін дестелегішпен орып, кейінненосы түсімді стандартты-14% ылғалдылыққа және 100% астық тазалығына қайтаесептей отырып, біліктерді бастыру арқылы жүргізілді. Зерттелген сорттардыңең жоғары өнімділігі кеш егу кезеңінде – 25 мамырда байқалды. Егістің ертереккезеңінде-15 және 20 мамырда ол біршама төмен болды. Ұқсас үлгіұрықтандырылған фонда да, минералды тыңайтқыштарды қолданбай дабайқалды. 1 гектарға 3,5-тен 4,0 өнгіш тұқым себу нормасының артуы жаздықжұмсақ бидайдың зерттелген сорттарында олардың өнімділігінің өсуіне ықпалетпеді. Жүргізілген зерттеулер нәтижесінде Солтүстік Қазақстанның құрғақдаласы жағдайында жаздық жұмсақ бидай сорттарының өндірістік әлеуетінегізінен жазғы кезеңнің ортасында – маусымның аяғында, маусымныңбасында атмосфералық жауын-шашынның түсуі есебінен қалыптасатыныанықталды. шілде айы.Жұмыс BR10865099-OT-21 ШЖК бағдарламасының шеңберіндеорындалды: "ауыл шаруашылығы дақылдарының өсуі мен дамуының DSSATмоделін бейімдеу негізінде ауыл шаруашылығы дақылдарының негізгі түрлерінөндіру үшін шешімдер қабылдау жүйесін құру, АӨК субъектілері үшінагротехнологиялар бойынша ғылыми-техникалық құжаттаманың ақпараттықбазасын қалыптастыра отырып, Smart технологиялар негізінде Малшаруашылығы өнімдерін өндіруді басқарудың интеграцияланған жүйесін құруАуыл шаруашылығындағы Smart-жүйелер"В настоящей работе представлены исследования по изучению влияния погодных условий и агротехнических приемов возделывания – сроков посева, норм высева, минеральных удобрений на продуктивность сортов яровой мягкой пшеницы – Шортандинская 2012, Семеновна, Карабалыкская 20. Исследования проводились в степной зоне Северного Казахстана (ТОО «Северо-Казахстанская СХОС», Северо-Казахстанская область, Аккайынский район). Почвы хозяйства – типичные карбонатные черноземы. Посев сортов яровой мягкой пшеницы проводился по паровому предшественнику в трех сроках сева: 15 мая; 20 мая; 25 мая с нормами высева – 3,0, 3,5, 4,0 млн. всхожих семян на 1га. Уборку урожая проводили путем скашивания учетных делянок жаткой на свал и последующим обмолотом валков с пересчетом данных урожая на стандартную – 14% влажность и 100% чистоту зерна. Наиболее высокая продуктивность у изучаемых сортов отмечалась в поздний срок посева – 25 мая. В более ранние сроки посева – 15 и 20 мая она была несколько ниже. Подобная закономерность отмечалась как на удобренном фоне, так и на фонебез внесения минеральных удобрений. Повышение нормы высева от 3,5 до 4,0 всхожих семян на 1 га не способствовало у изучаемых сортов яровой мягкойпшеницы росту их продуктивности. Наиболее высокая продуктивность не зависимо от сроков посева и фона возделывания отмечалась при норме высева3,0 млн. всхожих семян на 1 га. В результате проведенных исследований было установлено, что продукционный потенциал у сортов яровой мягкой пшеницы в условиях сухой степи Северного Казахстана формируется в основном за счет выпадения атмосферных осадков в середине летнего периода – конце июня, начале июля месяца. Работа выполнялась в рамках программы ИРН BR10865099-OT-21: «Построение системы принятия решений для производства основных видов сельскохозяйственных культур на основе адаптации модели DSSAT роста иразвития сельскохозяйственных культур, интегрированной системы управления производства животноводческой продукции на основе Smart технологий с формированием информационной базы научно-технической документации по агротехнологиям для субъектов АПК с целью создания Smart-систем всельском хозяйстве»