Kazakh Agrotechnical Research University OJS
Not a member yet
1120 research outputs found
Sort by
ИССЛЕДОВАНИЯ ОКИСЛИТЕЛЬНЫХ СВОЙСТВ СМЕСЕЙ РАСТИТЕЛЬНЫХ МАСЕЛ
Get PDFLipid oxidation is the main spoilage mechanism of vegetable oils, which causes loss of nutritional and sensory properties. There is a problem of lipid oxidation in edible oils due to the fact that they are constantly subjected to various storage conditions or overheating. There are many measures to reduce the mass fraction of oxidation products in oil. One area that has not yet been thoroughly explored is the use of seed oils from new crops mixed with less stable traditional oils. This study examines mixtures of traditional vegetable oils with grapeseed oil, with linseed oil and how such mixtures affect oxidative stability. The study shows the change in acid value and peroxide value at different temperatures (60˚С, 80˚С, 120˚С) during the controlled oxidation of various mixtures of vegetable oils: a mixture of linseed oil and sunflower oil in a ratio of 25:75; a mixture of linseed, grape and sunflower oils in a ratio of 10:10:80 and a mixture of safflower, rapeseed and sunflower oils in a ratio of 33:33:33. The influence of the fatty acid composition of mixtures on their ability to oxidize has been established. The obtained research results allow manufacturers to analyze the effect of the fatty acid composition of the composition on their storage capacity. The studies were carried out in the laboratory of the Kazakh National Agrarian Research University (KazNAIU) at the Department of Technology and Safety of Food Production, in the Kazakh-Japanese Center at KazNAIU, in the accredited Research Laboratory for Assessing the Quality and Safety of Food Products of JSC "Almaty Technological University" in 2021-2022.Окисление липидов является основным механизмом порчи растительных масел, который вызывает потери питательных и сенсорных свойств. Существует проблема окисления липидов в пищевых маслах из-за того, что они постоянно подвергаются различным условиям хранения или перегреву. Имеются множество мероприятий снижения массовой доли продуктов окисления в масле. Одним из направлений который еще не был тщательно изучено – это использование масел семян новых культур в смеси с менее стабильными традиционными маслами. В данном исследовании рассматриваются смеси традиционных растительных масел с виноградным маслом, с льняным маслом и как такие смеси влияют на окислительную стабильность. В исследовании показаны изменение показателей кислотного числа и перекисного числа при различных температурах (60˚С, 80˚С, 120˚С) в ходе контролируемого окисления различных смесей растительных масел: смесь льняного масла и подсолнечного в соотношении 25:75; смесь льняного, виноградного и подсолнечного в соотношении 10:10:80 и смеси сафлорового, рапсового и подсолнечного масел в соотношении 33:33:33. Установлено влияние жирно кислотного состава смесей на их способность к окислению. Полученныерезультаты исследований позволяют производителям анализировать влияние жирно-кислотного состава композиции на их способность к хранению. Исследования проводили в лаборатории Казахского национального аграрного исследовательского университета (КазНАИУ) на кафедре «Технология и безопасность пищевых производств», в Казахстанско-японском центре при КазНАИУ, в аккредитованной Научно исследовательской лаборатории по оценке качества и безопасности продовольственных продуктов АО «Алматинский технологическийуниверситет» в 2021 2022 гг.Окисление липидов является основным механизмом порчи растительных масел, который вызывает потери питательных и сенсорных свойств. Существует проблема окисления липидов в пищевых маслах из-за того, что они постоянно подвергаются различным условиям хранения или перегреву. Имеются множество мероприятий снижения массовой доли продуктов окисления в масле. Одним из направлений который еще не был тщательно изучено – это использование масел семян новых культур в смеси с менее стабильными традиционными маслами. В данном исследовании рассматриваются смеси традиционных растительных масел с виноградным маслом, с льняным маслом и как такие смеси влияют на окислительную стабильность. В исследовании показаны изменение показателей кислотного числа и перекисного числа при различных температурах (60˚С, 80˚С, 120˚С) в ходе контролируемого окисления различных смесей растительных масел: смесь льняного масла и подсолнечного в соотношении 25:75; смесь льняного, виноградного и подсолнечного в соотношении 10:10:80 и смеси сафлорового, рапсового и подсолнечного масел в соотношении 33:33:33. Установлено влияние жирно кислотного состава смесей на их способность к окислению. Полученныерезультаты исследований позволяют производителям анализировать влияние жирно-кислотного состава композиции на их способность к хранению. Исследования проводили в лаборатории Казахского национального аграрного исследовательского университета (КазНАИУ) на кафедре «Технология и безопасность пищевых производств», в Казахстанско-японском центре при КазНАИУ, в аккредитованной Научно исследовательской лаборатории по оценке качества и безопасности продовольственных продуктов АО «Алматинский технологическийуниверситет» в 2021 2022 гг
ФИТОПЛАНКТОН ЗАЛИВОВ АРАЛЬСКОГО МОРЯ
Get PDFFor the first time in the last ten years, this article provides information about the phytoplankton of the Tushybas and Chernyshev bays of the Aral Sea. The studies were conducted in the late summer of 2021 and 2022. According to the results of the work, 12 microalgae taxa from three systematic groups were identified in the algocenosis of the surveyed sites. The largest number of species and forms are represented by diatoms, which unite five families. The minimum number of taxa was noted for cyanobacteria. The quantitative development of algocenosis is not represented by high indicators. During the study period, the number of microalgae in Tushybas Bay reached 30 million cl/m3 in 2021 and 533.33 million cl/m3 in 2022, in Chernyshev Bay 358.33 million cl/m3 in 2021 and 145 million cl/m3 in 2022. In terms of microalgae biomass, there was a sharp increase in the indicator in 2022 relative to 2021. The data obtained indicate favorable conditions of the food base for planktonic zoocenoses.В данной статье впервые за последние десять лет приводятся сведения о фитопланктоне заливов Тущыбас и Чернышева Аральского моря. Исследования проводились в конце лета 2021 и 2022 гг. По результатам работ, в альгоценозе обследованных заливов выявлено 12 таксонов микроводорослей из трех систематических групп. Наибольшим числом видов и форм представлены диатомовые водоросли, объединяющие пять семейств. Минимальное число таксонов отмечалось для цианобактерии. Количественное развитие альгоценоза представлено не высокими показателями. В период исследовании численность микроводорослей в заливе Тущыбас достигло 30 млн.кл/м3 в 2021 г. и 533,33 млн.кл/м3 в 2022 г., а в заливе Чернышева 358,33 млн.кл/м3 2021 г. и 145 млн.кл/м3 2022 г. По биомассе микроводорослей отмечено резкое увеличение показателя в 2022 г., относительно 2021 г. Полученные данные свидетельствуют о благоприятных условиях кормовой базы для планктонных зооценозов.В данной статье впервые за последние десять лет приводятся сведения о фитопланктоне заливов Тущыбас и Чернышева Аральского моря. Исследования проводились в конце лета 2021 и 2022 гг. По результатам работ, в альгоценозе обследованных заливов выявлено 12 таксонов микроводорослей из трех систематических групп. Наибольшим числом видов и форм представлены диатомовые водоросли, объединяющие пять семейств. Минимальное число таксонов отмечалось для цианобактерии. Количественное развитие альгоценоза представлено не высокими показателями. В период исследовании численность микроводорослей в заливе Тущыбас достигло 30 млн.кл/м3 в 2021 г. и 533,33 млн.кл/м3 в 2022 г., а в заливе Чернышева 358,33 млн.кл/м3 2021 г. и 145 млн.кл/м3 2022 г. По биомассе микроводорослей отмечено резкое увеличение показателя в 2022 г., относительно 2021 г. Полученные данные свидетельствуют о благоприятных условиях кормовой базы для планктонных зооценозов
ИЗУЧЕНИЕ СОВРЕМЕННЫХ ТЕХНОЛОГИЙ ВЫРАЩИВАНИЯ ПРОДУКЦИИ В ТЕПЛИЦАХ
Get PDFThe necessary raw materials and products covering food, beverages, clothing, household needs are supplemented by the agricultural industry. The use of new modern technologies will make a significant contribution to the development of the agricultural sector. However, the technologies currently used are traditional methods that require high costs for growing products in agriculture, which cannot meet the needs of the population in a timely manner. The paper touches upon the issues of meeting the demand of the country\u27s population for vegetable products, and it will help to prevent the possible food problem that is happening all over the world now. This article shows the need to use modern technologies in growing and harvesting crops. At the same time, the use of optical and biotechnologies in the cultivation of agricultural products proves its effectiveness. When growing products from vegetables and garden crops, the use of light-emitting sources instead of traditional sources of origin, the use of light-emitting energy sources is of paramount importance from the point of view of economy. In order for the photosynthesis process in plants to proceed normally, the following positive results were achieved by observing the growth and development of sweet pepper seedlings at different heights, in two different, artificial and natural + artificial conditions, using an LED strip irradiator with phytonutrients.Азық-түлік, сусындар, киім-кешек, тұрмыстық қажеттіліктерді жабатын қажетті шикізат пен өнімдер ауыл шаруашылығы өнеркәсібіментолықтырылады. Жаңа заманауи технологияларды пайдалану ауыл шаруашылығы саласының дамуына елеулі үлес қосады. Дегенмен, қазіргі уақытта қолданылатын технологиялар ауыл шаруашылығында халықтың қажеттіліктерін уақытылы қанағаттандыра алмайтын өнімдерді өсіру үшін үлкен шығындарды талап ететін дәстүрлі әдістер болып табылады. Жұмыста ел халқының көкөніс өнімдеріне деген сұранысын қанағаттандыру мәселелері қозғалды және ол бүкіл әлемде болып жатқан азық-түлік мәселесінің алдын алуға көмектеседі. Бұл мақалада ауыл шаруашылығы дақылдарын өсіру және жинау кезінде заманауи технологияларды қолдану қажеттілігі көрсетілген. Сонымен қатар, ауыл шаруашылық өнімдерін өсіру кезінде оптикалық және биотехнологияларды қолдану оның тиімділігін дәлелдейді. Көкөністер мен бау-бақша дақылдарынан азық-түлік өсіру кезінде дәстүрлі нуклеация көздерінің орнына жарық шығаратын көздерді пайдалану үнемдеу тұрғысынан өте маңызды. Өсімдіктердегі фотосинтез процесі қалыпты жүруі үшін фитонутриенттері бар жарықдиодты жолақты сәулелендіргішті пайдалана отырып, әртүрлі биіктікте, екі түрлі, жасанды және табиғи + жасанды жағдайда тәтті бұрыш көшеттерінің өсуі мен дамуын бақылау арқылы келесі оң нәтижелерге қол жеткізілді.Необходимое сырье и продукты, покрывающие продукты питания, напитки, одежду, бытовые нужды, дополняются сельскохозяйственной промышленностью. Использование новых современных технологий внесет значительный вклад в развитие сельскохозяйственной отрасли. Однако,применяемые в настоящее время технологии являются традиционными методами, требующими большой затраты по выращиванию продуктов в сельском хозяйстве, которые не могут своевременно удовлетворить потребности населения. В работе затронуты вопросы по удовлетворения спроса населения страны на овощную продукцию, и она поможеть возможного предотвращения продовольственной проблемы, происходящего сейчас во всем мире В данной статье показана необходимость применения современных технологий при выращивании и получения урожая сельскохозяйственных культур. В то же время использование оптических и биотехнологий при выращивании сельскохозяйственной продукции доказывает свою эффективность. При выращивании продуктов из овощей и огородных культур использование светоизлучающих источников вместо традиционных источников зарождения использование светоизлучающих источников энергии имеет первостепенное значение с точки зрения экономии. Чтобы процесс фотосинтеза в растениях протекал нормально, были достигнуты следующие положительные результаты путем наблюдения за ростом и развитием рассады сладкого перца на разной высоте, в двух разных, искусственных и естественных + искусственных условиях, с использованием светодиодного ленточного облучателя с фитонутриентами
АУЫЛ ШАРУАШЫЛЫҒЫ ЖЕРЛЕРІН ТҮГЕНДЕУ МАҚСАТЫНДА ҚАЗАҚСТАН РЕСПУБЛИКАСЫ МЕМЛЕКЕТТІК ГЕОДЕЗИЯЛЫҚ ЖЕЛІЛЕРІН ЖАҢҒЫРТУ
Get PDFWith the development of modern technologies, the goal of modernization of state geodetic networks today plays an important role. The reason for this is that the state geodetic networks of the Republic of Kazakhstan have not been updated since 1942.This, in turn, prevents agricultural land and land plots from obtaining specific dimensions. In accordance with the Decree of the Government of the Republic of Kazakhstan dated December 28, 2002 No. 1403, the coordinate system of 1942 (hereinafter referred to as SK-42) is state-owned, and a restriction has been imposed for general use. In accordance with this, the SK-42 coordinate system cannot be used by individuals, non governmental institutions and foreign investors. This negatively affects the conduct of scientific research, the identification of deficiencies in the coordinate system and the introduction of innovations. In order to overcome these barriers, research work has been carried out on the modernization of state geodetic networks and the definition of new systems of universal measurements. The purpose of this study is to provide the most achievable methods for measuring global navigation satellite systems (hereinafter referred to as GNSS). A comparative analysis of the data obtained during the research work is described. Based on the results of the analysis, the most similar methods of satellite measurements have been developed, taking into account the peculiarities of the geographical location of the territory of the Republic of Kazakhstan on the Earth\u27s surface. In conclusion, methods and techniques for measuring agricultural, land plots and other lands during geodetic works are given.Қазіргі технологиялардың дамуы қарқын алған тұста Мемлекеттік геодезиялық желілерді жаңғыру мақсаты арта түсті. Бұған себеп Қазақстан Республикасының Мемлекеттік геодезиялық желілерінің 1942 жылдан бері күрделі өзгерістер енгізіп жаңаланбауын айтуға болады. Бұл өз кезегінде ауыл шаруашылық жерлерін және жер учаскелерін нақты өлшемдерін алуға кедергі келтіреді. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2002 жылғы 28 желтоқсан күні шыққан №1403 қаулысына сәйкес мемлекеттік деп бекітілген 1942 жылғы координаттар жүйесіне (ары қарай - СК-42) шектеу салған. Осыған сәйкес СК-42 координаттар жүйесін жеке тұлғалар, мемлекеттік емес мекемелер және шетелдік инвесторлар қолдана алмайды. Бұл ғылыми зерттеу жүргізіп, координаттар жүйесінің кемшіліктерін анықтап, жаңашылдықтар енгізуге кері әсерін тигізді. Аталған кедергілерден шығу мақсатында Мемлекеттік геодезиялық желілерді жаңғырту және жаңа жалпыға ортақ өлшем жүйелерін анықтау үшін ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізілді. Бұл зерттеуді жүргізу мақсаты ең қолайлы ғаламдық навигациялық спутниктік жүйелердің (ары қарай - ҒНСЖ) өлшеу әдістерін ұсыну болып табылады. Зерттеу жұмыстары барысында алынған деректердің салыстырмалы талдаулары сипатталған. Талдау нәтижелері бойынша Қазақстан Республикасы аумағының жер бетінде географиялық орналасу ерекшеліктерін ескере отырып, жерсеріктік өлшеулердің неғұрлым ұқсас әдістемелері әзірленді. Қорытындылауда геодезиялық жұмыстар кезіндегі ауыл шаруашылық, жер учаскелерін және тағы да басқа жерлерді өлшеу әдістері мен тәсілдері келтірілген. Қазіргі технологиялардың дамуы қарқын алған тұста Мемлекеттік геодезиялық желілерді жаңғыру мақсаты арта түсті. Бұған себеп Қазақстан Республикасының Мемлекеттік геодезиялық желілерінің 1942 жылдан бері күрделі өзгерістер енгізіп жаңаланбауын айтуға болады. Бұл өз кезегінде ауыл шаруашылық жерлерін және жер учаскелерін нақты өлшемдерін алуға кедергі келтіреді. Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2002 жылғы 28 желтоқсан күні шыққан №1403 қаулысына сәйкес мемлекеттік деп бекітілген 1942 жылғы координаттар жүйесіне (ары қарай - СК-42) шектеу салған. Осыған сәйкес СК-42 координаттар жүйесін жеке тұлғалар, мемлекеттік емес мекемелер және шетелдік инвесторлар қолдана алмайды. Бұл ғылыми зерттеу жүргізіп, координаттар жүйесінің кемшіліктерін анықтап, жаңашылдықтар енгізуге кері әсерін тигізді. Аталған кедергілерден шығу мақсатында Мемлекеттік геодезиялық желілерді жаңғырту және жаңа жалпыға ортақ өлшем жүйелерін анықтау үшін ғылыми-зерттеу жұмыстары жүргізілді. Бұл зерттеуді жүргізу мақсаты ең қолайлы ғаламдық навигациялық спутниктік жүйелердің (ары қарай - ҒНСЖ) өлшеу әдістерін ұсыну болып табылады. Зерттеу жұмыстары барысында алынған деректердің салыстырмалы талдаулары сипатталған. Талдау нәтижелері бойынша Қазақстан Республикасы аумағының жер бетінде географиялық орналасу ерекшеліктерін ескере отырып, жерсеріктік өлшеулердің неғұрлым ұқсас әдістемелері әзірленді. Қорытындылауда геодезиялық жұмыстар кезіндегі ауыл шаруашылық, жер учаскелерін және тағы да басқа жерлерді өлшеу әдістері мен тәсілдері келтірілген.
ПРОДУКТИВНОСТЬ ЛЬНА МАСЛИЧНОГО (LINUMUSITATISSIMUM) КУСТАНАЙСКИЙ ЯНТАРЬ В УСЛОВИЯХ СУХОЙ СТЕПИ СЕВЕРНОГО КАЗАХСТАНА В ЗАВИСИМОСТИ ОТ ЭЛЕМЕНТОВ АГРОТЕХНИКИ
Get PDFThe article presents two-year results of research to identify, in the conditions of the dry steppe of Northern Kazakhstan, optimal sowing dates, sowing rates of oilseed flax Kustanai amber on two nutrition backgrounds P0 and P90. The elements of the productivity of the oilseed flax plant Kustanai amber (the number of pods, the mass of seeds of the plant, the number of seeds of fusion, the mass of 1000 seeds) were formed on a fertilized background with a relatively uniform ratio, a slight predominance was manifested in the development of such an element of the crop structure as: the mass of 1000 seeds (M1000 - 24.8 29.8% of the total productivity of the plant) and the mass of seeds from the plant (Ms - 21.7-26.3%). The mass of 1000 seeds (32.5- 37.9%) dominated the productivity of the plant against an unfavorable background. The formula of plant productivity in the control variant (without fertilizers) is represented by the elements - 1000-Seed Mass, number of capsules, the number of seeds from the plant, capsules mass per plant. The same elements on a fertilized background. On unfertilized soil, the yield level was significantly lower on average over two years and amounted to 11.0 c /ha, - against the background of P90 -17.2 c/ha. In the arid 2021, the highest productivity of oilseed flax was manifested on fertilized (15.9 c/ha) and non-fertilized (11.8 c/ha) backgrounds at sowing on 20.05 with a seeding rate of 5.0 million v.s. per ha. In a more favorable humidification year of 2022, the highest productivity (18.6 c/ha) was formed on crops of the 15.05 period with a norm of 6.0 million c.s. per ha. The same pattern was observed on a unfertilized soil with a yield of 10.3 c/ha.В статье представлены двухлетние результаты исследований по выявлению, в условиях сухой степи Северного Казахстана, оптимальных сроков посева, норм высева льна масличного Кустанайский янтарь на двух фонах питания Р0 и Р90. Элементы продуктивности растения льна масличного Кустанайский янтарь (число коробочек, масса семян растения, число семян срастения, масса 1000 семян), на удобренном фоне формировались при относительно равномерном соотношении, незначительное преобладание проявлялось в развитии такого элемента структуры урожая как: масса 1000 семян (М1000 - 24.8-29,8% от всей продуктивности растения) и массы семян с растения (Мс - 21,7-26,3%). На неудобренном фоне в продуктивности растения доминировала масса 1000 семян (32,5- 37,9%). Формула продуктивности растения на контрольном варианте (без удобрений) представлена элементами – М1000, Чк (число коробочек с растения), Чс (число семян с растения), Мс (масса семян с растения), на удобренном фоне формула продуктивности выглядела - М1000, Мс,Чк,Чс. На неудобренном фоне уровень урожайности был значительно ниже и в среднем за два года составлял 11,0 ц/га, - на фоне Р90 -17,2ц/га. В засушливом 2021году наивысшая продуктивность льна масличного проявилась на удобренном (15,9 ц/га) и неудобренном (11,8ц/га) фонах при посеве 20.05 с нормой высева 5,0 млн в.с. на га. В более благоприятном по увлажнению 2022 году наибольшая продуктивность льна масличного (18,6ц/га) складывалась на посевах срока 15.05 с нормой 6,0 млн в.с. на га. Та же закономерность отмечалась на неудобренном фоне на таком же варианте с урожайностью 10,3 ц/га.В статье представлены двухлетние результаты исследований по выявлению, в условиях сухой степи Северного Казахстана, оптимальных сроков посева, норм высева льна масличного Кустанайский янтарь на двух фонах питания Р0 и Р90. Элементы продуктивности растения льна масличного Кустанайский янтарь (число коробочек, масса семян растения, число семян срастения, масса 1000 семян), на удобренном фоне формировались при относительно равномерном соотношении, незначительное преобладание проявлялось в развитии такого элемента структуры урожая как: масса 1000 семян (М1000 - 24.8-29,8% от всей продуктивности растения) и массы семян с растения (Мс - 21,7-26,3%). На неудобренном фоне в продуктивности растения доминировала масса 1000 семян (32,5- 37,9%). Формула продуктивности растения на контрольном варианте (без удобрений) представлена элементами – М1000, Чк (число коробочек с растения), Чс (число семян с растения), Мс (масса семян с растения), на удобренном фоне формула продуктивности выглядела - М1000, Мс,Чк,Чс. На неудобренном фоне уровень урожайности был значительно ниже и в среднем за два года составлял 11,0 ц/га, - на фоне Р90 -17,2ц/га. В засушливом 2021году наивысшая продуктивность льна масличного проявилась на удобренном (15,9 ц/га) и неудобренном (11,8ц/га) фонах при посеве 20.05 с нормой высева 5,0 млн в.с. на га. В более благоприятном по увлажнению 2022 году наибольшая продуктивность льна масличного (18,6ц/га) складывалась на посевах срока 15.05 с нормой 6,0 млн в.с. на га. Та же закономерность отмечалась на неудобренном фоне на таком же варианте с урожайностью 10,3 ц/га
АГРОТЕХНИЧЕСКАЯ И ЭНЕРГЕТИЧЕСКАЯ ОЦЕНКА ЭКСПЕРИМЕНТАЛЬНОЙ ШИРОКОЗАХВАТНОЙ СЕЯЛКИ С ЭЛЕКТРОННЫМ БЛОКОМ УПРАВЛЕНИЯ ПРОЦЕССОМ ВЫСЕВА ЗЕРНОВЫХ КУЛЬТУР
Get PDFThe development of the country\u27s agro-industrial complex directly depends on the development of agricultural engineering industry. For which reason, the modernized agricultural machines are presently topical today for mastering advanced techniques of the agro-technologies in the agro-industrial complex. In the crop-growing sector of Kazakhstan for the production of high-quality ecological products that compete in the foreign market it is necessary to use digital technologies in agriculture. An analysis of advanced seeding machines suggests that there are seeders with designs that perform some technological operations with elements of automation. In this connection, the essence of our scientific research and the practical significance consists in the establishment of a “smart” seeder with an electronic control unit that solves complex problems: supporting two seeding modes; automatic control of the intensity of grain sowing depending on the speed of the tractor; automatic control of the intensity of fertilizer dispersion depending on the speed of the tractor and control of the filling of the bunker. When developing a wide-cut seeder with an electronic control unit, the basic principles of mechanical engineering technology and classical mechanics technologies were used; the working parts and components of the seeder were designed in Autodesk Inventor, and the electronic control unit was developed jointly with the POTTINGER Austrian company. In view of the foregoing, a wide-cut seeder with an electronic control unit for the process of sowing grain crops has been developed, consisting of a trailed module and a combined pneumatic mechanical system. In terms of quality, the developed experimental seeder meets the agrotechnical requirements for sowing grain crops under the conditions of Northern Kazakhstan and is quite competitive in the agricultural machinery markets.Развитие агропромышленного комплекса страны напрямую зависит от развития сельскохозяйственного машиностроения. В связи с чем и для освоения в АПК современных методов агротехнологий на сегодняшний день актуальны модернизированные сельскохозяйственные машины. В растениеводческой отрасли Казахстана для производства качественной экологической продукции, конкурирующей на внешнем рынке, необходимо применение цифровых технологий в сельском хозяйстве. Анализ современных посевных машин показывает, что существуют сеялки с конструкциями, выполняющими некоторые технологические операции с элементами автоматизации. В связи с чем, суть нашего научного исследования и практическая значимость заключается в создании «умной», с электронным блоком управления сеялки, решающей комплексные задачи: поддержки двух режимов высевания; автоматического управления интенсивности высевания зерна в зависимости от скорости трактора; автоматического управления интенсивности рассеивания удобрений в зависимости от скорости трактора и контроль наполняемости бункера. При разработке широкозахватной сеялки с электронным блоком управления использованы основные положения технологий машиностроения и классической механики, в Autodesk Inventor спроектированы рабочие органы и узлы сеялки, а электронный блок управления разработан совместно с австрийской фирмой POTTINGER. На основании вышеизложенного разработана широкозахватная сеялка с электронным блоком управления процессом высева зерновых культур, состоящая из прицепного модуля и комбинированной пневмомеханической системы ЦВС. По качественным показателям разработанная экспериментальная сеялка отвечает агротехническим требованиям, предъявляемым к посеву зерновых культур в условиях Северного Казахстана и вполне конкурентоспособна на рынках сельскохозяйственной техники.Развитие агропромышленного комплекса страны напрямую зависит от развития сельскохозяйственного машиностроения. В связи с чем и для освоения в АПК современных методов агротехнологий на сегодняшний день актуальны модернизированные сельскохозяйственные машины. В растениеводческой отрасли Казахстана для производства качественной экологической продукции, конкурирующей на внешнем рынке, необходимо применение цифровых технологий в сельском хозяйстве. Анализ современных посевных машин показывает, что существуют сеялки с конструкциями, выполняющими некоторые технологические операции с элементами автоматизации. В связи с чем, суть нашего научного исследования и практическая значимость заключается в создании «умной», с электронным блоком управления сеялки, решающей комплексные задачи: поддержки двух режимов высевания; автоматического управления интенсивности высевания зерна в зависимости от скорости трактора; автоматического управления интенсивности рассеивания удобрений в зависимости от скорости трактора и контроль наполняемости бункера. При разработке широкозахватной сеялки с электронным блоком управления использованы основные положения технологий машиностроения и классической механики, в Autodesk Inventor спроектированы рабочие органы и узлы сеялки, а электронный блок управления разработан совместно с австрийской фирмой POTTINGER. На основании вышеизложенного разработана широкозахватная сеялка с электронным блоком управления процессом высева зерновых культур, состоящая из прицепного модуля и комбинированной пневмомеханической системы ЦВС. По качественным показателям разработанная экспериментальная сеялка отвечает агротехническим требованиям, предъявляемым к посеву зерновых культур в условиях Северного Казахстана и вполне конкурентоспособна на рынках сельскохозяйственной техники
СОЛТҮСТІК ҚАЗАҚСТАННЫҢ ҚҰРҒАҚ ДАЛА АЙМАҒЫ ЖАҒДАЙЫНДА АСТЫҚ ДАҚЫЛДАРЫНЫҢ ӨНІМІН ҚАЛЫПТАСТЫРУҒА АГРОТЕХНИКАЛЫҚ ТӘСІЛДЕРДІҢ ӘСЕРІН ЗЕРТТЕУ
Get PDFThe article on the program "Creation of a decision-making system for the production of basic types of agricultural crops based on the adaptation of the DSSAT crop growth and development model with the formation of an information base of scientific and technical documentation on agrotechnologies for agricultural entities in order to create Smart systems, an integrated management system for the production of livestock products based on Smart technologies" Presents the results of research grain crops in the conditions of I. Baraev Scientific and Production Center of Grain Farming LLP. The main purpose of the study is to study different varieties of grain crops in the conditions of Northern Kazakhstan against the background of different sowing dates, sowing sizes and fertilizers. As a result of the research, it was found that the yield index varies depending on the variety, the sowing period and the amount of fertilizers. All the indicators of the study were conducted in order to increase productivity. The difference in crop yields is noted depending on the main elements of the yield structure and the growing conditions of the varieties. It can be concluded that all the factors in the study influence the formation of high productivity.Мақалада «Smart-жүйелерді құру мақсатында АӨК субъектілері үшін агротехнологиялар бойынша ғылыми техникалық құжаттаманың ақпараттық базасын қалыптастыра отырып, ауыл шаруашылығы дақылдарының өсуі мен дамуының DSSAT моделін, Smart-технологиялар негізінде мал шаруашылығы өнімдерін өндіруді басқарудың интеграцияланған жүйесін бейімдеу негізінде ауыл шаруашылығы дақылдарының негізгі түрлерін өндіру үшін шешімдер қабылдау жүйесін құру» бағдарламасы бойынша «А.И.Бараев атындағы астық шаруашылығы ғылыми- өндірістік орталығы» ЖШС жағдайында дәнді дақылдарды зерттеу нәтижелері келтірілген. Зерттеудің негізгі мақсаты Солтүстік Қазақстан жағдайында әртүрлі себу мерзімдері, себу мөлшері мен тыңайтқыш аясында әртүрлі дәнді дақылдардың сорттарын зерттеу. Зерттеулер нәтижесінде өнімділік көрсеткіші сорт, себу мерзіміне және тыңайтқыш аясына байланысты ерекшеленетіні анықталды. Зерттеудегі көрсеткіштердің барлығы өнімді жоғарлату мақсатында жүргізілді. Өнімділік құрылымының негізгі элементтерінен және сорттарды өсіру жағдайларына байланысты дақылдардың өнімділігінің айырмашылығы байқалды. Зерттеудегі барлық факторлар жоғары өнімділікті қалыптастыруға әсер етеді деген қорытынды жасауға болады.Мақалада «Smart-жүйелерді құру мақсатында АӨК субъектілері үшін агротехнологиялар бойынша ғылыми техникалық құжаттаманың ақпараттық базасын қалыптастыра отырып, ауыл шаруашылығы дақылдарының өсуі мен дамуының DSSAT моделін, Smart-технологиялар негізінде мал шаруашылығы өнімдерін өндіруді басқарудың интеграцияланған жүйесін бейімдеу негізінде ауыл шаруашылығы дақылдарының негізгі түрлерін өндіру үшін шешімдер қабылдау жүйесін құру» бағдарламасы бойынша «А.И.Бараев атындағы астық шаруашылығы ғылыми- өндірістік орталығы» ЖШС жағдайында дәнді дақылдарды зерттеу нәтижелері келтірілген. Зерттеудің негізгі мақсаты Солтүстік Қазақстан жағдайында әртүрлі себу мерзімдері, себу мөлшері мен тыңайтқыш аясында әртүрлі дәнді дақылдардың сорттарын зерттеу. Зерттеулер нәтижесінде өнімділік көрсеткіші сорт, себу мерзіміне және тыңайтқыш аясына байланысты ерекшеленетіні анықталды. Зерттеудегі көрсеткіштердің барлығы өнімді жоғарлату мақсатында жүргізілді. Өнімділік құрылымының негізгі элементтерінен және сорттарды өсіру жағдайларына байланысты дақылдардың өнімділігінің айырмашылығы байқалды. Зерттеудегі барлық факторлар жоғары өнімділікті қалыптастыруға әсер етеді деген қорытынды жасауға болады
SERINE PROTEASE OF TRICHINELLA SPIRALIS AND ITS POSSIBLE APPLICATION IN THE EARLY DIAGNOSIS OF TRICHINELLOSIS IN ANIMALS
Get PDFSerine proteases of parasites play a significant role in the infection of a host organism. This is especially reflected in the process of immunosuppression, in particular, during IgG hydrolysis. The importance of the performed functionensures their presence at all stages of development, which makes them key targets for early diagnosis of trichinellosis. In this study, we demonstrated that serineprotease transcripts are detected in 83% of cases when mice are infected with BALB/c on days 7 and 14 after infection and are identified by molecular methods.Two groups of mice were infected with different doses of larvae (100 and 250 larvae), it was shown that the dosage did not affect the effectiveness of serine protease detection in mice, which would provide a better diagnostic effect. The transcripts presence confirms the possibility of using serine protease as a protein for the diagnosis of trichinellosis in animals and humans.Serine proteases of parasites play a significant role in the infection of a host organism. This is especially reflected in the process of immunosuppression, in particular, during IgG hydrolysis. The importance of the performed functionensures their presence at all stages of development, which makes them key targets for early diagnosis of trichinellosis. In this study, we demonstrated that serineprotease transcripts are detected in 83% of cases when mice are infected with BALB/c on days 7 and 14 after infection and are identified by molecular methods.Two groups of mice were infected with different doses of larvae (100 and 250larvae), it was shown that the dosage did not affect the effectiveness of serine protease detection in mice, which would provide a better diagnostic effect. Thetranscripts presence confirms the possibility of using serine protease as a protein for the diagnosis of trichinellosis in animals and humans.Serine proteases of parasites play a significant role in the infection of a host organism. This is especially reflected in the process of immunosuppression, in particular, during IgG hydrolysis. The importance of the performed functionensures their presence at all stages of development, which makes them key targets for early diagnosis of trichinellosis. In this study, we demonstrated that serineprotease transcripts are detected in 83% of cases when mice are infected with BALB/c on days 7 and 14 after infection and are identified by molecular methods.Two groups of mice were infected with different doses of larvae (100 and 250 larvae), it was shown that the dosage did not affect the effectiveness of serine protease detection in mice, which would provide a better diagnostic effect. The transcripts presence confirms the possibility of using serine protease as a protein for the diagnosis of trichinellosis in animals and humans
ANTIBIOTIC RESISTANCE OF STAPHYLOCOCCUS AUREUS STRAINS ISOLATED FROM ANIMALS AND BIRDS IN THE TERRITORY OF KOSTANAY REGION
Get PDFThis article reveals the features of the resistance of Staphylococcus аureus strains isolated from animals, birds and animal products in the territory of Kostanay region. Staphylococci can infect any tissue or organ of an animal, causing more than 100 different diseases. According to literary sources, more than a dozen species of non-pathogenic or conditionally pathogenic staphylococci are isolated from many agricultural and domestic animals and birds. For the first time in the Kostanay region, the analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms and animal products was carried out.The analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms of Kostanay region and animal products was carried out. The study showed that the largest number of isolates of Staphylococcus аureus showed high resistance to beta-lactam antibiotics by an average of 55.3%, fluoroquinolones by 47.1% and tetracyclines by 45.6%.Of the 69 studied isolates of Staphylococcus аureus, antibiotic resistance was shown by 43 (62.3%) isolates, 26 (37.7%) isolates were sensitive to all groups of AMD.It was found that the largest number of isolates is 62.3% in the group of beta-lactams resistant to various antibiotics, the least resistant strains are 7.9% in the group of aminoglycosides and 20.3% in the group of sulfonamides.This article reveals the features of the resistance of Staphylococcus аureus strains isolated from animals, birds and animal products in the territory of Kostanay region. Staphylococci can infect any tissue or organ of an animal, causing more than 100 different diseases. According to literary sources, more than a dozen species of non-pathogenic or conditionally pathogenic staphylococci are isolated from many agricultural and domestic animals and birds. For the first time in the Kostanay region, the analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms and animal products was carried out.The analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms of Kostanay region and animal products was carried out. The study showed that the largest number of isolates of Staphylococcus аureus showed high resistance to beta-lactam antibiotics by an average of 55.3%, fluoroquinolones by 47.1% and tetracyclines by 45.6%.Of the 69 studied isolates of Staphylococcus аureus, antibiotic resistance was shown by 43 (62.3%) isolates, 26 (37.7%) isolates were sensitive to all groups of AMD.It was found that the largest number of isolates is 62.3% in the group of beta-lactams resistant to various antibiotics, the least resistant strains are 7.9% in the group of aminoglycosides and 20.3% in the group of sulfonamides.This article reveals the features of the resistance of Staphylococcus аureus strains isolated from animals, birds and animal products in the territory of Kostanay region. Staphylococci can infect any tissue or organ of an animal, causing more than 100 different diseases. According to literary sources, more than a dozen species of non-pathogenic or conditionally pathogenic staphylococci are isolated from many agricultural and domestic animals and birds. For the first time in the Kostanay region, the analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms and animal products was carried out.The analysis of antibiotic resistance of staphylococcus strains isolated in livestock farms of Kostanay region and animal products was carried out. The study showed that the largest number of isolates of Staphylococcus аureus showed high resistance to beta-lactam antibiotics by an average of 55.3%, fluoroquinolones by 47.1% and tetracyclines by 45.6%.Of the 69 studied isolates of Staphylococcus аureus, antibiotic resistance was shown by 43 (62.3%) isolates, 26 (37.7%) isolates were sensitive to all groups of AMD.It was found that the largest number of isolates is 62.3% in the group of beta-lactams resistant to various antibiotics, the least resistant strains are 7.9% in the group of aminoglycosides and 20.3% in the group of sulfonamides
ЭФФЕКТ КОЛХИЦИНА НА СТРУКТУРНЫЕ ПОКАЗАТЕЛИ РАСТЕНИЙ ПРОСА ПОСЕВНОГО (Panicum miliaceum L.) В ПОКОЛЕНИИ М1
Get PDFThe present study was carried out to determine the mutagenic effect of colchicine on the indicators of the structural analysis of millet (Panicum miliaceum L.) plants in M1 breeds. Millet is a valuable food cereal and fodder crop in the world. Breeding work on the development of new varieties of millet in Kazakhstan is carried out mainly in the field of selective breeding: hybridization and individual selection. Increasing the genetic diversity of millet for breeding remains a rather urgent task, the solution of which can be ensured by the use of methods of chemically induced mutagenesis. Chemical induced mutagenesis is of great importance in plant breedingprograms due to random or selective changes in genetic material that may appear to be desired changes. Colchicine (C22H25NO6) is a common mutant-sensing chemical that regulates important agronomic traits. The seeds treated with various concentrations (0.00%, 0.04%, 0.06%, 0.08% and 0.1%) of an aqueous solution of colchicine for 6, 12 and 24 hours. The experiment was set up using a plot area of 2 m2, the location of the plots was systematic, accounting plots (0.5 m2) were repeated twice. Observation of the growth parameters of millet plants of the M1 generation showed that an increase in the concentration and time of treatment with a mutagen led to a significant inhibition of field germination and plant survival. The mutagen had no significant effect on morphometric parameters, such as plant height and panicle length. All variants treated with colchicine remained at the same level as the control. However, the influence of colchicine was noted on such basic elements of the yield structure as the weight of 1000 seeds, the weight of seeds per panicle and productive tillering. After analyzing the structural parameters of millet, variants were identified that were superior to the control in terms of yield of varieties with a 6-hour treatment with a concentration of 0.06%, with a 12-hour treatment with a concentration of 0.06% and 0.1%, with a 24-hour treatment with a concentration of 0.08%. The effectiveness of the use of colchicine as a mutagenic factor in the creation of a new source material for millet breeding has been established. Therefore, a colchicine-induced mutation can be effective in creating genetic variability and producing desired traits in millet without compromising its agronomic performanceОсы зерттеу колхициннің М1 ұрпағындағы тары (Panicum miliaceum L.) өсімдіктерінің құрылымдық талдау көрсеткіштеріне мутагендік әсерін анықтау мақсатында жүргізілді. Тары – дүние жүзіндегі құнды азық-түлік дақыл. Қазақстанда тарының жаңа сорттарын шығару бойынша селекциялық жұмыстар негізінен селективтік селекция: будандастыру және жеке селекция саласында жүргізіледі. Селекцияға арналған тарының генетикалық әртүрлілігін арттыру өте өзекті мәселе болып қала береді, оның шешімін химиялық индукцияланған мутагенез әдістерін қолдану арқылы қамтамасыз етуге болады. Химиялық индукцияланған мутагенез өсімдіктердің селекциялық бағдарламаларында генетикалық материалдағы кездейсоқ немесе таңдамалы өзгерістерге байланысты үлкен маңызға ие, олар қалаған өзгерістер болып көрінуі мүмкін. Колхицин (C22H25NO6) - маңызды агротехникалық белгілерді реттейтін жалпы мутантты сезгіш химиялық зат.Тұқымдар 6, 12 және 24 сағат бойы колхициннің сулы ерітіндісінің әртүрлі концентрацияларымен (0,00%, 0,04%, 0,06%, 0,08% және 0,1%) өңделді. Тәжірибе алаңы 2 м2 учаскені пайдаланып орнатылды, учаскелердің орналасуы жүйелі болды, учаскелерді есепке алу (0,5 м2) екі рет қайталанды. М1 ұрпағындағы тары өсімдіктерінің өсу параметрлерін бақылау мутагенмен өңдеу концентрациясының және уақытының артуы танаптық өнгіштігі мен өсімдіктердің тіршілігінің айтарлықтай тежелуіне әкелгенін көрсетті. Мутаген өсімдік биіктігі мен масақтың ұзындығы сияқты морфометриялық параметрлерге айтарлықтай әсер еткен жоқ. Колхицинмен өңделген барлық нұсқалар бақылау деңгейімен бірдей деңгейде қалды. Дегенмен, 1000 тұқымның салмағы, бір масақтағы тұқымның салмағы және өнімді сабақтар сияқты өнімділік құрылымының негізгі элементтеріне колхициннің әсері байқалды. Тарының құрылымдық көрсеткіштерін талдағаннан кейін 6 сағаттық өңдеуден өткен 0,06% концентрациямен, 12 сағаттық өңдеуден өткен 0,06% және 0,1 концентрациямен, 24 сағаттық өңдеуден өткен 0,08% концентрациямен сорттардың өнімділігі бойынша бақылаудан жоғары болатын нұсқалары анықталды. Колхицинді мутагендік фактор ретінде тары өсіру үшін жаңа бастапқы материал жасауда қолданудың тиімділігі анықталды. Сондықтан колхицин тудырған мутация генетикалық өзгергіштікті құруда және оның агротехникалық көрсеткіштерін бұзбай тарыда қажетті белгілерді шығаруда тиімді болуы мүмкін.Настоящее исследование было проведено для определения мутагенного действия колхицина на показатели структурного анализа растений проса посевного (Panicum miliaceum L.) в поколении М1. Просо - древнейшая ценная крупяная и кормовая культура в мире. Селекционные работы по выведению новых сортов проса в Казахстане ведутся в основном традиционными методами селекции: гибридизация и индивидуальный отбор, но увеличение генетического разнообразия проса для селекции остается достаточно актуальной задачей, решению которой может способствовать применение методов химического индуцированного мутагенеза. Химический индуцированный мутагенез имеет большое значение в программах селекции растений, благодаря которым случайные или выборочные изменения в генетическом материале могут привести к желаемым изменениям. Колхицин (C22H25NO6) — это химическое вещество, используемое для индукции мутаций, регулирующих важные агротехнические признаки. Семена обрабатывали различными концентрациями (0,00%, 0,04%, 0,06%, 0,08% и 0,1%) водного раствора колхицина в течении6, 12 и 24 часов. Эксперимент был заложен с использованием площади делянок2 м2, расположение делянок систематическоес двухкратной повторностью. Наблюдение за параметрами роста растений проса поколения М1показали, что увеличение концентрации и времени обработки мутагеном привело к достоверному угнетению полевой всхожести и выживаемости растений. На морфометрические показатели, такие как, высота растений и длина метелки, мутаген не оказал существенного влияния. Все варианты, обработанные колхицином, оставались на уровне с контролем. Однако, на такие основные элементы структуры урожая, как масса 1000 семян, масса семян с метелки и продуктивная кустистость отмеченовлияние колхицина. Проанализировав структурные показатели проса, были выделены варианты, превосходящие контроль по урожайности сортов при 6-часовой обработке с концентрацией 0,06%, при 12-ти часовой обработке с концентрациями 0,06% и 0,1%, при 24-ти часах обработки с концентрацией 0,08%. Установлена эффективность использования колхицина в качестве мутагенного фактора при создании нового исходного материала для селекции проса