Czsaopisma Uniwersytetu w Siedlcach
Not a member yet
3100 research outputs found
Sort by
Potocki Eustachy, Sitkowski Stanisław Kostka Apolinary
No full textBiographies of people born or related to activities in the area of Southern Podlasie and Eastern Mazovia.Biographies of people born or related to activities in the area of Southern Podlasie and Eastern Mazovia
O konceptualizacji pojęcia odličan w języku serbskim: analiza synonimii i budowy wewnętrznej wyrazu
No full textThe word odličan ‘excellentʼ is used to express a positive evaluation and has a large number of synonyms, but for many of them the lexicographic sources do not provide information about the possibility of using them for expressing evaluation. Moreover, although the inner word-form of the word odličan speaks only of general standing out from other objects, the word itself is used only in a positive sense. The inner word-form semantic analysis gives the answer to the question why all the analyzed synonyms can be used for giving a positive evaluation. The article draws attention to a deep conceptual relationship between words with the meaning of dobar ‘goodʼ and odličan ‘excellentʼ, because the same basic conceptual metaphors are used in their synonyms (dobar / odličan is up / big). It was also established that words with a positive connotation are found in the inner word-form of synonyms of odličan or in their definitions, including those that indicate a relationship between a positive general assessment and a positive aesthetic assessment. The meaning of odličan differs from “ordinary” objects in such a way that it can be conceptually associated with realm of the fantastic or unreal, which in turn triggers an emotional reaction in the observer. The language reveals that objects that are evaluated positively are treated in a unique way: they are set apart from others, they function as a topic of conversation, they acquire general approval and obtain a special status in society.The word odličan ‘excellentʼ is used to express a positive evaluation and has a large number of synonyms, but for many of them the lexicographic sources do not provide information about the possibility of using them for expressing evaluation. Moreover, although the inner word-form of the word odličan speaks only of general standing out from other objects, the word itself is used only in a positive sense. The inner word-form semantic analysis gives the answer to the question why all the analyzed synonyms can be used for giving a positive evaluation. The article draws attention to a deep conceptual relationship between words with the meaning of dobar ‘goodʼ and odličan ‘excellentʼ, because the same basic conceptual metaphors are used in their synonyms (dobar / odličan is up / big). It was also established that words with a positive connotation are found in the inner word-form of synonyms of odličan or in their definitions, including those that indicate a relationship between a positive general assessment and a positive aesthetic assessment. The meaning of odličan differs from “ordinary” objects in such a way that it can be conceptually associated with realm of the fantastic or unreal, which in turn triggers an emotional reaction in the observer. The language reveals that objects that are evaluated positively are treated in a unique way: they are set apart from others, they function as a topic of conversation, they acquire general approval and obtain a special status in society
Problem „kwaterunku” lokali mieszkalnych w ustawodawstwie i nauce Polski Ludowej
No full textThe article illustrates the tenancy of the dwelling units in the Polish People’s Republic. It is based on the administrative forms of housing distribution which are leading to the fact that the allocation issued by housing department (so called “billet allocation”) simultaneously formed the legal title to occupy the dwelling unit and the source of tenancy relationship. The importance of thisissue arises from the fact that “billeting” was the main and most common way to meet the housing needs of the Polish People’s Republic by responding at the same time to the contemporary residential policy. The effects of “billeting” still affect tenancy and ownership issues after 1989, which often requires a recourse to the legal regulations from the period of the Polish People’s Republic. The normative material for this area of law is extensive and varied, which has been presented in the article, with simultaneous manifestation of the nature of the legal regulations, their evolution and the adopted substantive solutions. Given this range of legislation and the significance of the issue and its relevance to the reality of the Polish People\u27s Republic, we also have a considerable doctrine’s acquis in this topic, which has also been included in the article. These publications did not only interpret the contemporary legal regulations for the purposes of practice but were also determining the direction of legislative changes, formulating de lege ferenda postulates and providing the necessary evolution in the field of legislation.W artykule został przedstawiony najem lokali mieszkalnych w Polsce Ludowej, oparty na administracyjnoprawnych formach dystrybucji mieszkań, sprowadzające się do tego, że przydział wydany przez władze kwaterunkowe (tzw. przydział kwaterunkowy będący decyzją administracyjną) był tytułem prawnym do zajmowania lokalu mieszkalnego i jednocześnie źródłemstosunku najmu. Doniosłość tej problematyki wynika stąd, że kwaterunek był podstawowym i zarazem powszechnym sposobem zaspokajania potrzeb mieszkaniowych w Polsce Ludowej, wpisując się jednocześnie w ówczesną politykę mieszkaniową. Skutki „kwaterunku” oddziaływują natomiast do dziś na najem lokali mieszkalnych i kwestie własnościowe po 1989 r., co wymaga często sięgania do przepisów prawnych z okresu Polski Ludowej. Materiał normatywny dotyczący tej dziedziny prawa jest obszerny i zróżnicowany, co zostało zaprezentowane w artykule, z jednoczesnym ukazaniem charakteru regulacji prawnych, ich ewolucji i przyjętych rozwiązań merytorycznych. Wobec takiego zakresu ustawodawstwa oraz znaczenia problematyki i jej aktualności w realiach Polski Ludowej, mamy także niemały dorobek doktryny w tej dziedzinie, temacie, którego przegląd został zawarty w artykule. Publikacje te nie tylko interpretowały dla potrzeb praktyki współczesne im przepisy, lecz również wyznaczały kierunekzmian ustawodawczych, formułując postulaty de lege ferenda i zapewniając tej sferze ustawodawstwa konieczną ewolucję
Sieci nieformalne jako zasób skuteczny a tradycje socjokulturowe homo sovieticus
No full textAmong various reasons for transformation difficulties or modernisation failure in the former Soviet Union countries there is one that is usually considered the most prominent – corruption, as well as several other phenomena closely related to it, that is informal exchange of favours or patron-client relations. These larger phenomena developed in the specific and favourable sociocultural and historical context. Some elements of this context concern the concept of Homo Sovieticus with his attitudes towards informal social networking, reciprocity and group belonging. Informality and informal networking helped and still helps people to “get things done” in easier or mutually beneficial ways representing either facilitation or substitute of formal, institutional action. At the same time informal exchange of favours not only maintains but also reproduces and reinforces longstanding dependencies both among the power elites and middle class representatives making further reforms and modernisation virtually impossible. The paper describes sociocultural traditions that are connected to the Homo Sovieticus concept and explains mechanisms of informal networking as an effective resource and social capital of a person.Wśród przyczyn problemów transformacyjnych czy też klęski modernizacyjnej w krajach byłego Związku Radzieckiego istnieje jedna, uważana za najważniejszą – korupcja, a także kilka innych zjawisk ściśle związanych z nieformalną wymianą korzyści albo relacjami patron−klient. Te szersze zjawiska rozwinęły się w specyficznym i sprzyjającym kontekście socjokulturowym i historycznym. Niektóre elementy tego kontekstu odnoszą się do koncepcji homo sovieticus z jego postawami wobec nieformalnych sieci społecznych, wzajemności i przynależności grupowej. Nieformalność i sieci nieformalne pomagały i nadal pomagają ludziom w załatwianiu problemów w sposób łatwiejszy albo wzajemnie korzystny, który staje się ułatwieniem lub substytutem działania formalnego, instytucjonalnego. Jednocześnie nieformalna wymiana korzyści nie tylko podtrzymuje, ale również odtwarza lub wzmacnia długoterminowe zależności tak wśród elit, jaki przedstawicieli klas średniej, co sprawia, że dalsze reformy czy modernizacja stają się praktycznie niemożliwe. W artykule opisywane są tradycje socjokulturowe, związane z koncepcją homo sovieticus, i wyjaśniane mechanizmy działania sieci nieformalnych jako skutecznego zasobu oraz osobistego kapitału społecznego
Organizowanie i wspieranie działalności kulturalnej przez jednostkę samorządu terytorialnego na przykładzie Miasta Lublin
No full textConducting cultural activities is the compulsory task of local government. Implementation of this task may be realized by organizing and supporting such activities. Local governments organize cultural activities particularly through their subordinate institutions of culture. Supporting cultural activities can take the form of grants, awards and scholarships. To realize all these activities, thelocal government has to allocate an appropriate amount of money in the budget. This article presents the problem of organizing and supporting cultural activities with the example of the City of Lublin.Prowadzenie działalności kulturalnej jest zadaniem własnym jednostek samorządu terytorialnego o charakterze obowiązkowym. Realizacja tego działania przybierać może postać organizowania lub wspierania takiej działalności. Samorządy organizują kulturę zwłaszcza poprzez powołane przez siebie instytucje kultury. Wspieranie działalności kulturalnej przyjmować może natomiast postać m.in. dotacji, nagród i stypendiów. Wszystkie te działania wymagają przeznaczenia na nie znacznych nakładów pieniężnych w budżecie jednostki samorządu terytorialnego. W niniejszym artykule organizowanie i wspieranie działalności kulturalnej zaprezentowane zostanie na przykładzie Miasta Lublin
Opcje walutowe w zarządzaniu ryzykiem kursowym a toksyczne instrumenty pochodne na rynku finansowym
No full textThe aim of this article is the presentation of currency options as derivatives which are used in currency risk management. There is an analysis of the possibility of building proper option strategies by enterprises so that they could limit the exchange rate risk. The invalid construction of toxic options is also presented in the article. The afore-mentioned toxic derivatives did not secure companies against risk but were the cause of huge financial losses in many Polish enterprises.Celem artykułu jest przedstawienie opcji walutowych jako instrumentów pochodnych, które stosowane są w zarządzaniu ryzykiem kursowym. Analizowane w artykule są możliwości budowania poprawnych strategii opcyjnych przez przedsiębiorstwa w celu ograniczania ryzyka kursowego. W artykule została również przedstawiona wadliwa konstrukcja opcji toksycznych. Wymienione toksyczne instrumenty pochodne nie zabezpieczyły ryzyka po stronie przedsiębiorstw, a wręcz przeciwnie - były przyczyną ogromnych strat finansowych w wielu polskich przedsiębiorstwach
Kierunki zamian w sprawozdawczości jednostek samorządu terytorialnego
No full textReporting includes a systematised collection of information created by accounting and outside accounting. The information should be useful in taking managing decisions and evaluating the financial situation of a unit of territorial self-government. The present system of reporting in the selfgoverning sector does not provide such data. Therefore, changes are needed that would aim at implementing such forms of reporting that will fulfill the statistical and informative goals of the state budget and will satisfy the informative needs of units of the territorial self-government within the scope of managing and evaluating the conducted financial economy.Sprawozdawczość obejmuje swym zakresem usystematyzowane zbiory informacji tworzonych zarówno przez rachunkowość, jak i poza nią. Te informacje powinny być przydatne w podejmowaniu decyzji zarządczych, dokonywaniu oceny sytuacji finansowej jednostki samorządu terytorialnego. Obecnie obowiązujący system sprawozdawczości w sektorze samorządowym niew pełni dostarcza potrzebnych danych. Dlatego też potrzebne są w nim zmiany mające na celu wypracowanie takich form sprawozdań, które będą spełniać cele statystyczne i informacyjne budżetu państwa, a jednocześnie zaspokoją potrzeby informacyjne jednostek samorządu terytorialnego w zakresie zarządzania oraz oceny prowadzonej gospodarki finansowej
Proces szkolenia istotnym elementem rozwoju organizacji
No full textThe success of any organization is highly qualified staff, which in addition to theoretical knowledge also has a baggage of experience gained in practice or in the training process. Each competent chief sees need douczenia of his subordinates regardless of job they hold. Necessary, they are necessary also in view of new technologies, which at the present time are often introduced in many companies. By training process was efficient and brought the expected results should be scrutinized targets skills and adapt location and method of training for a particular employee and responsibilities exercised on his workstation. Underdeveloped venture may bring more harm than good, and exposes the organization to costs. To prevent this, it is worth considering the possibility of the organization, to eliminate any adverse effects.Podstawą sukcesu każdej organizacji jest wysokonwykwalifikowana kadra, która oprócz wiedzy teoretycznej posiada także bagaż doświadczeń nabytych w praktyce lub w procesie szkoleniowym. Każdy kompetentny przełożony dostrzeże potrzebę douczenia u swych podwładnych niezależnie od pełnionej przez nich funkcji. Potrzeby takie są konieczne także z punktu widzenia nowych technologii, które w obecnych czasach są często wprowadzane w wielu przedsiębiorstwach. By proces szkoleniowy przebiegał sprawnie i przyniósł zamierzone efekty, należy dokładnie przeanalizować cele podnoszenia kwalifikacji oraz odpowiednio dostosować miejsce i metodę szkoleniową do konkretnego pracownika i jego obowiązków służbowych. Niedopracowane przedsięwzięcie może przynieść więcej szkód niż korzyści, a także naraża organizację na koszty. Aby temu zapobiec warto przeanalizować możliwości organizacji, by wyeliminować wszelkie niepożądane skutki
Wzrost znaczenia roli sejmików ziemskich w dziedzinie wojskowości, polityki zagranicznej i skarbowości w XVI-XVIII wieku
No full textCelem niniejszej pracy jest przedstawienie wzrastającej roli sejmików ziemskich w Rzeczypospolitej Obojga Narodów na przykładzie wybranych dziedzin. Przemiany te były ściśle powiązane z kryzysem funkcjonowania całego państwa, a zwłaszcza władzy ustawodawczej – Sejmu. W drugiej połowie XVII i w pierwszej połowie XVIII wieku sejmiki przejmowały uprawnienia władzy centralnej. Złota era ich rządów przypada na drugą połowę XVII wieku, w tym czasie upowszechniło się również zbieranie sejmików z limity, co pozwoliło im na uniezależnienie się zarówno od sejmu, jak i od króla. Poszczególne ziemie/województwa coraz bardziej samodzielnie zaczęły decydować o sprawach takich, jak: wojskowość, finanse (podatki) czy polityka zagraniczna. Naturalnym następstwem tego był więc rozrost organów wykonawczych sejmików. Wszystko to prowadziło do postępującej decentralizacji państwa, która pozostawała w ścisłym związku z przejściem od demokracji szlacheckiej do oligarchii magnackiej
Prywatne muzea militariów w Polsce i ich znaczenie dla badań historycznych (Private military museums in Poland and their importance for historical research)
No full textArtykuł przedstawia rozwój i znaczenie prywatnych muzeów w Polsce dla badań historycznych.Autor próbuje udowodnić potrzebę gromadzenia i zabezpieczania eksponatów historycznychw niepaństwowych placówkach muzealnych oraz ich wpływ na popularyzację histori