Publishing House of the National University of Uzbekistan
Not a member yet
    5333 research outputs found

    INKLYUZIV TA’LIM SHAROITIDA BO‘LAJAK BOSHLANG‘ICH SINF O‘QITUVCHISINING METODIK KOMPETENSIYALARINI SHAKLLANTIRISH

    Get PDF
    This article examines the issue of forming methodological competencies of pre-service primary school teachers in the context of inclusive education. The main objective of the study is to identify the content, forms, and effective technologies of methodological training for teachers prepared to work in inclusive educational environments. The research determines the level of inclusive competencies among pedagogical students and develops an effective methodological training model. The findings confirm that inclusive-oriented methodological training significantly enhances the professional readiness of future teachersВ статье рассматривается проблема формирования методических компетенций будущих учителей начальных классов в условиях инклюзивного образования. Основная цель исследования заключается в определении содержания, форм и эффективных технологий методической подготовки педагогов, готовых к работе в инклюзивной образовательной среде. В ходе исследования был выявлен уровень сформированности инклюзивных компетенций у студентов педагогического направления, а также разработана и апробирована методическая модель их развития. Полученные результаты подтверждают, что инклюзивно ориентированная методическая подготовка способствует значительному повышению профессиональной готовности будущих учителейMazkur maqolada inklyuziv ta’lim sharoitida bo‘lajak boshlang‘ich sinf o‘qituvchilarining metodik kompetensiyalarini shakllantirish muammosi ilmiy-nazariy va empirik jihatdan tadqiq etiladi. Tadqiqotning asosiy maqsadi inklyuziv muhitda ishlashga tayyor pedagoglarni tayyorlashda metodik tayyorgarlikning mazmuni, shakllari va samarali texnologiyalarini aniqlashdan iboratdir. Tadqiqot davomida pedagogika yo‘nalishida tahsil olayotgan talabalar orasida inklyuziv kompetensiya darajasi aniqlanib, maxsus ishlab chiqilgan metodik modelning samaradorligi baholandi. Natijalar inklyuziv metodik tayyorlov o‘qituvchilarning kasbiy tayyorgarligini sezilarli darajada oshirishini ko‘rsatdi

    MEHNAT MIGRATSIYASINING IJTIMOIY ASOSLARI VA SHAKLLANISH MEXANIZMLARI

    Get PDF
    The article is comprehensive and the research examines the social factors behind labor migration, including the unemployment rateand people's housing needs as the main factors that shape their labor migration. Also, in this article, the role of cocktail migrationin the well-being of the population, its impact on economic development, is analyzed using the research data and the results ofsociological research conducted by the republican public opinion research center "Social Opinion", and conclusions andsuggestions are presented.Статья носит комплексный характер, в ходе исследования были изучены социальные факторы возникновения трудовоймиграции, в частности уровень безработицы и потребности населения в жилье, которые рассматриваются как основныефакторы, формирующие трудовую миграцию. Также в статье уделено особое внимание роли трудовой миграции вповышении благосостояния населения и её влиянию на экономическое развитие. Анализ проведён на основе данныхсобственных исследований, а также с использованием результатов социологических опросов, проведённыхРеспубликанским центром изучения общественного мнения «Ижтимоий фикр». По итогам исследования представленывыводы и практические предложения.Maqola keng qamrovli bo‘lib, tadqiqotda mehnat migratsiyasi vujudga kelishining ijtimoiy omillari, jumladan ishsizlik darajasi vainsonlarning uy-joyga bo‘lgan ehtiyojlari ularni mexnat migrantsiyasini shakillantiruvchi asosiy omil sifatida tadqiq etilgan.Shuningdek, ushbu maqolada axoli farovonligida mexnat migratsiyasini roli, iqtisodiy taraqqiyotga ta’siriga aloxida to‘xtalib,o‘tkazilgan tadqiqot ma’lumotlari va “Ijtimoiy fikr” respublika jamoatchilik fikrini o‘rganish markazi tomonidan olib brilgansotsiologik tadqiqotlar natijalaridan foydalangan holda taxlil qilinib, xulosa va takliflar taqdim qilingan

    ISPАN TILI TА’LIMIDА RАQАMLI TЕXNОLОGIYАLАRNING О‘RNI VА SАMАRАDОRLIGI

    Get PDF
    This аrticlе аnаlyzеs thе rоlе оf digitаl tеchnоlоgiеs in thе prоcеss оf tеаching Spаnish, thеir impаct оn thе еffеctivеnеss оf tеаching,аnd thеir impоrtаncе in dеvеlоping thе prоfеssiоnаl cоmpеtеncе оf thе tеаchеr. Tоdаy, thе usе оf digitаl tеchnоlоgiеs in еducаtiоnhаs bеcоmе оnе оf thе glоbаl priоritiеs, аnd lаrgе-scаlе rеfоrms аrе bеing cаrriеd оut in Uzbеkistаn in this rеgаrd. In pаrticulаr, thеintrоductiоn оf multimеdiа tооls, оnlinе plаtfоrms, intеrаctivе prоgrаms, аnd аrtificiаl intеlligеncе-bаsеd lеаrning systеms intеаching fоrеign lаnguаgеs, including Spаnish, crеаtеs nеw оppоrtunitiеs fоr thе fоrmаtiоn оf studеnts' lаnguаgе cоmpеtеncе. Thеаrticlе аnаlyzеs mоdеrn digitаl tооls usеd in thе prоcеss оf tеаching Spаnish, аnd аlsо highlights thеir аdvаntаgеs аnd prоblеms.В данной статье анализируется роль цифровых технологий в процессе обучения испанскому языку, их влияние наэффективность обучения и важность в развитии профессиональной компетентности преподавателя. Сегодняиспользование цифровых технологий в образовании стало одним из мировых приоритетов, и в Узбекистане проводятсямасштабные реформы в этом направлении. В частности, внедрение мультимедийных средств, онлайн-платформ,интерактивных программ и систем обучения на основе искусственного интеллекта в обучение иностранным языкам, в томчисле испанскому, создает новые возможности для формирования языковой компетенции студентов. В статьеанализируются современные цифровые инструменты, используемые в процессе обучения испанскому языку, а такжевыделяются их преимущества и проблемы.Mаzkur mаqоlаdа ispаn tili tа’lim jаrаyоnidа rаqаmli tеxnоlоgiyаlаrning о‘rni, ulаrning о‘qitish sаmаrаdоrligigа tа’siri hаmdао‘qituvchining kаsbiy kоmpеtеnsiyаsini rivоjlаntirishdаgi аhаmiyаti tаhlil еtilаdi. Bugungi kundа tа’lim sоhаsidа rаqаmlitеxnоlоgiyаlаrni qо‘llаsh glоbаl miqyоsdа ustuvоr yо‘nаlishlаrdаn birigа аylаngаn bо‘lib, О‘zbеkistоndа hаm bu bоrаdа kеngkо‘lаmli islоhоtlаr оlib bоrilmоqdа. Xususаn, chеt tillаrini, jumlаdаn ispаn tilini о‘qitishdа multimеdiyа vоsitаlаri, оnlаynplаtfоrmаlаr, intеrfаоl dаsturlаr vа sun’iy intеllеkt аsоsidаgi о‘quv tizimlаrining jоriy еtilishi о‘quvchilаrning til kоmpеtеnsiyаsinishаkllаntirishdа yаngi imkоniyаtlаr yаrаtmоqdа. Mаqоlаdа ispаn tili о‘qitish jаrаyоnidа fоydаlаnilаyоtgаn zаmоnаviy rаqаmlivоsitаlаr tаhlil qilinib, ulаrning аfzаlliklаri vа muаmmоlаri hаm yоritilgаn

    OLIY TAʼLIM MUASSASALARIDA TALABALARGA MILLIY KURASH SPORT TURINI OʻRGATISHNING PEDAGOGIK VA USLUBIY ASOSLARI

    Get PDF
    This article analyzes the role and importance of the national sport of Kurash in improving the physical fitness of university students.The study examines the effectiveness of modern pedagogical technologies for teaching Kurash techniques and tactics, specificallythe modular teaching system and the use of action games. The article scientifically substantiates the impact of Kurash training onstudentsʼ morphofunctional state, psychological stability, and the formation of national values. Based on the results, practicalrecommendations have been developed for organizing Kurash classes for students.В данной стате анализируются рол и значение националного вида спорта кураш в повишении физической подготовкистудентов висших учебних заведений. В ходе исследования изучена эффективност современних педагогическихтехнологий обучения технике и тактике кураша, в частности модулной системи обучения и исползования подвижних игр.В стате научно обосновано влияние занятий курашом на морфофункционалное состояние, психологическую устойчивости формирование националних сенностей студентов. На основе полученних резултатов разработани практическиерекомендатсии по организатсии занятий курашом для студентов.Ushbu maqolada oliy taʼlim muassasalari talabalarining jismoniy tayyorgarligini oshirishda milliy kurash sport turining oʻrni vaahamiyati tahlil qilingan. Tadqiqot davomida talabalarga kurash texnikasi va taktikasini oʻrgatishning zamonaviy pedagogiktexnologiyalari, xususan, modulli oʻqitish tizimi va harakatli oʻyinlardan foydalanish samaradorligi oʻrganilgan. Maqolada kurashmashgʻulotlarining talabalar morfofunksional holatiga, psixologik barqarorligiga va milliy qadriyatlarni shakllantirishga taʼsiriilmiy asoslangan. Olingan natijalar asosida talabalar uchun kurash mashgʻulotlarini tashkil etish boʻyicha amaliy tavsiyalar ishlabchiqilgan. Maqola jismoniy tarbiya oʻqituvchilari, murabbiylar va soha tadqiqotchilari uchun moʻljallangan

    XO‘JALIK YURITUVCHI SUBYEKTLARNING MOLIYAVIY STRATEGIYASI VA UNI ISHLAB CHIQISHNING IQTISODIYOTDAGI AHAMIYATI

    No full text
    Maqolada korxonalarning moliyaviy strategiyasi moliyaviy ko‘rsatgichlarni analiz va sintez usullaridan foydalangan holda  kelgusida bo‘lishi mumkin bo‘lgan ijtimoiy-iqtisodiy va moliyaviy muammolarni oldindan prognozlash, uning oldini olish yo‘llari, tayyorgarlik va uni oqilona yo‘llar bilan bartaraf qilishdagi chora tadbirlarni qo‘llashga qaratilgan ilmiy taklif va amaliy tavsiyalar va uning xorij tajribasi yoritiladi. Tadqiqot obyekti sifati Olmaliq kon metallurgiya kombita tanlab olindi

    INGLIZ TILI TA’LIMIDA RAQAMLI TEXNOLOGIYALARNI QO‘LLASHNING NAZARIY VA AMALIY ASOSLARI

    Get PDF
    This article explores the theoretical and practical foundations of integrating digital technologies into English language education. It provides a scientific analysis of the impact of digital tools on learners’ motivation, language competencies, and overall educational effectiveness. Furthermore, the advantages of modern platforms and interactive applications in teaching English, as well as the methodological approaches necessary for their effective implementation, are examinedВ данной статье раскрываются теоретические и практические основы применения цифровых технологий в процессе обучения английскому языку. Научно анализируется влияние цифровых инструментов на учебную мотивацию, развитие языковых компетенций и повышение эффективности образовательного процесса. Кроме того, рассматриваются преимущества современных платформ и интерактивных программ в обучении английскому языку, а также методические подходы, необходимые для их эффективного внедренияUshbu maqolada ingliz tili ta’lim jarayonida raqamli texnologiyalarni qo‘llashning nazariy va amaliy asoslari yoritiladi. Raqamli vositalarning o‘quv motivatsiyasi, til kompetensiyalari va ta’lim samaradorligiga ta’siri ilmiy jihatdan tahlil qilinadi. Shuningdek, zamonaviy platformalar va interaktiv dasturlarning ingliz tilini o‘rgatishdagi afzalliklari hamda ularni samarali tatbiq etish uchun zarur metodik yondashuvlar ko‘rib chiqilad

    DEMOKRATLASHUV DAVRIDA POKISTON SIYOSIY BOSHQARUVNING GENDER MASALALARI

    Get PDF
    This article examines one of the distinctive features of the democratization process in Pakistan, namely the increasing role of civil society institutions, political parties, and the mass media within the political system. From this perspective, gender issues are discussed in greater detail. The political processes of Pakistan and its democratization processes are analyzed.В данной статье рассматривается одна из специфических особенностей процесса демократизации в Пакистане, заключающаяся в возрастании роли институтов гражданского общества, политических партий и средств массовой информации в политической системе. С этой точки зрения более широко освещаются гендерные вопросы. Проанализированы политические процессы Пакистана и его процессы демократизации.Ushbu maqolada Pokistonda demokratlashuv jarayonining yana bir o‘ziga xos jihati shundaki, siyosiy tizimda fuqarolik institutlari, partiyalar va OAVning roli ortib bordi. Shu nuqtai nazardan, gender masalalari kengroq bayon etilgan. Pokiston siyosiy jarayonlari uning demokratlashuv jarayonlari tahlil qilingan

    RAHBAR KADRLARINING BOSHQARUV SALOHIYATI VA KASBIY KOMPETENTLIGIGA QO‘YILADIGAN ASOSIY TALABLAR

    Get PDF
    The article analyzes the new requirements for leadership in the higher education system of Uzbekistan. Based on the need to move from traditional administrative management to transformational leadership, strategic thinking and long-term planning, innovative management and digital transformation, emotional intelligence and effective communication, analytical and reflective decisionmaking, ethical and legal awareness, and the ability to ensure financial independence are highlighted.В статье анализируются новые требования к лидерству в системе высшего образования Узбекистана. Исходя из необходимости перехода от традиционного административного управления к трансформационному лидерству, выделяются стратегическое мышление и долгосрочное планирование, инновационный менеджмент и цифровая трансформация, эмоциональный интеллект и эффективная коммуникация, аналитическое и рефлексивное принятие решений, этическая и правовая грамотность, а также способность обеспечить финансовую независимостьMaqola O‘zbekiston oliy ta’lim tizimida rahbar kadrlar oldiga qo‘yilayotgan yangi talablarni tahlil qiladi. An’anaviy ma’muriy boshqaruvdan transformatsion liderlikka o‘tish zarurati asosida strategik fikrlash va uzoq muddatli rejalashtirish, innovatsion boshqaruv va raqamli transformatsiya, emotsional intellekt va samarali kommunikatsiya, tahliliy-reflektiv qaror qabul qilish, etik va huquqiy ong va moliyaviy mustaqillikni ta’minlash qobiliyati yoritilga

    QIYOSLANAYOTGAN TILLARDAGI NUTQ FE’LLARINING KO‘CHMA MA’NOLARI O‘ZBEK VA TURK TILLARI MISOLIDA

    No full text
    В данной статье исследуются переносные значения глаголов речи в узбекском и турецком языках с использованиемсравнительно-аналитического подхода. Глаголы речи представляют собой важную лексико-семантическую группу,которая отражает мышление человека, социальные отношения и коммуникативные цели. В ходе исследования переносныезначения глаголов речи анализируются с позиции когнитивно-лингвистического подхода, выявляются механизмы ихсемантического расширения. Переносные значения глаголов речи в узбекском и турецком языках, образованные спомощью метафоры и метонимии, изучаются в сравнительном аспекте, выявляя как общие, так и различающиесяхарактеристики. Результаты исследования имеют теоретическое и практическое значение для семантики тюркскихязыков, сравнительного языкознания и теории перевода.Mazkur maqolada o‘zbek va turk tillarida nutq fe’llarining ko‘chma ma’nolari qiyosiy-tahliliy usulda o‘rganiladi. Nutq fe’llari tildainson tafakkuri, ijtimoiy munosabatlar va kommunikativ maqsadlarni ifodalovchi muhim leksik-semantik guruh hisoblanadi.Tadqiqot jarayonida nutq fe’llarining ko‘chma ma’nolari kognitiv-lingvistik yondashuv asosida tahlil qilinib, ularning semantikkengayish mexanizmlari aniqlanadi. O‘zbek va turk tillarida nutq fe’llarining metafora va metonimiya orqali hosil bo‘lgan ko‘chmama’nolari qiyosiy jihatdan o‘rganilib, umumiy va farqli xususiyatlar ochib beriladi. Tadqiqot natijalari turkiy tillar semantikasi,qiyosiy tilshunoslik va tarjima nazariyasi uchun nazariy hamda amaliy ahamiyat kasb etadi

    ADABIYOTDA IDIOMALAR TARJIMASIDA SUN'IY INTELLEKTNING TA'SIRI: CHATGPT, YANDEX VA MICROSOFT TRANSLATORNING QIYOSIY TADQIQOTI

    Get PDF
    This study examines the translation of idioms by three machine translation systems: ChatGPT, Yandex Translate, and MicrosoftTranslator. The study employs quantitative and comparative methods, using data drawn from the novel “The Prince and the Pauper”by Mark Twain.Данное исследование рассматривает перевод идиом тремя системами машинного перевода: ChatGPT, Yandex Translate иMicrosoft Translator. В работе применяются количественные и сравнительные методы, а материалом исследования служатданные, взятые из романа Марка Твена «Принц и нищий».Ushbu taqdidotda uchta mashina tarjimasi tizimi — ChatGPT, Yandex Translate va Microsoft Translator tomonidan idiomalarningtarjima qilinishini o‘rganadi. Tadqiqotda miqdoriy va qiyosiy usullar qo‘llanilgan bo‘lib, idiomalar Mark Tvenning “Shahzoda vagado” romanidan olingan

    2,721

    full texts

    5,333

    metadata records
    Updated in last 30 days.
    Publishing House of the National University of Uzbekistan
    Access Repository Dashboard
    Do you manage Open Research Online? Become a CORE Member to access insider analytics, issue reports and manage access to outputs from your repository in the CORE Repository Dashboard! 👇