Publishing House of the National University of Uzbekistan
Not a member yet
    5333 research outputs found

    INKLYUZIV TA’LIM SHAKLLANISHINING TARIXIY-NAZARIY ASOSLARI

    Get PDF
    The article describes the historical-theoretical foundations of the formation of inclusive education, scientific views on the essence of the concept of inclusive education, several basic theoretical approaches to the interpretation of this concept by researchers, scientific and theoretical foundations, as well as several problems of inclusive education.В статье изложены историко-теоретические основы формирования инклюзивного образования, научные взгляды на сущность понятия инклюзивного образования, несколько основных теоретических подходов к трактовке этого понятия исследователями, научно-теоретические основы, а также ряд проблем инклюзивного образования..Maqolada inklyuziv ta’lim shakllanishining tarixiy-nazariy asoslari, inklyuziv ta’lim tushunchasining mohiyati bo‘yicha ilmiy qarashlar, tadqiqotchilar tomonidan ushbu konsepsiyani talqin qilishda bir necha asosiy nazariy yondashuvlar, ilmiy va nazariy asoslari hamda inklyuziv ta’limning bir qancha muammolari bayon etilga

    СОСТОЯНИЕ И АНАЛИЗ ПРИЧИН ВЗАИМООТНОШЕНИЙ МЕЖДУ КИТАЕМ И ПАКИСТАНОМ

    Get PDF
    This article is based on the perspective of neorealism, analyzing the importance of maintaining and deepening friendly relations between China and Pakistan in a new situation. She mainly explains the strategic choices of China, Pakistan, the United States, India and other countries using the theories of balance of power, alliance and hegemony, and analyzes the three aspects of the search for a geopolitical balance, reacting to the policies of the major powers and the fight against the "three forces." The conclusion is that in the new era, when traditional security threats have not disappeared and non-traditional security threats have become visible, China and Pakistan continue to deepen their traditional friendly and cooperative relations to protect the security interests of both countries.Данная статья основана на перспективе неореализма, анализ важности сохранения и углубления дружественных отношений между Китаем и Пакистаном в новой ситуации. Она в основном объясняет стратегический выбор Китая, Пакистана, Соединенных Штатов, Индии и других стран с помощью теорий баланса сил, альянса и гегемонии и анализирует три аспекта поиска геополитического баланса, реагируя на политику основных держав и борьба с «тремя силами». Окончательный вывод состоит в том, что в новую эпоху, когда традиционные угрозы безопасности не исчезли, а нетрадиционные угрозы безопасности стали заметными, Китай и Пакистан продолжают углублять свои традиционные дружественные отношения и отношения сотрудничества для защиты интересы безопасности обеих стран.Ushbu maqola neorealizm istiqboliga, yangi vaziyatda Xitoy va Pokiston o‘rtasidagi do‘stona munosabatlarni saqlash va chuqurlashtirish muhimligini tahlil qilishga asoslangan. U asosan Xitoy, Pokiston, AQSH, Hindiston va boshqa mamlakatlarning strategik tanlovini kuchlar muvozanati, ittifoq va gegemonlik nazariyalari orqali tushuntiradi va geosiyosiy muvozanatni izlashning uchta jihatini, asosiy kuchlar siyosatiga javob beradi va "uch kuch"ga qarshi kurashni tahlil qiladi. Yakuniy xulosa shundan iboratki, an’anaviy xavfsizlik tahdidlari yo‘qolmagan va noan’anaviy xavfsizlik tahdidlari sezilarli bo‘lgan yangi davrda Xitoy va Pokiston o‘zlarining an’anaviy do‘stlik va hamkorlik munosabatlarini, ikki mamlakat xavfsizlik manfaatlarini chuqurlashtirishda davom etmoqdalar

    MOLEKULYAR FIZIKA FANINI O‘QITISHDA KEYS-STADI (CASE-STUDY) TEXNOLOGIYASIDAN FOYDALANISH

    Get PDF
    The application of modern methods and pedagogical technologies in case-study technology in teaching molecular physics at higher education institutions. The study analyzes the essence, structure, and ways of implementing the case-study method in the main sections of molecular physics. In addition, the issues of linking students’ theoretical knowledge with practice through the study of molecular processes based on real-life situations, as well as developing independent thinking, problem analysis, and decisionmaking competencies, are examined. The results of experimental and trial lessons demonstrate that classes organized on the basis of case-study technology increase the effectiveness of the educational process. The research findings contribute to the improvement of the methodology for teaching molecular physics.В данной статье рассматриваются дидактические возможности использования технологии кейс-стади (case-study) в процессе обучения молекулярной физике в высших учебных заведениях. В исследовании анализируются сущность, структура и пути внедрения метода кейс-стади в основные разделы курса молекулярной физики. Кроме того, рассматриваются вопросы связывания теоретических знаний студентов с практикой на основе изучения молекулярных процессов в реальных жизненных ситуациях, а также развития навыков самостоятельного мышления, анализа проблемных ситуаций и принятия решений. Результаты опытно-экспериментальных занятий показывают, что занятия, организованные на основе технологии кейс-стади, способствуют повышению эффективности учебного процесса. Полученные результаты исследования направлены на совершенствование методики обучения молекулярной физике.Mazkur maqolada oliy ta’lim muassasalarida molekulyar fizika fanini o‘qitishda keys-stadi (case-study) texnologiyasidan foydalanishning didaktik imkoniyatlari yoritilgan. Tadqiqotda keys-stadi metodining mohiyati, tuzilishi va uni molekulyar fizika bo‘limlariga tatbiq etish yo‘llari tahlil qilinadi. Shuningdek, molekulyar jarayonlarni real hayotiy vaziyatlar asosida o‘rganish orqali talabalarning nazariy bilimlarini amaliyot bilan bog‘lash, mustaqil fikrlash, muammoli vaziyatlarni tahlil qilish va qaror qabul qilish kompetensiyalarini rivojlantirish masalalari ko‘rib chiqilgan. Tajriba-sinov mashg‘ulotlari natijalari keys-stadi texnologiyasi asosida tashkil etilgan darslarning o‘quv jarayonidagi samaradorligini oshirishini ko‘rsatadi. Tadqiqot natijalari molekulyar fizika fanini o‘qitish metodikasini takomillashtirishga xizmat qiladi

    BILIM VA BILISHNING EVOLYUTSION EPISTEMOLOGIYANING RIVOJLANISHIDAGI AHAMIYATI

    Get PDF
    The article attempts to explain the importance of evolutionary epistemology in the development of knowledge and how knowledge is formed through evolutionary processes.В статье предпринята попытка объяснить важность эволюционной эпистемологии в развитии знаний и то, как знания формируются посредством эволюционных процессов.Maqolada evolyutsion epistemologiyaning bilim va bilishning evolyutsion epistemologiyaning rivojlanishidagi ahamiyati, uning evolyutsion jarayonlari orqali qanday shakllanishini tushuntirishga harakat qilingan

    PSIXOLOGIYADA SHAХSDAGI AGRЕSSIYANI ANIQLASH JARAYОNI MUAMMOSINING ILMIY-NAZARIY ASOSLARI

    Get PDF
    The article explores the psychological essence of aggression, focusing on its passive and active forms as well as their manifestation in social, emotional, and cognitive processes. It analyzes A.G. Bass’s and S. Feshbach’s classifications of aggression, highlighting differences in motivation and purpose. The study also examines the open and hidden expressions of aggressive behavior in family and social relations, their connection to criminal acts, and their impact on individual psychology through practical examples.В статье рассматривается психологическая сущность агрессии, особенно её пассивные и активные формы, а также проявления в социальных, эмоциональных и когнитивных процессах. Анализируются типологии агрессии, предложенные А.Г. Бассом и С. Фешбахом, с учётом различий по мотивации и целям. Также исследуются открытые и скрытые формы агрессивного поведения в семейных и социальных отношениях, их связь с преступностью и влияние на психику личности, иллюстрируемые конкретными примерамиMaqolada agrеssiyaning psixologik mohiyati, xususan, passiv va aktiv shakllari, ularning ijtimoiy, emotsional va kognitiv jarayonlardagi ifodasi yoritiladi. A.G. Bass va S. Feshbach tomonidan ilgari surilgan agrеssiya turlari hamda ularning motivatsion va maqsad jihatidan farqlari ilmiy asosda tahlil qilinadi. Shuningdek, oilaviy va ijtimoiy munosabatlarda agrеssiv xulq-atvorning ochiq va yashirin ko‘rinishlari, ularning jinoyatchilik bilan bog‘liqligi hamda shaxs psixikasiga ta’siri misollar asosida izohlanad

    YOZISH JARAYONINING KOGNITIV VA METAKOGNITIV STRATEGIYALARI

    Get PDF
    This article examines the theoretical foundations of writing strategies and their effectiveness in developing writing skills in a foreignlanguage, particularly in English. The article also provides a detailed discussion of the concept of metacognition and its maincomponents – declarative, procedural, and conditional knowledge. In addition, the importance of cognitive processes in educationis demonstrated through Bloom’s taxonomy and its revised model. The findings suggest that employing instructional methodsbased on cognitive and metacognitive approaches significantly enhances the quality of learners’ written performance in a foreignlanguage.В данной статье рассматриваются теоретические основы стратегий письма и их эффективность в развитии письменныхумений при изучении иностранного языка, в частности английского. В статье подробно раскрывается понятиеметакогниции и ее основные компоненты — декларативные, процедурные и условные знания. Также на основетаксономии Блума и ее обновленной версии показана значимость когнитивных процессов в обучении. Результатыисследования подтверждают, что использование методов обучения, основанных на когнитивном и метакогнитивномподходах, способствует повышению качества письменной речи при изучении иностранного языка.Ushbu maqolada xorijiy tilni o‘rganishda, xususan, ingliz tilida yozuv ko‘nikmasini rivojlantirishda qo‘llaniladigan yozuvstrategiyalarining nazariy asoslari va ularning samaradorligi tahlil qilinadi. Maqolada metakognitsiya tushunchasi, uning tarkibiyqismlari — deklarativ, amaliy va shartli bilimlar mohiyati batafsil yoritilgan. Shuningdek, Bloom taksonomiyasi va uning qaytako‘rib chiqilgan modeli asosida kognitiv jarayonlarning ta’limdagi ahamiyati ko‘rsatib berilgan. Tadqiqot natijalari yozuvnio‘qitishda kognitiv va metakognitiv yondashuvlarga asoslangan metodlardan foydalanish yozma nutq sifatini oshirishga xizmatqilishini tasdiqlaydi

    O‘ZBEKISTONDAGI YOSHLARNING MADANIY QARASHLARINI EMPIRIK TAHLILI

    Get PDF
    This article presents the results of an empirical study of cultural orientations and values among student youth in Uzbekistan. Based on a survey of 60 respondents (predominantly aged 19–22, 75% ethnic Uzbeks), the manifestations of collectivism, power distance, uncertainty avoidance, family values, and ethnic identity are analyzed. The results confirm a high level of collectivism (85% show a strong family orientation), respect for elders (90%), traditional values (88%), and the central role of the family in the lives of respondents (88%). At the same time, tendencies toward more egalitarian attitudes are identified among educated urban youth. The study contributes to the understanding of the dynamics of cultural values under conditions of modernization and provides practical recommendations for education, organizations, and intercultural communication.Данная статья представляет результаты эмпирического исследования культурных ориентаций и ценностей студенческой молодёжи в Узбекистане. На основе опроса 60 респондентов (преимущественно возраст 19-22 года, 75% узбеки) анализируются проявления коллективизма, дистанции власти, избегания неопределенности, семейных ценностей и этнической идентичности. Результаты подтверждают высокую степень коллективизма (85% выраженная семейная ориентация), уважения к старшим (90%), традиционных ценностей (88%) и центральность семьи в жизни респондентов (88%). Вместе с тем выявлены тенденции к более эгалитарным установкам среди образованной городской молодежи. Исследование вносит вклад в понимание динамики культурных ценностей в условиях модернизации и предоставляет практические рекомендации для образования, организаций и межкультурной коммуникацииMazkur maqolada O‘zbekistondagi talaba yoshlarning madaniy yo‘nalishlari va qadriyatlarini o‘rganishga bag‘ishlangan empirik tadqiqot natijalari keltirilgan. Asosan 19 - 22 yoshdagi 60 nafar respondent (75% o‘zbeklar) o‘rtasida o‘tkazilgan so‘rovnoma asosida kollektivizm, hokimiyat masofasi, noaniqlikdan qochish, oilaviy qadriyatlar hamda etnik identifikatsiya ko‘rsatkichlari tahlil qilindi. Tadqiqot natijalari kollektivizmning yuqori darajasi (85% - kuchli oilaviy yo‘nalish), kattalarga hurmat (90%), an’anaviy qadriyatlarning ustuvorligi (88%) va oilaning respondentlar hayotidagi markaziy o‘rni (88%) mavjudligini tasdiqladi. Shu bilan birga, ma’lumotli shahar yoshlari orasida yanada egalitar qarashlarga moyillik tendensiyalari aniqlandi. Tadqiqot modernizatsiya sharoitida madaniy qadriyatlar dinamikasini tushunishga hissa qo‘shadi hamda ta’lim, tashkilotlar va madaniyatlararo muloqot uchun amaliy tavsiyalar berad

    O‘ZBEKISTON IQTISODIYOTINI ISLOH QILISH VA STRUKTURAVIY QAYTA QURISHDA XALQARO KREDITLARNING O‘RNI

    Get PDF
    The article examines the role of international loans in reforming Uzbekistan's economy during its structural transformation. Modern trends in attracting international financing and its impact on economic reforms and the development of key sectors are analyzed. Data from international organizations, including the World Bank and the International Monetary Fund, are reviewed, and analytical approaches to improving the effectiveness of credit utilization are proposed.Статья посвящена изучению роли международных кредитов в реформировании экономики Узбекистана в условиях структурной перестройки. Рассмотрены современные тенденции привлечения международного финансирования, его влияние на экономические реформы и развитие ключевых секторов экономики. Анализируются данные международных организаций, включая Всемирный банк и Международный валютный фонд, а также предложены аналитические подходы для повышения эффективности использования кредитных средств.Mazkur maqolada O‘zbekiston iqtisodiyotini isloh qilish va strukturaviy qayta qurish jarayonida xalqaro kreditlarning o‘rni tahlil qilinadi. Xalqaro moliyaviy institutlar tomonidan taqdim etilayotgan kredit resurslarining asosiy yo‘nalishlari, ularning iqtisodiy o‘sish, infratuzilma rivoji hamda asosiy tarmoqlarga ta’siri ko‘rib chiqiladi. Shuningdek, xalqaro kreditlardan foydalanish samaradorligini oshirish, qarz barqarorligini ta’minlash va byudjet xatarlarini kamaytirish bo‘yicha ilmiy-amaliy xulosalar va tavsiyalar beriladi

    TIBBIY TA’LIMNI RAQAMLASHTIRISH SHAROITIDA TALABALARGA KLINIK FANLARNI O’QITISHNINIG PEDAGOGIK SHART-SHAROITLARI

    Get PDF
    This article examines the pedagogical conditions for teaching clinical disciplines in the context of the digital transformation of medical education. Based on the integration of competency-based, activity-oriented, case-based, and reflective approaches, the study substantiates the possibilities of developing students’ clinical thinking, readiness for practical activity, and digital competencies. Particular attention is paid to the use of simulation-based training, electronic clinical cases, digital diagnostic tools, and modern assessment mechanisms within the educational process. The article presents scientific conclusions and practical recommendations aimed at improving the effectiveness of teaching clinical disciplines in a digital educational environment.В данной статье рассматриваются педагогические условия обучения клиническим дисциплинам в условиях цифровизации медицинского образования. На основе интеграции компетентностного, деятельностно-ориентированного, клинико-ситуационного и рефлексивного подходов обосновываются возможности формирования у студентов клинического мышления, готовности к практической деятельности и цифровых компетенций. Особое внимание уделено использованию симуляционных технологий, электронных клинических кейсов, цифровых диагностических средств и современных механизмов оценивания в образовательном процессе. В статье представлены научные выводы и практические рекомендации, направленные на повышение эффективности обучения клиническим дисциплинам в цифровой образовательной среде.Mazkur maqolada tibbiy ta’limni raqamlashtirish sharoitida klinik fanlarni o‘qitish jarayonining pedagogik xususiyatlari va samaradorligini ta’minlovchi asosiy shart-sharoitlar tahlil etilgan. Tadqiqotda kompetensiyaviy, faoliyatga yo‘naltirilgan, klinik-vaziyatli va reflektiv yondashuvlar integratsiyasi asosida bo‘lajak shifokorlarda klinik fikrlash, amaliyotga tayyorgarlik hamda raqamli kompetensiyalarni rivojlantirish masalalari yoritilgan. Shuningdek, raqamli ta’lim muhitida simulyatsion mashg‘ulotlar, elektron klinik holatlar, raqamli diagnostik vositalar va baholash mexanizmlaridan foydalanishning pedagogik imkoniyatlari asoslab berilgan. Maqolada klinik fanlarni o‘qitishda innovatsion ta’lim texnologiyalarini joriy etish orqali talabalarning kasbiy kompetensiyasini shakllantirish va rivojlantirish samaradorligini oshirishga qaratilgan ilmiy xulosalar va amaliy tavsiyalar bayon etilgan

    BADIIY MATNDA MAKON VA ZAMON OMILLARINING O‘RNI

    Get PDF
    The article analyzes the role of spatial and temporal factors in a literary text. Their importance in shaping the artistic world,structuring the plot, and revealing the author’s intention is examined. Special attention is given to the concept of the chronotope asthe unity of space and time.В статье анализируется роль пространственных и временных факторов в художественном тексте. Рассматривается ихзначение в формировании художественного мира произведения, организации сюжета и раскрытии авторского замысла.Особое внимание уделяется категории хронотопа как единству пространства и времени.Maqolada badiiy matnda makon va zamon omillarining o‘rni tahlil qilinadi. Ularning asar badiiy olamini shakllantirish, syujetnitashkil etish va muallif g‘oyasini ochib berishdagi ahamiyati yoritiladi. Xronotop tushunchasiga alohida e’tibor qaratiladi

    2,721

    full texts

    5,333

    metadata records
    Updated in last 30 days.
    Publishing House of the National University of Uzbekistan
    Access Repository Dashboard
    Do you manage Open Research Online? Become a CORE Member to access insider analytics, issue reports and manage access to outputs from your repository in the CORE Repository Dashboard! 👇